장음표시 사용
161쪽
Mercurius crudus ex aqua clara ab initio Distus appetit semper corrodere scilicet aurum argctum quae su* n xuῖς cis his , vicina sunt, quod Mercurius ex corporibus congelatus, id li, de e prς stare nusquam potest. IiuS .iuid Vnumquodque compositum separari necesse est, quae separatio mors est.
Micquid ex solo igne simplici & tenuissimo creatum est, id neque bibit neque .sormit, aut comessit,sed quod ex spisso
igne creatum est, secus L habet. Quare variae creaturae conspiciuntur' Quia quatuor et meta inter se iunt inimica, na eucia elemeta si ex eode et senecreata,Vnius client naturae,& conuenirent, sed Dei potestate unita sitiat S copulata & pacem perpetuam obseruabunt. Compositio est duplicis complexionis,una enim humida, altera vero sicca Plures viae sint ad hanc artem inuestigandam, quas tandem ad duas vias philosophi reduxerunt, uniuersalem &parricularem. Minera Particularis via fit aqua sicca mediante,&minera vocatur: philos multiplicatur Mercuri, vulgi additione: nulla sit proiectio. phica. Vniuersalis quae multiplicatur multitudine spirituum, est Aqua aqua quς madefacit manus, paucis cognitae defaciens: Es incidens in illam aquam dicitur fermentum auri, liquefit ut aqua, quae coquendo congelatur. Et tunc apparetvubedo. Hoc aes dum primo coquitur fit aqua: & quato magis co- Quare V
quitur, magis inspissatur quousque lapis fit, omni metalloci pereminens:vnde nomen lapidis philosophorum fortatum
est. Si aquam ipsam dixeris,uerum dicis. Si aquam negas, non falso negas: ne ergo pluralitate nominum decipiaris. Oportet igitur ex aere nostro accipere partem unam, dc ex Ponder aqua permanence, quae etiam aes vocatur, tres partes. D tax
Est autςm totum magisterium, ut superius fiat inserius: &inserius fiat seperius,& coquatur donec plumbum aeris flumcum fermento in principio vel medio, vel fine dhibito, Stunc tingit & velut cera fluet. Nihil aliud expedit qua aqua 8 vaporem sublimare, quod fiet cum videritis illas duas naturas purificatas aquam heri, Otumn e corpus magnesiae in aquam liquefactiam, tunc
162쪽
puluere naversa. Haec aquae t Iohannis Pota ., operis
defacit, Compositio lapidis dupleX.
certe omnia vapor facta sunt, & recte, tuli enim vapor continet suum compar. Philosophi utrumque in vaporem nominauer ut, eo quod utrumq; in decoctio lae iungitur &vnumal rerum continet, ct fugere non permittit, eigo permanentia fiunt. Veteres, opus ex duobus esse dixerunt, & haec duo iuncta nonnulli vocati erunt compositum, eo quod illa duo quatuor sunt, inest enim siccitas & luimiditas, spiritus & vapor. Si dubitas quomodo aqua puluis stat, Oporree corpus flnon erat aqua, antequam in aquam caderet simul, cum aqua fia i aqua, & aqua aquae misceatur & unum fiant. Ignari autem cum audiunt aquae nomen, putant aquam
nubis esse, si libros philes phorum intelligeret, scirent utiq;
aquam permanentem esu: 'l'iae absq; suo compari, cum quo facta est unum, permanens ecte non potest. Haec autem aqua vocatur aqua auri ignis, venenum bonit, arena, ni Vedo, quare omnem pluralitatem dimitte. Natura
Coquite coquite leni igne quo usque liquefiat & in aqua
Vertatur, calore enim aquae, facile totum aqua siet. Et nisi v-rrumque in aquam vertatis, ad opus preciosum non per reqnietis: oportet corpus debile fieri cum aqua, in aqua, donec fiat totum aqua. Nonne videtis hominis compositionem esse ex anima Sccorpore, sic Oportet nos duo coiungere, quam commixtione philosephi comparaverunt coniugibus, ex quorum amplexu resultat aqua aurea. Es concipiens argentum vivum coagulat, ipsum argentuviuum concipiens aes congelatur in terram,&hoc lenissimo igne. Scitote argentum vitium esse ignem, Omne corpuS COmburens, magis quam ignis, corpora mortificans. Argentum ergo vivum argento vivo sui generis iungite,& arcanum habebitis. AEs vocant nummum. Nigredo autem philosophorum, plumbum vocaUgrunt. Duplex aute est c0mpositio, una in humido, altera in sic, O, & quum prudenter coquuntur fiunt viiii, & nominantur plurimorum nominum: cum rubrum sit, auri flos, auri fermentum, colla auri, sulphur rubrii,& auri pigmentu.Du a
163쪽
teni crudum permanet, plumbum aeris, virga metalli &. lamna dicitur. Res non fiunt nisi secundum naturas earum , ut homo de homine, leo de leone. Si medicinam curantem metalla quaeris, origo erit in metallis, cum species a suo genere tingatur: metalla tamen iuaquam simplicem elementalem reduci, non est sic intelligendum, quia ex simplici nihil fit, sed ex composito. Natura est vis quaeda insita rebus, quae ex similib. similia
procreat, cunctas res auget & alit. Deus est natura, dc natura Deus, a Deo oritur aliquid proximum qi. Natura Mercurialis est, qua pascimui & nutrimur, sine ipso non est vis animalium nec plantarum, ipso enim semoto a re quacumque, statim sequitur corruptio & mors, cumst fermentum vitae, & existent ne rerum Vniuersiarum.
Ignis philosophorum est aqua eorum, si sciueris igne igni, Mercurium Mercurio coniungere, sufficit tibi. Argentum viuurn est spiritus, & dicitur aqua permanens, acetum sue menstruum & aliis nominibus. Spiritus siue aqua est elyxir albedinis & rubedinis tincturae, nec non spiritus tia gens & aqua metallica, perfundens se in corpus, ipsum vivificando. Et corpus est recipienstinc uram ab ipso spiritu, &non ab alio. Et illud quod fixat spiritum est fixum S incremabile, & nominatur sulphur plii-losophoram. Cauendum est ne spiritus qui corpus exsiccat & ὰ corpore exsiccatur, fiat volatilis. Nam sic volabita corpore, corpus perfectum esse non potςst. Iunge humidu sicco, 3c laetabitum quia humidii est spiritus& anima; siccum dicitur terra, aut copus mortuum. Notandum quod aliud est unctuosum, & aIiud viscosam; Nam ex humido viscoso generatur lapis: sed ex uno uolo metalla generantur. Quicquid veritatis in arte Alchemiae consistit , est coniungere humidum sicco pro humido intellige spiritum liquidum, ab omini sorde mundatum: & pro sicco intellige corpus perfectum, purum: & calcinatum. Et revera harum duarum Partium operatio constat, hoc est facere fixum volatile & vola cile fixum, id est , s ritum fixare. O Uanao v 1debis in princ1pio operis quasi grana rubra &
164쪽
eertu per- in congelatione veluti oculi pisciun3, 5 quasi grana pipera sectae Opς , iustam semitam ambulasse: sin autem, frustra la.
in opese & zzrminetur. Non enim est actus sine motu, S non sunt eli- eri operatio line termino. seuda. Si vis elementa na1neralia accipere, non accipias de primis nec de ultimis, sed de mediis, ad creandum lapidem. Cum volueris comedere cape panem & dimitte farinam,& quando volueris facere panem, accipe farinani S dimitto
Separare clementa, est heterogenea segregare, quT sunt accidentia. Et elementa coniunῖere est homogenea cumulare. Hoc est, quae sunt de natura humidi radicatis. Est maxime cauendum ne spiritus, qui corpus exiccat, fiat vas firmi- volatilis. Si vas in hac arte non ellet clausam, tota vis exhala-do E. he generatione metalli, si fumus ex quo metallumeesse est. gQnex xur expiraret, non generaretur metallum.
Deli, ilia PQ Dῖς mundi constitutionem in se ipso permanens, elm,ntiam Voluit sua benignitate res ab ς terno cognitas prodire in este: quam a- earundem in principio quandam essentiam creauit, crudis nimam lineamentis adhuc ineffigiatam, quam Moses terram inane ei hi s S V VHRm ppellat, modo abfilum &aqua, Anaxagoras u initio ere ' h os, in qGO est ille spiritus quem quaerimus. Aul. Deus ergo Omni implet ut non sit aliquita ubi non sit,cUIUS imago es t omniῖ natura, qui multiplici ratione quo 'damodo creaturis suis annectitur, ergo omnia in Deo sunt: cui laus honos & gloria sit per Iesum Christum. M E AC RI SI VE A RG AN T L VI Ex Apta
G Eber Rex Arabum solertissimus rerum naturali ina inda
gator ait: Totitus rei thesaurus est, calcinatio. Et quia veteres aquis fortibus carebant, violentissimo igne res omnes in calcem reducebat. Vnde vitri intuentio orta est. Istis temporibus via breuior ac compendiosior inuenta est, qua aquis acribus metalla calcinantur, ut videre licet in hac rece-ca ei
165쪽
Calcinatio auri praestantissima.
Pa. aquae regis in qua dissolue aurum, deinde accipe aquam communem pulpam & meas lue tartarum calcinatum quantum Vis, parua quantitas sufficit, id est tantum ut paulatim gutta do faciamus cadere aurum ad fundum, quod: ias dissicillime faceret. Et nota, oportet ut vas dis lolutionis sit amplum, & ut parum aquς istius tartari una vice insundas, alias euolaret totum, quod diligenter cauendum cst. Porro quando tota calx iam est in fundo, oportet illam bene dulcificare cum aqua calida,& in ligneo vasculo in udo & polito paulatim ex sicare, per sic, sine ullo calore adhibito, secussi fierat, abiret in auras cum maximo sonitu , & strepitu, instar pulueris tormentari j, adeo ut ne unicum atomum re exire possit, ut quidem mihi ter accidit: Nam cum exsiccatum argeteo paruo cochleari super tabulam vitream sine ullo caloret mouerem subito concepit flammam , &similem sonitum edidit, ac si maguum aliquod scio petum titillet explo sum: adeo ut auditum pene mini ademerit. Et ita totum fuit dispersum, & omnia quae attigit rupta &fracia. Ideo caute agendum est, & lignea spatula potius qua ulla alia mouendum aioris securitatis gratia. Tandem cum iam bene sit exsicccatum oportet illi addere sulphur commune quantum iis, id est pro arbitrio, & simul conterere ac in crusibulo ponere &bene perlutare, superposito cooperculo quod supcrius paruum ramen habeat, ut flamma sulpEuris exire queat. His peractis, detur illi ignis circuli, & exuratur optime. Nota bene. Ego deinceps ad maiorem perfectionem,
adhuc aurum ita exustum reuerberavi atque ita suit calx deo delicata, adeo pulchra, & coloris adeo alti, ut ad bruntitat cin tenderet, cui parem nunquam vidi. crcurs auri extract/o: sed prius aurum in cristallis
R Salis nitri partes duas, vitrioli ad flauedinem calcinati partem unam, fac inde aquam sortem: adm. j. huius aquae fortis recipe salis armeniaci uncias quatuor, soluatur in alia aqua forti, ut sit aqua regis. Oportet autem salem armenia cum prius per sal commune fuscina sublimare, ut aurum ci lius aggrediatur, &soluat: in hac aqua regis dii solue aurum quantum placet, pQstea abstrahe aquam ad medietatem sique δὶ sine Yas refrigerare cum materi L S ita ficu; cristat-
166쪽
116 EXTRACT. MERC. EX AURO.li, & tantum quantum ponderant cristalli adde salis communis fusi, do simul bene contere, &superfunde de noua aqua forti vel regis, & iterum extrahe quo sepius eo melius, donec aqua debilis fiat , & suas vires amittat, & tunc abstr he totam aqquam ad siccitatem usque. Deinde superinfunde de quinta edentia vini, id est, quς ex tartaro ad albedinem calcinato rubedinem extraxit, quantum sufficit, sinasque in digestione quo diutius co melius. Tadem abstrahe Paul tim,& ad extramum igne vehementissimo pelle, de ascendet pulcherrimus puluisculus flaui coloris, qui etiam reuiuificatur. Si eius una pars misceatur cum duabus partibus tartari calcinati,&sublimetur ut moris est, tunc ascendet auri Mercurius vere viatis. Habes, Candide te istor, veram Mercuri jauri extractionem. Nobilis ille accipiebat duas partes supra dicti Mercurij,& partem unam calcis auri, inde simul coquebat, sed Mercurium non sol iebat, neque adherebat suo coriori. Quare hoc Z rationem posui superius in quaestionibus Breui plura,Deo volete, daturas, praesertim tractatam, de aquis tingentibiis, Alterum, de aquis incr- curialibus, quibus metalla in Mercurium
irtutem posuere dijseudore paranae m.
167쪽
DE ARTE CHE MICA DIALO-GVS, QUO PRAECLARISSIMAS HVIVs
Scientiae actiones, rationi ac rationalibus princi-phs consentaneas esse demonstrat: impostoruin vero &ii cophantarunt somnia & nugas detegit. Chi γ v hi , Theophrosius.
L 'yxxv Ahi illam ac communem hominum
miseriam deplorare non satis postum , cum videam omnia ea , in quibus bonorum etiam vix umbrae versantur, tam est e dissicilia ac intricata, ut nancisci illa nedum millesimus quisque possit: nacta tandem, tam celeri pede nos fugiant. At ea rursum , quae cum atrocitate, periculis, omni denique malorum aceruo coniuncta sunt, ita nobis constanter immineant, ut conspirasse in humanam perniciem iudicari possint. Mometo enim pes sum imus, mi icria, paupertate, infirmitate,doloribus obruimur: ut autem felices simus, ut ditemur, ut sanemur, multis annis opus est: vi non indigeamus, vix ullo seculo nobis contingit. Etenim quantum res meas attinet, in ea plane conditione versor. Nam cum a vitae meae quasi exordio, nihil
prius quod fateri tamen palam erubescol in optatis habuerim, quam ut admodum ditescerem: atque ipsius auri sitis me torum corripuerit, absolutam tamen id consequedi methodum nondum sum consequutus. Desperans licet voti me futurum compotem, extrema tamen quaeque experiri lubet, ipsamque artem, quam Alchem filicam vulgus dicit, iam aliquamdiu intermissam, fauente Mercurio,rursum aggrediar.
Sed video obambulantem illic Theophrastum ab Holien- heim, hominem, si quem Germania unquam tulit, huius amtis ab lutum artificem, quem si eam in sententiam perducere possem, ut mihi in hoc natatu adiumento sit, futurus sum proculdubio hominum felicissimus. Ipsum primo magnificis promissis, post etiam minis aggrediar. Salue amico-xum praecipue, o Theopraste. Theop.Saluus sis tu, o lepidum
168쪽
D I A L O G V Scaput. Sed quid solus hic oberras i quid negoth est, quod ita
anxie tecum obmurmuras λ Aspiciebam te 1amdudum no sine magno risu, iactante brachia & caput, micantem digitis, calcitra tem pedibus. Bacchico te correptum furore existima-b a Chrys No Bacchico, o bone, sed Pluti enthusiasmate sum percitus. Theophr. Qiqid Plutu murmuras 3 nos Plutum illa irrequietum prorsus d Emonem, ad Plutonis cancellos relegatum cupimus, & vitae potius tranquillae dabimus operam. Chrys Te quidem auctore sperarem, me eam posse tranquillitatem consequi. Tua in manu mea salus est: qui si in dii adiumento esse velis, effecturum me id scio, ut breui simus ambo hominum primari . Theop Ego quidem, o Chrysoptule,
quatum in me est, omni meo consilio & auxilio modo id ednaanifesto meo periculo coniunctam non siti adeste tibi nores sagabor. Verum quid rei sit, breuiter expone. Chrys Non dubito quin ad aures tuas peruenerit, quantu ego non opum tantum di pecuniarum, sed quod est preciosius temporis iacturae,circa eam scientiae persuasionem, quam Chemicam eruditiores nominant, fecerim: pudetq; fateri, quod negare non possiim, quam ego a nequissimo illo hominum genere, qui se Alchem istas& philosophoru discipulos scilicet, iactitant, sim misere delusus: quodque est grauissimum, quantum ego meae valetudini, ob foetidas fuligines, halitusque teterri mos, quos in cauernis Trogloditarum 6 se delitescens, pertuli, nocuerim, quoru Omnium iactura tam inges est, ut etiailla quae inde comoda, re omni absoluta, colligi potui sient, nullius mometi aestim ada sint. Theop. Ha, ha, he: dispeream, nisi ego quavis rerii omnium essem inscius idipsum subolui.
Quum enim mense praeterito hortensem illa tuam domu cuialam praeterirem, ta foedum quenda fumum, atq; atrii ex sub-ttrranea illa fornice erumpetem animaduerti, ut Auernaleis ibi fauces esse crediderim, in quibus Canidia suis lemuribus dapes decoxit se l. Verum ne sinistra de tua prudentia opinionem conciperem, obstabant in primis tua auctoritas, deinde quod summo loco natus es: postea maturior artas coniumstacum rerum e xperientia, postremo tot manifestissima exempla, quibus alieno saltem periculo cautiorem te redditu nu- quam dubitas lem. Persuadere itaque mihi non poteram, te- illis rebus, quae manis esto cum detrimento sunt coniunci ς, ninito minus scelestissimis sycophantis, ac ipsius verae artis
169쪽
ealumniatoribus, animum potuiste aduertere. Chrys Ego vero ea utus in hac re fui, quantum debui. Verum ne ego m- tetatum relinquerem id, quod tot auctorum communi calculo indubitatum redditurὶ praesertim quum Omnia quae ad hoc negotium pertinent, a tam multis antiquis & recentioribus magni nominis Philosophis diligentissime sint per
scripta' postremo quum mihi nec ingenui, nec Opes, Ocium, alia ue rei bene geren lae' occasiones deestent. Sed quid de exemplis Z quum tu solus quem tinem huius artis assecutum, ob que id omnes felicem praedicanti multo tuin mihi instar satisfacias 3 Qui si rebus meis dest, latis opem ferre, & meam classem in mediis undis cum procellis luctantem in portum deducere velis, faciam ut statim intelligas, quantum tibi o Dinamenti ex mea amicitia, auctoritate, potentia, immineat
Theoph. Agnosco crocodili lacn mas. Chrys Quid dicebas et 'Theop. Dixi me tuam agnoscere beneuolentiam: attam ea
ex illo tuo sermone intelliso , me quem tibi ad consulenduelegisti hac in re minime satisfacturum. T e namq; poste feri voti compo cem, ut vitae, atq; adeo animi tranquillitatem ex eo quod mente tua versas, nancisci possis, tam est honestati, imo ipsi rationi consentaneum, qua si Vestales It hyphallica celebrent. Atq; , ut haec ipsa luce clarius intelligas, efficiam: si de artis Chemicae vi ac natura quantum ad meam quid σcognitionem peruenit quaedam altius repetere liceat. ChrysId vero iamdudum expeto. refer. Theop. In primis existimes Uportet, artem Chemicam esse scietiarum omnium ut ingeniosissima, sic humano generi maxime utilem, imo necessa riam, ita ut quemadmodum postea intelliges no sit indigna,
Vt totam aliquis circa eam aetatem insumat. Ea tamen latius, illam credebas, I atet. Vniuersam itaq;, tum eam quς circam Ctalla, tum eam quae circa metalli ea versatur, duplici costitutam disserentia existimabimus: Altera Physicis orta principijs,& cx ipsius sympathiae & antipathiae rationibus emanas, summa cum laude & admiratione est coniuncta. Altera talis quide esse videtur. Videri itaq; quam est e mauult, Erso Sophistica est: Cuius euentus quum fallax sit, a nemine sapiemtum unquam, ab illis vero, qui cum vulgo sentiunt, fere o- innibus, recepta est. Prior illa, ex naturae secretis ut dixi ad nirandos, pulcerrimos, salutares etiam, ne dicam diuinos
effectus solet proserre:ex illa quit da ab ingeniosis hominibus
170쪽
cruta sunt atque inuenta, sed ita vulgata, ut artes amplius dici non mereantur. Qua dam huius scientiae vires nonaum quidem inuentae: qiuae maiori in niam ero erae creduntur. Ettic arcana merito nominida sitiat. Tereio, Quaedam inuenta quidem sunt, sed ea paucissimis atque sere nemini nisii cuit summus naturς moderator id demonstrauit tot leculis constiterunt.Ex quibus Omnibus unum illud praecipuum totius artis Chemicae scopus, ac verus finis, miro certe artificio,
alioq; silentio semper absconditii: ut inter arcana illa, adhuc c5 numerari debeat. Quo sectu est,ut pleriq; hominii, id non
esse in rerum natura, constanter magis quam vere astirmare
audeant. Ad hunc scopum pertingendum, quum tot ingenia frustra laborarint, toto q, aiunt j oberrantes caelo , ut tamen aliquid egille vulgo videantur, humanae sapientiae inhaerentes, ad altera illa, quam Sophisticam dixi, ut confugeret, c5- saltum esse duxerunt: atq; sic aureo hamo ut postea dicat piscati sunt. Chrys Expone hqc exactius nescio enim quae inueta huius artis, quae nodum inuenta dicas. Theop. Chemica inuenta ut praecipua persequar sunt partim circa metalla ipsa, partim circa metallica. Circa metallica haec fere possunt constitui. Qqaedam ex metallis permiscere simul ut aliquid aliud esse appareant, exempla cuius fatis sunt vulgata. Quaedam etiam immutare, solidiora reddere, colorem in plerisque mutare, ponderi adiicexe, aut quod facilius) detrabere, molliora quaedam , alia duriora eslicere: omnia tamen hi; c absque xllo fallendi studio. Alia circa metallica versantur, cum metallis nihilominus connectenda: vi sunt deaurationes, deargentationes lubet enim nuc verbis uti insolentioribus ipsae separationes: in que usum aquς illet plietis
smae paratae sunt. Ex quibus indagatς sunt metallicoru vires admiradae. Illinc deprehes ς metallicorii cum metallis amicitiae atque odium, quod sympathiam recte dicimus: ut antimoniJ, hydrargyrij, sulphuris, caphurae, chrysocollae, plumbi
cinerij, plubi callidioris, & si qua sunt alia, cum auro, argento , orichalco. His succedit pulueris pyrici inuentum , admiranda sua vi, tonitius imitans, ac fulgetra, eo visq; nunc Egressum, ut absq; strepitu ei uide fere impetum retineat. Huc pertinet scientia, qua vitrii in logissimas lineas deducitur. Ite coniiciendi specula: in primis vero quς ex electro exquisitiosi naa fiunt: quavis alia quae coburentia nominatur, ex Opti