De veteri ritu nuptiarum & jure connubiorum Barnabas Brissonius, Antonius Franciscus Hotmanus

511쪽

s4 FR: uo TMANus i letur; neque ullum in patris hereditate, vel ex testati, vel ex intestati causa, jus h beat : ac ne a suis quidem parentibus ei alimenta debeantur. Novel. 74. Θ 8s. in M. Verba autem illius haec sunt:

νομεν μύουοή-. Sed quaeri video, utrum natus ex viro marito, & muliere soluta, ini nothorum , an vero in spuriorum numeroeenseatur. Qua quaestione vix ulla absurdior est. Et tamen pragmatici, ut Opianor, omnes , nothorum iis jus sine comtroversia concedunt. in his Alexander, Salicetus , Paulus Castrensis , Socinus, εἰ, qui argutissime hanc sententiam de findit, Philippus Decius, eon 3os. Prumum autem & summum illorum argumentum ducitur ex LI. C. de adulter. quasi ea lege tradatur, mariti scortationem lege nulla vindicari. Itaque sic argumentantur:

512쪽

DE SPu R. ET LEGi T. 'ς Soli e damnato concubitu procreati ab hereditatibus repelluntur. Scortatio mariti, lege non damnatur. Ex ea igitur scortatione nati , ab hereditate repellendi non

sunt. Sed adsumtio falsa est. Non enim, si uxor agere lege:Iulia non potest, ut ibi tr

ditur; continuo verum mariti scori tionem leo ibus non damnari. Praeterea, si nati ex concubina, quam vir maritus h beat, repelluntur, l. I. C. de eontub. O veL. Ss.; atque adeo ex secunda conc

bina sitscepti, ut Novesi. quanto magis . qui ex ea , in qua 'sttuprum aut scortatio committitur , repudiandi sunt fDenique, quo nomine intestati heredit

tem peterent, cum neque nothi, neque na

turales adpellentur , ut Iustinianus in D.

Novesi. 89 . apertissime testatur ' Sed det matris hereditate Socinus urget vehementius.

nam, olim spurios omnes matri suectilis se, superius dictum est. quod si abrogatum non fuit, quidni etiam nunc valeat ' Quae fuit mens aut Sotini, aut aliorum, cum illatam dilucida verba L si qua illusim , C. ad

Orphic., non animadverterunt' Si concubiana procrea-rit liberos ex licita consuetudine,

ab homine libero habita, &c. Quid enim planius dici potest, ut intelligatur, si non lieita consuetudo fuerit, matri liberos non successeros λ Altera eorundem quaestio , siquan-

513쪽

aliquanto obscurior, haec est: eue anere reice natis relinqui testamento possit. Quod illi summa contentione defendunt, hanc unam ob causam, quia meretricius.concu-.bitus extra legis pinnam est: Lsi-α, O qua adulterum, 29.Que adulteris ac Proinde ex meretricio concubitu nati, inter eos, qui ex damnato concubitu nati sunt , censendi non sint. id ergo est Qin in Nomeli. i 8, & rursus Novesi.89., tam acriter eos repellit qui ex secunda concubina procreati sunt; eos ne admittet, vi ex meretrice, quaelonge tetrior est, suscepti erum Quorsum igitur Novell. 69 . tam λperte eX-quirit , ut, qui ad legis beneficium admitte tur, nati sint ex concubina, domi retenta nomine δc titulo concubinae πιή-

Neque mihi sopbista nescio quis cavilletur, ibi de causa intestati Justinianum i qui : cum satis constet, omnem illam concubinarum & nothorum definitionem non ad illius loci angustias restringendam, sed sese ad int rum Novellae discursum producendani esse,ut verba illa modo prolata demonstrant. Denique, ne multis morer,contendo, stortationem omnem ex novo jure Novem --vae estis lenombin uter dataatos concubitus,

514쪽

DB Spust. ET LEGIT. 497 cubitus numerandam esse: cum aperte Justinianus ibi sanxerit , ne meretrices vel palam in fornicibus & lupanaribus, vel clam in aedibus privatis habeantur , sed omnes

e Christianorum civitatibus tanquam pestes exterminenturia Ad hunc ipsum locum illa quoque vulgaris pragmaticorum qua: stio pertinet, An parentes natis ex damnat concubitu alimenta debeant. quippe cum Novella insin. his utatur verbis:

dem illud Vlpiani pertinet, s. a. D. de adgnosc. tib. ubi ait, patrem cogi alere filiam, dum tamen juste quaesita sit. Denique, si jis alimenta legare liceat, fraudis facultas dabitur et cum id legatum in

totam vitam pertineat. LMelade atim.. legat. Contra. tamen illud pugnat quod dici solet, acerbum esse, parentum delicta liberorum poenis tui: l. crimen, 26. D. de poen. l.spuriis, ε. D. de decurion. item, naturae legem , & sanguinis vim, civili r

tione non. extingui. g, uis. de legit. adgnat. tui. l. eas obligationes , 8. D. de capit. minut. Qui vero alimenta denegat, necare

videtur , t necare, ε. D. de lib. adgnofici ut in.

515쪽

ys P n. ΗΟT MANus Ut in pauca conseram, cum eos alere mater jure civili iubeatur , d. l. s. g. A. D. de a gnost. lib. ex aequo& bono statuendum putarem , si mater, unde ipsos alat, non habeat, & fortunae tenuis sit, non modo patri lictre iis alimenta relinquere, sed etiam . magistratus imperio cogendum esse, usque

dum sese spurii exhibere possint. V. d. l. s. s.sed si filius, 7. eod. Legare autem

iis, tanquam extraneis, nullo modo permittendum est; ne, quod una ratione prΟ-hibitum est, altera concedi videatur. contra Isscire oportet, 2 I. s. I. D. de tui.'cur.&, quod in eorum odium inductum est,

ut αλοπιωι censeantur, in eorum favorem

contorqueatur, contra i si quis solidum, γα. D. de hered. in . . Quod enim pragmati- ei quidam obiiciunt ex L extraneum, s. C. de hered. instit., plane absurdum est. non enim quit extranei sunt, propterea illis

legare non licet ; sed, quia Justiniani

Iege, ut indigni & incapaces , repudiati sent . quemadmodum deportatis non propterea legare non licet, quia extranei sunt, sed quia peregrini, & civitatis jure multati sunt. Nunc de nepote, qui ex spurio natus est, videamus. Nam Bartholus, conss. II 8. quem alii secuti sunt, respondit, eum institui heredem posse , propter L emancipatum, 7. D. de senat. L 3. D. de interdis.

516쪽

Verum animadvertere debuerat, leges iulas agere de nepote , cui jus adgnationis una cum hac luce quaesitum est. quod in his nepotibus locum non habet. Praeterea, ilio Bartholi instituto magna frauda dae legis facultas aperitur : quia ususfructus saltem ad patrem spurium reverter tur. l. cum oportet, 6. C. de bon. γε lib. Et ,

cum avi in nepotem benevolentia per filii

personam transeat, L dotem , 6. D. de col.

lat. bon. hoc casu, avi in filium benevolentiae , Iocus, jure quidem civili, nullus

est. Sequitur illa disputatio, An spurii, si

ve, ut pragmatici loquuntur, bastardino, men, convitiandi animo in quempiam conjectum, injuriarum actionem ei pariat. Cujus quaestionis argumentum nostri sumserunt exi. 3. D. de lib. pomeum pater in silo testamento ita locutus

est: Ex mea uxore natus exheres esto. Quod non arbitror; cum injuriarum actio, non ex adfectu tantum convitiantis , sed ex eventu, id est, laesa alterius existimatione, nascatur. L eum qui, I 8 . D. dein fur. Si tamen legitimatus spurius suisset, quoniam per legitimationem illa macula eluitur ;dandam actionem existimarem. cum etiam ei, qui, ut debitor, adpellatus est, cum 4ebitor non esset, ea actio concedarur. l. item

517쪽

s- FR. HoT M Areus LMmvs Ha s.f. si quis,3 3. Daodait. Antequam autem finem huic libro imponamus . Operae pretium est, veteris & novi juris comparationem breviter strietimque percurrere. Nam illo jure, quinque spurio-Tum genera, aequeque omnia, probaban- Iur : novo jure, unumduntaxat, nothorum

scilicet. Illo, spurii jus eognationis habebant: hoc, non habent. Illo, legitimi matris heredes erant: hoc, sunt etiam matris heredes, atque adeo, justis exstantibus liberis. l. si qua Mustris, Q.ad Orphie. Illo , legitimam in matris bonis habebant: hoc , neque in patris, neque in nutris, b, bere possunt. Illa, patris intestati nulla ex parte heredes erant: hoc, patris intestati ex sextante tantum heredes sunt; si modo justi liberi non exstent: nam si exstent, boni viri arbitratu alendi sunt. Illo, a patra institui quavis ex parte poteranῖ: hoc, a

patre, si justi exstent: non plus uncia; si pa rentes, belsse; si neutri, asse integro loc pletari possunt. Illo, per solum principis

rescriptum legitimari poterant: hoc, duobus amplius modis, per decurionatum, δέ insequens matrimonium. Illo, justis exsta tibus, legitimari non poterant. primum,

quia per solum principem legitimabantur. deinde, quia non tam bona erant conditione quam adoptati. constat autem,eum,

518쪽

D E. S r ua. E T L E a T. sol qui justos habet liberos, adoptare non posta L nee ei, IT. 6. 3. D. de adopti Hoc vero j re, justis exstantibus , per matrimonium &decurionatum legitimari possunt; per principem non possitnt. Novesi. 7 . dc aliis supra prolatis locis. Quod autem ad vel ris de novae legitimationis comparationem attinet, sic habendum est. Num simia litudo quidem haec est: quod, sicut antiquo jure legitimatus etiam ab intestato plane legitimus heres erat; ita de novo jure: si uti eum aliis ab intestato pariter aequa biliterque succedebat; ita hoc jure, justis exstantibus, ab intestato aequabiliter sue eedit: sicut olim legitima ei debebatur; ita hoc iure, cum ab intestato seccedat. debetur. Disserentia autem triplex est. nam olim legitimatio uno modo fiebat; nunc tribus. olim jus suitatis integrum tribu bat; nunc mutilum, & respectu patris duntaxat. olim legitimatus institui a patre quavis ex parte poterat; nunc non majore ex

parte quam quivis ex justis liberis.

519쪽

. . . beralis π.

AτQue haec quidem ita eonclusa sutator

tametsi quasi coronidis loco non alienum sere arbitrur, vulgatam illam quaestionem explicare, An Christiano jure concubinas habere liceat: cum Justinianus, qui florentissimis ecclesiae temporibus vixisse

creditur, earum habendarum potestatem. saeiat; dum timen una duntaxat, & a viro eaesita, habeatur: quod ipsius aetate a Christianis usurpatum ruisse, nemo, opinor, negaverit. Eo accedit, quod in antiquis relisionis nostrae monimentis,aliquor concubinarum mentio fit ejusmodi, ut non aperte damnentur: veluti de Agar, Bala, Zilpa. &illa Gedeonis, quae non nominatur. Postremo. quod vulgo dictitatur, concubinatum jure Canonico interdictum esse propter c. disu quis, 32. q. q. s Ona Venia dictum sit, pugnare apertissime arbi- tror cum c. is qui non habet,inseq., distina. 34. ubi ex concilio Toletano verba haec

proferuntur: Is qui non habet uxorem , pro uxore concubinam habet, a communione non repellatur: tamen ut unius mulieris, ut

520쪽

ψε Spust ET LEGIT so aut uxorta, aut concubina sit conjunctione contentin. Quod enim magnus quidam seculi nostri Theologus, in lib. Iussi cap. g. verba illa interpretatur de iis, quae vere concubinae non erant, sed uxorum animo domi habebantur, quamvis selenniter ductae non fuissent, nemo ex Justiniani Novellis non videt quam alienum sit: cum perspicue Pareat, concubinas domi habere licuisse neque animo, neque dignitate uxoris. Alioqui enim, libera: mulieris consuetudinem non pro concubinatu, sed pro matrimonio jure civili haberi, satis constat ex Lin libera, Σ . D. de rit. nupt. l. donariones, 32. D. de donat. Hare cum ita sint, tamen verio rem contrariam esse sententiam, vel hine

licet intelligatur: quia D. Paulus, leges ecclesiis describens, statuit, ut quisque vitandae

scortationis causa uxorem ducat: &, quoties de maris,seminae conjuhctione praecepta dat, diserte maritos & uxores nominat:

ut facile intelligatur , illam Justinianici seculi maculam suisse: quemadmodum, de patrum veteris testamenti vitiis in concubinarum & plurium uxorum habendarum consuetudine, satis jam inter nostros theologos convenit. Eodem accedit, quod Leo Philosophus, Imp. Constantinopolitanus, illammatis Justiniani licentiam repressit: &vest si . constituit, ne Christianis concubinas