장음표시 사용
351쪽
.37ι scrimen Omne utriusque vocabuli collocant in sola diversitate en unctandi. Impetat,υe nimirum fit Praeceptum, quod si .eatior est Decretum ac viceversa. Sic: DGMost colendus, Decretum est: Deum cole Praeceptuim Uxor marito amanda, est Decre .
tum quamvis specialis Regula: Marite a
Rectius diviseris Moralem do strinam in Eam quae nude scit quid agendii omit.
tum vel& Ea quae , ras causas reddit,quare quid agendum in aut omittendti. Quarum utramq; tamen possis nunc Dogmaticam nunc Paraenetica dicere ς' sed posteriorem solam Philosephiae aut scientiae Moralis nomine dignari si quidem vere demonstrativis utatur probationibus,oratoriam vero si Rhetoricis, hoc est plebi per Radendae idoneis, argumentis dunta- taxat rem conficiat, jusmodi solent esseptaraque Parmetica. Hanc diversamMoralia tractandi rationem eriam Ep fieto Stoico fuisse observatam diovet ex c. o. Enchiridis. Posidonio quoq; necessariam visam causarum inquisitionem testatu Seneca epistola n.Qvinac. Pis
352쪽
ipseSeneca ita interdum disserit in ipsa illa
Episicia, quasi Dogmaticae doctrinae voce illam eta ολογχia intellecta velit. Etsi minus constanter ita doceat. Et vero utraq; illaEpistola est confusionis & multum turbulenta. Ut proinde nec J. Lipsius I. a. dig 13. Manuta tionis ab illa Stoicae scaole cavere sese potuerit. Pag 19. I 17. 1 haesere Ιmo vero Aristoteles studiose in culcat, in omni vita e tiam atq; etia videndum,quid huic aut iIIi,hoc aut illis loco vel tempore, conveni at,non aute duntaxat universe hominis smnia format. Ad hoc, ut dixeris hoc fere erue argumentum primorum quinq; vel sex librorum Moralium Aristotelis, in Iorae aliis tamen versantur libri reliqui.
re At vero hoc generaIe quid est . ' deberet itaque Dogmatici esse argumenti. Pag. I9. I. 26. Ovid pater filio P Recthis Ari stotelas haec & similia bonam partem ab Ethicis sejunxit,& partim oeconomicae partim Politicae docenda commisit. Ad Ethicen scit. docere tantum pertinet, quid iure naturalis amicitiae pater filio, liberi
353쪽
parentibus & sibi mutuo coniuges & cognati a finesq; debeant: in quantum autem & ham & alia vel domesticae vel civili societati utiliai sint, alterius est operae.
dem haud omnino negaverim. Ipsemet eo nim Cicero ita Stoice l.i Ae inciis Ioqvitur : Omnis de osscio duplex est quaestio. Vuu genus siqvodpertinet ad sine bonorum: Aia. rerum quod positum est in Praeceptis, quibuι in omnes partes usim vita confirmari possit Superioris generis hujusmodi exepta sunt romnia ne omia perfectasint,numquid incium aliud alio majussit: i quae sunt generis
ovidem. Quorum autem O ciorum Praecepta traduntur, ea quanquam pertineant ad sinem bonorum,tame id minuου apparet, quia magis ad institutionem vitae communis meis
tare videntur, de quibus est nobis his libris explicandum. Observandum vero quod hic ipsemet Cicero fateatur, ossiciorum praecepta ista pertinere ad bonorum finem , etsi minus id appareat. Reapse igitur utiq; haec etiam doctrina fuerit Dogmatica dicenda.Similiter vero & illa quae ad finem bonorum pertinere ait,reapse suntPraece-
354쪽
pta,quamvis magis communia & generaliora.
Ibid. Iootasti regulas actionum Regu-Iae actionu sanὸ tradiantur in libris deOm-ciis; sed non sensu Scioppiano ut actiones scilicet Riat distinctae a regimine assectarum. Pag. 2 o. l. 6. Plutarchi etiam Moralia Clarius dixisset & magis ex vero Scioppius: Plutarchum & reliquos istos quorum paulo post meminit, aut simpliciter praeceptive aut additis quidem probationi bysed platrumq; oratoriis Moralia tradidisse:
Iarum Graecarum interpretatio istha eitidem est ex elveri porticu. Nemo tamen veterum assirmavit: γ s ψωμοι esse actio.
nem vel constituentem Heroicam virtutem
vel ab ea prosicificentem. Nescio etiam an . quisqva tenere probaverit id quod pronunciat Sciopprus: apud g ntiles vix ulla erfecti omis re uia inveniri r nisi sane respexeris ad illud,quo u omnia sint agenda in gloriam Dei & vitae aeternae caussa: questopum gentilium praecepta nulla habet,
355쪽
ne Senecae quidem & Epicteti, quos solos hic excipitScioppius. Caeterum x idetur , Scioppio iam tu seni adhuc placuisse adolescentiae suae illud in Elementis parte i c. 7 . defessum dogma: Aristotilis IMilosophia rotam nullam esse s efformi notam , ' siue Stoicai Phisophia parum prodesse. Ibid.I. et r. Cassiae At profecto non hi lent tantum circa γ τορθώμαοι sed etiam c. & quidem potissimum
Ibid l. et .Exemplaris laeta dimati aQ Exemplaris morum doctrina,aut nuis de duntaxit in exemplo monstrat virtutu
divitio tum naturam proprietatemque et ut simul , bono an malo eventu gestum aliquid omissumve sit. Illa parum apta est ad docendum: haec vero suppeditat saep numero optimas probationes laudabilium & vituperandorum Nerv. Saepenumero inquam. Nec enim semper eventu Prospero aut adverso, quam narrat historis, discere est quid honestum fit,quid tur pe ut quidem in vita habent sese res mo alium. Ovo respiciens Aristoteles dixit,
356쪽
συμεα ιν βλαβας kπ' kυτcI: & ipsemet S. Apostolas Socet,miserrimos fore fide-1nim Christianorum optimosi& hujus vi tae eventibus metienda sit vera felicitah Quando idem verophilosophis nomen meretur deniq; illa quae firmis lationibus subnixa est reru cognitio, facile apparet ,
no promiscue omnem Exemplarem morum doctrinamPhilosophiae parandae esse idoneam. Sic sane Characteristica vulgo potius prodestquam Philosophiae loralis lictatori ut videre est inlibello T li e o 1 Fh r M. Fabularis itidem non inserphit Philo . sophiae sed communi potius vitae. Argu menta scilicet Philosophica necessum en . era esse:adeoq; nihil ficti admitti in probatione Philosophia. Multo minus ergo & Mythologia huc facit quisquam. Sosa Historia Philosophiam juvat. Ut tamen ante iam diximus, non etiam illa semper firma suppeditat argumentia recti & iniisqvi;idq; quoniam omnis historia versatur tantum in huius vitae eventibus S retibus
357쪽
gro mortali anima redunitione, quod nos hactenus docuit omnium optiine sola doctrina Christiana. Haec sufficit notasse ad omnia quae de Exemplari morum doctrina omnibusq; ejus partibus hic disserit Seioppius: falso omnem illa doctrina Philosophiae nomine dignatus. Neq; vero patitur institutuplenius hoc agere,aut in singula pro me
Pag 23 I Ethica prurium De vero di scrimine Ethices & Politices egimus nos latius i. de Civili Prudentia c.
di in Propoliticis cap. s. Inde vero manifestum est,de turpitudine quidem morali Tyranni agere non esse proprie Politici tPolitici tamen in ossicio esse , ostendere,quantum a felicitate civili absit regimen Tyrannicum, quamq; adeo miser &corruptus sit reipublicae ille status. Si docere id negligat politicus, non prosecto ossicium facit sed peccat graviter. Ex par te igitur vera sunt quae hic docet Scioppius magna tamen ex parte a vero recto& abeunt plurimum.
358쪽
P. Ramum & fectatores eicis,non crediderim quenquam iligni quidem ineptam methodum d6cuisse: utpote quae evertat omnem scientiaruli mitem apud dcctosqVOSq; receptissimum.Non est hujus loci delirium illud plurib9 coarguere. Suffcit notasse,quod aliae disciplinae agant de affectone aliqua tantum in abstracto, aliae autem de eadem sed in concreto. Ut Go metra de linea in abstracto,de linea in vi-su posita Opticus. De numero in abstracto Arithmeticus,de eodem in sonisMum cuS. De communissimis entium assectionibus in abstracto Metaphysicus,de eisdein concreto omnes reliquae agunt scietiae.
Ibi d. d. c. Hi haec ρ stis Omnia quae subjungit Seioppius usq; ad pag. rc. iterum toto genere esse ab instituto aliena , nemo non videt. Rejicienda hinc igitur merito sunt & ableganda in suum locum. Et vero satis apparet, adducta huc esse tantum causa ostentandi peritiam aliqua subtilitatu Philosophicarum. QuanqVam ipso statim in limine prodat potiuSSciOP .pius tiam Ramillicam insευσιαν, asserens quidsit contrarium ex Dialectica disci:
cum tamen id docere non Dialecticae sit
359쪽
sed Metaphysica .Caeterum contra ea quae subtiliter hic disputata ab sese credidit Scioppius,adversus Aristotelem & unaninem pene Omnium sententiam , quod nemde ut Horatius etiam cecinit , Virim est med u vitiorum utrunt redactῶ ,
non est quod a nobis quidqua in alcadferatur in medium, ne denuo in vitium rapiamur vitio alieno: ut s. Hillarii verba mutuemur : praesertim quum nihil habeant,cui refutando aliquis ex Lyceo tyro non par sit. Pag. 26. l. I . Cui non tam veritas Prudentiae est definire quid expediat homini quid noxium.Vetat itaq;Prudentia docere id quod turpe est; nisi id assunde iamst notum,aut ita id fiat,ne ex doctrina illa verum turpium vita humana capiae quidquam detrimenti Reapse igitur aliud interdum exigit Prudentiae quam Scio pius hic appellat methodus, 'vam D Otinae methodus: utpote quum illa do- . ctrinam aliquam interdum plane esse iu-heat humana vita. Sic Elephantidis libellas aut Priapeiata interpretari Graminaeticae quidem exegeticae methodus iubet,.-vidvata veteris illius spurcitiei non
360쪽
aperte doceatur.Vera tamenprudentia re Pietas iubet potius omnino abolere ferro
α igne quiquid illius generis & libroru e
doctrinae est;gnarat scilicet, plus valere i gnorantiam vitiorum qyam cognition virtutis , & vetera illa scelera sine culpa imperitiae nesciri,vix autem sine moria in be intelligi posse.Ut proinde & ipse Scio p- pius in Priapeis edendis interprcta Π- disq' vehementer inPrudentiam mor Um, 'cum primis Christianum, peccaverit. Perinde ut & hic non sutis recte dixit : Prudentia methodo non tam esuritatem quam certam quandam hominum utilitatem esse
propositam: cum utiq; veritas ipsa definiat illam hominum utilitatem,& nihil hominibus reapse sit utile Pod non idem verum sit. ' , Ibim. I s. ut in Politica tractanda) Ut in Politicis doceatur,ryrannidem esse pessimam omnium reipub'tapeciem, & pene indignam rei p. nomine, non illa tantum scioppiana Prudentiae sed etiam Doctrinae methodus exigit. Nec opus est,ut ulteus in politicis quid ei turpitudo tyranidis doceatur. Eoq; hosce intra limites si1bstitit ipsemet etiam Aristoteles. Atq; adς