장음표시 사용
121쪽
118. Nusquam dixi idcirco Deam a fidelibus
unico nomine appellandum , . quia nominis unitas est veluti lignum ac sigillum unitatis Religionis. Nescio cur Scriptor verba mea reprehensurus , ea sere semper mutat. Locus quem carpit est in Notis mcis Seci. 3. Art. 2. NO. 2OS. ubi refellens Observatorem qui Deum non unica Voce, sed pluribus apud Sinas nominandum contendebat , idque consirmabat Apostolorum exemplo. qui apud Graecos & Latinos non cornenti voce& Dens, illum appellarunt Regem Regum,st Dominum Dominantium, haec, inquam, refellens obtervo se digi. inter nos de statuendo inis China speciali ac proprio Dei nomitie , nonis vero an admittenda sint etiam nomina gene-- ralia, quia Verborum Circuitu infinitas Mus pero stetiones , Variaque attributa delignxnt, quali
,, Iant Rex Regum , Dominus Dominantium &ἡ simi lia: quibus statim ad1ungo ; cum unitas sitis ex primis magisque necesssariis supremi numio nis persectionibus , praecipuumque Religionis
fundamentum , satius ac rationi convenientius, , videri, ut in unaquaque lingua unum lit pro- ,, prium ac peculiare ejus nomen, quale est Graeis cis Θεω , & Latinis Deus ; idque confirmaries autoritate Apostolorum ac virorum Apostoli-.,, corum qui uno Dei nomine contenti , plura a-- lia apud Gentiles quibus Evangelium annuncia-Mbant, non induxerunt, quod usque hodie in se omnibus linguis vulgaribus observatur. II9. Haec iunt verba mea, quibus non de unitate Religionis, sed de unitate Dei disserui, caminque ipsa nominis Dei unitate significari ac fidelium
122쪽
rium mentibus imprimi ostendi. Si haec Scriptori Societatis non arrident , aliorum forte rudicio probabuntur. Certe hic videtur alludere Lactantius, cum ex Trimegisto ait; Deum nominis prι-prιetate nom exere, ob ipsam scilicet unitatem; additque quod Deo, quia semper unus es, stroprium nomen es Deus. Lib. I. de Falsa Religione No. 6. Idque etiana confirmatur communi hominum in aliis rebus sermone. Quoties enim agitur de si prema potestate, quae una est, ut in Regnis & in Monarchiis, uno , non pluribus nominibus designatur. Sic Rex in Gallia &Dispania, Impera, tor vero in Germania absolute nominatur ; &qui aliis adhuc nominibus cos vellet appellare, vulgo non intelligeretur, aut etiam in suspicionem Veniret quasi principatus summique Imperii unitatem minus agnoscerc.
123쪽
CUI TITULUS: Notitie circa i uso deste Tabelle colle paro- le Cinesi: MU Tim, coetum cossio.
iro. NI Eque attendit Reverendissimus Mai l erot) gravem inauriam quam faciebat
non lotis Societatis Missionariis , qui Tabellam illam ab Imperatore acceperant, sed etiam Mis.1ionariis aliorum ordinum Religiosorum , qui
initio tere omnes illam comple Si erant No. a. Adnotatio.
I 21. Falsum est , quod cum pace Scriptoris dixerim, omnes tere Missionarios aliorum ordi num Tabellas cum inscriptione Ringlien admisisse. Unus solus ex Serapnico Ordine nomine Pater Petrus de Pinuela, Quimodi tabellam in duabus Ecclesiis sui ordinis collocavit, idque inJussu suorum Superiorum, ut ipsemet audivi a Reverendo Patre Jacobo Tarin Commissario Provinciali e jusdem ordinis cum Canione anno I 693. commorarer. Postea ex Eecletia sua Nanguis bis quae est urbs primi ordinis Provinciae Kianain ensis, ibiam sustulit idem Pater Pinuel a , neque inde ciaut aliis Missionariis erusdem ordinis quicquam damni
124쪽
damni aut incommodi accidit. Alteram Tabel- Iam ex Ecclesia Changlobien, sustulit Pater Thomas Lucas, nullo inde acccpto damno, aut in- Commodo. De his interrogari potest Reverendissimus Alconessa. Ex ordine Praedicatorum unus solus , si bene memini, Tabellam illam in tua Ecclesia posuit, & quidem addita ad latus declaratione re explicatione ; qui tamen postmodum admonitus a Superioribus illam sustulit, sinc ullo
damno suo vel detrimento. Scriptor Societatis.
Iaa. Hic breviter narrabo totam Historiam, quo pacto, quove tempore verba illa Coelum colito) scripta fuerint & Patribus nostris data ab hodierno Imperatorc Camhi , adducta epistola Patris Gabrielis Magallensis celebris Missionarii qui rei gellae praetens adfuit, quam ex Lusitanoldiomate in Italum fidelitcr redditam hic aticliam.
I 23. Quid juvat totam hanc Historiam de Tabella Ringlien inscripta referre; nisi ut patefiat non parvam esse gratiam Patrum Societatis in Aula Peliinensi ob Mathematicen, Ailrologiam, aliasque sitniles scientias ρ Quod Imperator Cam-hi , comitantibus fratre, patruo aliisque Aulicis ad Ecclesiain & domum Patrum Societatis vcnerit, altarium imagines & picturas curiose insipexerit, deinde hortum intraverit, ac postmodum lustratis aedibus in cubiculo Patris Buglii, variis Mathematicorum instrumentis reserto, moratu Ssit , acceptoque penicillo' ibidem praedictas duas literas Ringlien in tabella descripserit, haec, inquam, singula probant quidem Principis tunc ae
125쪽
tate juvenis propensum in Jesultas tanquam Mathematices aliarumque scientiarum Magistros suos animum, quibus tabellam istam velut amoris &benevolentiae lignum dare voluerit ; sed nequaquam ostendunt, eum quicquam tunc de colendo vero Deo, quem Jesultae aliique Missionarii Praedicant, cogitasse , cum hactenus principiis sectae Literariae, quae nullum primum principium praeter coelum materiale agnoscit , valde addictus fuerit, Librosque de Philo phia ediderit in qui- . bus atheimeam hanc doctrinam tradit, ut Jam
supra notatum est. Scriptor Societatis. Ia . Inter omnes alias perlecutioneS Contra ΠΟ-
stram sanctam fidem in China exortas atrocissima', aut saltern periculosissima fuit illa quae anno I 66 . coepit, hodierno imperatore adhuc annis minore, ac regnum administrantibus quatuor magnis Senatoribus erga omnes Missionarios , &speciatim Patres nostros male albediis Venerabili Patri Adamo Schaal Societatis nostrae, illius Missionis magno lumini & columnae
mortem attulit. &c. No. II . Adnotatio,
ras. Quam fluxa sit & incerta ad tuendam religionem nostram gratia Principum humanis an I-bus ac scientiarum ope quaesita, demoni travit haec ipsa persecutio , cui locum dedit Pater Adamus Schaal Mandarinus Mathematices. Rem narratillustrissimus Navarietta Tom. I. cap. 13. pag. 3 6. Obierat regius infans Ρraedeces loris Imperatoris filius: Diem saullum sepulturae jussus est, pro issio munere , assignare Pater Adamus. In seligendis autem ad auspicandum aliquid taliis ne
126쪽
sastisque diebus non parva superstitione laborant Sinae. Selectus dies aut non placuit, alat, ut alii dicunt , a Praefecto Tribunalis Rituum, cui subest Mandarinus Mathematices mutatus fuit. Ρaucis post diebus Regina mater infamis obiit , ac postmodum ipsemet Imperator. Has mortes Sinae tepulturae regii infantis die infausto factae attribuerunt, atque inde occasio sumpta civiendi in Patrem Adamum , ac deinde in omnes per totum Imperium Missionarios tam Societatis Jesu, quam ordinis Praedicatorum & Ordinis Sancti Francisci. Neque ulli causa hujus acerbitatis insolens apud Sinas videri debet. Siquidem , ut obiervat Patre Martinius Sinicae Hil oriae Lib. 2. loquens de Astrologis regiis , qui ob non praedictam cclipsim , morte mulctati sunt , vel hodιὸ
illic in more postum , ut Regius mathematicus1i forte in munere suo ejusmodi errores admittat, capita luat. De hac persecutione Pater Antonius de Govea e Societate, cum in urbe CantΟ- ne a 3. Missonarii relegati sub custodia tenerentur, coram Patre Dominico Navarretia , tunc Missionariorum Dominicanorum Praefecto, quodam die dixit: Pater Matthie s Riccius per Mathematicen nos in Chiniam induxis , , Pater Adamus per eandem Mathematicen nunc ex ea nos
eiicit: Ibid. pag. 36Ι. 126. Hinc licet animadvertere qu)m sit contrarium Christianae prosessioni officium istud Mandarini seu Praesidis Matbematices & Astrologiae, quod tamen usque ad imortem gessit Pater Adamus Schaal , quem hoc loco Scriptor Societatia columnam & magnum decus Sinicae Missionis
appellat; ei autem successit Pater Verbi est, huic
127쪽
vero Pater Grimal di qui hodiedum munere it Ioiu Aula Pehinensi fungitur. Certe ipsi mei Mi 1-sionalii Societatis in Conventu I latinensi anno 1628. antequam de hoc casu 1upremum Collegii Romani oraculum consuluissent , Calendaria alta , quae singulis annis a Praelide Mathematices publicantur , & in quibus notantur dics fasti &nefasti, tanquam superstitionis plena reprobarunt. De hoc sic quaerunt Art. 27. An possis promulgari
Calendiniam Simese α moris esst hocce tempore: constat in eo contineri gravissimos errores , Jupersitiones, quibus plerique Gentiles abutuntur, unde patet quid respondendum sit. Itaque reisondetur:
multi errores in Calendario continentur, ideoque
non oles sne peccato promulgari. Deinde Art. 28. ad quaestionem, an Pranes Mathematices admitti ad baptismum posset, sic respondent: Non po- reii ad baptismiam admitti in Sina Mathematicorum caput, eo quod inter alia multa superscissa,
ipse ex o scio incumbit fausos, infausto, e dies seligere oei. , ad supersitionem Sinas inducere, eisque suadere ut ex certis regulis actiones bum nas dirigant.
I 27. Dc ejusmodi Sinarum superstitionibus Pater Nicolaus Trigautius sic scribit Lib. I. Christinae Expeditionis Cap. 9. Nullus toto Regno semperstitiosus ritus sta late pervast, scut is qui inobservandis diebus horisve fastis nefasisque versatur , ut ad temporum normam negotia sua omnia
moderentur. In eam faeem duplex fastorum index quotannis excudi r ab Regiis Asroletis, auctor ι- , lase pablica confli raptus. De hoc agit idem Tri-gautius in annuis lueris rerum binicarum titulo; , De
128쪽
De quibuydam aliis quae in Calendario Sisico repe
128. Idem testatur Pater Semedus Part. I. Cap. I9. Super iitionibas, inquit non porνam dat occasonem Mathematicus Regius: Is enim ex aeris impressionibus, coloribuό Jolis tac. prunnytica edit.
. . . . in hunc finem totius anni Almanacum con
struit, annum menseruis lanis dividens , lanae vero cursum in singulos dies distribuens, quos Murate numerat , c faunios infausto sise declarat , ad quamlibet rem vel incipiendam vel relinquen
I 29. Hinc Pater Ioannes Polancus Missonarius ordinis Praedicatorum inter varia quaesita eX-hibita S. Congregationi Sancti Ossicii anno 1669. post explicatum ac distincte propositum hunc casum, quaelivit utrum alicui Christianorum liceat praefati Consilie Mathematices seu Astrologiae praefecturam, aut Senatoris ossicium gerere, prindictum prognosticon seu lunarium cum aliis Gusidem Collegii quotannis ordinare, impressionem aut usum praecipere , subicriptionem ac sigillum in fidem apponere dic. An vero teneatur potius ossicium Praesidis aut Senatoris dicti Collegii, etiam a Rege oblatum ant praeceptum recusare cui quaesito Reverendissimus Pater Laurentius Brancatus de Lauraea, & Reverendissimus Joannes Bona Sacrae Congregationis Sancti Ossicii Consultores delegati sic responderunt De Mathematicorum Collegio &c. Dicimus non licere Chriwano Praegidis seu benatoris o 'crum meo tenere, si liversitiosa illa Edicta , lunaria aut progublica debeat ex munere subscribere , via Juo tilio AEbora e, Et multominus auctoritate sua illa
129쪽
edere, sed potius debet Metiytratam dimittere, neque potes Uprobare , concurrere ad ea facienda.
13o. E re Christiana videtur esse , ut haec duorum Consultorum responsio publico Decreto Confirmetur, atque auctoritate Scdis Apostolicae ex Missione Sinica Musmodi scandalum aufera
Scriptor Societatis. I 3I. Hodiernus Imperator jam cI tunc bene afficetus crat erga nosti os Missionarios , ob ea quae acceperat a Patre 1uo , qui Patris Adami, haal in Mathematicis ' in fide etiam media ex parte discipulus fuerat. Ibid. Adnotasio. I 31. Ea de re Illustrissimus Navarretia oculatus & auritus tellis sic loqditur Tom. 2. Tract. I. pag. 63. COl. 2. Certa res e LI
ram me atiis narraνerunt , Imperatoris benevolentiam erga Patrem Adamum , nou aliam fusile, quam velut erga bonam senem , rerum curiosarum peritum , neque ultra progressam fui Fe :idque rei a patuit e nam duobus ante obitum iam ἀms Imperator Bontis adhaesit, totoque hoc tempere Patris Adami oblitus. 6ὶ , neque Pater Adamus enm amphus inνist. . . . . Scimus quoquc quod per duos illos annos Bonetii varios Libellos Supplices contra Legem Dei obtulertint, qua mortuo demum Imperatore in lucem prodiernm ; , consentiunt omnes Patres , qaods ille diutius vixisset , sine Gabio Legem Dei omnino erat in China prohiόιturus Sententiam refero omnium Missiona-
130쪽
riorum Societatis , excepto Anctore Relationis
Scriptor Societatis. 133. Tota haec narratio , quae est nota ' a nullo in dubium revocatur, sola susticeret ad Iudicandum an scriptum Imperiale cum his vocibus Ringiten fuerit publica prolassio atheismi , &Imperatoris artificium , ut nostros Missionarios sectae suae implicaret & errorum suorum participes redderet, quemadmodum ait Dominus Cnar-
I 3 . Haec mihi. solito suo more , affingit Scriptor. Nusquam haec de Imperatorc Cambiscripsi. Quam ob causam Tabellam illam pro pria manu inlcriptam Jesultis dederit, haud facile est dis udicare. Benevolo id animo crga vitos Mathematices aliarumque scientiarum peritOS, feciste malim credere , atque eo etiam consilio.
ut hoc voluti regii patrocinii signo Poetnenses Jesuitae adversus recentia Edidia & adversantium Mandarinorum injurias tuti csient. At nequaquam eis praecepit, ut Tabellam illam in Ecclesia sua & 1uper Altare collocarent ; neque etiam eis auetor fuit, ut alias similes Tabellas fabricarent , ct ad omnes per Imperium Missionalios Societatis mitterent. Id propria sponte focerunt ad captandam Imperatoris gratiam verba ejus scripti, quae Juxta doctrinam ct sentum Literatiae sectae atheismum & idololatriam idnant , per adulationem in alienum, id est, Christianum senium detorquentes: quapropter ejusmodi Tabellas in Ecclesiis collocando , te ipsos, licet impru