장음표시 사용
101쪽
eartes, & praesertim cerebro vicinas occupat, perieulo 1ior est. Tum etiam quae musculos thoracis obsidet: metus enim est, ne ob dissicilem respirationem aegersutacetur.
A copiose sanguinis fluxu, vel hypercatharsi conuul so lethalis, ex Hippocr. in AphoriImis, quia, ut dotat
Galenus in commentariis,talis conuulsio ab inanitione fit. Attamen fieri potest , ut talis conuulsio interdum ab irritatione fiat, commotis humoribus acribus biliosi que,&ad partes neruosas translatis, vel a qualitate ma ligna venenati medicamenti, ut ex assumptione helle bori contingit. A phrenitide conuulsio lethalis. Aesius assirmat se ne minem ex iis,qui ita conuulsi sint, seruatum vidissem,
Febrem conuulsioni seperuenire, melius est,qu in se. bri conuulsionem, Aph. 3 7.se t.2. febris enim conuulusioni stiperueniens,illius causam absumit. Conuulsio au tem febri si1perueniens a materia maligna oritur, quae vitae periculum minatur. Quicunquo tet gno corripiuntur , in quatuor diebus pereunt, si vero hos effugerint, sani fiunt, Maxima enim tensio omnium musculorum respirationem impedit, ita ut aegri sutacati moriantur. Et notam da est causa interitus in conuulsione , quae non videtur alioqui periculosa ratione causae neruos obsidentis, quemadmodum paralysis a simili fere causa oriunda,ad multos annos producitur. Sed lethalis evadit conuulsio, ex eo solum quod suffocationem inducit, conuulus musculis respiratiotii dicatis. Curatio huius affectus varia est pro varietate causa rum.' Quae ab inanitione fit, rarissime contingit, Sincurabilis est , ideo illius therapiae non immoran
dum,Authores humectantia omnis generis praescrib.β
102쪽
Cap. VI. De Conuulsione. 713e inunctiones ex oleis chalasticis. Ea vero quae fidabirritatione, ab aliis morbis dependet, & illorum cura otioni subiicitur. Superest igitur vi conuulsionis a reple sone curationem proponamus, quae Cum a pituita& flatu potissimum dependeat, ad illorum sublationem dirigenda est. Eaque primum a venae sectione auspican da, si sanguis abundet, & vires sint validae. In qua tamen evacuatione satius est peccare indefectu , qu min excelsu ; cum illa causae principali, quae pituita est,
Post venae seissionem, aut ea omissa, si conueniens non sit, purgatio instituenda est per pilutas , quae satis potenter euacuent habita tamen virium ratione, iuxta formula in frigida cerebri intempede descriptas. His vero adiungenda sunt castorei. gr. iij. Si pitulas fastidiat aeger,potionis,pulueris aut alterius medicamenti forma ustirpari poterit,prout dicto capite
habentur.; Post purgationem admoueantur cucurbitulae cum sacrificatione , si sanguis non fuerit detractus; aliqui siccat: primo quidem partibus remotioribus,postea affectae parti vicinis. A t si crura sint conuulsa , natibus 8c lumbis applicentur: si brachia, collo & scapulis. Hoc in omnibus obseruando , ut fluxio versus originem
Vesicatorium etiam partibus affectae oppositis utiliter admouebitur. Interim post primam purgationem , niateria praepa randa est apoetei late descripto in curatione intemperiei frigidae. Purgante quidem, si vires & reliqua coi emctiant: sin minus, detractis purgantibusω Finito apoetemate iterum pitulae exhibendae cast reum illis omnibus purgantibus adiiciendo. si apoZema tantum alteram 'serpetur , per illi
103쪽
72 Praxeos Medicae , LAI. usum clysteres acres frequenter iniiciendi, porosis affectibus fuerunt propositi. Fiant etiam inunctione Iupra partem affectam lini
Vnguenti de althaea J.vj. Ol.terebinth. & chamae mel ana 3.j. Ol. lauenduli 3.iij. ol. vulpini . styraci; liquidae ij. Fiat linimentum, quo inungatur pars affecta calide frequenter, & spina dorsi. Vel
Maxime laudatur axungia anatis, in sequentem dic, dum parata. 'γ.Anserem pinguem deplumatum, & exemeratum, quem reple materia sequenti. Fol. salutae, maioranae, & stoechados, ana M.j. gummi ammoniaci & bdellij, ana calami aromin nucis moschat. macis, caryophyll.ana j.si Contundantur in mortario, & malaxentur cum ol. lumbricorum, postea includantur ventri inseris, qui bene consuatur, ne quid emat, & in veru assetur. Pinguedo extillans excipiatur vase aceto semipleno,eaque illinantur partes affectae.
Eficacius operabitur, si usirpetur in sequentem
Pinguedinis praedictae g. vj. Oleor. Cerae, nucis machat. & salutae arte chymica extractorum, ana 5.8. Misee fiat linimentum. Post inunctaonem partes conuesta contegantur pes le arietis adhuc calenae: & cum refrixerit, u nouarum non sit copia, recalescat oleo anethino, aut simili valde
Militer etiam parti conuulta adhibentur pulmone v ecini calantes, tum etiam pulli colymbini, catulli
104쪽
Cap. VI. De Conuussione. 73oaia , gallinae Per medium sectae. oh pars etiam assecta in intima bovis, aut ver cis , aut maioris alius animalis recens caesorum immittitur. Et ibi tamdiu detinetur,quamdiu animal calet. Balnea ex decocto herbarum cephalicarum etiam conueniunt, addita olei tertia parte, Vel iunctis mox a balneo partibus conuulsis
Alii hoc emplastrum commendant. Colophoniae iij. resinae, picis naualis, ana j. thuris, mastiches,cerus , ana 6. sangninis draconis, fatis communis, salis ammoniaci, terebinth. ana 3. ij. cerae nouae g. ij. vitrioli albi 3. q. matris perlarum j j. lapidis magnetisas succini flaui 3.j.f. Ol. o r. rosa ana 3. h. Fiat secundum artem emplastrum, quod alatae
Praestantissima vero sint balnea sulphurea, in di turnis praecipue conuulsionibus. Conueniunt etiam balnea sicca seu vaporosa ex decocto salutae roris M'r. stoechados , chamaep. origani & similium cum vino albo, lapidibus ignitis, aut scoriis ferri ignitis insuli Optimum etiam est fouere occiput & ceruicem aqua
Penotus sequens linimentum mise praedicat,ad conuulsionem breui tempore dissoluendam. F. Ol.terebinth J.si. H.Caryophyll. gutt. Yj. muca' is bryoniae q. s ad consistentiam linimenti. Misce, munge locum affectum cum radice sui nerui Alij oleum seu spiritum salis cum oleo terebinthinae,& similium commixtum, membra conuulla citd restituere asserunt. Linimentum sequens eximiae est efficaciae. Butyri rancidi, & laridi veteris, an quart. j. bdel', ammoniaci, an. j. myrrhae, castorei, an. 5. h.
105쪽
florinoechad. & anthos, an. P. j. nucis moschat. & ga ryophyll. an. 5. j. catum paruum exenteratum excoria tum,& in frustra diuisum. His inferciatur anser,& con si1atur, ac torreatur in verti. Primus qui stillabit suem, magis aqueus abiiciatur; secundus Vero pinguior,colli gatur in vase aceto semipleno , eoque illinantur partes conuulse,& tota dorsi spina. χΙnterdum verδ dolor ita intolerabilis sentitur, ut ad eum prius cura dirigenda sit. Illi igitur conuenit sequen,
olei violacet,lilior.& chamaemeli, ana J.j.g.olei amygdalarum dulcium, mastiches, & rosac. anas j. Misee,inungatur pars essecta. Si potentius agendum sit, paretur sequens balneum. Rad. altheae, & liliorum, ana B. g. fol. maluae,. violariae, origani,salutar, absinthii, ana M ij. sem. lini&foemgr. ana m . Decoquantur pro balneo , in quo diis non immoretur aeger, sed dolore sedato confestim egrediatur ue sessiciet autem partes conuulsas tantum im
Alij parant balneum ex oleo puro,& si aeger sit diues,
in eo decoquunt vulpem unam,aut alteram.
Dum haec fiunt, cerebri expurgationi incumbendum est, apophlegmatisinis &errhinis, suis capitibus descriptiS. Tum etiam eadem pars roboranda est optata cephysica, aqua a poplectica, theriacali, aut alia erumdem
Rondeletius de qua Ba hirundinum haec habet. - ex hirundinibus ct castoreo parata , exhibita conuulsionem a repletione subito cessaref t. Eius discretio est in cap. de epilepsia apud Authorem dictum.
106쪽
FPilepsia est conuulsio dorius corporis non se petua , sed interpolata, cum mentis & sensuum
laesione. Conuulsionis nomen hic proprie, & stricte non1umitur pro vera conuulsione, sed improprie pro motu conuulsivo.Est enim epilepsia motus conuulsuus, non era conuulsio.Sed conuulsionis nomen retinere volui
mus, imitatione Galeni, qui eam passimconuulsionem pellat. Hac autem definitione ex Gal. desii ta 3. de Ioc. g. cap. 7. ct tibi de diffs t. car. 3. perfectam & i tWram Epilepsiam proponimus , in qua totum corpus
conuellitur ,& omnes setisus tum interni, tum externi abolentur. Pantur tamen imperfectae Epilepsiae,in quibus caput tantum, vel braclitum , vel tibia, & femur, vel dimidia corporis pars conuellitur. Datur etiam Epi-lepsia, in qua mens integra remanet, & sensus etiam exteriores vigent, nec non quarumdam partium motus voluntarius. Vidi Monialem, quae in paroxysmis E
lepticis contractiiones varias patiebatur, nunc brachiorum, nunc crurum, nunc capitis , nunc trunci totius Corporis; videbat tamen astantes & loquebatur; imo Verb contra motum partium quae conuolebantur,motu voluntario obtinebatur , ita ut motum inuoluntarium quodammodo minueret in par xysmo leuiori intemdum stabat, & in cubiculo ambulabat, sed motu asmodum inordinato, saltando scilicet, & motus praeposteros edendo instar histrionum' quibus, reliquis Momalibus risiim concitabat ; ipsa cum illis etiam
107쪽
ridesbat , & pro arbitrio loquebatur. Omnis motus conuulsiuus,ut superiori capite est, fit ab irritatione. Irritatio autem fit a materiae quan titate , vel qualitate: quantitas materiae morbificae na turam grauans , eam irritat ad expulsionem eius quod sibi molestum est. Unde stabilitur Geleni doctrina, aquamplurimis neotericis varie exagitata, qua sancitum est, ab obstructione imperfecta ventriculorum cerebri Epilepsiam generari. Si enim humor obstruens naturae molestus est,quidni cerebrum insurgeruoterit ad illici exclusionem 3 De qualitate nulla est dissicustas. Omnes enim in eo consentiunt, facultatem expultricem singua larum partium irritari ab acrimonia & praua quavis qualitate naturae infensa. Cauia irritantes vel in ipse cerebro continentur, &Epilepsiam idiopallaicam efficiunt, vel aliunde ad ce rebrum transmittuntur , & sympathicam Epilepsiam
Illa autem irritatio Epilepsiam facit, quandoquidem cerebrum, dum rem noxiam expellere conatur, seipsim concutit, & consequenter neruos sibi ad
Triplex a Galeno constituitur Epilepsae differentia,
ab omnibus propemodum authoribus recipitur. ΡΕ-ma,qua cerebrum afficitur, consistente in ipse affectu Secunda, in qua cerebrum per ventriculi consensum afficitur. Tertia, cum ab aliis corporis partibus ad cerebrum affectus transinittitur. Et propria etiam nomi na apud nonnullos sortitae sunt istae differentiae. Prima enim tanquam praecipua generis nomine Epilepsia noemriatuc; secunda analepsia; tertia catalepsia. Verami pace Galeni, aliorumque dixerim superflua est illa uisio & frustr superatur Epilapsia a ventriculo g ita, ab aliis quae per aliarum pGtium sympathias
108쪽
otiuntur e, cum omnes V stmpathicae Epilepsiae nomine comprehendi debeant. Neque satisfacit dicere Erillepsiam a ventriculo seorsim enuntiari, tanquamstequentissimam :squidem ea quae ex Vteri, aut lienis eoansu oritur, n m minus stequens,aut certe frequentior esse consueuit. Diuidatur ergo Epilepsia inissiopathicam,& imp ilucam.Sympathica rursum iuxta Varias partes a quibus uapores acres, aut maligni ad cerebrum transmitti posta sunt. Nulla autem propemodum pars in toto co ore reperitur, a qua malignus vapor ad cerebrum transinitti nequeat. Harum historiae duae proponuntur a Galeno loco ritato. Vna de puero decimumtertium aetatis a
num agente, in qua paroxysinus a tibia initium capiebat, mox illinc recta ascendebat per femur, &superposita illa,ac per latera ad ceruicem, donec ad caput perueniret,quod cum pri m tangeret,ipse haudquaquam sibi constabat. Altera est de adolescente, qui inuadentis paroxysta initio veluti frigidam auram ascendere kntiebat. A ventriculo autem, intestinis, & materia verminosa, tum etiam ab utero, aliisque partibus Epite iam
rumque generari notissimum est,& variorum authorim historiis confirmatur,
Constat igitur ex praedictis,quomodo defendi possit
Galeni doctrina, ab imperfecta ventriculorum cerebri obstructione idiopathicam Epilepsiam generari asserenus, quam tamen causam perpetuam esse defendere. non possumus t Galenus innuere videtur,nullam aliam proponens; quin potius eam Caeteris infrequentiorem esse confiteri cogimur. Neque tamen argumenta aduersus Galenum pro
0sita ullo modo conuincunt; quorum praecipua haec
109쪽
Primo enitu inquit Fernesius, si Epilepsia'ab humori, opia fieret, in sopore ea maxime contingeret, in gubmagna humoris copia reperitur. R, i pondeo, humorema quo sopor excitatur, esie in substantig cerebri, non inventriculis, & ideo facultatem expultricem non irrita re, quae in ventriculis magis residet. Secundo, ex eodem Fernelio, cum Epilepsia cito sit uatur, desineret in paralytim, ut apoplexia excus ' neruos humore. Respondeo in apoplexia humores excuti ad partes viciniores propter debilitatem expultricisa copia humoris oppressae, quae cum liberior sit in Epi. lepsia, ad vias naturales expurgationi dicatas humores amandat. Falsum tamen est quod asserti Fernelius,num. quam Epilepsiam desinere in paralysim;nos enim paralysim Epilepsiae si iccedaneam vidimus. Et non raseapoplectici in prima inuasione conuulsionibus Epit,pricis corripiuntur,nondum perfecta obstructione ventriculorum cerebvitum etiam multi Epileptici tandem poplexia pereunt, quando dimidiata obstructio in imtegram degenerat. Tertio, contra Galenum nonnulli ita argumentam tur. Sicut completa ventriculorum obstructio fumctiones penitus tollit in apoplexia, ita incompleta eas tantum imminueret, non deprauaret, neque illos conuulsiuos ederet, sanis: plerumque validiore . Respondemnaturam omnino oppressam ab integra ob structione non excitari ad expulsionem;in dimitata V ro obstructione satis habere vitium, ut cerebrum commoueat, & exagitet ad expulsionem. Confirmatur haec
doctrina exemplo catarrhi in pulmonem delabenti , qui si totum pulmonem repleat, siammam spirandi dis
ficultatem elucit sine Vlla tussi,ut in asthmate contingi . Si vero minor fluentis humoris copia extiterit, pulmi statur ad expulsionem,unde tussis excitatur.
110쪽
signa Epilesiae diagnostica in tres ordines distribuenda sunt, quae scilicet imminentem Epilepsiam significant 3 quae praesentem demonstrant, & quae illius
Imminentis Epilepsiae signa dupliciter considerati possunt , vel prout primam morbi inuasionem praes giunt, vel prout imminentem paro simum significant. Eadem aute in signa utrique iudicio inseruiunt, sed mututb certius in iis,qui ab Epilepsia actu possideritur,im nentem insultum indicant. In iis enim qui nunquam hactenus morbo affecti sunt, aequivoca maiori ex parte sent huiusmodi signa , & multos alios capitis affectus
praenuntiare possunt; integra tamen eorum congeries . aliquam certitudinem afferre potest.
Omnia igitur imminentis Epilepsiae signa proponenda sunt,hanc praemissa admonitione,non Omnia in omnibus epilepticis concurreresed nonnulla in his,alia in illis, pro varia causarum & corporum dispositione. Vt autem ea debito ordine poponantur , sontes signorum percurrendi sunt, qui ab actionibus animalibus, vitalibus & naturalibus,excrementis, qualitatibus immutatiS,S propriis accidentibus scaturiunt. Ratione functionum animalium, epilepsam mina tur, animi & corporis ipsueta conturbatio I capitis grauitas,cephalalgia, verti Q,vigiliae,aut plurimus,semnus,3 quo nullum leuamen emergit; thsomnia turbulenta; mentis torpor, vel anxietas, obliuio, moestitia, pauor, formido,segnities, artuum grauitas. Saltus & tremores membrorum, senseum hebetudines, obtutus defixus, stantillae oculis obseruantes,& interdum nubeculae , aut
maryges. Aurium tinnitus, foedi odoris perceptio, ungua ii exilutis, eiusque inordin ta motio, oscitatio,