Epitome astronomiae : qua breui explicatione omnia, tam ad sphaericam quàm theoricam eius partem pertinentia, ex ipsius scientiae fontibus deducta

501쪽

tempore motus 1Benstrui I unae possum eclipses vel Lunae,vel Solis contingere3 I

Cum ad Solem elusi, Nadir Eclipses luminarim tres'istant, facile colligi potest, Eclipsis lunares tan- tu uin oppostrione contingere pol e , solares verὸ inconivnstione lumbrarium.

Die ergo,qtio modo fiunt Eclipses

Globus Terrenus, quia propter soliditatem ra- , dium SoIunon transimittit , pror it in partem Soli aduersam caliginosam umbram, qua omnia, qua Pomprehendit, tenebi uinuoluit. Est enim umbra

illa

502쪽

irae terra nihil aliud, quam priuatio luminis solitissutenebrae nocturna: sicut econuersio, Nox umbra terra

est. Ista igitur si quandas Lunam apprehendit: ei dem lumen solis opacitate ua intercipit. Hinc Luga, qua lumen proprium nullum haber ed quisquid terris ministrat, a Sese t tuaritiumβmit,deficere ne cesse habet. Eodem modo Lisnare corpus per suam seliditatem radio Solis transitum non permittit,sed umbram nocturnam seu caliginosam in oppositam Soti partem

extendit. Hac quando corpus terrenum, aliquamuleiae partem attingi etiam lumen Solis durabit, O horrendis tenebris inuoluit, diem in noctem conser rens, adeo risepenumero, prasertim in medietate

umbra, diurno tempore stella conspectasiret. Hoc igntur modo sol eclipsari dicitur. Quodsi terram nobis ex alto liceret intueri, quemadmodum deficientem Lunam e longinquo istebarepossumus : videremus rempore ecli s Solis, terra aliquam partem lumine Solis deficere,eodemplane modo icut ex opposito Lκε na deficit. Sic igitur liquet, quare tantum in oppositionibus Lκna,ct in coniunctionibis Sol deficiar, nam νmbra terra non nisi in oppositione Lunam, ct umbra Luna non nisi in coniunisione luminarium terram lumine Solis priuarepotest.

sede ut non in si agulis coniunctionibus Sc oppositionibus luinalia deficiuiu

503쪽

epliptica non recedat, nec etiam pmbram terra qi εκb ipsi in partem oppositam, sicut vinisarum pro prietas postulat, ejcitur)me Nadir Solis ab ecliptisaut cederepermittat: necessariὸ ad causandam ecli psin altera quos conditio requiritur, videlicet, ut etiam Luna in coniunctione vel oppositione liminarium, sub ecliptica pelprope eam incedat. Hoc autemst, si Luna tum capiti vel cauda Draconis propinqua

fuerit. Si vero ab alterutro nodorum tempore coniunctionis aut oppositionis fuerit remosior, eclipsis nulla eri potest.

Anne utraque hae e conditio praecise obseruanda est

prior quidem ,sed nonsimiliter posterior. Neutrum enim luminare extra nouilunium auiplenilunium deficere pote t. At propter quantitatem lumi narium a parentem, ct magniIudinem terra, Luna aliquantulum extra ecliptiίam, siue yltra citras nodos versans, eslipsin causarepotest.

Quid est Eclipsis Lunae

E ipriuatio luminis Luna, quasi obiectu Terra in diametrali amborum luminarium oppositione.

Sunt ne Eelipses Iunares uniusmodiὶ

Non , multipliciter enim trin in 1nagnitudine, quam in duratione νariabilessunt.

Recita

504쪽

edita varietatuin tuarum causasE

I. Causa.

Elis latitudo Luna tu qualis. Ea enim fi urinarapit, pel saltem exigua, multὸfacit eclipsin maioreus magnitudine ct duratione, cum ipse Lumeper me' ilium umbra currendusiit. Sed quo Derit ab eclipti ti remotior, habens latitudinem maiorem,eo velis i-lsi ρ abe denuo euoluit, adeo ut interdum umbrium vix stringat, sepius autem non attingat e ne Mi.

si eam praetereat.

EX tabulis Prutenicis computat ire semidia . meter va brae Terrae apparens in loco eran situs I , si ipsa fuerit in epicycli sui apogaeo 30 . 48 . sed ii in perigaeo fuerit, q9 . go'. idipin hac nostri seculi eccentricitate Solis mini ma. Seu di semidiameter in apogaeo epicycli apparens tempore novilunii aut plenilunii est, is .inperigaeo εγ . 49'. Luna ergo in apogaeo epicycli , si latitudinem habeat 34 . 48 aut iniperigaeo 67 . aequalem semidiam et is Iec Vmbrae coniunctis, Oram Vmbrae stringita sed non deficit. Si vero maior fuerit ipsius latitudo : nihil minus quam eclipsis expectatur. At si minor fir: ipsia secundum proportionemiatitudinis pistis minusue deficii. II. Causci Est in qualis umbra terrena crassities. ymbra enim terraquὸ altius attollitur, eὸ magis attenuatur, doneέ tandem in mucronem deficiat. Vnde

505쪽

Eam figuram habet umbra terrae

Cam ct Sol corpia lumi fium, o Terra corpus vacumsit rotundum eugloboseum: sequitur, umbram terra 'niliter in mundamseu teretem hu-ram extendi. Eiusinodi autem figurarum tres uent

minoso minus desieprοθcit. Isa νmbra in infinitum elicitur, minima existens ad corpus opacum, sed paulatim Us in infinitum dilatatur.

Κυλινι se δ', iςνmbra est, quam corpuι opacum iuminoso aquale desie emittit. Ista umbra militer iuisfixitum edicitur, eandem νbis crassitiem retinens. Κω μώς umbra est,quam corpus opacum luminose minus dese extendit. Ista umbra fit turbinata, maxima enim existens ad corpis opacum, indepan-latim minuitur,donec tandem in mucronem donat. De quibus Vitill.libr. 2.D Op. 2 S. 27.28. at Terra umbram Conoiden esse obseruat es demonstrant, quibus cognitum elli, Lunam altiorem cateris, h. e. velocitate motus propter epicyclumproportionata, ct latitudine, pari biuo siempercitias pertransire, os pius omninosine ecli pra-terire

506쪽

terire τmham, quamsi bassii sit. bra ergo aiarior tenuior e eu minor , humilior verὸ seu terra propior est crassior vel latior. Quare nullo mo oc7- Androides est, siquidem alioqui paria sunt stacia itineris Luna per umbram: multὸ minhsaηtem eam calathoiden essepersuadebimur, quia b c transitum Luna in epicycliapogaeo multὸ maiorem , qu m in perizaeo esceret. Item Lunam multὸ sapi s dicere necesse esset. Insiuper has dum umbrasisgras cat rarumsessarum phaenomena quσgdestruunt. Em exim cκm istiusemodi νmbra in infinitum exters

507쪽

derentur, obfuscarent ut issepenumero alios etiam planetas Soli diametraliter oppositos: qui nct singulti noctibia aliquvi stellis fixu in ecliptica lumine priuari contingeret, propterea quod Solem, luminis in toto mundo fontem, ex quo omnia I dera lumen sevum hauriunt, propter interpo tam terram cernere non possent. Igitur tandemsola Cois noldes figura residua est. Hanc inesse umbra terrae

omnes obseruar eseisin

est Luna humilior circa Perigaeum epicycli, quo loco viri bra mul in crassiorem viam Lunae praebet confici endam, quam in D dc G circa apogaetam e Picycli. Vmhra ergo cum attinuetur in is biffiitillo intepvallo,tandem etiam in uno puneto tota deficiet.

Porismata

508쪽

pori sinata ex demonstrata figura umbrae

Terrenae

Ex his euincitur, Lunam multo minorem Geglobsterreno, Solem autem multo maiorem ct remotiorem. Etenim facile ex dictis colligitur,vmbram in lo/co transit tu Luna iam tum haud parsio momento mi .norem es factam sua basi, qua est Terra. Verum nihilominiis ibidem Lunam multis partibus excedit: nam ipsam non inodb rotam obscurat , sed aliquandiu prius quam Iiberetur, seu stendit. Ita hoc umbra decrementum praesupponit Solare corpus luminos multὸ maius globo terreno, o lunari. Ex eo eriam , quia Solo Luna sub eodem visionis angulo quamproxime conspiciuntur, arguitur Solis ingens,&Luna breuiora terra distantia. III. Causa di militudinis eclipsium

Esi umbra terrena instabilis crassitiesseussi tu .dinis an Omalia, ab inaequili distantia Solis a terra oborta. Solem enim in apogaeo eccent riιι a terrare motiorem acere ut longius extendatur νmbra pro piorem vero inperigaeo, et cm causem praebere ut deis currerar, non est obscarum. Quare eclipsium magni- ιιι o ct di ratio hanῖ etiam ob causiam variatur. AE; cuius centriim C esi Solin apogaeo a serra remotior , s d D B, centro F Sol est, habens altitudinem a terra minoretia,cuius ita odi

510쪽

le V Λ R. τ V s. 417 IIII. Est in qualis Luna a Sole digresso vera. Luna m velox Ebreuiat tempus durationis, tarda verὸ id divitiis protrahit. Lunae motus medius a S horarius est 36 29'. at verus in apogaeo epicycli est a f. sata inperigaeo 33 . 3 Hac quarta causa comparata cum secunda, licitdurationis temptu tam adaplaum, qua adperi-gaum epiycli, si moia latitudo utrobis sit eadem, serme aquale, quantὸ enim adperdeum umbra eisllisitor,tantὸ motus Lunaest resector, adeo volati. rudo Luna praefiupponatur virebique nulla, Luna ad quaum vix citius pertransebit umbram quamuis angustiorem, quam circapersteum, licet eo loco latiorem. Quare in his non tantum durationis tempus, sed etiam proportio eius cum velocitate motus scut

sesus dum has enumeratas dissimilitudinum causas,' Quot iplieiter se babent Eclipses iuuares

ould sunt Torales

Τοtales Ellipses uni, quibus tota Luna obscura--. II duplicessiunt. Toralςs nemora, Orsitastε

eum mora.