Andreae Chrysostomi in Zaluskie Zaluski ... Episcopi, Sacri Romani Imperii Principis, ...Epistolarum historicofamiliarium tomus primus tertius Tomus 1

발행: 1709년

분량: 877페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

811쪽

A. G.

eans apostolicam sedem furit referenta. N. in cap. 3. dist in c. lndiit. .in vorbis. In trivi civitatibuι , in quum olim apud Ethnicos primi simmines eorum, ais Primi Legis Doctores erant, Episcoporum Primates vel P-r,.

archas, Beatus Petrus poni praecepit . qui reliquorum causis Oiscoporum, m- . ra negotia in fide agitarent. 4 V. Quoties gens nova aliqua ad fidem convertitur, in tanta multi tudine; ut opus haheat Primate, seu Patriarcha, ille de novo creandus est,.

id jubet tex. in cap. Nullia dit'. 99. Ea de causa ina thiopia, creatus fuit

iovus Patriarcha Nonnius Barretus, oc eo demortuo, Andreaa de Oviedo,

uterque Societatis JESU. di alij.

Primatibus Eudem se a ratriarchis, post Romanum pontifice,& Γλω dinales, quibus universalis Ecclesiae adminiitratio ex officia incumbit, majores N. ampliores Sedes, tanquam capita provinciarum, pro gubernati Ne lunt assignatae tex. in eap: cum sequentibus. 8o. dist..in cap. i. 99 dist. Et semper in primariis urbibus, Regio splendore claris, collocatae fuerunt. Asor. lib. 3. c. 36. Barbos. tit, i. c. b. ἐκ plurimi DD. V. De patriarchis ec primatibus, an eorum dignitates nomine tantu liversae sint, vel etiam re, quaerunt DD. sed plures sentiunt, licet duo haec nomina diversa sint, re tamen idem esse officium, eκndemq; potesta tem habere, juxta E. r. 99. dist. in verbis. Primates s Patriarcha riversorum

tur Patriarchae; aliquando rrimates. cap. Nunc vero, junista subluriptio rie, ibi. Bituriensi Archiepis p., dc ibi. Galberio Patriarcha ρ. q.s. Apud Latinos frequencius dicuntur primates, qui apud Graecos v eantur Patriarchae; iidem tamen sunt; sompar. a. lib. s. c. 35. Primatusa Patres sunt Archiepiscoporum, de Episcoporum id. ib. c. 33. 'Metropolitanus primatem consulit. cap. de Coneil. d. i8. M ob Me tropolitani negligentiam, ad primatem jure devolutionis causa deserdiar. c. Cum timus. 9. q. 3, Cum aliquis de Metropolitano conqueritur, tunc

primatis est audicare. e. Si Clericus II. q. I. V l. Primatiali nominea dignitate censetur, in Germania, Archiepiscopus Magueburgensis; qui auctoriiste in Imperio, antequam Electores crearentur,tam Eceletiastica,quam Politica praeeminebat. Nunc iam Sal Burgentis. in Hispania Toletanus, in Gallia Biturientis, in Anglia Cantia arientis, in Ungaria Strigoniensis, in Scotta, S. Andreae, in Suetia Vpsalensis, in polonia Gnesnensis primas, sine controversia, ut de eo loquuntuT

Sebastianus Caesar, disp. q. I, 3. Asor.

VII. Originem primatus Poloniae, Diugositis, ec Cromerus tribuunt ἄNieolao Archiepiscopo Gneshensi, in Concilio Constantiensi. Anno i4I6.

sed Cromerus Diugerim auctorem secutus, errorem suum asnovit; ec in eundem magossum rejecit; cum longe ante Nicolaum, Concilium Corio tantiense, Arehiepiscopi Gnesnenses primates fuerint oc Primatiali j re Reges coronaverint: quod ipsemet D Iugosius histor. Polon. par. a. fol. amsasserit: his verbis. Statim in primaeva fundatione, Arehiepiscopatuum' essen

gum, ut superior e fiet,qapud illam decus Primatiale con erat. Clarus idem tellatur, Statutum Casimiri Magni, anno I369. Cor i antiensi Concilio antiquius, tit. Decimae. fol. i3a. Ib. Farsam Gnonem sarchiepiscopus. Boguria dictus auctori se Metropolitio ae Primatiali, vi latas Diaece nn Gaeουioseis. Et Stanis us Carnuovius pag. is. Cum Repub: iamia Chri itiana Poloniae. oc e viseeribus ejus natus, Archiepiscopi Primamn .

Perpetub ius suum, in Interrescis praesertim cetinuit. U LII.

812쪽

De Archispissopi messensis Primatu

VIu. Valuit viguitque, haec inelyta dignitas Primatus Gnesinensis principum rescriptis ornata. legibus corroborata, omnium consensu dc reverentia,

stab lita di inconcussa, nec ea quiiquam verbis Stanislai Carneo vis de

Primatu pag. i5. 9 ullo unquam tempore convellere, vel debilitare, tenta is vit, licet essent nonnunquam Archiepiscopi, non usquequaque Senatui, vel populo,uel Ordinibus grati: donec exorta Lutherana haeresis, permultos ex Senatu, & Nobilitate, in pravum di turbidum dςtorquens, sub interregno Augusti Regis, iniecit illis audaciam, ut Archiepiscopuni Gnes nentem, Iacobum Uuhan:cium Magno conatu impeterent. IX. Arripuere ansam, Firluit, Radivili, Gorcani. Goreanorum teste pia-seo: sol. 67. tantae opes erant; quod licet plures locupletissimi in Regno poloniae, qui legiones alere possunt, numerarentur, nullus tamen eorum opulen.

tiam aequavit 9 alijque Prozeres Aeatholici, major validior in Senatu pars, quod Archiepiscopus in edicto quodam, sub interregno, imperiolo usus fu

isset verbo; mandamus. Hi no maXima animorum contentionc atque odio, jus

Primatis oppugnari. foedusque inter dissentientes, de Religione agitari coeptum. Primκtem esse Archiepiscopum, Cleri potius; quam Regni, via Senatus, clamitabant imprimitque Cnsim iri decretum lambant; quo. nequis quam Episcopus,sine permissu Regio, aut Senatus, Legationis pontifici at inuisnus, aut dignitatem Cardinalitiam acciperet, cautum esset. non sine magnis causis, a Majoribus vetitum id fuisse; ne in aequo omnium iure, Regiam, vel sanctiorem, majoremve Regia, potestatem quis usurparet. Obtendebant perivulum Iibertati & statui, ne primas primus Princeps, di interrex omne jus Regium, per Interregni tempus, ad te traduceret; quod si fieret, Regia auathoritate Senatoribus ipsum imperaturum; depositurum potestatem quando liberet, daturum Regem quem vellet, multaque alia fortassis absurdiora,quae

more ingenij humani, libido dominandi paulatim irrepens, semesque Auintiasa, hominibus permitteret. X. Archiepiscopus contra animose dc strenuh, qua voce in Senatu, quasuripto edito, dignitatem Oc jura primatus sui tuebatur Extat muni seitatio, ad acta Regia Castri Uariaviensis porrecta, in hunc ferme sensum. Inter alia dissidiorum licentiaeque argumenta, non postremam hane, post

mortem Regiam, ab hominibus turbulentis, ad miscendas turbandasque res, controversiam excitatam; qua morte Regia, potestatem authoritatemque Magistratuum cessare; seu lublatos potius Magistratus omnes, per interregnum e Repub. vellent. primatum quidem suum merito extra invidiam eisam esse debuisse; neque enim quemadmodum a malevolis, in vulgus ipargitur, Regiam aliquam potestatem tanquam interregem se usurpare: quamvis ne Regia quidem potestas cortis legibus di jure circumscripta, gravis cui quam esse possit: multo minus primatis, cujus potestas vacante throno Regio, non absoluta, Vci summa; verum ex universi senatus authoritate pen-' dens, ut nihil in ea vel suspectum, vel invidiosum esse posset. Verum ab eo oppugnando, initium facere illis visum; quo convulso. reliqui Magistratus

simul omnes facilius conui terebi, summaq; omniu rerum dii olutio in Rem- publicam inveheretur. Ante omnia dc veteres ros animo repetenti, di praesentem omnium Regnorum Christianorum statum inspicienti, nemini dubium esse posse; nullum unquam Regnum, aut Rempub. fuisse; in qua non Princeps aliquis Senatus. gentilibus quidem temporibus profanus; Christiani' autem, Euesesiastici plerumq; ordinis fuerit, qui Caesaribus aut Regibus

mortuis, vel absentibus, partim eorum munere fungeretur; partim ad co

sita publica Senatui resi quisq; ordinibus Dux authorque esset. Simili ratione, quamprimum Religionis Christianae splendor, Mireislao

F primo

813쪽

A. O. A. G.

primo illuxit, ab eodem primus locus, di Primatialis quaedam authoritas,

tributa est Arehiepiscopo Gnethenii: ut exinde non sedis tantum Metropolitanae; scd Regni totius primatum fundatione. 6c beneficio supremi poloniae principis obtineret. Prima tialis authoritas, memoratur in statuto Casi miri magni, anno tit. Decimae , in compositione decimatum per laroslaum Boguriam, Archiepiscopum Gnesnensem, arbitrum inter Dominum Casi mirum Regem ab una, di BodZanta in Episcopum Craeoviensem ab altera, partibus,ubi illud eximiuin verbis: Rex a: fidens, arbitranti Archiepiscopo Gnesinensi, secu una statuit. Idem Casimi rus magnus in altera compositione de decimis, inter Archiepiscopum, di majoris Poloniae Nobilitatem, eundem Arehiepiscopum primum Regni sui Principem appellavit; qui non saerae, sed profanae Reipub. titulus est: ut nempe inter Malores Senatores. qui principum loco sunt, atq; in statutis di confoederationibus principes scribuntur, nee non prae ipsis Ru-dalibus Poloniae, inad etiam sanguinis Principibus, Maso viae dc Rulliae Ducibus, Archiepiscopus Gnesnensis primus Prinueps audiret, excelleretque: dc non vano titulo; sed re ipsa prima post Rege authoritate,potestateq; haberet. XI. Antefertur Arehiepiseopo Gnelnensi, primo Principi scipio, Regium in morem, neque cuiquam, nisi ipsi Regi submittitur. Regni vel curiae Mareschaleis Regium attollentibus; quorum si nullus adsit, Archiepiseopi Mare-sehaluum, etiam ipsi Regi, quod non semel nostra aetate aeui diiset, scipionem praeferro: quod certe non levis alicujus cerentoniae; sed juris dignitatisque Archiepileopidoeumentum est, quid enim praestantius, quam Regio insiti primum Prineipem honorari Archiepiscopi persisna adeo sacra dc lege publica vallata est; ut eoram

Archiepii copo contumelos te aliquid, quamvis in alios proferentes, vel gladiustrin6entes, certis poenis irrogatis mulctentur. .uod jure communi Regni sacrosanctum est, non propter Archiepi icopum uti privatam personam sultinentem, vel in sua angulari residentia consistentem, ubi ab omnibus suis domi honoratur; sed propter ipsam Rempub. cujus interest, habere tantae auctoritatis virum, quem ne verbo quidem laedere fas sit, utque eo praesento pax di securitas, tanquam penes prinolpem observetur, nam lex inquit. Ubi princeps, ibi securitas. Xll. Soli Archiepiscopo, ut per Proeuratorem, fidei tantum literis ei tributis, in quocunque jure stare, juramentum etiam praestare, transumpta literarum vel actorum ad Rempud. spectantium manu sua subscripta, di sigillo munita, ad probationem autenti eam extradere quod soli Reges obtinerit polst, per privilegia specialia concessum, usuque confirmatum est, eidem Ioli ut ipse tantum Reges Regi nasque inauguret. Quodsi coronandi Reges potestatem habet: quanto magis cum consili di consensu Senatus, haestionem inclicendi, eandemq; administrandi, di Rhgem Electum nominandi, quomodo enim Coronaturus sit eum, de quo, an rite EleChus sit, ei non constaret.

trieae, Regum Electiones, quae indictis ab Archiepiseopis, ex Senatus consilio Comitijs Electoralibus, feliciter liberis omnium ordinum suffragijs, peractaedi publieatae fuerunt. Vetera nonnulla Tabularia,quibus Magistratuum m Ἀ-nia descripta sunt, in potestate Archiepiscopi; tanquam Primatis di principis Senatus absente Rege Comitiorum indictionem, Senatusq; convocationem esse profitentur, imb praesente etiam Rege, vocare potest Archiepiscopias Senatum; quod jus consuetudo comprobavit. Ibidemque de ostieijs Regni scribens: ostiuia, inquit singulorum haec sunt. Mareschalcus: qui est, Magi nec

814쪽

De Archispi evi mestrensis Primam

ster aulae Regiae, de administer publici consilij, penes quem jus est convocandi Senatum jussu Regis, vel primatis. Multa item quae summi Regijque juris sunt, ab Alberianis praesertim

temporibus. ut vacantium dignitatum collatio, res judicatae,earuntque executio, militis in Reipub. fidem dc usus autoratio, damnatorum resti uti O. aliaque ejus generis non pauca, iub solius Cardinalis Friderici tum Archiepia scopi titulo, cum generali taltem clausula: Nos caeteriq; praelati Senatoresque, etiam cum Verbo mandamus, administrata, in tabulario Regni reperi. untur. Si Rex Comitia intra legitimum tempus indicere cesset, ne quid negligentia Regia Resputa detrimenti capiat, Arehiepilcopo aliorum Senatorum consilio, consensuque adhibito, ea indidere, eundem fide publiea. contra infestum Regem, ad sistendum se juri in Comitijsque, cavere eam implorantibus posse, quis vel ignorat, vel tam aversus a commodis libertateque publica est; ut negare audeat quod si vivo praesenteq; Rege, Comitia indicere potest; quanto magis nullo Rege exi cente.

Xl V. At libertati publicae perieulum a potestate tanta illlus esse potest quae quaeso a Sectati Regni suspieio. in Arehiepiseopum cadere potest 3 cui crux magis quae illi praefertur. quam Regni insigni κ. conveniunt: quiq; ii honestσ, salvaque Repub. ac dignitate sua possiet, vel hoc ipso onere verius , quam honore vacare mallet. Neque enim Archiepiseopus ullus eo eget, cui ut sacris rebus studijsque consecrato, nihil otio quieteque optabilius esse po test; sed Reipub. Quodsi Respublica sine eo esse non potest, mortuoque R ς ge, certo utique aliquo consilij publici authore opus illi est . facile quivis statuere tecum potest, sacrine an profani ordinis homo, citius Rempub: opprimere, in potestatem Regnum redigere valeat. Ad me quod attinet, an norum jam satur, temporum etiam, in quae perversiis ma incidimus, taedio ipsius vitae, maxime autem pompae omnis peri.Esus,utinam honeste curis molest ij iq; ijs quas munus hoc secum seri, abdicare me possem. Sed cum jus Majoribus ad me transmissum, sine insigni ad posteros nota deserere non pos sim, quemadmodum hactenus quantum in me fuit. tutatus id fiat; ita inpo-i rerum quoque tutandum m illi est: non ita tamen; ut ad vim ullam descendere ob id velim, publico vestrum omnium judicio rem permitto. Si Reipub. M tisque, securitatis denique ejus interest, tum majoris etiam Poloniae uni versae, cui non minus dignitas haee periret; quam Archiepiscopo: juvato m. Contra eos, qui non tam me; quam per latus meum Rempub. di gnitatemq; ejus, atq; omnium adeo Magistratuum jura oppugnant. Quodsi ab aliis, quo in admodum hactenus factum fuit, oppugnabor; ab alijs a quibus minime de-heam, deserar: satis mihi erit. in me nihil Reipub. defuisse, publiee testifieari, quemadmodum quidem, quod vestra omnium hona venia. di pace milit liceat, testificationem hanc meam in acta publica reserendam curabo. Rem postremo ita compositam resert Reinholdus Heidenstentus Luteranus, temporum illorum gravis scriptor. Isb. i. sol: ai: ut indicendi post morte- Regis Conventus, Regis etiam ipsius, ex Ordinum sententia prodendi α -- Tonandi. Archiepiscopo, potestate conii ata, Mareschalco publice ejus renuntiandi , postquam ab Archiepiscopo ex publiea authoritate proditus jam esset, jus relinqueretur.

XV. Coronandi poloniae Reges ius oc auctoritatem, a Condito Regno penes litos Archiepiscopos Gnesne iises, semper fuisse, certo certius habetur. a Boleslao Chrabro primo Rege Poloniae, ad hodie usque feliciter regnantem Ioannem li I. excepto Stephano Bathoreo, quem in scissione Reipub. sta. nisi aus Carneovius Episcopus Uladistaviensis Cracoviae coronavit: quandoquidem Iacobus Uchanicius Archiepiscopus, seu partium Austriaearum pro Pa Maximili.

815쪽

A. O. A. G.

Maximiliano obstinato studio; seu gravi tardante senecta. rogatus Ileet a

Stephanianis. venire Cracoviam Sc coronare recusaret Reges omnes tam Gnesinae vetusta olim Regum sed ea quam translatis inde Regijs insignibus, Craco viae, per manus Archiepiscoporum Gnes nensium diadema accepere. XVI. Ita Boleslaum primum, Othone 3. Imperatore praesente, di cor nam imponente, Gaudentius Archiepiscopus concoronavit: cui solennitati

aderat Silvestri II. Papae Legatus de latere, Diaconus Cardinalis, Anno iocio. Miecis laum Boleuat filium, cum Consorte Rixa, Hippolitus Anno Ioas. Casimirum primum cum Consorte Dobrogneva, Stephanus Anno ide leslaum audaeem S. Stanistat ocelsorem Anno io36. Atrocitate impiae caedis Sanm Stanislai , commotus Pontifex Maximus, Gregorius VII. Boleslaum diris devovit, Regnum eidem abrogavit, Poloniae S.eris interdixit: ac ne in posterum quempiam Regem Archiepse seopus, injussu Apostolicae sedis, ungeret di coronaret, inhibuit, qui verbio eij seeleris Regij tuissent; eos di eorum posteros ad quartam progeniem. a sacerdotii, oc omnium Magistratuum Ecclesiasticorum funAionibus ae

emolumentis submovit.

Post ducentos di quindecim annos, sub Dueum nomine, varijs tumultibus di internis Regni dissi dijs, bellisque externis transactos, Praemiselao Ducis Posnaniensis filio, Regimen Poloniae, concordi omnium voluntate delatum est. Hic anno Christi. ia95. Gnesinae Comiti js habitis, renuntiatus Rex, a lacobo ii. Archiepiscopo ritu solent coronatur. loanne Gerbliso diis snaniansi, Ioanne Romka Vratistaviensi, Goslao PIocensi, di Conrado L biseesi. Epi opis, assistentibu . Vertim Diadema, ut Summi Pontificis authoritate abrogatum fuerat; eadem resumi oportuitae, infelix recens inaugurati Regis exitus ostendit. Etenim Otto Longus M archio Brandeburgiensis, cum Ottone altero , di Ioanne Conradi fratris filijs, ex Constantia praemissi sorore susceptis, apud Rogosnum animum relaxantem, oc Genio diebus Bacchanalium indulgente, diluculo diei Cineram, valida manu adorati; occiderunt. Creditur Uxori peremptae poenas sua caede persoluisse. Mox idem Iacobus, Vencestaum Bohemum Regem Poloniae Elesium, AnnoChristi i3oo. Gnesnae coronavit.

Uladisi aus Loctieus reverentior Sedis Apostolicae, relaxationem Inte dicti pontifici j; quo Gregorius VII. post necem Divi Stanistat, regio honore Polonis interdixerat, per Cierhardum Vladistavi ensem Episcopum, at anno XXII. Papa impetravit. Hunc lanistaus Episcopus, cum Uxore ipsius Hedvise Craeoviae coronavit, Anno Christi 13ao. atque ex eo tempore, jus coronandi Reges, di ipsa Regni insignia, ec Thesaurus Regni, Gne Rna, Craeo viam propter amplitudinem splendoremque Urbis, translata sunt. Casimirum Magnum Filium Vladistat, idem lanillaus Archiepiscopus . cum Anna Conjuge, Giedimini Ducis Lithvaniae filia, unxit ec coronavit, Anno 1333. Ludovicum Ungarum; qui eumMajoris poloniae proeeres contenderent Cnesnae Reges coronari debere: ipsos in sua Coronatione. tali praetesione ala judicavit, di proximorum Regum, Vladistat Avi, dc Casim iri avunculi eκ empla, ea in re secuturum se esse dixit: Crom. lib. 13 sol. 33a. Iarostaus A chiepiscopus eoronavit; Anno l386. UIadictaum Iasiellonem; qui insignia Regni ex Hungaria recuperata . Cracoulae unde fuerant evecta; Anno Igia. reposuit: BoZanta, Anno I. t. Casimirum Iasiellonidem, Vincentius Cotus, Anno 497. Ioannem Albertum. Sbigneus olemi cxi, Anno tueor. Alexandrum, Fridericus Cardinalis frater Regius, Anno is i.

816쪽

Sigismundum primum, Andreas Rosa, Anno 15 P. Sigismundum Augustum, vivente Patre, Ioannes Lascius, Anno i 3 3. Henrieum Ualestium , lacobus Vchaustius, Anno is q. Sigismundum lII. Stanictaua Carneovius, Anno i587. Vladisiaum IV. Ioannes N Zyx Anno ι633. Ioannem Casimirum, Mathias Lubinmi, Anno i p. Mlahaelem, Nicolaus Pramowski, Anno 1669 Ioannem Tertium, Andreas Ol owski, Anno i676. Diademate Regio i

t cinxerunt.

XVll. Huiu, tam longa continuaq; serie deducto usui, dc notorio juri,

robur perpetuum adjecit inelytum Privilegium Casi mirianum, Anno i ς i.

, tenoris talis.

CASIMIRUS, Dei gratia Rex Poloniae, Magnus Dux Lilvaniae,

i Russite, Prussae,&c. Donimus&Haeres,&c. Signincamus prmentium tenore, quibus expedit, universis, praesentibus,& futuris. Quod cum inter terras nostras Regni Poloniae, & subditos earum, non modica orta esset dicterentia, disceptatioque non mediocris facta, de & super

Carclinatatu, verendissimi in Christo patris, Domini Zbignei Episcopi Cracomensis: propter quod Respublica Regni ipsius dissolvebatur& complurima incommoda capiebat. Nos tandem talem differentiam disceptationesque, prout ex debito regiminis nostri tenemur, semovere, sedare, & complanare volentes, & ipsas terras nostras, ad statum reducere debitae unionis. Indicto, super ea re potissime Perias mento Generali, praelatorum & Baronum Regni nostri praefati in hoc loco oppidi Piotrkoviensis, pro festo Pentecostes, servato, de consilio

eorundem Praelatorum & Baronum nostrorum, pernos ita conclusium

existit determinatum, definitum, & decretum. Imprimis, siquidem; quia Sedes Metropolitana Gne ensis Dominique Archiepiscopi &Primates sedis ejusdem, pro tempore exissentes in omni Jure, Aucto ritate, es potessate,praerogatimadurisdictione, S eon metudine; quas alias Gne ensis Ecclesia ab antiquo supra Ecclesiam Cracovientem

habuit, & habet, debeat in aevum conservari. Quantum vero ad Coronationes Regum, & Reginarum Regni Poloniae pertinet; statuendo decernimus, & sententiamus; quod nullus alius, neque praefatus D minus rei gneus Cardinalis, 'de hujusmodi Coronatione ipsorum Regum & Reginarum, se de caetero & in perpetuum intromittent, nec coronabunt, praeter Archiepiscopum Gnes nensem, pro tempore existentem, circa quas Coronationes, praefatus Dnus Zbigneus Cardin iis, habitu duntaxat utetur Cardinatatus, cerimonijs autem uti debet sicut Episcopus Cracoviensis, prout ab antiquo utebatur, ubi interes se voluerit: quod in sua erit libera voluntate. Regia Mias nihilominus, aut Reginalis, taliter coronanda, per Archiepiscopum Gnesnen.&alios Episcopos coronabitur,&coronari debebit. Item statuimus & o

dinavimus: quod praefatum Dnum Zbigneum Cardinalem,&Episcos pum Cracoviensem omnes & singuli Regnicolae, cujuscunque dignitatis, status, & conditionis existant, pro vero S indubitato Cardinaa

817쪽

Ii tenebunt, & reputabunt; eundemq; ipsius Cardinatatus titulo scAhent, intitulabunt & nominabunt, scribereque & intitulare & nominare tenebuntur, & sim adstridit. Item a modo S de caetero neque D. Archiepiscopus Gnesnensis, neque Episcopus Cracoviensis, & caeteri Episcopi, postulabunt aut petent; sed neque petere debent, aut quovis modo impetrare dignitatem Cardinatatus, aut Legationis Sedis Apostolicae, absque consensu nostro, & omnium consiliariorum Regni. Caeterum ut quaevis impedimenta in consillijs pro bono publico faciendis cessent,&dilficultates quaeque amputentur, firmaque stabilitas consilliorum in ipso Regno nostro permaneat; uterque Praelatos rumpraedictorum, vadant cum caeteris Praelatis &Baronibus, ad con ventiones pro tempore itatuendas, damri ad Rempub. Consilia Opportuna: sed alter eorum una die; & alius altera die veniat, & ingrediaturζ quem tunc nos vocandum duxerimus. Non voeatus vero inii

spitio debeat remanere, Sesare. Daturus nihilominus ab inde consilla opportuna, super quibus fuerit requisitus. Praeterea hoc praesens deocretum in praemissis factum habitum& conclusum, inviolabiliter per partes teneri debet, dc irrefragabiliter observari. Qui vero illud servare, cernere, & ad illud attendere nollet, sperneret, aut minime cur ret, nos contra talem partem praemissa non servantem,&omnes Consiliarii nostri, atque Regnicolae, omnino esse debemus, & non permitatere eum uti propria voluntate. In quorum omnium fidem & teltim nium praemissorinn, sigillum nostrum, praesentibus est subappensium. Actum in Piotrkox, in conventione Generali, feria quinta, infra Oo,ctavas festi Pentecostes. Anno Dni, millesimo quadringentesiimo,quinquagetimo primo. Ρcaesentibus Reverendissimis in Chritio Patrib9 Dominis Ioanne Vladisi a viensi, & Andrea Posnaniensi, Episcopis; necnon Magnificis, & Generosis, Ioanne de Cryzoω, Castellano&Capitane Cracoviensi, Luca de Gorha, Posinaniensi, Ioanne de oles nicZa, Sans

domiriensi, Alberto de Male, Lancicienti, Ioanne de ΚretkON, Bresstensi, RucZkone de Pomorrany Podoliae, Palatinis. Pretedborio de Κωniecpole Sandonatriensi, Stanislao de ostrorog Gnesnensii, Petro Skosra de Gaii Calisiensi, &Creglao de Rumrωaέski Lublinenti, Castellanis S alijs quam pluribus fide dignis testibus, circa praeinissa. Datu per manus Magnificorum, Ioannis de Konte ole Cancellarii, & Petri de ScZekocZyn, vice Cancellarij Regni Poloniae, nobis sincere di

lectorum a

Quod PriviIegium in Comitijs Ordinum Regni, Sigismundus I. Confir

mavit, tenore tali.

In Nomine Domini, Amen. Ad perpetuam rei memoriam. EmeT- gentes sub tempore casus Rempub. turbantes, & inter subditos odia seminantes, prudens Regum &Principum consilium, vel moderari ira

melius; vele medio tollere consuevit: ne iterum viribus resumptis, d teriora prioribus suscitent, &factiosis ingerant audaciam. sed ut meto moria ejusmodi actionum, per Regum Principumque prudentiam ora

818쪽

De Arehieplevi Gneshensis Primam.

deratarum, vesconstitutarum aeviterna habeatur, litetis humana imdustria talia committere consuevit. Proinde nos Sigismundus Dei grastia Rex Poloniae, Magnus Dux Lilvaniae, nec non terrarum Cracoviat,

Sandomitiae, Siradiae, Lanciciar, Cujaviae, Ruissae, Prussiae, Culmen. Elbingen. Pomeraniaeque, Dominus & Ηatres, significamus tenore praetentium, quibus expedit, universis Sc lingulis, praesentibus & futus ris harum notitiam habituris. Quia consiliarijs status utriusque, videlicet Ecclesiastici&secularis, Regni noliri cupientibus; ut sit multates&odia, , inter Regni colas hujus Regni ex inconsiueris pratem menti js, quas sibi quispiam sua sponte, propria libidine, seu ambitionis instin etii, sine Regis pro tempore existentis, admissione praeparet, seu praeparare vellet, non cresceret. Ijdem Consiliarij nostri supplicarunt nobis humiliter; ut quoddam privilegium Divi Cassim iri Regis, Parentis nostri inferius infertum,innovandum decerneremus, eidemque observando, aeviterne firmum robur de plenitudine potestatis Majestatis nostrae Regiae adderemus. Cujus quidem privilegi j tenor de verbo ad verbum sequitur, &est talis. Nos itaque Consiliariorum nostrorum supplicastioni, proinde, ac ex causis legitimis & decentibus factae, assentientes literas praeinsertas innovandas decrevimus, easdemque roboramus &Confirmamus perpetuo valituras, hoc siquidem pro planiori declaratione , ac cum severitate adi jcientes quod si quispiam majorum vel minorum Praelatorum, status, Conditionis, &Ordnis cujuscuque, ambitione quacuque seduct9, Cardina latus dignitate, aut Legatione, quocunq; modo & colore, nostro nostrorumque successorum speciali & exspresto consensu non accedente, petere, vel quomodocunque sibi data accipere praesumpserit; ejusdem omnia bona, in Regno notiro existestia,tamEcclesiastica; quam etia temporalia, mobiliaque & i m mobilia, fisco Nostro jam ad hoc omnibus consentientibus, sine spe gratiae applicanda decernimus statuentes &omninis volentes, Privilegiu hoe Cum suis insertis, perpetuum firmitatis robur habiturum , . In Cujus rei testimonium, Sigillum Nostrum praesentibus est subappensum .

Actum in Conventione generali Pistr oet,len. die Martis septima Mensis Deincembris , alias in Vigilia Conceptionis Gloriosissima Virginis GMariae , Anno Domini istesimo, Gingentesimo Duodeeimo. Regni vero nostri ; anno sexto , Praesentibus , Reverendissimo Reverendissimis in Christo Patribuι, Z nis, Joanne Arehiepiscopo Gninensi, re Primate. Joanne Craeo 'iensi, Joanne Posen niensi. Eramo Proeensi, Fabiana Varmiensi, Mathia Praemoliensi,'Regni nostri Caneestario, Deobo tameneeensi, Ecelesiarum Episcopis. necnon Magnias eis, Venerabilibus cae Gnosis, Mealas de ramicnieez Cracoviensi. σ Campiductore Regni nostri Generali, Meolao de Lubrance Pinnaniensi s Capitaneo Lan- eiciensi, Joanne de Tharno, Sandomiriensi, Droslao de Laris Syradiensi, Joanne Drano de Brutaeis Laneleiensi, Nicolao de vel ου Brenens, Joanne Odroπge de Sproja, Ruso Generali, Otha de choricae, Podolia, Nicolao Fimio , de DigbνοNirea Lublinensi, Georgio de Baisten Mariaburgensi, Nicolas de Pistra Beleensi, Andrea de Ra leto siee Piscensi Prandotha de gelarna Ra-γensi , Palatinis. Luea de Gor a PUnaniensi, cae Capitaneo Majoru Poloniae Generali,

819쪽

Ostroret Casilensi, Janussio Latois i Gnesnensi, Joanne de Preeram. Gradiensi,

Alberio de Gladeanora Laneiciensi, Nicolao de S disruieee Radomiensi, re Sucis cumerario craeoviensi, Regnique Nostri dici ore, Nicolao Jordan de Za licet n.

Visliciensi , Andrea de Oporeis Bresensi, Hieronymo de MDiany Rosteriensi ,

Andrea de Thanesn Biecen=, Causarum Curiae nourae R ferendario, Georgio Qvs i de Orchου Belzens, Manislao de PotulicF Λ teda retecensi, Iar duo Sololorus i, dem Oncea Landensi, Petro Gors i Na lensi, Danne de Boebo niona Marionensi, Manislao de Sprorua Zarnoviensi, Martino notnicori de Boguria, πιλνschostensi, Manislao Gropatua de Laeruchoro Chelmensi Castellanis, Manislao de Chorice Mareschalco , s Leopoliensi Capitaneo , Andrea de s elece Thesaurario Scaepus ensi, Osimiacvmensi, Sandecensi , Iuniuiadisia-χiensis Bi Ostiensi Capitaneo, necnon et pario , cs Magno Procuratore Ge- nerali craeo utensi Regni nostri, Andrea de Miece, Ioanne Sculteti Sacra Theis ologia Professore, s Archidiacono b armiensi, Joanne Latati i Gnesnensi, se ioviensi/Lancisiensi Praepto, Petro Thomu i Deeretorum Doctore, Archialacono , Joanne Xarn orus i Canonico craeoviensi, Manislao Goree i Praepto caliis flensi , Ecclesiarum Secrerar s nostris, Manislao Iarochi Curia nostra Marsha eo , Raphaele de Leschno Capitaneo Sueboυiensi , Georgio de Targor νiscet Capitaneo in . Golub, Henrico I est , Proconsule Thorunensi, Ambrosio SihormNuncio Notario Gedanensi, cisitatum nostrarum, Manisvo Laocki Pinnaniensi, Adam de Dreerricra Sandomisiensi, Terrarum Succamerariis , Nicolao

Gezies i capitaneo Xosthen, cs Magistro Agasionum curiae nostra , F alijs quam pluribiu Dignitarijs ct 'ficialibuι Regni nostri Curiaeque nostris eirea praemissa testibus si de dignis, si incerὸ cae sidelibus nostris dilectis. Datum, per manus praefati Reverendi in Christo Patris Domini Mathia Episeopi Praemisitensis agni nostri Cancellarij . L. S. Mathias Dreteisichi Episcopus di Cancellarius Relatio ejusdem Reu rendi in Christo patris D. Mathiae Episcopi praemistiensis, di Regni Poloniae

Cancellarii. Super quibus omnibus di singulis petiit sibi a me Notario infra scripto suprascriptus Perillustris Dominus Canonicus, unum vel plura con fici di extradi instrumentum publicum vel Instrumenta. Acta sunt haec Cnesinae, Anno, die, Mense, Indictione, Pontificatu quibus supra; praesentibus Illustribus di Admodum Reverendis Dominis Vladislao LoludZhi Canonico Lijoviensi praebendario majore ΚοIud Eciano, loanne Lurtaynini Sanin Georgij itidem Canonico, di Admodum Reverendis Matthaeo Lu-hommi poenitentiario Metropolitanae, Praeposito parochialis Sanctissimae Trinitatis, Ioanne ScZawinni Decano Zbarensi, Sancti Michaelis parocho, Viceprocuratore Reverendissimi Capituli Gnemensis, testibus ad praemissa specialiter rogatis adhibitis. L. S. Et me Stanistao Egepechi Ecclesiae Collegiatae S. Georgij Canonico Sacra Authoritate Apostolica Publico de Actorum Reverendissimi Capiti tu Metropolitani Gnesnensis Notario; qui praeinserti Privilegij cum omnibuAeontentis illius porrectioni re transsumptioni, ali)sque omnibus di singulis; dum taliter uti praemittitur fierent de agerentur, una cum praenominatis testibus praesen, intersui; eaque sie fieri vidi oc audivi. Ideo hocce publicum super praemissis consevi Instrumentum, manuque licet Vicaria mihi tamen fida scriptum, signo, nomine de cognomine meis, quibus in talibus utor communivi in fidem dc robur praemissorum, rogatus se requisituSStanistaus Carolus Grabinshi Canonicus di Sede vacante Archiepiscopatus Vicarius in Spiritualibus de Ossicialis Generalis Gnesinensis, Aret,

820쪽

De Archiepiscopi Gnefinensis Primatu.

diaconus Caligiensis, Saerae Regiae Majestatis Seeretarius. iυersis cs singulis, quorum interes tenore praesemium significamus, δε-

prosicriptum Illustrem, σ Admodum Reverendum Dominum Manislatim Rive ki, Collegiata Sancti Georgν Laxionisum , Sacra Authoritate Apostoliea Publiis eum, o Actorum Reυerondissimi Capituli Metropolitani Gninensis Notarium esse. istiasque Fripturis Authenticis N Instrumentis Publicis per eum confectis,

stam in judicijs; quam extra femper adhibitam fuisse, aut praesens plenaria

am adhiberi fidem. In cujus rei testimonium faee. Datum Gnesna die undecima Mensis Septembris, Anno Domini Millesimo, Sexcentesimo,Septuagesimo quarto. De coronatione Regum Polonia Constituimus: Euod nemo in Regem Po- Ionia coronari debeat, donec unanimiter secundum leges, σ Privilegia Regni,

ab Omnibus ordinibus Regni Electussit. stus quidem unanimi consensu Electus a nemine alio coronari debet, materquam a Reverendissimo Archiepiscopo Gneffinensi, secundum Privilegium, quod Archiepiscopo, per Cast mirum Tertium Regem Polonia illi en concessum. in Anno Domini r fr. XVI ll. Electo in Regem StephanoBatoreo,Transylvaniae principe,Decretum quoddam nomine Consiliariorum di ordinum sancitum erat tenoris

talis.

Nos Consiliarij Regni Spirituales &Seculares, ac Nuntii omnium Regni Terrarum , ab uestri ordine, ad Coronationis Consventum cum plena facultate missi. Universis quorum interest significamus. Quod cum Cracoviam, ad diem Coronationi in Conventu Andreoviensi constitutam, & semel atque iterum prorogatam consvenissemus, communi omnium nostrum consilio & consensu, ici egimus & procuravimus: quo Reverendissimum in Christo Patrem &Dominum Jacobum Vchanshi, Archiepiscopum Gnesnensem, eo adduceremus; ut pro ossicio suo, ex Privilegio a Casimiro Rege sibi co- cesso, ad perficiendam Coronationem Cracoviam veniret, solennique muneri suo satis faceret. Et quamvis jam antea ex Conventu Andro, oviensi, de eo admonitus nisset; tamen concordiar, & amoris fraterni desiderio, iterum etiam ex praesenti Convenm, Legatos Nostros, &per Literas suas se brevi affuturum promisisset, cum sua causa; tum etiam Serenissimi Regis expectatione, qui etiam tum in itinere erat, tempus Coronationi praescriptum prorogavimus. Posteaquam vero satis diu eundem expectassemus, Regiaque Majestas jam jam CrascOviam adventaret; tertio etiam visaviam ad eum misissemus, orantes & hortantes; ut ad Nos quilm primum acceleraret simulque denuntiantes, propter impendentia Reipublicae pericula. Nos ipsius adventum diutius expectare non posse. Cum vero & ex Lesgatis Nostris, & ex ipsius literis, Nobis satis jam constet, eum constra quam promiserat, ad Nos venire, munerique suo satisfacere nolle, aut non posse: cumque fatis perspiciamus, quot & quanta pericula; si diutius etiam Coronatio prorogaretur Reipub: immineant. Vna

mente In eo omnes consensimus; ut sine ulla procrastinatione, Ser

nissimus Stephanus Rex Electus, una cum Serenissima Anna Regi

na, ex praescripto Literarum ad universos Regni Incolas, jam anotea transmissarum, a Reverendissimo in Christo Patre & Domino , Stantilaa

Statutum lat. electio

Regis fol.

SEARCH

MENU NAVIGATION