장음표시 사용
461쪽
limum. Alteriam habet, quod absurdae plesis opiniones haud
ideo denotent absurdas Philosophorum sententias multitudinem Oippe a doctrinis alienam in praeconceptas incidisse se, tentias, quibus se deinceps acconimodaverint sapientiores in re, certe verbis. Ultimum docet, apud plerasque gentes duplicem fuisse Philosophiam, publicam alteram, alteram arcanam. His munitus cautionibus Autor noster, longe aliam, ut ipsus verbis utamur, antiquae Philoseph a faciem deprehendit, quam alii vidisse sibi videntur. Atque sic factum
es, ut, plerosque gentium Philosophos maximam artem orth doxos uisse, demovinare potuerit. Dignum adeo erit institu rtum illud, quod paulo curiosus investigemus Philosophiam describit, quod si complexus veritatum, quae per rationem demonstrari possint, aut, si subiective sumatur, scientia rerum, quae per rationem cognosti queant. objectum adeo Philosophiae est mundus, in sentis incurrens, animus & Deus; inuidem quoad mundum qualitas, quantitas corporum. Fines rerum iunt id, quod Philosophia tractat singulatim vero cu-gnitio corporum animatorum ad Philosophiam pertinet. Uni versa autem Philosophia ex mente Autoris est vel contemplativa vel activa. Illa complectituro Logicam, a 'Metaphysicam, quae constat ex niologia ex Cosmologia, ex Psychol gia, it uidem tam empirica, quam rationali, ac demum ex The logia naturali a Physicam, quae est vel experimentalis, vel dogniatica, vel teleologica ψ Mathesin, quae dispescitur in puram atque applicatam. Activa Philosophia continet Philosophiam activam generalem, moralem, ius naturae, ius sociale in quo occurrit oeconomia, Politica,& denique Ius gentium.
Historia Philosophiae est recensio opinionum de rebus philosophicis, quas homilies varii unquam professi sunt Philosophia,
prout ante doctrinae Christianae initia consideratur, vel barbarica est, vel Graecanica. Inter barbaros Chaldaei fere primas tenent, quorum primus doctor Zoroase fuit, cuius oracula unum iulorum doctrinae constituunt sontem. Hic quamvis unum summum Deum profiteretur, qui solus esset colendus, tamen, cum
multa genera intelligentiarum latueret, di planetas quoqRe
462쪽
stellis animalia esse doceret, facile erat, ut posteri in euia itum daemonum, aut astrorum, prolaberentur. Alius haud du-Ne Zoroasres, seu erdusht, fuit princeps ille Philosophorum. Persarum. iide/ sunt, qui nomen istud commune statuunt: principum in sapientes Alio nomine tales Persarum eruditi Magi vocabantur, quos inter post Zoroastrem praecipuus fuit. Hasassis, Arsaci filius, .msthanes, tempore Xerxis clarias Μagorum autem vivendi genus maxime durum, severum erat, utpote qui omnem externum cultumis luxuriam comtemnebant. monumenta rimastris Ullius moin exstant,
Blorrum de philosepia praeter Sanctaniarbonis, Hi enim' mgmenta superest parum, atque tac ipsa Eusebius conservavit. succedunt Phoenicibus Arabes, quo studium philosephiciuniam inde ab antiquissimis temporibus excoluisse, partim ex hiastorias i, partim reginae felicis Arabiae, ad Salomonem prosectae,
e stabiti mecabrae non tanguntur, quorum per philosophiam Noster intelligit naturalem illa in scienti uit . quae culta est Iacobi, sive illa elis, posteris ubi vero, luoniam huic genti divina contigit patefactio, cavendun esse putavit, ne, quod illi clivinitus revelatum sit, ad philosopli iam reiiceretur Sed ignotiores sunt nobis, adeoque magis alliciunt curiolos, clui sequuntur, Indorum Gymnosophistae, qui quidem duo dispescuntur in ordines, Brachmanumis Germanum, multis ante Christumia,
tum seculis celeberrimos Si qua fuit inter utrosque illos disserentia primo quidem Brachmanes praestiterimi Geminitibus, sue Samanaeis, quod illorum dogmata magis convenientia ce
sebantur tum priores usi vestinientis sunt, posteriores non item denique unius illos esse generis, seu similiae, oportebat,
463쪽
dis Sinae, quorum philosophiae cunabula aeque obscurum est
investigare, atque ipsius gentis originem. In eo tamen conveniunt riptores, quod ob non solum primus gentis fundator, sedin philosophia conditor exstigrit, atque illius pariter suc- tare Reges simul ac doctores suerunt. Omnes autem celebritate superavit cum sive Consuetus, domestico nomine Me dictus A. si ante Christum natum in lucem in ptus. At sequamur Nostrum in Africam, ubi quidem primo loco nominandi sunt AEgyptii Horum philosophiae autorem Mille Theut, bot, 3οot naut Graecis Hermetem dictum, inter omnes constat. Fuit autem ille sorsitan antiquissimi cujusdam AEgyptiorum Regis supremus administer. Ethiopes, omnium sese antiquissimos esse, gloriantur, Egyptiosque col niam habuisse ab Osiride deductam. Certe magna est utriusque gentis opinionum .sacrorum convenientia. Principem autem illi Philosophum habent Atlantem, quem inermetem fuisse, putat Noster. Sed tangamus pariter, quae nobis propiora Celtarum inter Philosophos occurrunt Druides, quorum tres ordines constituuntur, Bardorum, Uatum, QDruidum κατ εξιαε, ita dictorum omnes autem uno Capite, sive praeside, regebantur, qui summam habebat inter illos autoritatem. Neque Scythae atque alii populi septentrionis Philosophis plane caruerunt, quos inter princeps fuit Abaris, 'th gorae tempore clarus, quocum' versatus esse dicitur. Hic ipse est mi goras, tui doctrinarum irarum ceIebritate omnem illustravit Italiam, quippeis Numa Pompilii Romanorum Regis, praeceptor. Longum sane foret, s , per partes eundo, sngulares sngularum gentium doctrinas evolveremus, easdemque, Autore nostro duce, solicitius compararemus, ac partim a mendis vindicaremus. Iam igitur, salivam lectoribus movisse nostris, sufficiata
CO URS AB REGE DE A PHILOSOPHI E
fanae compendiosum, forma epistolica instructum T
464쪽
SUPPLEMENTA. mi V Sectrix. 4ss. mus primus, quo exhibetur Logica, Ontologia, es C - -mologia, Aurore IOANNE DES CAAMPS, Bel Ilam aulico Regis Borussoris Augustissimi, a Praem Fore Primitum Serenis morum Henrici a FemAmmdiu fratrum Regis.
Viis M. Meepiis resere M o vis erudinis Gallicam minoris L 'finis i v pietariolium cibi ex eo
tempore Gallos eos liues incessit cupidinis , omnem Philas Hpluae ἔκη- compagem propius nosse ac intueri. v mimrit eis couunoduni stimatissima Marchionis, Gosteletis, Physi in malimram oram, solide, miste, icillimae messi
ili congruenter, scripta suspexerimi eruditi plerique per Eu- .ropam diffusi, id literarum genus callentes. Symbolam suam denuo diligentissime obtulit societati Philosophorum haud uni Vir, qui in hoc studio vires suas iam cum laude periclitatus fuit, easdemque exercet, dum Principes iuventutis regios elementa Philosophiae docet Messanae , quibus eadem inscribere aggressus suit Attentum de capax ingenium requirit olyiana Philosophiae tractatio. Faciliorem reddiderunt eam praeter Iulustrissimam δε Chareset Cl. Formo, qui Gallice scripsit raphis morene, ne non ipse doctissimus de Valeel, qui edi
dit opus insigne, quod inscribitur: me se a Susem Dib-nitio, id in Hiosi in risumas liminum Visinciri Noster in eo Hud eumprinus est occupatus, ut Philosephian WM am reddat iucundam. Id p tivis agit, ut eam exhi- Mat minus aridam, magis expliore minui timiuea --datiorem , quat ipsi ab Ainore L fili exhibita Galli enim vidita quod a veneribus vi vemitate et ovilinis est allelium. Amant illi non siilum sublime, sed etiam . pulsuum. Uber hic, quo Philosophia mi na per m itan epistolarum sese spectandam Gert, originem debet
465쪽
eoluit eum candidato Theologiae abris, postea ministro ecclosiae Gallicae, quae Christum colit Franco furti ad Oderam, i tra annum aetatis a 6 desuncto. Incidit Autor, cum opus suum
iam ad umbilicum' id isset, nisis irenes musicae, ab M
L. Vin ipse compagem Mnninoion dedit exastiat nain ex isti m nee Metaphyscam, perpetuo nexu iugatam, lusi inposuit. motat idem in Aviore uishrae in vim studium conflandi obiectiones 4 Moram Plutosbphiam, quam pulchritudinis laudibus ornare constititerit ipse et Tomo nis . Nec ferre potest, quod hic situs amicus inseruerit Continuatio'. ni Epistolam, quam ille scripserit, cuius exstent scripta inmolpum selle plenissima. Addit, obiectiones illas dissis lutum iri in refutatione Metaph ces Voltatrii Gallica, inter Batavos edenda, quam Germanice scripserit Cel Ghlius, Prolata Gottingensis, quam dudum in compendium misimus Gratulatur sibi de consensu Ill inopi, quippe qui hujus compendiosi cursus partem legeritin approbaverit. Quicquid passim Cel. Autor inseruit de hiltoria philosophiae Leibnitiana ac molyianae, id univerluit depromsit ex scriptis et Ludovici, apud nos Prosetaris clarissimi Meminit praeterea Vindicias illas, quas metissia emattei Lugduni Batavorum A ciet 4 edidit cum titulo: --fense duci m. riuile ι - - ω- - ouetas es de r. Nura. Id es, monet denuo phili si iam hanc potius In in qua innitis, esse attribuencum . Fatetur tamen ingenue, et itu Mindivi optinum δε harmoniam praestabilitam ab illis Duumviri infestatam, ideoque inini fuisse, Leibiti potissilitumhabere ratione nec exstare vindicias philosephiae V sutae soli sores ac in stantiores. similiae Ῥ-- is duodeulim constati Iauris
466쪽
phica .mathematica percenset, laudibusque flere Diastola secunda versatur in enarrandis inventis mathematicis, quae Gibmero tribui solent. Disseritur hic de machina arithmetica, horologio OscilliuOlio Ortatili, de calculo differentiali, cuius inventionem haud obscure Maeo Neiston abiudicat, de arith Pag. Imetica binaria, seu dyadica, de ratione sodinas metallurgicas ex Purgandi, de barometro novo, de calculo redituum anticia Patorum, de methodo inveniendi Tangentes, de contactu circuli ae lino de cursu planetarim liarii xus, de distineribus Suebraicis novi, ac de in mimici a inreseo, cuius opes multa rationes rea cylindrum simium intra temporis p in detegendis taculis maximis.
Du emus, instrum inmitis haud piorsu fuisse ais uiis a
Dica. In hunc censum Autor resere principium rationis sum rientis, principium indiscernibilium,inini adologiani harmoniam praestabilitam, & doctrinam de mundo optimo Di is quoi ra osseri inventa ILCMisiam Mosi. Hue reser Autor Aero 37, metriam, Cosmologiam, Philosephian prameam universalem, detectas multiplicandariti seugum rationes, lampada sibimet olei satis subministrantem, aequilibrium quoddam, usum methodi apodicticae firmiorem uisol quintae argumentum ni ADtitur tractatione logica decideis, ac de iudicio. Sexta percenset momenta ratiocinandiis demonstrandi potiora. Septimamoma expositio de vero, falso certo, incerto,in probabili. Et, ne quid omittamus, disserit hic Autor de veritatis criterio Ermali, quod consistit in determinabilitate praedicati ex notione subjecti. me criterio autem materiali, quo docemur phaenomena, sensus externos asscientia, a somnio de phanta anate discernere, attulit nihil. Epiuoia octavae materiam pra
buerunt notiones scientiae, opinionis, fidei, de adminicula 'μ sendi veritatem, nominatim sensus ratiocinatio. Addidit Am
vix dissimilitas, quibus inter se diisdem libri, modosque s eundum quos illi sint Gustatus ει legendi. Accedunt umode laserpretaeidos ero Codice, d de usii Moces in convio . ni m cendo,
467쪽
eendo, refutando, deseruiendo, dispunarao, docendo, ac m vita mirimunt. Reliquae Episto ad omesorinis Osines si summa pertinent uia. Primuntiata ac sententio' 'ipse mi, quas ad verbum CL Autor expressit Amram fieri vivpraeferunt δε - moniiqnquam ex Hist i philosephis, aliquid decet psi atque interruit. Qui ri . cium Goti diam, cu--π, aliosque Viros praestantissimos de Id. schola homines, propius salutarunt, ibi, praeter ova inspir
liramis perspicuam brevitatem, captu uniuscuiusque acr. commodatam , non adeo multum novi hie oblatum fuisse exia stimabunc Cum vero de gustibus, multiplici plaeendi rin ne non videatur disputandum credibile n is esia ad pala' tum Gallicum haec magis ore, quam ad rugas Q parata. Nostrum est, publico nomine eontinuationem operis, Hu,que coronidem, desiderare, licet libertatem sentiendi pii Josophicam nobis velimus salvam manere cinxinani.
rum de Deo, mundo, anima hominis rebusque genseratim consideratis, Autore OA E FRID STIS. BRIrito, Prin Ord Philos in Mademia . Halensi
Habe di Bemburgi, ex o scinis rivinianis, et 3 s. Alph a pias a. Ρ' loriam initimis cel. Autor ab expetientia μ vim , e in commercio animicorporisque propius dete minando subsistit. Brevius obseuriusquedio illustrat. Se tentias minamur passim novis constringit argumentis. Oiones B. Andrea Minere ae aliorum pro re nam attingit aetd ut Miniam humanam sibimet
468쪽
nem, licet haud uisicietur, multis multa hic esse obscura, nee distinctissime de singulis ratiocinandum esse. Experientia in terioris attentio hic faciunt proramin puppim. Usum Psy ris asschologiae empiricae recenset utor suo iure. mentem humanam notiorem sibi esse corpore, artes largitur. De luce ani mae ita disserit, ut doctrinam de illuminatione theologica simul illuminet. Perceptiones partialesin totales illustrat. Prosun ars. ditatis meditationum signa spuria adducit,4 a genuinis secerniti motas corporis nostri adiungit, meritoque lectorem re ago mittit ad Dissertationem sitam de eo, quid ratio de resuscitatisne corporum cognosiat. densonum si ecies enucleat. An
ipsae sint in potestate nostra, disquiritis infletatur sub certa conditione. me imaginariis fanaticorum inspirationibus scite 83. iudicat Fontem deliriorum detegit. Sensionem logicaminpersensem selicite distinguit Ad posteriorem reserenda est a94. lex ausso io minus ideariam accidentalis, cuius miltiplicem asiungit usim. . Perpatum de insemesis exhibet, alibi de eis copiose commentatus. Ratio fassiciem eis deest obiecti so in perstat tamen si inrua, regulae intaginationis congruens. Definitionem Mosai m de assem sesitam. ita obiectionibus N. H. --gii di sim Vindicat me rolapsibus memoriae honeste iudicati oblivionem a de uis cordarionis distilignit methodum tabularum negat esse inu 'tilam. opacitatem memoriae De Phih veneri praedicat. teminemonicam haud spem Attentionis gradus dispicit. Adminiculi attentionis augendae recenset Impedimenta a idit. Reilexionis originemis incrementa edisserit, obstaculis haud neglectis, quibus actus animae reflexi turbantur, vel cessant , Intellectum purum, tum objecti, tum modi respectu sic dictum, in nientibus humanis dari, negat. Alphabetum naturae 344
Hemonii QNeumannianum, pro significatu iterarum He-
braicarum hieroglyphieo faciens, sufragio suo indignum 'arbitratur. Artis characteristicae combinatoria usum, dissicut 3Is, rates, ac vindicias, contra Cel. C. A. Heumannum expromiti Exspectationem eventuum smilium , experientiae complemen
riuar, solide.edisseriti. Nihil adiunxit de eo, quod in sensio-Mm m a cibus
469쪽
nibus externis est certum,in quonam criterio illud a semeso aemeris ideis distinguendum sit. ordo cohaerentium, de eorum, clive sentiuntur, ab arbitrio nostro independentia, videntur
hic venire incensain. De ingenii voce, mira, tradibu , Ainor copiose commentatur, primissa artis horeticio regula
generali. Definitionem de ratis, mentis, sinuim ab A. lectionibus; vindicatum Rationem, inieris literi, Pag. 377. immero rerum malarum4 aversandarum inter , pernegat. De finitionem τοAptatis, animo infixae, ,el in eo exorientis, pilum a moniti, Cella si defenditi si quid arbitra ribis licebit, approbabunt liniversi notionem voluptatis, si hane dixeris esse latum animae, pii ex intuituis sensone perfecti nis exoritur. Ad doctrinam, qui de assectibus preeipit, vespotissima tradit, nihil attuli Autor novi. Amorem denuci , interpretatur per assechini. quo Maptatem ex alterius felici late percipimus. At datur etiam amor sui. Quare amor est voluptatis sensus ex cuiuscunque sutu amoeno, seu bono. Qui
divitias amant, dici certe non possunt ex selicitate earum luptatem capere elle hominesin nolle ob invitamenta, seu Aia. Motiva, copiose ostendit et Autor, ac dissentientium argu- menta elidit, ratus, inde nullam inferri calamitatem libertati hutnanae Digna est haec disputatio, quae attente di distincte. 4 I9. ex Pen latur Oluntatem esse conatum desderandi αγαθοειδῶ1, solide monstrat, largitus, homines saepius expetere malum, id
que per errorem sui, ratione honi, nec homini per naturam
suam consuerat inesse vim, seni per perspiciendi bonum quabonuni, is queis expetendi, exercendi. Viribus gratiae diis :4a8 vina hoc munus tran scribit. Homo enim, sibi relictus, praeponit bonum speciale & exiguum universali, maiori, & durabili ibono. Omittimus responsiones, o meti obiectionibus f .gulis impertitas. me voluntate antecedenti vivii sequenti ita
36. sserit, ut priorem Deo proprie tribuendis esse, leget. Qum iri a vero, an Deus serio . omnes servari homines a per nicie sempiterna serius hie amor ad voluntatem Dei e uis aquentem haud dimisit quid ergo solicite distinguen, et hilus luci tuerentia voluntatis illius inius pie a in m. intra.
470쪽
Inies. Secundum hane voluntas alitecedens erit amor Dei, quo rebus creatis, ratione instructis, tantum boni impertiri cupit, quantum hae capere possunt Licet vero nonnullae ea. rum illi amori obicem ponant, de impediant eius exercitium. inde tamen amor ille non redditur improprius,vel nullus. Haec
-- παροδω, quae a Cel Viro approstratuiti iri confidi is sumerint vero spectininis lota, quae hilae inde desitavimus, Pag. so' siquidem lino licet nobis ea, quae doctissimas Autor adpri ripiunt indiscensibilium inusit a Maendum, aliaque emmissio, fine traiissene.
salis, Fus Naturae ethicum s Ethicas Autore Ci
Jenae, sumtibus viduae Croecherianae, I 743 8.
Alph. a plag. I. Uxcipio Philosophi suam philosophandi libertatem adhibue
xa runt, nee amplius in Ethicam Aristotelis cumularunt commentarios, ipsa quoque Philosophiae moralis tractatio certior & uberior caput extulit, novumque nacta suit splendorem hac libhrtate volumen hoc enatum fuit. l. Autori visum fuit Ili Chrsiani Mosi, eximii Canta merita in hane Philosophiae partem sub ipso tractationis exordio publice venerari concelebrare. His praeeuntibus, animum manusque ad striabendum applicuit, eorumque doctiinas maiori luce illastor pleniorique meditatione ornare, stridui Cl. Autor ' in m
thodi lege ab illis magistris paululum discessit. Rationem in ius seceisionis ubernis exposuit in Ilii νο-- ω -- se priam moralem in Philosephia practica univeriali exhibuit idem a generali uni actionum hunianarim, in omni mohinnam sistit iustipiendarum, notitiam a generalissima in eas in ut inentae; hgenerasitam ris inservitum, adnues cula. Huc rectum eo scientiae moriri usuri inorum mpii 1 6 4 decori actionini humanarum re it