Punica

241쪽

tri ilire in urbe: secineapolitani se tutati sunt:ut aqla defendit pullos suos a serpetibus repentibus ad nictos. Ales fulva:aqla fulvus color in*Gellius uidesde russo:atque uiridi mixtus. I aliis plus uiridis:in aliis plus russi hfe.Sic poeta uerboad diligetissimus fulua aquila dicit.& iaspidem saluos galeros.&fulvu aura.&harena fulua&fulva leone: ic.Qu. Ennius in annalibus erae fulvo dixit. Fulmina:qm aquilaministrat lovi fulmina. Incessens lacessenς:impetes circuit nictu:sie parthenopei uidetes hoste scadere muros circuibant urbe. Tade ad uicinos:annibal irritus incepti casili, narisectuse. N obsidione ad ultima inopia adduxit. poeta canit tedissecu/ A les fulva iovi tacito:si ad culminanim. E uasit se pens:terretque pro Fus hiatu: ire comas. Sed custos urbi gracchus: I lla hoste rostro: atque assuetis fulmina ferre V nguibus ince indicircumuolat orbem. causa iampfecto romatasiliniadesen, T andem ad uicinos cumarum uertere portus:

turpfiuuiu uulturnu noctu dolia Du v. ortunam:et famae minando obstare Iinittrae: menti misit:quod cum poeni cognquis S custos urbi gracchus tutela uel ipsissentxhibuerutcustodia.&siccasillnu - . , anni Ii portas aperuit. Dictator in K, C ertior arcebat muris:Iterumque ledere natu cu magistratu abiret pauca de se P oras:atque aditus iterum sperare uetabati

Graccha magna parte uertit. Vel:et L ultiatino animi rimatur omnia circum certior ipsis muris. Lustrat .circuitur A lite uectus aequo: rursusque hortatibus infitheannibal mopstasilii. Alite ueloci. τ s a 'Insit: loqf:ut agitet sum. Proh diit L audum aditare suos proh diuqui terminus inet

Insit: loqfmtagitet sum. Proh diit L Rudum agitare suos proh du:qui terminus insit uerba annibalisad suos quos horta ad A nte urbes standi gratas oblite tuorum

hesgrasas:habitatasa graecis Suiuenti N imitum maior molosaeti candere coelum P ulsantis habeo scopulos:qu angat exadctum appellat. Alpihusastaturonice loqui S i 1imilis tellus:aliaeque repente sub astra

nucascedere alpes ad coetu erectas sed M educite feres tenet heu cumanus lirantem rhuros eos qui uiasit graec ritu. Hii A mer adhuc murusque tenet raracchusquemo

te:os citate Se ignauu . Agger:lpe muruS ὰ . . . Rcumanus. Gracchasque. Die militem di O auIum portis: paruo Idi1cinnine cerno uenn ausum moueri portis .i. ad portasn Α n uobis gentes quaecunque labore parastis . solum ad muros impetu deiiciendos. CParvo indiseremine cerno an uobis C asu gesta patent per vos rinenatauentumgetes:sensus e.In hoc paruo periculo Φ S tagna deum per ego et trebia:cineresque sagunti

timetis osteditis omnibus gentibuSea: in . ri. a. . e a1-

quae a uobisgesti sunt casu quodamae O btestor:dignos iam uosmet reddite uestra fortuna contigisse: non aut nostris uiri O uam tiabitis fama: et reuocate in pectore canna S ic ductorinas ludisti attritasque secundis quos hactenus no alpes: no Scipio:non E rigereaet uerbis temptabat sistere mentem. . A tque hic ustransaditus fulgentia cernit. has uictorias milites obtestas suos: hor A reis templa iugo:quorum tum uinius alte I minis ductor capuae morta panditanesto. stagna: trasimenum. Fa, N Onelthoc inquit nolita quod fulpicis aeui

uentum deum: deorum qui nobis fa/ Derunt: quoniam numen trasimeni lacus fauit poeno: ut dictum est. Dignos fama: non decebat milites tot uictoriis claros paruo discriniine retinerinaeo Annibal honesti ac decori studiosus ait: Testor me reddere uos dunos uestra fama: qua post uin trahitis.&haetenus comparastis,st operam mihi nauare studueritis efficiam: ut digni ea fama uideantini: quam uobis tot praeteritae uictoriae compararunt. totus hiclocus estah honesto. Sistere: confirmare ad pugnam milites efforimina tos luxu.Sillecebris campan . Templa:appollinas. .posita a dedalo:ut canit Vir .i.vi.Redditus his primu terris.tibi phoebe sacrauit remigium alarii. Alte:ab initio:idestaltius repetiit principiutepi'. Immitis: upeseus tuc secuda fortuna:ffhoc Hrtio supra habuimus. suspicis: admiraris.

242쪽

Maiores manus:dedaleae. Dictei regisaeretensis ininois nota est histolia fa Iosa de dedaIoedicam apud poetas: ediodopesiculum. Librans:sustinens alis. Vidit dedaIusicari plaudente.i.per cutiere 1 uo casu & corpore mare cui cedit nome icarium quappe dictu e. Irrita tecta:cuniana quae non expugnauerat delendete graccho. Vrbe dicarchea:puteolis supra dixit prole d1carchea. De feniantu eoia qui poteolos defendebat. Obs tama unita. Tep baiae: ppter aquas caIidas quae

illic scatet:Strabo dicit baias habere aquas calidas de aduoluptate&ad sanados morbos aptissimas: M aiores fecere manus cum regna tenaci

D ictei regis sic fama est linquere terras D edalus inuenit nec toto signa sequentio ine dare:etherias aliena tollere in auras. A usus se penna: atque homini monstrare uolatus S uspensium hic librans media inter nubila corpus E nauit superosque nouos conterruit ales

N atum etiam docuit falsae sub imagine plumae

A t temptare uias uolucruc lapsumque solutis. P ennarum remis et non laeticibus alis.

T urbida gaudente uidit freta.dumque dolori I ndulget subito motis ad pectora palmis:

N estius heu planctu duxit moderante uolatus. H ic pronubivago gratus pia te a meatu I nstituit phoebo: atque audaces exuit alas. V istius haec: sederum ductor numerabat inertes A tque actos sine marte dies: ac stare pudebat. I Nemi aduersis. respectansque irrita tecta V rbe dicarchea parat exaltare doloram. H ic quoque nunc pelagus nuc muri saxea moles O fficit audenti:defensantumque labores D umque tenet socios dura atque obsepta uiarum R umpere nitentis lentus labor: ipse propinqua S tagnorum terraequae simul miracula lustrat P timores adsum capuae docet ille tepentes

V nde ferant nomen baiae comitemque dedisse D ulichiae puppis stagno sua nomina monstrat. A st hic luetino mansisse cabula quondam C ocyti memorat:medioque in gurgite ponti H erculeucomendat iter:qua discidit equor A mphitryoniades armenti stoliberi

I lle olim populis dictum gia nomine uerso

S tagna inter celebre nunc mitia mos rat auernuae um tristineore atque umbris nigratibus horres B t formidatus uolucri lcetale uomebat S usfuso uirus celo stygiaque per urbes. R eligione sacer sevum retinebathonorem. H ine uicina palus fama est acherontis ad undas P andere iter: cecas stagnante voragine fauces

baiae nomen habuerun ta bato ulixis socio. Dulichiae puppis:uIixis aulichu:

dulichm.n .estppe Ithaca ulixas natale sotu. Ast hic: alius capanus:lacus Iucrinus que caesar dictator muro circud

dii ingeti apesa oli stagna erat&appellabas cocytus a sp quaaq q in eu simiscatebat:cuius fonte apud inferos credidere qhridas ci appellaru t acherusta palude: surda a uernu:ssed in ista loca separa suta lucrino tu difficile tuas impeditib3 pheret :serui hercule intra ducedis bubus hispanis duxisse p tu aggere Iisitudinis milIe passuu: latitudinis situ currus occuparet. Discidit: diuisit:erat.n.a Verrestructus iter mare Nipsa lacrinia. Ille:alius capanus.

Nola uerso: sim prius dicebas iux postea auernusq e lacus i sinu baiano:lup cilia qda insit Straho ardua auernu Undicu cingunt plerostiti: oli aut resercta nemoriri Sebceris arboriri ita qum bris obscuruΤinu reddebat aues supuo lates odor exhalis exaniabat:sons uero ibi fluuiali scates asis excurrit imas ab eius usu abiti nebat oes vias opinates eeaqs:S hax Ioca PIutoe dicata Opi natas. Nuc celebr&qni.M.agrippa ut inin Stra auerna purgauit S lucosqobi curis umbris locu diru ρddebat suecidit: locum illa pulchris aedificiis omnauit celebi eque iddiffit fossam subterranea inde camas usq; effodit:qd opus ali cocceio neruae ascribat cuiuSmeγminit Hora in ser. Nuc mitia:cu prios eciat horroris plena .ppter raso,

1 curas & qua das apstitione. Tum: ciis x diceret & eet puruatus ab agrippa. Tristi obscuro&tristitia adusio Tore ingredietita scutieti. Horresaerribilis di horrore faciens ipse lucrinus. Formidatus uolucri: qim a uernus de aut Gtrarius. Suffuso: isecto pestifera exhalati q erat inquirus ipsis ma/xime aut . Sisya religioe: euocatioeniantu de umbra, q illic fiebat.inauernoaut 19t Strabo maiores nostri homerica desuet Euaticinia suiste crediderillucque ulixenauigasse tangad stygiuoraculii placatisque prius P sacrificia diis matri eo itrabas aderat facerdotes ad id duces locope fructuspcipietescio dicit poeta averna fuisse 1acru imia iligibe. Seuu honore:crudele. mactabans hoses 5 tali uictima euocabas manes. Uicia palus: acherusia dicta ab acheriate fluuio illic erat diuesus an iseros. Cetas fauces: occultu ingressum.

243쪽

Laxat:aperit. Nouo:qm istic estppetua caligo 5 ipsa paIus aliqn hiatu solis Iumen tra mittit ad

manes quod est illis nouu. Situ: l qualiore offuscate occultareque dona cynam emas: ephorus aut quida inqt Strabo uicinus ni meriis habitas in subterraneis eos habitare domiciliis memorauit eosque P fossasqua da inter se comeare&aduenasad oracula uenietes admittere Q mmeru n5 aspiciebant solentinu egrediebans de quibus sic scripsit Homerus in Odyssea eos sol phaeroia nullo intuetur in ipe. Per longa euu fuerat quippe illi meatus subterranei detecti Te Agrippae: Strabo ait: hisaut annis cuauerni lucu succi

L Manet horrendos apetit telluris hiatus I nterddque nouo perturbat lunainc manes A ciuxta caligante situ longiaque percuum

1 nfernis pressas nebulis pallente sub umbraderit agrippa effossaque clamas usques terranea fossa osaae cymmeta is si,gmenta apta sunt: Cicero sacademicis ait:di cymnaeriis quide q aspectus soIis siue deus aliquis siue natura ademerat siue eius loci que incolebant situs

ignes in aderat.Tartareae: subterraneae

Sulphure: qnam tractu illo sinuque

capano sulphuris S aquaru calidarum plena sunt ora. Anhelantes: estuantes Uapore: fumo. Stygios: grauesct ma Ie oleres Ipter sulpsur. Medullisuerrae uiscerari. Parturit: imergit ipsa telius& tremit. Cauas sedes. mignis coceptus in subterraneis meatibus querit maiore locu &luctat exire: cu aute no potest Vfidi generat magnu murmur. Fretis:mari qin aqua igni corraria opponi f. Mulciber: ignis qui est ualidistinauelementu oia conuertit in sui

natura:unde futura est resolutio huius uniuersi per igne quod di factari raea isetcstanis nonulli philosophates maxie Heraclitus: fore in aliqniquit Cice . in academicis utois hicnuidusardore deflagret.unde Parmenides: principium reru dixit esse igne. Manὸit:cdsumit qa domatosa ignis. Tradiit herculea: capus est insit Strabo note phlegreus in quo resasigaeribvsse, fabulae diuulsegat nulla alia ob cam ut credi fas est qs, terra ipsa suapte uirtute piloia concitatrix est:poeta fingit gigates illic sepultos subter anhelare sed est naturalis nam cu ossiliet metus sit sulphureus S cauernosus I pulsi uentos, illic causa fignisq qrcs maiore locu mredi luctat cicum habeat obstacula fit muimur&motus terrae ut est in aere cuignis coceptus inflictu uentos: in corpe nubium erupes facit tonitruu & corustati sex modico aere multu gignit Enis Dpter Ciuigui vulcanii

immerias iacuisse dornos: cteque pro unda artareae narrant urbis:tum sulphure et igni emper anhclantes cochoque bitumine campos

O stentat tellus atro exundante uapore

ΕΡΙΑ

uspirans:ustisque diu calefacta medullis

stuat et stratos exalatinaera flatus. arturit.et tremulis metuendu exibilat antris. nterdumque cauas luctatus rumpere sedes

ut exire foras sonitu lugubre minaci M ulciber immugit laceratque uiscera terrae M anditiet eves labefactat murmure montis. . T radunt herculea prostratos mole gigantes. Τ ellure iniectam quatere: etspiramine anhel 1 orreri late campos:quotiensque minant R umpere compage imposita eκpalescere coelum.

A pparet procliγte sevum sortita numanta. A pparet procul inarimae quae turbine nigro F umantem premit tapetii flaminasque rebellio recie stantem. et siquando euadere detur

B est a iovi rursus superisque iterare uolentem, M onstrantur ueseua iuga.atque in uertice sumo D epasti flamis scopuli; fractasque ruina M onscircu: atqueetnae fatis certantia saxa N ec non misenum seruantem idea sepulchros β N Omina:et herculeos uidet ipso in littore baulos.

extenuatione:io poetae singuli ulcanu

habere sua officina s Iipare insula &gigates fulmie deiectos& flagratessus positos motibus 5: itulae capaniae S sicilis qm ignisnaturali rercoceptus inde egredi . Torremcoburi. Copasa:terra supipolita. Expalestes: fieri pallidu*rediete sumo.prius. n. redis fumus inde pura flama. Prochyte:an milenu: pchyta iacet isula a γthecusisqnq; diuulsaunnome accepit subqtingit poeta umeri&ci priminumata gigate. Inarime insula e capaniae subqiacet tapetus. Veleua iuga:uesevus mos capamar si Tito caelaretpetate cd flagrauiuStrabo ait his locis icudit nata uelauius amoenissimis habitatus agris excepto cacumie id gna ex pte planitie habet nullii fructu feret ehet cineres cauernosaque mostrat antra bustisex petris ut color indicatqs nisabros erit:dhuese tuis uesbius Suesuuius: decusu cδflagratioe arth. extat e rama.Hic e papineis uiridis modo uesbius labris. Saxa cerratia:punaices Q et etna esto naut . sitis ethnae: axis&pumiciri quos appellat fata ethia aequacia ille mons conmurit &putari ces emittit uidetur consum id fato quoda aestici .i. interitu. inde falsi appeIliamus interitu.Martia. Hanc mortem fatis magni praeserre catonis.fama potest certo tibi dicimus&tecum. Misenum:est promontortu prope clamas denonainatu a miseno troiano illic sepulto ut canit Virgilius. Idea nonuna:troiana. Baulos: bauli oppidum campaniae condituna abhercule ac denoininatu abiit iι

244쪽

M iratur pelagique minas terraeque labores

in uae posta perspecta uiro regressus ad altos

1 ndepherecradum mur et frondentia loeto P almite deuastat nisea cacumina gauri H ine ad chalcidica transferet citus agmina notam C ampo nota sedet crebris circudata in orbem T intibus.et celso facile tutatur adiri P laniciem uallo.sed qui non turribus arma D efendenda daret uerum ultro moenia deXtra P rotegeret marcellus opem auκiliumque ferebat I sque ubi agenoream procul ad taxe per equor E t fere ad muros nubem uidet arma cruent SH ostis adest: rapite arma usti clamatque capitque C ireustant rapidi iuuenes.aptantque frementi S anguineas de morte iubas:sonat inde citato

A gmina dispone passum limina deXtra:

S eruabis porte nero:tu conuerte cohortes

A dleuam patrias et latinata signa C larum uolscorum tulli decus.as ubi iusso S er tacitum ruptis subitaui fundite porcis Τ Horum in campos nimbum ferar ipse reuulla

I n medios:equituquetraham certamina porta D uque ea marcesiusiam claustrae gerepceni E t scalis spretos temptabant rumpere mur I nsonuere tubae passim clamorque uirorum T innitusque simul limi raucoque tumultu C ornua et in membris concussi furentibus arma F ertur acerba lues disiectis incita telis E ffusaeque ruunt inopino turbine turmae I mprobus ut hastis egundat mollibus amnis:

P ropulsum ut borea scopulis impigitur equor:

V trupto terras inuadunt carcere uenti.

N ec terrente libPulsu armo, que uirumque D eiectu sperare ualet dux dardanus instat A ttonito progressus equo tergisque tuentum I ncubens hasta. cios nuc uoce latigat P erge age fer gressus:dexter deus horaque nra e: H ac iter in muros cap aci nunc rursus in hostem C onuersus sta quo raperisino terga tuorum T eductor librae increpito stat capus et arma Ε tmars in manibus dimitto a cede cohortes

S pectemur soli: rcellus praelia posco

in Italia nauigates ea loca incoluerunt. Gauri:gati rusnaons capaniae supra no a uities colitustio ait sea cacumia .i.

bacchica qm a nysa urbe bacchus appellatus est dionysius. Nola chalcidicam qua tenuerat chalcideses ut tu scit in euhoia. Capo nota sedentcscribit situm notae. Celso uallo: alto muro. Sed qno turri .i,aderat marcellus pior qui ctextra no muris tutari nolam aude baterVpit.n. e portis istructa acie ac hostes 1 fuga uertit. Agenorea:puica. Equor: planitie. Nube: globumilitu. Hostis: annibal. Fremeti: marcello hostibus irato, Nero: de hoc nerone hah. b usi morte asdrubalis.ad tres portas in hostes uersas insit Liuius tripartito exercitu instruxit media porta robora legio/nu:acromaos equites dua aliis portis nouos milites leueque armatura ac soci

teqtes statuiti&ita istructi intra portas stabat. Larinatia signa: larinates e populni latio de us dictve. Tulli dhoc tullio rege uolscora supra hi timus a quo habuit origine. M.T.Ci. iusso: iubeo siue ius ero iusitatu euemii iusso sed imitas Virgi. Fud que eneas ait

Caetera q tum mecumanus Ferat ardens. In lonuere tubaesuccessit ad muros acies punica ser Liuius patefacta repente porta marcellus signa canere clamoreque tolli ac pedites primu deindeqtes Uo maxie posset impetu in hoste erupere iubet satis terroi is tumultusmi acie media itulerat. Lues cocita:9,ii milites moti ad ira erupebar affereres lue & danu hostibus. Rusit:cu dua circa portis iv Liuius P. ualerius flacλCUS.S.C. aurelius legati in cornua hostia erupere acteidere cimaore lixae calone , Salia turba custodiae medimeru apposita duo milia &.cc.hosti ii caesa da autores fui no plus uno romanos amisisse an ibal spe potiudae notae adepta cu accerras recessisset marcellus ex

teplo clausis portis custodibus. dii positis neus egrederes inione in foro de

his sicia i collogis hostiu fuerat habuit

supra. lxx. dana suffitiois securi priis sit boaque eo' publica ait & luma repe natui tradita cu oi exercitu profectus supra suessula castris positis consedit. Improbis ut fractis: naarcellii magno spem emipete in poenosco parat fluuio tra celeti ripas timari ueto spacto in scopulos. Moliri: aggere&ripis. Improbus: noxiussi tundatioe agros deuarias. Deiectu:deiectione.i. no poterat annibal deiicere roinaos ac reprimest grstabat urget emarcello. Dux dardaus;

marcellus Ganus. Attonito:currenti. . . o. Pergea .uerba marcelli hortatis suos.

Uς ter:ῖpitius. Statiuerba marcelli prouocatis annibalam fugietem ad singulare certamen

245쪽

Iuueni barceo:annibali qui habebat originem a barca adde etiam 'cius pater amilcar har ωλsnominabatur. Honor: erat quippe honor congredi cu marcello&prcciti periculi magniiciat uictoria. de marcelloqui retulerat spolia opima iovi feretrio .es erat uir forti Timus, multi nois Suprema fata mortem. Sisicre:retinere. Perculibs: ai costernatos Sucriores icina. sinistris: inscelicibus nobis qua nimia capuae bona es luxus uires nostras perdideiunt. Est dodccori: qm in plendo amittitisgloriam partam. Nil fidum:rex assyetiosa adhortans suos ad pugnant ut est apud xenophontem li.iii.dixit:Stultus est si

S ic rector latius:iuuenique inuadere pugnam n arceo suadebat honor: pa cciumqtie pericli,

quis uitae appetens se fugae cZmiserit canon sit narus uictoria parari salutem ac morte sugietes magisq manenteSoppetere. Meruistiss opera uestra & re/bus sortiter gestis ut omnis italia in nostruest δἰ ita romaos attriuistis ut nulla spem pacis habeatis:& Iocus est ab utili ergo fortiter pugnanda est sulci fugientibus nultu est tum perfusu. PaclS.C. faciendae curomanis. iuuenis pcdiaγnus:auudit ad pedianuas contu qui paxauinus suit Morigine ducebat a pol, damate troiano is habitus est oratiociuCiceroni; verissimus interpres.Virγpili ini operis acerrimus defensor. Aaxenorea:qin antenor codidit parauiti. Haud leuior q. d. gloria ipsius pediani re ondebat famae maro suo qui clari merunt. Timavus nascis in noriγ ruat pibus secat deinde aquileientes rosque usurpat poetae proprentesia

flauio patavino. Sacro:propter troia nos qui per timami ingressi si inteam oram italiae sacraque Intii Ierunt. euganei dicunt genere prastates de quibus dictum est aponus fons in agro pata lino Martialiscenses aponi liuio suo telliis:&Lucanus:colle sedens a ponus,

Silentia: ipsa studia&ocia Irarii: qud ualebat in cnio ac fiexrra alludens ut dixi ad pegianuasconiu uir u litteratis semii. Aonios labores: cantus plerios di uersus. Doctoris:annibalis quicὶ niphi galeam temilii pauli donauerat. Quale micat: huius pulchritudinem

ac uenustatem coparat ebori ac margaritis. Tiburis aura:qin Rebar candidiλus ebur aura tibvrtia:Martialis: Tibur in herculeum migrauit nigra liquoris. Oia dii fieri indida credit ibi. Mirohonyrecandoris qin margarita Omis

dose i cadore ut scribit Plinius:sutant partus cochaF ut ide dicit .p 'litate rorisacceptiunio Si margarita ide:q ii ut ait Plinius.iuna cocha nulli duo repeγritis indiscreti nome unionu romanaei posues delitue.ipolitu aut fuit hoc nome magnis marga sitis rine bello iugurthino ' Helius stilo scriptu reliqt. Inpure: qin mulieres quodili aut ita ius pedebat ad luxu εἰ magnificetiae ostetati one&ycerioriri isti Pli. suassa e eleS ed non liri placido cernebat pectore iuno. C eptoqvae auertit sumema im fata ruentem. S istere peret illas ille et reuocarc laboras. T ales ne egi emio capuae tectisque sinistris E gredintur state o miseri quis gloria summa D edecori est: nil uos hodie mitri Oedite terga V ertentes adum expectat meruistis ut omnis I ngruat ausonia et seuo mavorte parastis N e qua spes fusos pacis tritaequc maneret. V incebat clamore tubas: uocisque uigore Q uamuis obstructas setius penetrabat inaures. Ρ ol Flamanteis iuuenis pedianus in armis B ella agitabat atroκ troianaqtie femina et orni Α tque antenorea sese de stirpe ferebat. H aud letitor generis lama: sacroque timauo G loria et euganeis dilectu nomen in oris . H uic patereri mus uenetaeque eκ ordine gentea A tque apono gaudens populus seu bella cictet S etimulas placidus doctaeque silentia uitae M allet: etaonios plectro mulcere labores. N on ullum digere parem nec notior alter ui postgeffusis urgens uestigia frenis P cenorta iuxta galea atque insigne perempti

A gnouit spoliti pauli:puer illa gerebat

N onparuola tus ductoris munere CinypS. D ile ius enocinπs.quo gratior ora N on futuae nulla nituit plus fronte decoris. Q uale inicit sepque nouu est: quod tyburis aura P ascit c r:uel qui miro candoris honore L uret in aure lapis rubris aduectus ab indis.

Q uem postsi egregiuc istis et casside nota

F ulgentem extremo pedianus in agmine uidit C um subita ante oculos paruli emersisset imago

cos appellat fastigiata logi tu die hos binos ac ternos auritata edes foemia gloriae:un dicit Hora .iser. iliu esopi deIuisse aceto insignε baca detracta ex auremetelle:&dcleopium hoc idescribit Pli, Rubris undis:a m.ici rubro Riphie Pli. Laudas margaritae circa arabia ipsico sinu maris rubri .Camdnota:qna fuerar pauli aemilii Extreo in margien ultio Ordie ubi cinypspuer erat tyro:hoc nome suptii ea cin)phi fiu. aphricae.

246쪽

S edibus infernis amissique posceret arma :I nuadit frendens tune nauissime facti P ortabis capitist que non sine ciminc uestri I nuidiaque deum gestaret tegmina ductor.

E n paulus.uocat inde uim ad spei tacula manes.

E t fugientis agit costis penetrabile telum. T um delapsus equo mea atque insignia magni

C onsulis abrumpit dextra:spoliatque uidentem. S oluitur omne decus Iceto: niueosque per artus I t stygius coloraet formae populatur honores A mbrosiae cecidere comae. uiolataque cem M armoreum in iugulucopolabente recumbit. H aud secus occeano rediens thereius ignis C um sese ueneti iactat splendore refecto S i subita inuadat nubes hebetatur et atris D ecrescens tenebris languent lumina condit: I pse etiam capta pedianus casside nudos A ttonitus stupet ad uultus irasque coherceta T um galeam magno solium clamore reportans I mmitem quatiebat equum spumantia seuo

F rena cruentantem morsu: cui turbidus armis

O bula marcellus rapido tulit ora tumultu. A gnoscensque decus: macte o uirtutis auitari I aste antenoside nunc inquit rapta petamus

Q uod superest lybici ductoris tegmina:et ardens X ertificis seruam fundit stridotibus hastam.

N ec forsan voti vanus foret:obuia ni uis G estatis opposito tenuisset corpore telum: ui dum uicinis dii rem protegit armis X ransabiit non hunc sitiens grauishasta cruore.

I ngentesque minas mutata morte peregit

A vehitur raptim ductor disclimine loetiae urbatus:cursumque serens ad castra capessit: I amque fugae immodicus tendit certaminc gressu

P raecipitem uersis enorue Xercitus armis.

A ssequitar telis host longaque uitium.

E xatiant iras cladum:coeloque cruent C ertatim ostentat et diis ultoribus enses.

I se dies ptimo docui quod cedere nemo A uderet superis martis certamine sisti P osse ducemlibyae raptant eurrusque uirosque M assamque feram:et uiuis auulsareportant

Uester ductor 1. non modo tu indisgnus csDIea pauli sed etia annibal nisi

Cum magno crimine ac inuidia deoru.

En paulus: imice S ex stomacho ecce lauit qui uidetur dignus spoliis pauli. Manes.animam pauli. Fugicrisae, niphis. Stygius: niger quia naoriebatiir. Ambrosiae:diuinae: Lic Virgi .deuenere. Ambrosiaeqae comae ditiinu uertice odorem spirauere. Ambrosia sumitura poetis pro poculo filumo.est et a frutex desium ac ramosum. Haud secus: morientem puerum & decus formae letho amittente comparat Iucifero cuius sulsor nubium oppositione hebetatur Cythereius ignis: lucifer qui dicitur stella ueneris. Cui:pediano. Macteo uirtutis avitae: uerba marcellim laude pediant. Antenoride: patavinae&quinabes originem ab antenore. Feram: eIephantum.

247쪽

Sub eu pide ictu:quonia uiderunt annibaIem fugientem.Ingens eo die inqt Liuius res ac nescio an maxima illo bello gesta in nouinci.n .abannibale iunci solitis difficilius fuit qpostea uiceρ.

Decori martis.1.dicebat marce Ilu ee

simile marti. Quam hanc:quaerim nia 8e indisnatio annibalis de turpi fuga. Eluerim:purgauerim hoc Mecus. Statius: iudicas me ignu tam turpi morte post uictorias mihi hactenus cos ratas. Vosm:uertit sermone ad mittes effemiatos capano luxu. No degener ipse:inutannibalegono degeneraui a meisgestis Si non uerti signa uictricia romanis: nec illis dedi tersa sed uobis quos praeliu fugere uideba pter de F. Prisci martis: uictoris Lasque prius in marte habuisti O miles. Euentusgraues: clades: na in arteris praeliis romani succubuerat. Primo munepruictoria quae uidebas esse irrirnus dei. IIit:erigit alas θ' bene sperare incipit. Ante olfulis dederut poenas qui se absconderatne ad bellu mitterentur. Dulcedine uitae: tagit historia de captiliis in pugna cannesi a quihus scribit Liuius nil nos fuisse legatos roma ut rc dimerens'. quod cai renuissent patres unus ex his doum abiit g, fallaci reditu in castra iureiurado se exoluissetqcl ibi innotuit reIatuque est senatui oc sconsuerut praehedendu&custodiri publice datis deducendii ad annibale alia fama est inquit dece remansisse per causim recognoscendi nota capti Volu ad annibale ex itinere regressi religione exlbluissent sese de his dede dis

magna contentione actu in senatu esse Uustosque paucis sentetus M.meminit etia Cicero huius rei in .iii. de officiis. Iurata:qui iurauerant se redituros. Gente. .romana qua illin ad poenum remiserunt qui iusiurandu uiolauerat

fuere etia puniti nailites qui cogitauerat patria deserere suasu metelli. De

c is capitis.1. oia ornamenta muliebria

Ut annulosarmillas& caetera in genus. Haud tam secisse uiros: sensias e: uirino Vre ferebant se in tali t pisconditione luperari a mulieribus quae ab c5i salute ypria colarebat ornameta ad umhelli: Iideo ait bellaque ministrant. Sorte laudisma maiore Iaude sortitae idebans muIieresqhoies. Lartan s. Tomani cessisse facto mulieria ituroin saecula. In mediu: 1 coel ad belli usuque admota fecerant mulieres. Vitae melioris lautioris nil relinquetant domi quo lautius uiueren : coli quippe salus priuata uoluptate dilautia erat ilIis antiquior qui etiam uitam propria effundere cupiebant. Sine nole. i. ignobiles do uulseres.

Τ egmina bellantia. atque a ut sub cuspide terga

C ontenti uidisse ducis tum martis adaequant M arcellu decoris itur comitante tu hoM aior si ferret cumulictor opima tonanti.

Ι nde furens stiluallo uti depulit hostem

D uctor agenoreus quado hanc quatoque cruore H ostili labem eluerim mea terga uidere C ontigitausoniae:mene inquit summe deorum

P ost trebiam statuis iam tristi funere dignum t

U osque inuicta diu nunc heu sine marte iuuetus D ebellata bonis caprae non degeneri e G estorum ausoniis uerti uictricia signa V obis terga dedi uidi cu ad bella uocarem: N onsecus atque italo fugere a ductore pavent

uid reliquu prisci martis tibi: qui dare terga

M e reuocant potest fundebat talia enus E illatia sese notam ad moenia turmae i

P ortantes spolia insigni clamore ferebant

A t consueta graues per longum audire suorum E uentus romaeetnunil recreare secundis.

A llato tandem faustae aminepugnae E rigitur:primoque deum se munere tollit.

A nte omnes pigra in marae fugiensque laboruD umbellii tonat:ct sese furata iuuentus D at poenas latebrae: tum qui dulcedine uitae

I nuenere dolos iurataque foedera poeno. C orrupere nota et purgant cilmine gentem: P unitur patria meditantii Iinquere terram.

C ostium infelinscelerataque culpa metelli T alia corda uirum: sedenim non toemina cest M ente aequare uiros et laudis poscere partemo innis praesese porrans capitisque manusque A ntiquu decus ae direpta monilia collo C ertatim mali ona ruit: llogae ministrant. H aud tanta cessisse uiros in tempore tali L audis sorte pigeti fastoque in secula itum L aetantur tribuisse locum tum celsa senatus S ubsequitur turba in meta certamine magno

P nuatae cumulanturo fraudare penates

A cnihil arcanos uitae melioris et usus S eposuisse iuuat. it et sine nonum uulgusC orporeia toto ac metiis mina omnibusula

248쪽

Addunt spenr missem:Liuius ait. . Fabius praetor Iegatus adelphis Roma rediit:respἴ umqtie

ex scripto recitavit: diuinaque:quae in eo crantisibus uotque modis suppIicares. Tum si ita facitis romam uestrae res naetiores:fortioresque erunt:magisque ex sententia respu.uestra procedet: uicto, Daque duelli populi romani erit apollini donum ittitote:deque praeda manubiis:acipoliis honore habetote.haec ubi ex graeco carmine interpretata recitauit senatus decreuit:ut haeres diuinae usupplicationesque primo quoque tepore fieret. Antru: Stra .loques derepto apollinis delphiciatu Aur res certa memorat diuinu ipsum domΤΕ Σangues rursus tollebat ad aethera uultus. - -- .et talium plandam di curuam eme spelum: non admodu lato ore patente unde aura reser sacro emante numine. Intrata phoe .i. haustodiuinandi spiritu. soluit egens ueneris: oraculum datu romanis ab apollane deIphico. E haustui finitum. Libate.1.mactate ouesad aras apol Iinis. Sternun&fisit Iectisternia in tempIo Iouis capitolini: apollinis. Peana : Iaudes appoΙliγriis. Interea assuetis:transit nunc poeth ad bellum sardoum : cai nunciatum esset punico senatui in hispania re ma1egestam:omisque feriare hispanos affromanos defecisse: cranis Magonem

cu cIasse parata:& copiis omissa ita/Ita in hispania averterent: cu sarcliniae recuperandae repetina spes iniecta est. paruit ibi exercitu romanum esse.nam discedebat Cornelius pror: &sessi ani/mi sard e erant diuturnitate imperii. nam graui tributo: de iniqua frumenti Ilarione opprimeban s.cIam destina legario ad poenosp principes arctiniae missa fuerat maxime eam rem molieteamsuora: qtum auctoritate atque opibus lae pruis erat: his nuciis spe uno tempore turbati: erristique Magone cuclasse sua: copiisque in hispaniam mittut in sardinia Asdruhale cognometo caluum eligunt ducem. 8c tm ferme copiaria quarum Magoni decernulaeuroma esset allatii sardos ad defectionem spectare missus e eo Titus Malius Tora quatus:qui his consul:cesorque fuerat: subegeratoire i c5sulatu sardos: ideo dicit poeta assuetis armis. Interea: dutalia i italia geruns. Patrio milite: romano Sitalo. Naque ortu iliaca: narrat poeta queadmodu amsagoras missa legarioeuocauerat carthagineses. Iliaca: qin qda illeses sardiniae pie habitast celeberrimi inqt Pli .inea populosa ille ses. Reuocata:pnouataqm prius fuerathyllu:anais erat.n. carthagineses sardi/nia & Scicilia. Proles pulchra uiro:ipiam ωρ filius erat note oscus. Cuius: osci. . iuueni Ii aetate ac robore fretus

Ie Asper paci: inimicus paci. Studio

arbarici ritias:ut barbari faciut. Stra, ait cu pestiletibus in locis exercitu assa due nutrire minime coducat. reliquuare illis impatoribus: ut exercitus nuγ'ctet artibus quibusdam & quidem barbarorum morem obseruantes. nam hi post latrocinium dies complurimos praedae nun sinas cel brant tum incursant: multotque mortaIes in. manus retrahunt. Compendia: breue iter.

ddunt spem miseris dulcem parnasia c rha

ortantes responsa uiri .nam laeta ferebant xaudisse aditis sacra cum uoce tonaretntrum:et mughet phoebo iam intrata sacerdos. oluite gens ueneris grauiores corde timores.

duertiaet quicquid duri sub marte manebat austum est uobis restini leuiora laborum. t sine pernicie terroridiis uota:precesque F erae modo:et tepidos aris libate cruores N eu date terga malis.aderit gladiuus:et ipse D sitis auertet propiora pericula uates: T roianos notus semper minuisse labores. S ed uero:sed enim ante omnes altaria fumentC entum festa iovi centum cadat hostia cultris.lle trucem belli nubem:saevasque procellasti libyam uiolenter aget.spectabitis ipsigida turbato quatientem in proelia mundo. st ea parnasi postquam clamata sub annis

satum:uulgique deus peruenit ad aures: n capitolinas certatim scanditur arces. temtaturque iovi:et delubru sanguine honoratium peana canunt responsaque fida precanturnterea asia etis senior torquatus in armis ardoas patrio quatiebat milite terras amque ortum iliaca iactans ab origine nomenn bella hampsagoras tyrios renouata uocarat

roles pulchra uiro: nec tali digna parente. scus erat cuius fretus fulgente iuuentapse asper paci crudos sine uiribus annos B arbarici studio ritus refouebat inarmis:

sque ubi torquatum raptim properata ferentem igna uidetipugnaeque auidas accedere dextras: raude loci nota latebrosa per auia saltus uolauet profusa fugae compendia carpenscculta tegitur ualle:et frondentibus umbris

249쪽

Insula fluctisono:deseribit sardinia.

Ies.& interdit pestiletes. Sub imagine platae: nasardiniae ad similitudinem humani uestigii:&io ichnusa dicta e: ichnog.n. graece lactessificat uestigiu. 1ndes arvinia sandaliotim appelIauit Timeus ab effigie soleae. Myrsilus auteichnusam. sardinia a sardo filio herculis: qe Iibya uenies insula occupauit:&nonae dedit. Inde:ex hoc: ga ner so mauestigii. Libyci herculis: qui sex metat hercules:at scribit Cl. ili. dena. deo.Secudus fuit aegyptius nilo natas:

que aiunt phrnias Iras coscripsisse democintelligit poeta. Teucri:troiani: qi sardinia dicti sunt ille les. Classe pa/terna:memoriaerditii e icti Stra.Iolaia plerosque adducete herculis filios huc applicuisse:&cu infulae ac Iis barbaris cohabitaste:qnatione tusci erat. ideicie ses uocati sunt. Thespiadu:filiose hercuIis:de ethus dictu e .il lic te iacia docuit submittere colla nepotes. Ea reae nuc dicit aristea uenissem sardinia filiu cyrenes nymphae Sapollinis. Rcheon fuit filius Aristet ex autonoe filia cadnii: q cauidisset diana nuda couersus e ab ea i ceruu Sa.ppri is Iaceratus e canibus:ut canit Otri. Spectatae: Diste a sei sonte.Oui. inscius acteon uidit sine fraude diana. Novitate mali: macteone uerstim in formaceriit ca γnrs lacerarui. Sardo :recessiis:seceos isset sardinia. Pura serpetu:no sunt serpctes in sardinia. Tristis coelo pars sardiniae no modica aspera e: minimeque tracsila ineti Stra. Magna quos uepars agrahet rkusoibus foetice pcipue

tritico locoR quoque uirtuti mahgmbras quaeda obuat. insula .n. aestivo i pernor sa e i locis maxime fecudis. Viλrtara:corrupta ppter pal udeS:quaru exhalatio insula inficit. Torrida: sicca in ea parte quae vergit ad Italia. Palli, da: .ppter nimiosaeitus sole cacria asce

dete.& flate austro:q e calidus & humidias. Caetera. .pars est cereri docilis. Hoc habitu: quaIitate ac natura soli. Hostis:am sagoras. &filius oscus. Sidonia taela: ubsidiu punicu. Iberos: hispanos: q cuuenissent asinam sagirae auxerat.&iam apto marte pugnare capiebat: iam prius p limia de saltus lataisset. Logii: uidebasamsagorae longu illud t us:quo tedebat i hoste tantus era tardor pugnae. Coire: inaul iret hoste coimus. Expicis: quos in a liis p iis fuerat expti: cu torquatus insulam

I n uti fluctisono circuirituallata profundo

C astigatur aquis complest a que gurgite terris E normes cohibet nudae siti, margine plantata I nde ichnusa prius g ais memorata colonis

M ltisci sardus generoso sanguine fidens

H ereulis ex sese mutauit nomina rei raro

A ffluxere etiam:et sedes posuere coactas D ispersi pelago post eruta pergama teucti. N ecparuum decus adue locum classe paterna

A gininetespiadam terristote dedista. F ama est cum laceris a Steon flebile membris S upplicium lueret spe tatae in fonte dianae

A ttonitum nouitate mali fugisse patentcni P er freta arismum et sardoos isse recessus. C γrenen monstra se ferunt noua littora matrem. S erpentum tellus pura ac uiduata uenenis. S ed tristiscoelo: et multa uitiata palude: ua uidet italiam:saxoso torrida dorso E xercet scopulis late freta pallidaque intus A rua coquit nimium cancro fumantibus austris:

C aetera propensae cerei se nutrita fauore.

H oc habitu terrae nemorosa per invia crebro

Τ orquatum eludens hostis sidonia pugnae Τ Ha ex stabat sociosque laboris iberos Q ut postsi appulsis animos audire Carinis:

H aud mola omnipit latebris: aduersaquelate A gmina inhorrescunt: longumque coire uidetur. E t conferre gradum media interualla patentis C orripiunt campi properatis eminus hastis. D onec ad expertos enses fidissima laeta

P eruentum.dura inde lues ceduntque: caduntque A lternique animas saeuo in mucrone relinquunt.

N oneside innumeras caedes:totoque horridatim S perarim tanto digne pro nomine rerum P andere nee dictis bellantum aequare calorem. S ed uos calliope nostro donate labori N ota parum magni longo tradantur in aeuo F asta uiri et meritum uati sacremus honorem.

Ε nnius antiqua massippi ab origine registri istebat primas acies: latiaeque superbum

subegis et in consulatu . Inde: pomquam uentum est ad enses. Sed uos calliope repetit uotum syllius narraturus laudem Ennii:qper id te pus in sardinia sub Torquato militabat ceturio. Facta uiri: Ennumessapus fuit rex aptiuae decalabris:a quo messapia. Latiar uitis:erat centurio Ennius.centuriones uitenavin signi gestabant.

250쪽

Hispida:inculta. Rudis:oppiduealabriae patria Ennii:ut et Stra .scretat: Cato tensorius didicit

littera retecta ab Ennio: i scripsit annales:quos p Spita urbis.Qu. Varguteius. nunciare solebat: huius Ennii meminit Lucre.lio.primo:Ennius ut noster cecinit:qprimusamoena detulit ex helicone perent flore corona. Vates ut thracius:Orpheustpe quo nauigauit ca argonautis. Cyricuς rex impontideri quodeticus nomeaccepit. insula duobus p6tibus quonda iuncta iacinenti. hospicio ex/cepit argonautas:ut canit.V .Flaccus:inquo sectione parantes:cu nonclusiotui Tent ortu cum ni furore impulsi: cii arbitraren a dee

U itis adornabat dextra decus.hispida tellus.

M isereant caia,Lrudiae genuere uetusta'. N unc rudiae solo memorabile nomen alumno. I s prima in pugna uates: at thracius olim I nfestam bello quateret cum cieticus argo S picula deposito rhodopeia postore totain S pectandum sese non parua strageuirorum F ecerat et dextrae gliscebat cedibus ardor. A duolat aeternum sperans fore pelleret oscus S i tantam labem:ac perlibrat uiribus hastam. R isit nube sedens uani conamina coepti E itarium procul inuentos dimisit apollo. A c super his nimium iuuenismimiumque superbi S perata hausisti. acerti ac magna sororum A onidum cura:et dignus apolline vates. H ic canet illustri primus bella italauersu. A ttolletque ducescoelo resonare docebit H te latis helicona modismeccedet honore A tam famaue seni. sic phoebus:et osco

V ltrix per geminum transcurrit tempus arundo V ertuntur iuuenis casu persculsa per agros A gminaaet effusae pariter dant terga cateruae. D una pater audita nati nece turbibus irae

B arbaricii:atque immane gemes:tras figit anhelu.P ectus:et ad manes urget uestigia nati. A t libyaedui tot marcello fractus: et acriC ontusus pugna:campos damnara et arma V erterat ad miserasmon aequi martis acerras.

I nde ubi permisit flammis:atqueensibus urbem

N uteriat nihilo leuior nec partior ira I ncussit sese atque aequauit moenia terrae

P ost easilina sibi multum obluctatus iniquis.

hostes:q.ppinqui erant impetu seceξt: quoplio Uzicus rex cecidit doIentibus postq res cognita e argonautis serutorpheum ea nocte pugnasi e fortiter. Argo:ipsos argonautas. Pectine:ipa lyra. Splectro. speras fore aeternum.i. magna laude dignu: sienniu interficeret, Sacer hic:laus ennii ex ore Apollinis. Bella itala: stire annalibus celebrauit suis: os desideranius. PIi in .Vii. ait: Sed &nostroia gloriarces eamus prior

Aphs canus. G1. Ennii statuam sepulchro suo imponi iussit:cIaraque illud

nomen: immo uero spoliu ex tertia ortas parte raptu in cinere stupremo cuni poetae ritulo Imi. Nec cedet honore: maiestate. . carminis:ut in illo sarculo: quo poesis nitore lacinae linguae no habebat:laei ut quippe post Ennia lima,tiores:politiores' te.ec magis ex arte:qcn nius caruit poetica excosueraciut enniura ne quercu annos ana: utingita, reIigionisina causa miremur&antig/tatis Ennius primusapd latinos carmeexametrii fecit. Ascreos nuhesiodo.

Ascra uicusad heliconem parria hesiodi:qua ipse patri illic comorati his uerbis exprobrauit: Ascra rus miseos penes hic helicona colebat. hiberno citru tri/ste aestu.Oprabile nust helicon mos est hoetiae phc,cidi nicinus apollini: ac musis sacer. Latis modis: sonoro carmine ac heroo pede:cantuque pierio:&sa ita tras fixit capor Olcnquo mortuo lardi terga uerterint. Barbaricii momens adverbio: idest barbare ac immane gemens morte sibi cos cita it. Anhelii: aestuans dolore. Urgens equitur. At Iibiae diictor: nunc redit as Amaibale& Marcellum. Acerras: acerrariunt incapania quias clanius alluit. unde Uir.

Et vacuis clanius no aequuSac Tris.co

natus est Annibal acerranos ad deditionem allicere. Postquam uero obstina tos Didit oppugnationem parauit.ACerrani plus animi quam iuirium haben, tes desperata tutela urbis perantermissa munimenta:neglectasque custodias siletio nostis dilapsi putas: inruaque ut terror ducebat in urbes capaniae:quas in fide se officio eesciebant confugerut.Annibal acerras incedit: atque litipuit. Non aequi martis:*n parum uirium habebat acerrani contra tot An nidia lis copias. incussit sese nuceriae.i.quodam impetu naceria inuasit cuius praeda militi data e: urbsque direpta: atque incensa. Casilina:casilinu oppida capaniae:quod annibal obsedit quo praenestini milites & cohors pe rusina c5fugerat audita canensi strage. Perusini erat cccc. .lx.qast tanta cc pulsi sunt inopia annonae:ut lora detractasque scutis pelles ubi feruida mollissent aqua madere conarentur nec muribus alioue animali abstineret:&omne herbara radicaque genus aggeribus infimis naurreri retrat:& cii hostes obarassent quid herbidi terreni extra murii erat rap semen iniecerunt:ut Annibal egos ii