장음표시 사용
51쪽
Abeutibus sensibilibus remanet spes infantasia. te.exxxviij. Color est uisibilis per se in secundo modo. teX. lavr. Color non est uisibilis sine lumine. tex .lxvij. Caro non est organum tactu,ssed aliquid intra carnemscilicet neruus,caro tamen medium est tactu, . tex.cxvj.
Duplex est actus,primus uiscietiasscdSut speculari. tex.ij. Duplex exfinis/quo,& gratia cui . teX.xxXV. Decoctio fit per calorem naturalem, tex . l.
Dyaphanum est quod non est uisibile secundum selsed a coalorem extraneulut aer aqua,M corpus celeste. tex.lxviij. Esuries est appetitus calidi V sicci. tex.xxviij. Econ est sonus causatus ab aere reflexo ab obstaculo prohi/bente illum aerem ulterius diffundi. tex.lxxx. Excellens sensibile eorrumpit sensum . . tex. cxxiij Forma est magis principium augmenti si materia. tex xij. Fantasia est motus factus a sensu secundum actum secunda quem aliquid agit M patitur. tex .clx. Custu M tactu habemus eertiore Oibus aialibus. tex. xcitii. Homo habet peiore odoratum multis alatibus. tex.xcij. Homo est excellentissimuM prudelissimu aialtu. tex.xciiij. In platis ala est una in actu multe uero in potentia. tex.x In animalibus anulosis partes decise uidentur adhuc uiueraia sensum habere. tex .Xx.
Intellectus separatur ab alijs potentijs i sic perpetuum a corruptibili. rex. LIgnis augetur in infinitu quous*fuerit inbustibile. tex.xij. Impossibile est duo eo ora esse simuli eode loco. tex trix. Lumen est actus dyaphani fm m dyaphanum. tex lxix.
Lumen non est corpus nec defluxus corporis. tex.1xix. Lingua conuenit in duo opera nature.s.gustum M loquela, M quacunql uociferationem. tex.lxxxviij. Nolles carne aptos mente esse dicimus, duros uero ines
pios. tex.xciiij. Notus est in moto,M actio/ς passio in patiete. rex cxxxix. Naturalia sunt principia artificialium. tex. iij. Naturalissimum opus uiuentium est quecun*perfecta sunt non orbata generare sibi similelut esse diuinum parti Cipent smet possunt i tex.xxxiiij.
52쪽
pel permanereispecie autem sic. tex.xxxv. Tihil alitur quod non participat uitam. tex.xlvj. Nihil generat seipsum sed bene saluat. tex.xlvita Necesse e si alimentum decoqui antequam alitum ex eo nus
Nihil estgustabile sine humido. tex.cij
Nulla corpora sicca tangunt se sine medio. tex. cxiit Oia corsa physica uidelia sunt instrumeta ale. tex xxxviij. omnium natura constantium certus est terminus iaratio magnitudinis Maugumenti. tex.xtr. Omnia a fine denominari iustum est tea.xlix. Oportetsusceptiuum coloris esse sine colore. texaxxr Ois tentus estiusceptiuus speclegi sine materia. tex.cxxj. Fotetie distingutur peractus,Mactus uobiecta. rex. xiij. Respirantia non odorant in aqua. tex. c. Radices in plantis sunt similes ori in aralibus. tex.xxxviir. Sitis est appetitus frigidi 8chumidi. tex. viiI. Sicut se habet trigonum ad tetragonum ita uegetatim adsensitivam,&sensitiva ad intellectivam. tex.xxxj. Sensubest quedam alteratio. tex.xxxVij. . Sensus de se non est actus sensitiuusIsed potentia. tex.d. Semus in actu .est singularium ,scientia uero est uniuersas
Sensibile est duplex perse M per accidensiperseest duplex
Proprium Mc6mune. tex lxid. Sensus non decipitur circa proprium sensibile. tex lxiij. Sulceptiuum soni debet esse absonum. tex. lxxj. Se sibile postvsupra sensum no causat sensatione.tex .lxxii, Sonus causatur excolisione corporum solidoru aerem foro liter frangentium. tex.l misedentare est quoddam pati. tex.cxviiI. Substantia est tripleximateria forma,&compositu. tex.h.
Tenebra est priuatio luminis. tex .lax.
Vivere est eue uiuentibus. tex xxxvii. Voxestsonus animati tantum. . tex.lx3 Vij
53쪽
ς - LIBRI Vox estrepercussio aeris respirati ad arteriam uocalem csi imaginatione significandi. tex. c. Visus est maxime sensus. tex. clxij. Vnus *aetus api'na t'est fierii materia sibi .ppria.te.xxvj. CCommentatorijs in eodem. Anima est substantia Sc non accidens. co.ij. Anima8c materia prima sunt substantie quia sunt partes substantie. co. ij. Anima comprehenditur sensu. co .ij. Actio agentis est illud qd existit in recipiente. co xxiiij. Anima nutritiua semper est in aeta nutriendi ,preterquam in animalibus non tes aurizantibus. co. v. Actus equivoce dicitur de anima rationali, Malijs potens iijs anime. co vij. Anima non est grauis nec leuis. co.xiij. Compositum ex materia x forma non dicitur unum nisi performaminam. co .vit. Corpa celestia uidetur maifeste Itelligere M moueri. co.xij. Cum sensus aufertur a carnelnon dicitur caro nisi equivo. celut caro mortui. co.vii,
Color est causa ut res sit uisibilis. co .lxvj. Coelum semper est dyaphanum in actu M nunquam in postentia quia semper estilluminatum. co lai Corpora celestia non habent de uirtutibus anime nisi dest. derium Lintellectam. co.xxxij, Distinitio demostrativa debet dare oes causasolum q uideo tur in dimito,M si hoc no facitno est distinitio. co.xxvj. Diuersitas formadi estcausa diuersitatis materiadi. colκ. De exeplono reqritur uerificatio sed manifestatio eo.lxvij. Forma ivbstatialis M accidentalis equivoce dicuntur esse in subiecto subiectum forme substantialis est ens in poteri,s. tia forme uer accidentalis estens Ina tu. co.iiij. Folia sunt in plantis scut corium in animalibus. co.vj..Homo bonita bissemper est discretussed no est sie desiijssensibus. coxciiij. Homo est mollioris carnis ecetera animalia. co.xciiij. Individuum est unum per formam suam. m. Viij-Indiuido artificiale est unu M hoc a materia sua..co .vit1- In materia nolantiletiones in actu sed in potetia. c .la.
54쪽
rux εs uisibilis per se color uero mediante luce. m.1xR.
Locus est similis locato. co se Materia non esthec nisi performam. co. vis Materia est propter formam tantum. eo xxxvi. Maxima dimensio quam materia potest recipere est ignis
Nomen in rebus naturalibus primo dicitur de forma secusi. do de congregato,in artificialibus uero primo Miciturde materia,Secundo uero de congregato. ' eo viiLNassus artifex demonstratrium subiectum esse Mec species illius subiecti. coxx Lia Nullus sensussotest facere sitam operationem l cum fuerit
oe ens naturale desiderat amanetia sempitema. co. xxxiiiLomnenumeratum in genere actionishabet esse exse Mnon alio. coalitia is viri'passiva habet duplex ee.Li actu M ipotetia. co .liij. oeulus lapideus no est oculus nisi secundum figura. c .ix. Omne animal habens os habet aliquem gustum. co xxxj. Omne recipiens est denudatum a natura recepti. co. Imi odor e in medio intelionali sed corporaliter: eo.xcvij. Principium comune omni animatotestaugeri,nutriti,M diν
Propriuforme substatialis e ut sitsubsutiaisubiecto.co iii Prima perfectio sensus fit ab intelligentia I secundo uero a. sensibilibus. co.lix. Proportio ut *portio no agit,sed ut qualitas. m.cxliij. Quantitas ta figura sunt sensibilia communia solum uisui
. QuandocunqIaliqua actio attribuitur alicui enti propter duo existentiaineomecesse est ut unum eorum si mateoria,&reliquum forma. co.xxiiij. Qui caret sensis caret itellectusensibilisilli sensus. co.xciij. Queeun* differunt in subiecto,differunt inesse. coαlij, S ensus ponitur in genere uirtutum passiuarum. co .d. . Sentire fit per pathonem sensuum a sensibilibus. ω u. Solicitudo diuina cum non potuitncere indiuiduu semper Permanere,unum numero miserta est eius dado sibi utra .. tutem per qua Potide Permanerem specie. co.xmiij.
55쪽
ps LIBRI Senis non errat circa sensibiIe proprium,sed circa differει
tias indiuidui illius sensibilis. co lati Substantia est dignior omni accidente. co.ltis Stelle non uidentur de die propter lumen lalis. c .lxxii. Sensus semper dicit uerum in particularibus,sednon in uniuersalibus,intellectus autem econuerso. co.clij. Tres conditiones requiruntur ad hoc et corpus causet sonasit lene durum V latum. co.Ixxx Vita magis latet in motu augumentix decrementi quam in aliis actionibus. co.xiiij. Vigilia est uisus sensuum. . . Lo Virtus nutritiua est ex uirtutibus activis. cΟ.UNCLibri tertii de Anima. Anima intellectiva est Iocus specieru intelligibilisi. tex.riis Anima non habet actu species sed solum potetia. tex. d. Ages enobili honorabili'passo,ta forma materia te is Anima quodamodo est omnia. tex. xcitis Abstinentes,appetentesi concupiscentes non operantur fm appe titum Dd lacuuum intellectum. tex .XIvidi. Appetibile semper mouet appetitusis ratione boni,sue iafit existens bonnm,sive apparens. tex In Cor mouetur quando aliud membgi delectatur. tex xlin. Exeellens sensibile corrumpit sensumtia excellens tangibile
corrumpit animal. pi'. o lex lxviij. Intelligere est quoddam pati. ...... tex.ij
Intellectus omnia intelligit. texiiij. Intellectus possibilisino habet aliqua naturam determinaota ,sed soluhanc,q uocatur intellectus possibilis. tex. Intellectus possibilis nihil est actu de numero entium,anteν quam intelligat ea. tex V. Intellectus non habet aliquod organum corporale I sed est separatu, ab omni organo corporali. tex .HImpossibilitassensitivi non est similis impossibilitas mtelo testiui. tex.Vij. Intellectus intellige do ualde intelligibile no impeditur actintelligedu1nfimu,sed magis intelligit. to .Vij- Intelle eius potest seipsum intelligere. tex. iij. D Oibus tibus forma in materia differt resia esse rei lunaliud e magnitudo ia magnitudi5 ee,aqua dc ec aq.t -i
56쪽
DE ANIMA. RI Intellectus est simplex N impassibilis. tex.xin Intellectus possibilis in principio est tanet tabula rasa in qua
nihil edepictu,e inpossibilis scribi uel depingi. tex. xiiii Intellectus est intelligibilis sicut intelligibilia i tex xv. Inseparatis a materia idei estitellectus M intellectu. tex.xv. In habentibus materiam, unumquodq; est solum intelligi/hile in potentia. tex XUI. Intellectus est potentia sine materia. tex.xvi Intellectus ages est sicut lume,quia sic lume iscit colores voretia ui sibiles actu uisibiles,sic intellectus agens potentia intelligibilia tacit actu intelligibilia. tex x iiij. Iotellectus agens est imortalis M perpetuus non rentiniscis tur post leparationem. tex xx Intellectus passuus est corruptibilis. tex xx Intellectus non intelligit sine phantasmate. tex xxx. Intellest iudicat defuturis,M de ipsis deliberat. tex.xxxiij. Intelle tus est species specierum. tex.XXx ii- Intellectus principiorum estremis. tex.l,
Int e mustδm practiciis et speculatiuus no est principium
sufficiens motus localis . tex.xiri. Impossibile est corpus aialis esse simplex elemelsi. tex .lxvj . Lapis non est inani sed species lapidis . te .xxxviij. Linguaetest alati iiii K eor,ut significet aliqd alteri.:te.lxvii, Manavest organum organorum tex.xxxVii . Necesse est intelligete pharasmata speculari. tex.xx ira Natura nihil facit frustra,non deficit in necessarijs nee ha e thundat inluperfluis. . tex xlν. Necesse est omne quod uiuit habere animam vegetatiuam . a principio usqs ad finem. tex:lix. Necesse est omne animal habere sensum . . . tex.in omnia que fiunt,fiunt ab ente in actu. tex. xxvij. omne ens uel est sensibile uel intelligibile. tex xxxvii. . Privatici cognoscitur per habitum. tex.XXV.
Potentia in eodem indiuiduo precedit actum , sed simplieio. ter actus precedit potentiam. tex.xxvij.
- Qui nihil sentit nihil a discit nec intelligit. tex xxxix. S habet sensus ad sensibili alita intellectus ad intelli. gibilia. texditi Sensus no e sine coraeitellectas uero e sine corae. tex.vit.
57쪽
Sirat se habentiansibilia adsensum,ita fantasmata ad latetir
Sensus tactus estprimus sensuum i quia sine eo non potest esse animal. tex lxviij. Ivia requiruntur ad motum animalis, mouens motum Morganum motus. tex.liiij. iCCommentatoris in eodem. Aristoteles fuit regula M exeplar Unatura tuenit ad demos stradsi ultima perfectione humana in materijs. co.xiiij. imbitus est sm que quis potagere quado uult. cO.xviij. Intellectus non est corpus nec uirtus in corpore. co.iiii. Intellectus est unicus in omnibus hominibus. co .ri ilatellectus primo intelligit singularia. co .xxj. Inpropositione negativa intellectus primo diuidit predicatum a subiecto,M postea componit ea. coxxij. Intelligere estrecipere intelligibilia abstrahere uero est po/tentia intelligibilia facere actu intelligibilia. co.xviij. . Intellectus possibilis estiatimus in ordineintelligentiarum
Maximus sermo debet esse in principio. co.iiij. Nulla forma est liberata a potentia simpliciter nifi prima forma que extrase nihil intelligit. co. 'Nihil agit nisi persuam formam. co.wiij. Passio non esset nisi materia esset cΟ.xij. Probabilia =m totum non possunt esse falsa. co.vis Privationes cognoscuntur per cognitionem desectus ha a '
Quandosensibilia absunt,imagines eorum representantur . intellectui loco sensibilium. co. xis. Recipiens de necessitate debet esse denudatum a natura f. recepti. co.iiij. Res uniuersalis non mouetur. co .lriij.
Scire actiones anime est prius apud nos quascire eius sub. I
Vna no habet esse extra anima sicut uoluit plato. co.xvii, γVirtus eone iscibilis non inspicit contristationem contiri .gentem in futuro. co.Iiij. Erinis Librorum de Anima. ..
58쪽
Auditus magna parte confert ad intellectu M prudentiam . Cecus a natiuitate est sapientior multo usurdo. Cerebrii est pars humidior x frigidior partibus corporis . Cor est oppositurii cerebro. Color est extremitas perspicui in corpore terminato. Fumus carbonum facit hominibus grauitatem capitis. Custus M tactus uni sensus necessarij, Auditus uerolossa/tus, uisus sunt propter melius. Infirmitas M sanitas non insunt carentibus vita. Intellectus non intelligitque exterius sunt sine sensu. Manifestius est nobis genus saporum quam odorum.
Naturalis philosophi est de sanitate 3c infirmitate principia
Prima inuenire. τNaturalis philosophus finit eosiderationem suam ad ea quei de consideratione medicine .Et medicus incipit ab eis que sunt de consideratione naturalis. Necesse est animaliacundum'animal habeatsensum Omnia corpora colore participant. odor estrumalis evaporatio. odoratum peiorem habemus quam alia animalia. Omnia nutriuntur dulci. odorabile inquantum odorabile non confert ad nutrime . tum sed bene ad sanitatem. operatio non est sine uirtute.
S ermo audibilis est causa discipIine non per seled per accis Sapor est passio facta in humido a sicco alterati austus da Potentia ad actum GS olus hom o sentit M delectatur in odoribus florum
Taetum habemus certiorem omnibus animalibus.
Virtus uisiva non est in extremitate oculi,sed insta oculii. CComentatorIs in eodem.
AEnima bestialis in corde existens uon impedit actiones
59쪽
Artifex qui potest assimilarese nature secundum suum posese semper est melior. Ars semper insequitur naturam. Auditus in homine est uia ad disciplinam. Color causatur ex comissione corporis lucidi cudyaphano. Color albus V niger sunt elementa colorum mediorum. Disciplina non re dditur nisi per loquelam. Forme sensibilium habent extra animam esse corporale pustrum in anima esse spirituale purum,in medio esse media inter corporale Uspirituale. Homo inter omnia animalia est melioris laifttas, maxime cutis uole,&.maxime cutis indicis. Instrumentum odoratus est aer impositus nasolauditus uoro aer impositus auri. Ille qui habet palpebra grossiore magis inspiciet a remotis. Instrumentum gustus est lingua tactuS uero caro. Ignis non lucet per selsed dum adunatur alteri corpori.
Intelligerequid uerba significant non est ipsius auditus sed intillae S. Lingua nullum saporem habet actu. Lux estperfectio dyaphani non terminati, Color uero dyaν. phani terminati est enim insuperficie dyaphani termi ν
Loqaela non redditur nisi per auditum. Natura non uadit de opposito ad oppositum sne mediis. olfatibilia sanant cereorum Digidii propter calorem fumi . Palpebre posite sunt super oculos hominum ad conseruatio nem eorum a rebus extrinsecis,sicut uagine gladijs. Saporosa in actu,sunt humida, Saporosa uero in potentia 1 unt sicca. Visus obscuratur in locis frigidistin quibus fuerit nix mulsta aqua,ta consimilia.
BIBRI DE MEMORIA ET REMINISCEN.
Consuetudo est tanquam altera natura. Eorum que multotiens intelligimus cito reminiscimur. Intelligere non contingit sine phantasmate. ΣMemorabiliores sunt qui tarde recipiuntlReminiscibium
60쪽
res uero qui uelociter recipiunt. . ' -- Memoria non est alarorum nec presentiam Jed preteritor rum,unde sensus est presentium,opinio se ei fides futuroavta memoria preteritorum. Memoria non estin his que sunt in multo motu. Meditationes memoriam seruant,in reminiscendo. Meditari est speculari aliquid multotiens, ut imago est ali.
omnis memoria est post aliquot tempus. Pueri L multum senes sunt imemores propter nimium motum accidentem corporibus eorum. Quedam semel uidentes magis memorantur qua alia multotienS. Reminiscentia tantum hominibus inest,sed memoria multis alijs animalibus inest. CCommentatoris in eodem. Bonitas memorie attribuitur iuuenibus. Cerebrum siccum est pauce receptionis M multe rememoν rationis,humidum uero cerebrum est contrarium. Conseruatio est nobilior rememoratione. Ho inpueritia multu amatforma Six multu miratur in eis. Rememoratio est conseruatio abscisa. Seruatio uero est res memoratio continua. Rememoratio estforme facilis reductionis inuestigatio uero forme dissicilis reductionis.
si Capituli de somno Muigilia.
Cuius est potentia eius est actus. ii Cor est principium sensus M motus in animali. Cor est principium uenarum. In somno fit propulsio caloris ad interiora animalis funde superiora mebra Mexteriora in somno sunt frigidalinte/ xiora uero Minferiora sunt calida. Locus sanguinis sunt uene. Necesse est omne quod uigilat dormire . Nutrimentum ultimum omnibus habentibus sanguinem est sanguis a naturalia non habentibas sanguinem pro