Praxis medica cum theoria. [Tomus primus]

발행: 1660년

분량: 828페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

121쪽

inlattis,cinnabaris intimonii , quae post mercurij viiὰ extractionem elicitur.Si enim aequali podere inungatus cum magisteriis perlarum , Corallorum , & cranii hu mani, specificum ei te aiunt in epilepsia etiam inuete xata. Dosis a granis x. ad xv.in liquore idoneo. Sympathicae epilepsiae curatio ad partem primaribassectam dirigenda est. Eaque remediis couenientibus e propriis capitibus desumendi, evacuanda , & robo randa est non omissis specificis, & antepilepticis, quae in omni epilesia perpetud usurpanda lunt. Attamen si

a parte aliqua externa concitetur epilepsia, praeter cuia rationem uniuersalem, ad eam peculiariter respicien dum est, & materiamaligna in ea contenta educenda cucurbitulis scarificatis eiicatbriis,& cauteriis admotis.Et si malum perseueret,supra cauterium post escha rae casum cucurbitula frequenter admoueantur; ac tandem urgente necessitate ad cauterium actuale confiigiendum est. Si a crani e sie malum oriatur, trepano& Vstione illa auferenda est.

De Epit si puerorum. OVix iste morbus pueris familiaris est , in iisque

plerumque acutus & valde periculosus esse: comsutatii ; ideo peculiaris illius curatio hic seorsim sub nectenda est, utpote ab adultiorum curatione valde diuersa. Primb igitur suppositorio vel clystere aluus soluenda est. Postea , & fere eodem tempore, purgans medica mentum exhibendum satis validum pro aetatis robor

122쪽

cap. VIII. Dei leuia puerorum. 91

,1 ut non dubitemus in puerulis unius a1rui electa, uti, diacarthami ad 5.il.exhibere, si fiat ex lacte corrupto.

Hierae picrae P. f. Vel B.j pulu. de gurt. B.6. Cum liquore specifico , Vel cum melle rosato den

tur.

Cucurbitulae scapulis & lumbis admoueantur, &mm scarificatione , si puer sit grandior. Vesicatorium applicetur posteriori parri ceruicis. Si purgatio non recte processerit,aut parum profecerit , vomitus prouocandus est Virriolo albo praeparato, vel etiam sale vitrioli.Quod bis, ter, & quater exhiberi poterit, si affectus protrahatur. Pulvis epilericus, demiteta vulgo nominatus, frequenter exhibeatur cum lacte, iustulo,& panatellis a B .s .ad 9.j . Ille autem puluis de gutteta in valgaribus Pharm copoeis descrietus non habetur, sed in Mo peliensibus officinis vulgo componitur ex traditiua descripti ne, quae talis est. V. Rad .poeoniae , sem. eiuslem , dictamni albi isci quer ana S. f.sem. atriplicis 3 ij. cranii humani g. iij. Corathnabr.praeparati, hyacinthorum praepar ana S l. f. yngulae alces praepar. S. f. moschi B. i. M. aari. 5.jMisee , fiat puluiS.

Exhibetur etiam aquae alicuius antepilepticae Cochlear exiguum et earum desectu aquae cinam.vel imperialis vel guttulae aliquot mixturae spiritatis cum ii quore idoneo, occipiti admouentur emplastrum de ammoniaco derase capillitio : fluxionem enim impedita capite in spinam ruentem per partes CXterioreS. Sinciput vero sequenti puluere sinapissetur.' NuciS mos Ch. 3. 6.granor. poeoniae s. i. g. fio

123쪽

: pra eos talica, Lib. I. Vel roborans emplastrum applicetur, in curatiore frigidae intemperiei cerebri descriptum. Olei succini guttae ij.vel iij.cum pari quantitate spi

ritus vitrioli, in aqua betonicae exhibitae, puerulos a paroxysino epileptico statim plerumque liberant.Ιdein oleum naribus illitum multum confert. Loco elei sed cini, oleum buxi per descensum paratum utiliter exhiabetur ; tum etiam aqua B. tiliae arboris, aqua betonicae utilior in hoc cila censetur.

Fumus tinaci pueros ab insitim epileptico liberat, smimster eum tubulo attractum in os pueri apertum frequenter insumauerit. Spina dorsi, & membra quae contrahuntur, inlin. Pntur sequenti linimento. Ol. rutacet,lumbricorum , ana J.ij.ol. de castoreo 5 j aquae vitae parum. Fiat linimentum. V. Theriacae ver.5.j. Confect. Akermes, &de M cintho, ana Θ. j. aquΗum laetonicae , salutae, mai ranae, & cinam. ana J.g. Misce, foueantur nares, te

Eiusdem aquae cochlear. j. per os poterit exhiberi. Maiori tamen efficacia inunguntur nares, tempo vertex capitis balsamo apoplectico, ad soporosos affectus descripto. Interim etiam os, & palatum,urgente necessitate, eodem balsamo inungi potest.

Genkius exotericorum experimentorum cent. s. num. h. ex Georgio Κu ero haec habet. De e iis a Puerorium expertEm medicamentum. Detur de mo fho

ex mero subtili, bis vel ter in die parum , ctsic perfecte,

Dum haec omnia sunt,es steres semesinui bis in dieniiciendi sunt,in hunc modum compositi.

124쪽

.Rad.aristol. rotundae, polypodij quercini, sem. Orthaini, ana E. 6. sem. ΡαOniae, cumini, ana 3. iij. Bor. inamomil. dcanitas, ana P. j. Coquantur adib. j. De colat. cape ib. g. hierae Picrae S. ij mellis anthosiati j. olei rutacei de liliorum, ana 3. iij. Fiat clyster. Inter specifica duo sunt maxime laudata, quae ideo merentur ad experimenrum reuocaricvnum est ra&x valerianae sylvestris,supra Columna commendata: quam ipse asserit in puluerem reda ctam, &cum lacte exhibitam, mutos puerulos tib raste. Alterum est fel catelli lactentis,quod ab Unigero hisce verbis praedicatur. SAme catellumpamum nigrum

adhuc sugentem pro Demella vero epileptica sume catA-lam in cumque frangula ac interfice. Ex interfecti,st persctionem aperti corpore extrahe totam Istim felleam vix φ. vet. iij. guttas sincera bilis in se habentem. ILium biliosum suo m omnem puerulo , in 'rox' 'epileptico , cum pauxillo aquasor. tibia propina, o mi raculi instam videbis illum ab hoc morbo e vestigio sanari,ct

curari.

Si pustr epilepticus adhuc lac sugat , habenda est cura nutricis : illiusque lac diligenter exambnandum , ne vitio aliquo laboret. Victu nilutominus attenuante utatur, &laudabil1. Vino interdica- ζ , bibat aquam, vel hydromel, vel bochetum sal - parillae. Pueri denique nonnulli ita huic morbo obnoxij

iunt, ut semel curati, tamen soleant recidere Imo Ve'm in quibusdam familiis omnes liberi hoc morbo Glent interfici. Ideo tum iis qui nuper in lucem editi

ci, qui ad morbo conuauerunt, debetur prophy-

125쪽

s Praxeos Medicae , Lib. I.

Primo igitur recens natis, antequam lactari liici piant, detur pulueris de gutteta B. i cum pauco lacte eademque dosis ter repetatur intra duo es. Iisdem vero post aliquot dies a parru, tum etiam iliqui soniel epilepsi correpti sunt, causticum occipitio inae ere utilissinum est. At multo utilius cauterium actuale, quod apud nostrates neutiquam Vsurpatur, avehementioribus remediis,aut terrorem aliquem incuotientibus, abhorrentes. Rondeletius tamen huiusmodi cauterium actuale Florentiae ita usitatum esse affirmat, ut ipsae mulieres illud, vi torrem ignitum, plerumque applicare soleant. Id ipsum testatur Aquapendens in Operationibus chirurgicis, & modum applicandi docet cap.proprio de exustione occipiti j in infantibus & pudimhS. Purgetur puer bis in mens cum manna,syrupo rotaceo, aut de cichorio cum rhabarbaro. Singulis interluniis capiat assim pulueris epileptica de gutteta dicti. . Paretur cucufa cerebrum roborans, & suffumigium pro tegumentis capitis,iuxta descriptiones in curationes igidae intemperiei cerebri propolitas. Tum etiam poterit inspergi capillis puluis ad curationem huius a dictus supra descriptuS. Nonnulli denique ad praeseruationem hoc remedium

commendant.

Spiritus vini m. iv. castorei .rad.poeonis Oiij. Macerentur. & colentur. Colatura tociun corpu4 infantuli abluatur calidiusculS.

126쪽

Cap. I x. De Vertigine.

De Vertigine. V Errigo est falsa imaginatio,in qua omnia obiecta& caput ipsum rotari ac circumagi videntur,ut aeger iape in terram decidat, nisi propinquis adminia

obiici potest, in vertigine non esse laesam imagina tionem ; quia si hoc esse , vertiginosi putarent obiectavere in gyriim verti , quemadmodum phrenitici, &melancholici vere putant illud esse quod imaginantur.

Respondemus,in vertigine rationem manere integram, quae congnoscit imaginationis errorem ; in phrenitide vexo dc melancholia rationem cum imaginatione affici. δDuae illius proponuntur differentiae. Vna vertigosmpliciter, filii, Graecis nominatur, in qua viso illaesa permanet. Altera σώα ωυα seu tenebricosa vertigo a minatur, in qua oculi simul obtenebrantur , iisque veluti sumus , aut nubes quaedam offertur. In utraque vertiginis specie visio aliquantulum laeditur, quia spiritus qui ad oculos tendere recta solent, per neruos visorios transversm mouentur, unde oculus illis non ita commode fruitur. Sed in vertigine tenebricosa vehementior est spirituum commotio , itavi mdnus ad oculos ferantur , unde visio obtene

bratur.

Causa proxima vertiginis est circumuolutio spirituum, producta a materia vaporpsa , vel flatulenta, quae in cerebri ventriculos, ac plerum choroidem i mens, spiritus animales exagitat,& in grrum commor

127쪽

9 g Praxeos Cmessicae, Lib. I. uet, unde species obiectorum per iritus illos delatὰ

pari motu cientur; atque ita obiecta ipsa eodem motu cieri videntUr. Vertim hic dubitare licet, cum vertigo sit sympto ma actionis laesae,3c omnis actio laesa ab aliquo mor bo immediate dependeat , quomodo circumuolutio spirituum potest esse causa proxima Vertiginis , cum illa nullum morbi genus referri valeat. Cui dubita rioni rejondendum est, circumuolutionem spirituum esse morbum iii situ;tunc enim spiritus non seruant eum situm quem naturaliter debet obtingre, sed perperam,& praeternaturaliter mouentur. Haec tamen responsio grauem patitur instantiam. Morbus enim est affectus verae partis, spiritus autem non sint verae partes.Respondemus,axiomaillud verum esse utplurimum , non autem perpetuo.Et ut consistere

possi Galeni doctrina,qua sancitum est liud quod primo,& per se actionem laedit,esse verum morbum: dicendum est nomen partis latius paulo usurpari debere, ut ea omnia comprehendat, quae ad corporis constitutionem concurrunt 3 & quaecumque alicuius partis actionem laedunt, morbi nomine esse afficienda. Sic color flauus in oculo visionem laedit immediate, & ideo dicutur esse morbus in numero .Sic sappr amarus in lingua,& sepitus aurium sunt morbi in numero excedente, quatenus in iis partibus est aliquid praeter illa, ex qui bus naturaliter constituuntur , quod actionibus ossicit. Eodem modo circumuolutio sphimum in ventriculta cerebri est morbus in situ propter rationem dictam. Vapores autem illi ex prauis humoribus eleuantur, non continentet & assiduo , sed per circuitus & interualla , quoties a causa aliqua externa excitan in Illi autem humores stim quicumque vapores vel flatu.

emittere nati sunt, sanguis nimirum, bilis , pituit , m

lancho

128쪽

Humores illi praui vel continenti Ir In cerebro , vo . iii partibus inferioribus; hinc duplex emergit vertigimes ecentia, idiopathica scilicet,& sympathica. Humores aquei & pituitosi,in cerebro cumulati, satus &vapores emittunt ad ventriculos eiusdem , qui in iis rotantsar, Vetaiginem excitant Atque adeo vertigo idiopallaica pilarumque est epilepsiae , aut apoplexiae

I. pistibus ve A inferioribus, ventriculo praesertili M& liene humores contenti facile ad cerebrum vapores transmitiani P ventri & arterias tinperant.

Causae externae sunt quaecumque humores sebito Diadere, & iii ,remes duibitiere vel flatibus illis , Scspiritibus inotum' ii in inatum 1aciliare possunt. In ter illas recensetui ab Hip. 9 bor. 17. sitit. austrina constitutio', subita mutatio. His, addantur Solis ardor cibi vaporosi , I satulenti, allium sinapi, raphanus uegumina, tum etiam, ebrietas , ingluuies, exercit inmodica , N intempestiua , euacuatio s6lita suppressa ra,halneum inodifi maxime in pichrocolis,

nequens ac diuturna corporis circum geratio , diutur-HUS rotarum , & rerum circulum motarum intuitus , &

quarum praecipiti curia- labentium , prospectus ex loco altissimo iii profundium, casius, ictus, de percussise capitis vehemens, fractura, vel depressio cranij cerebri compressionem inducenS. Diamissis huius affectus in genere nulla propone μ est, quando quidem assectus satis per se patecta Atta n in specie iligna rartem assectani , & morbi mine-

129쪽

Praxeos ossedicae , Lib. I.

Tam continentem,tum etiam humortara peccantem in

dicantia proponenda sunt . Idiopathicam vertiginem ex cerebri affectione ortam osteridunt capitis dolor, & grauitas & alicuius sensu, oblaesio ; ut visus caligo, seu hebetudotaurium tinnitus, vel grauis auditus , olfactus , gustusque imminutio. lArteriarum capitis pulsatio , & aliarum partiues in

columitas

Materiam peccantem signa indicantia haec sunt. Pi taliam exuberantem significant sensui. interiorum,& exteriorum hebetudo,capitis grauitas, ad morum ρί-grities , Amnolentia, spuitio multa ,inappetentia, litis carentia, urina alba, & cruda & reliqua pituitae redum,

dantis indicia. .s --

Biliosam vero materiami peccare ostendunt vigiliri cundia,actionum promptitudo,sitis ris amμψ pubsus celeritas rina tenuis & flaua iurulia. Atrabitarium humorem significant timor, moestitia, Cogita nes turbulentae, vigiliae importunae, insomnia horrenda,ructus acidi,& similia.

Sanguinem vero redundare ostendunt, Venarum temsio & tumor,faciei rubor & calor, pulsatio temporum, sapitis grauitas ac tensio bmni longiores,in semesar ruin rubratum, lassitudo, pandiculatio', urina riaibra &crassa , aliquando tenuis & perspicua ex transatione sanguinis ad caput. Vertigo Φmpathica dignoscitur ex absentia Φmpto lanatum a capite manantium, & quod nullum vitium in cerebro appareat, potius quin aliqua pars inserior semsibilem noxam patiatur. A ventriculo procedere vertiginem ostendunt n/t petentimausea,ructus acidi,vel nidoros , dolor venti, lculi ut inflatio.

Iegoris, lienis aut uteri consensi fieri vertiginein

130쪽

Cap. IX. De Vertigine. θ' ostengunt eadem signa, quae pro epilepsia .mpathica,

ab iisdem partibus oriunda, superiore capite fuere' prognossis: huius morbi in hunc modum instituen- Vertigo recens, & raro inuadens, & quae non nisi a causis externis excitatur , leuior est ac curatu facilior: contra vero quae grauior est, frequentior & antiqv in epilesiam , aur in apoplexiam plerumque dege

vertigo in linibus magis periculosa, quia ipsorum rerebrum frigidius ac debilius est , pituita yero abui

Vertigo in qua non splum.rς externat, sed Miam caput, & totum corpus circumagi Videntur , dc quae cum vi us laesione accidit, periculastor, maiorem enimenta Mehementiam significat Et si aeger in terram concidat . iaminentem epiles am aut apoplexiam praenuntiat: l l Vertigo a calidis humoribus oriunda citieis soluitar,

quam quae a frigidis, quia humores calidi facilius dis

Curatio vertiginis cum epili psae curatione mul tum contieest, cum ab iisdem propemodum causis terque affectus oriatur , unde n ut vertigo sepe in epileesiam degeneret. Attamen cdes ertigo sit leuior affectus, non rimit rindiget tamedi apparatu, ut epilesia;sed ea sussicient quae nos hic summatim indicabimus, quaeque hic morbus peculiariter desideret,

breuiter exponemuS. .

Primbitaque si sanguis ita toro ccirpore, vel in capitet diandet, phlebotomia celebranda est, & sanguis pcr, circere praemisso aliquantum c. h

SEARCH

MENU NAVIGATION