장음표시 사용
171쪽
plusquam mitem I amore prosequitur: amantissim Patris , de generosi amici euras gerit , sua putat interes.se, quidquid nostra rese is aerumnis nostris assicitur, nobis sol itium afferre studet in nostris calamitatibus; amiiseus est omnium temporum. 3e omnium momentorum,
semper praesto, ut noli ras audiat petitiones , & nostiis consulat egestitibus i Heul quindoquidem res ita se habet, aiebat ille, non alium umqvim habebo Dominum. prxter Deum i quandoquidem mundus adeo ingratus es servientibus sibi, & dominus est non solum erudelis,
re superbus, verum etiam iniustus, Se ingratus. Haee tertia r tio esta quae me persuadet, labores, qui in mundi servitute sultinentur, duriores vise inhaerentibus cultui divino, ubi eomparanda merces, quam Dominus uterque pollieetur , vel tribuit servientibus sibi. N stis enim, Auditores, labores non alia re magis leniri,quim spe mercedis . Corona, quae eminus nobis exhibetur. usscit, ut omnes obires superemus. Spiritus hoc obiecto animatus, quin de labore cogitet, nonnumquam supra seipsum attollitur, & diceres omnem evanescere dissitultatem . ex quo seu tus praevidetiit. Nolo tamcnprolixius loqui de vitae alterius mercede, cuius solae gitatio tot animarum deeles centena millia eompulit, ut arctim Evangelii semitam amplecterentur, & omnia mundi huius magnilia pedibus calcarent. Dieo solum Deum
fidelem in fide suarum pr&missionum servanda, & iustum
in remunerationibus suis: mundum vero duas habere prorsus oppositas qualitates: In fidelis est, quia frustratile issatores suos mereede exintlatorum laboraim. <a iniustus est, ut illam semper indignioribus tribuat quin ullam habeat rationem meritorum, vel magnitudinis poenarum . quas quisque illi serviens sustinuit . Etenim qui1 quν non sustinetur ad inciuirenda modica nil Quis labor in studio ad aequirendim scientiam,
cuius fluctus incertus est ii Quot pericula militiae adeunda pro adeo parum certa mereede, In rebus veto taetems nonne aequisitio diuturnior est perfruitione, ae pota sessione a Sed quot etiam sunt, qiii nihil unquam a quirunt ρ Mundus nonne replitus eli iis, qui inee inritet deplorant pravum laborum suoriim exitum . quos suscepe. unt, ut certim ibi foliitrarum suarum sedem sacerent Quot sunt, qui postquam sudores , laboresque sustiriuerunt, ut in mundo nitescerent, dies sios obeunt in pau- Ieriate, quam evitare contenderunt per incommoda ip. a et im pauperi te maiora Quot, qui postquam in armis incanueriirit, de plura meruerunt stipendia , nonnis vulnera, de cicatrices reportarunt, ae aerumnas; quae illis ficultati m ademerunt reliquam dierum suorum partem in patis tranquillitate dueendi λ Quot post sexcen tas lites, & foti iurgia, bona su 1 obligaverunt , quintillam pro praesenti consolationem invenirent, de quin se iri titurum halrituros sperarmi Hoc accidit, quia Mundus aeque infidelis est, ac iniustus, quia inani, Beehimetica spe piscit sua mariti pia; quia iubet nihil inausum relinqui, & rei nullius habet rationem; quia ver bis persolvit saeta vera, verosque labores; quia in singulos eorum qui optatum finem assequuntur, mille nu- rantur, qui in portu Leiunt naufragium, di de hoe
munio auferuntur tune eum laborum suorum mactum
Sed in eultu Dei quam impreissionem eHeere non debet
in animo n)sito spes praemii, quod nos manet, adeo magni, adeo eerti, de quod toto Caelo cogitationes ,& nostri exeedit desideria in Propter hane spem S. Paulus non vult, la vires, ae passiones. quae concomita tur praxim virtutis vocari nomine laboris, atque tristi-
quidem tristitia, non est tamen, quia illam subsequitur audium: sed id quod mundi tristitiam veram effeti tristitiam, est, quia nulla mei dis spes eam lenit & en eontra mors illam subsequitur: Saeutit satia mortem v
ν-αν. Videliret di popul ad aeternam tristitiam, & audeo dicere, infernus est praee x. Neque aliis opus est argumentis, cum adsit proprium mundi assislatum testimonium, in libro Sapientiae, ubi post mortem sitam agnoscunt eaeritatem, & queri incipiunt se lassatos esse c- i. errore viarum: Amιula imus vias disiaus. o quim ex- ei erimus. & insipientesi Heul Parum est in malorumoremium abyllum incidisse; quando iuidem hue adducunt gaudii, & v luptates mundi; sed hue venisse per viis inaequales, & praeruptas, spinis consitas, salebrosis . hoe est duplo esse ealamitosores: Am tavimus vias a ffieitii. Et nullus dubito quominus hoc illis maior ma L erat dolorem, atque desperationem, cum inter sappli- ei a Deus illis ostendit quomodo per easdem poenas, atque etiam multo minores, & per labores eosdem immo leviores aeternam illi const qui potueritu selieitatem; cum illis ottendit, futurum fuisse ut minus delassarentvere ta pergentes, quam aberrantes; & verbo, illos si lutem suam minoribus sumptibus asseeuturos suisse, quam iis . quibus aeternum sibi constarunt exitium. Post huiusmodi eonsessionem, fieri ne postri, ut adeo essemus incauti, ut servitutem domini adeo crudelis, libidinosi, & initisti divino culciti anteferremus A Vulgo in. simulantur homines imprudentiae, Se si illitiae nomme , eum terrena gaudia caelestibus anteponunta sed modo
eum eadem, di multo majora sustinenda sint pro mun-
do, quam pro Deo, quo nomine voeandi sunt illi.
perire malunt patientes sine spe. Si sine consolatione, ac deserentes Mundi, daemonisque trucem, quam itum Filii Dei, toto exto suaviorem. levioremque t Quamvis omnia gaudia, omnesque delitiae in parte alIera invenirentur, in altera vero labores omnes, S: Cruces, a dia hue tamen deliberandum esset, pars utraeser P aesere da. Deus mereretur eaeteris quibuscunque dominis a te ferri; cum autem in illius e ultu gustentur summa ga
dia, quae longissime superint mundi gaudia, & delicias,
quam gausam praetexere possumus, ut nolimus huic nos devovere ρ Hoc in Parte secunda visuri sumus , ubi eomparaturus sum gaudia iustorum, atque servorum Dei, cum gaudiis mancipiorum Mundi, quemadmodum eorum
poenis, de cruces comparavimus.
S. Augustinus postquam diu quaesivit, de quantum P . uiuit, guitavit gaudia, de voluptates mundi, ipse eorum tabulam ad vivum expressit, in Epistola ad laceritium scripta, ubi ut adolescentem ab hoe gaudiorum genere
bis repraesentant naturam, proprietatem, deesse tussau. diorum mundi; neque puto plura pauciorii us verbis posse signi sieari. Menturi- : Haec gaudia nos fallunt , non enim illis est nisi species, de fucus voluptatum , neque nobis satisfitere possunt . MHiantur; celeriter praetcrcunt . vix nitent, cum iam fugiunt. In moriem aruml: Surit excidii nostri causa, nos in aeternam detrudunt miseriam. Hic chiracter maxime nituralis, qui fieri valeat harum voluptatum. Scd cum liaec eo
endiose nimis dicta sint, liceat mihi per vos latius deis rebus dii serere. ut per anthithesim vobis ostendam soliditatem, diirationem, & magniti id in m eorum, quae
in Dei eultu gustinitia. Repetamus igitur, si vobis I bet, singillatim quodlibet verbum , ut vobis vividior imprimatur idea, 8e per otium singula cognoscatis per
compirationem a me instituendam gaudiorum mundi,& eorum, quae Deus timulis suis delibat. Primum igitur mundi gaudia nos fallunt, mensiuntur. In ipsa tantum supernere subsstunt, quin pervadant incor, quin veram latisfactionem tribuant. Ee istet parum rerum humariarum status inspiciatur, satim illorum it firmitas ititelligitur. Hae de te ipsi etiam Ethnici testiam nium perhibuerunt; testimonium quod hae in remis test admitti, quandoquidem sine prae eupatione loquuntur, & iri suspicionem ineidere nequeunt, quasi sensum suum dissimulaverim, qui est tanquam vox veritatis irsus, qti m tutura, ratio ex eorum labiis, de corde deprompsit, de in ipsorum scripta traduxit, ut NOS maiori cum fineeritate erudirent. Qiraero igitur cum Phliai optio Senera, undenam dimetiamini hominis selicit tem , cuius fortuna , de status Oculos vestros perstrin- Videtis praeclaras illius aedes, supellectiles pretiosas , magnifieam familiam, de sumptus immensos; sed quidnam horum vos moratur; Iudicium set te de rebus ipsis quin in vanis circumllantiis immoremini; hominem introspieite, neque aspiciatis ea , qtiae ambiunt illum . Heul Si cor illius penetrare liceret, ibique videre suis cupiditatibus perturbatum; habens intus tot dominos , quot domi Gulos habet, Ianeinatum tot carnificibus, quot illius sunt desideria, statim intelligeretis illud miseratione dignius ella. quam invidia, videntes illud nulla frui traliquillitate, di moeroribus, atque trillibus euris eor illius contabcscere. Huic idem aceidit. Saci lux Augustinus ait, quod homini moerore, de tristitia eonfecto, di euius interest causam dissimulate; recessum quae-m, vel faciem involvit, ne videantur lacrymae ex oeulis estivientes. Ita huius saeculi bditi sub fallacis selie titis specie verox dolores tegunt, eordis sui amaritudinem, animam sex cntis cupiditatibus aestu vitem, cor
sexcentis defideriis perturbatum, inquietum, de huiusmodi, ut eum ad selicitatis cumulum evasise creditur, tunc vere sit infe ieissimum,
Hoe, Auditores, nobis significare voluit spiritus Sametus in Ap alypsi sub figura Babylonis impudieissimae,
luae in aut eo eratere Omnibus mancipias suis propinat ed post quim illi inebriati sunt. in ima parte subsidet sex amarissima, qua veneno inficiuntur. Haee est picturas udiorum, de voluptatum Mundi. Homines laeuli sua
vitatibus inebriantur, eis requirunt, eas ardentius conisse tantur, illas depcreunt , sed postquam illas gustaverunt, quid illis reliqui est: Verumtam/n uex ejus non es
exinanita, .ibent omnes mera ores Perra. Faex, amaritudo,
patientia, dolor in imo subsidunt ealie e. Mortalis qui uis selisibus, Se cupiditatibus indulsit , num ideo est voti sui eompos; ipse lim novit votorum suorum sumis mim ne tu quim attigiste, quia nihil illi remanet praeter
verecundiam, &pue iit ritiam. Noe miror tamen; quaniadoquidem omne gaudium, quod hae bona conserte potisunt, extrinsecum est dumtaxat, Ee externam dumtaxat speeiem habit, di steatam pulehritudinem. Voluptuose luxnto igitur in errore versaris, qui putas vitae beatit inem repetiti posse in flagitiis, ae libidinibus tuis, nonne vides te pcr lixe ipsa longius a beatitudine tua abe rate: Nam quidquid laeeris te ipsum auferre non poteris probris, ae si imillis conscientiae idae. Exorna, Ee instruequo id volueris mensam dapibus exquillitimis; tibi permitte ν
172쪽
mitte. quidquid Divina lex vetat quo advolii prates: saeiam statim plecteris eo dolore, quem parit laesae sciet tia. Ergo in his Omnibus es miser, de quin veram piastes laetitiam, ieeum teris tuam infelicitatem, quando
Et sane quisnam, amabo vos, efiicere potest, ut Iriticia ad tor ipsum pervadat, nisi soliis Deus, iuxta illud, quod salvator in Evanselio pollicitus eli: Ursa.-
ne se itini quomodo, vul qua penetrent in cor ι Deus unus viam cognoscit, & cum illud eonsolati dignatur, nulla est sensuum voluptas, nullum in mundo solatium, quod valeat comparari. Etenim, quin loquar de favoribus. & inusitatis illecebris, quibus quasdam animas Mectas dignatur a lis tantum immotor, quae ivllis omnibus sunt communia et videlicet latitia conseientiae bonae , quam Sapiens iuge vocat convivium , semper instructum sine sumptu, sine taedio. Laetitia haec in is sa pereipitur anima, haec requies et suavis, Ar tranquilla, oblectatio solida, & immutabilis; denique aliquid est ita magnum, ut diei possit si qtia in hac vita felicitas est, di
gutta verae voluptatis in hac lacrymarum valle, lianeesse in rectae conscientiae testimonio , quod unum supplere potest iactume, vel al3kritiae reliquarum volum Dium; nam scut viri boni festini semper malaciam. &pacem in corde per testimonium, quod illis perhibeteor suum; nihil extrinsecus est, quod eorum immutare 1 vel perturbare valeat felicitatem. Qirapropter hoc gaudium servorum Dei magnificis sane verbis exprimitur in Seripturis. Sanctus Ioannes illud manna absconditum vocat, quod non nisi a gustantibus illud cognoscitur: Sanctus Paulus illud pacem in- comprehensibilem vocat; Pax Cisi , qua exuperar em nem Isaias Propheta, requiem delieiis afflue tem, sed Salvator ipse illud unieo verbo expressit, cum illud gaudium plerium appellat et in ta tum is-m spe enum . Gaudium eii non ualum, quod ingreditur in cor, sed quod illud replet, & abunde replet; Fnte band ut aiebat Sanctus Paulus, & ut generatim l quar, gaudium quod ita Dei cultu gustatur purum est gaudium, tine ulla aegritudinis mixtura, gaudium, quos obnoxium non est morosae illi poenitentiae, quam muniadi pariunt voluptates, gaudium sanctum, stilod quin hi minem polluat, non secus ae impiorum studia, illum
P triorem, de Deo esseti aeeeptiorem: nee in eis, tit S. Ausul inu, dicebat; quia Deus ipse illud tims undit in cor.
Q iod si hae de re dubitatis Auditores, qui gaudium hoc vere eth manni vobis absconditum, vos aptos eis eire illud eultando, & vcibis hoe vestra persuadebit experieritia: ex naurite cor vestrum, ii vultis a Deo illud repleri; nuntium mittite pinguibus AEgypti dapibus, siguitate vultis hoe manna, quod nonnisi in deserto invenitate; verbo, ic linquite terrenas voluptates, si quidquam de ea testibus pultare vultis, & experiemini non solum gaudium hoe solidiim esse, ac plenum, Verum etiam constans, di duraturum; cum gaudium, quod muri di bona pariunt non plus addit diuturnitatis, quam s iiditatis
Hoe alterium est vitium, quod in illo S. Ausustinus
nescunt, de intercidunt eodem Dre momento, quo Grinn-tur, ideoque Sanctus Iob illa comp rat punito, nulli in habenti extensionem, α cuius principium, ac finis si mul eoniuncta sunt: Gavidium ad in Mnecti . Etenim iieet habitus non obtunderet illius apicem, solum tempus attenuaret illud, nobisque dolorem relinqueret videndi illud praeteriisse, haec quippe illius est
natura, este mutabile, non secus ae objecta, quae illud producunt, vide luit bona vitae huius, quae in aestu iugiversamur, quae invicem sese impellunt, expelluntque;& Propterea S. Paulus Apostolus inquit: Pω.Ht Hur
hujus inum ii Mundum incessanter os, faciemque muti re, p. rinde ac per halic Objectorum, eventuum, novorum sperea cultarum, quae nostris incurrunt oculis, vi-
ei istudiitem subsisteret. Gaudia igitur , quae ibi gustantur, earum rerum imatantur mobilitatem, ita ut illis in hercntes in singula momenta eadem amittant. Hxe
diffluunt prout illi seu matur, de quidquid adnitantur,
in fugientes has remorentur voluptates , velut umbrae praetereunt, & eos deserunt , antequam illi ipsi mun-aum reliquerint .
Hoe illud est, quod hominum sapientissimus docere
nos voluit, postquam omnes conatus suos exhausistet de totam pruentiam, omniaque mentis suae lumina adhibuisset qtra sitiirus gludium constans ac diuturnum in rebus vitae hujus, palim coram universo mundo profitetur ,
D id allequi non potiuite. Ad id autem quid fecit ρIpse audiendus est: incepi inquit magnificas aedes extruere, immensos thes uros colligere, ut sumptibus pe-eunia suppeteret, sed lixe omia me voti compotem , beatioremque non esticiebant. Mutavi consilium; φνιι
me alitia; per i ille; Credidi gloriam, de honorem quae deperibam, iucundius Objectum suturum; ideoque iussi mihi praeliari omnia obseetitia quae Regi omnium sue ibistimo praestari possunt. Universus orbis coram me exit senu, ut mim obsequeretur: Umi me ad altat . Alii mihi luit inquirenda via , & medium aliud tentandum ; inde expertus sum, utrum voluptates , quae meim Meetent aetatem me beatiorem efficerent; de statim quidquid in terris reperium fuit par alliciendo, aetrahendo me, sese meis obtulit desideriis; sed ibi etiam
quod quaerebam nactus non sum , ν aqua vinii mo ad ι ua. Transibam de obiecto in objectum, de voluptate in voluptatem cum taedio, quod essiciebat , ut omnes generatim perquirerem illis langillatim repulsam datu rus . Denique commentitiam consectabar felicitatem , quam assequi non potetam, quaerem init Ianter semper que desiderans , mutans in singulas h*rhs obiecta , &hreve temporis intervallum reiiciens, quod ardentius fueram prosectitiis; cognoscebam quippe ea , quae pluris feceram non aliud elle quam illusae imaginationis effectum. Denique inveni, in possessione honorum mu di huius nihil esse nisi onerosam satietatem , quae eis cie , ut omnia contemnerem ἔ ait in his omώιών raperi μω. L, icti iam Spirisi . Hoe autem ateidit, quia cor nostrum factum estpe pter alia bona, aliasque voluptates, non terrenas, quae illud oecupant, quin illi satisfacere valeant, quemadmodum S. Augustinus exelamabat: Fec si nos ad to, Delia,
emorum est cor nostrum, donoe νιν eseat in to. Hinc oritur , ut eum eupiditates nostrae exarserunt, & cum
aetate deferbuerunt, saepe videmus homines mundi h ius pertaesos , qui postquam obiecta omnia consectati sunt, de nihil invenerunt, nisi aegritudii: es, de amarit dinem, reliquum vitae suae spatium tradueunt in depiciaranda sua caeitate , ac insania , & requirenda in Dei servitute solidiore, ac diutiore oblectatior te. Denique quod magis magis ille a mundi gaudiis vos debet avellere, est postrema qualitas, quam S. Augustinus illis attribuit, videlicet quod illa non solum nos
fallunt, nos deserunt, & brevi labuntur, verum etiam nos denique trahunt, &in aeternum praecipites nos tr
dunt infortunium: Mentiantur , meriuntur, inmorrem
unt . Hie finis , di senesta lixe eata strophe in nobis eiere debet majorem horrorem , tanquam poculi ven no infecti, quantumvis piis ui suave cile videatur, etenim ad hane mortem aeternam hic mundus adducit ,
qui nobis placet, qui nos trahit , qui nos allicit, qui nos fastinat, de seducit. Nihil hoe ridentius, nihil aeeeptius, nihil ossieiosus; sed non videtis lethale virus, qii sub his floribus latet, non deprehenditis , quam abruptum sit hoe iter ,
quod ita commodum , latumque videtur, neque solliciti estis determino, in quem haec noxia gaudi perducunt, tuae ubi semel praeterierunt, i Ceum vaeuum felinquerit uppliciis, quae aeternitate, ae incomprehensibili auit critate punient illud perfunctoriae voluptatis momentum:
nardus ait. Haec est quaerimonia, in quam mundi seetatores inter sua erumpent supplicia . o Deus I adeo ne charo pretio emenda erant gaudia , qua tam celeriter praeterierunt 3 Tantane haee erant gaudia , ut supplici rum aetemitate essent comparanda ρ Ideone aetemum infelix suturus sum Momon noum qi a dei sae. Haec gaudia momento permanserunt, sed pinna, quam in caput nostrum congesserunt, nullum est linem habitura ro
num quid erutiat. Ne expectemus, auditores, donee propria calamitas nobis oculos aperuerit; cogitemus p
tius gludia, quae in Dei servitute gustantur, in Bibliis
voeari aquam vivam salientem in V tam aeteritam: Fens
amua falien is invitam Mernam. Quemadmodum defluunt a Caelo , illue revertuntur: illite attollunt iustum, Zeessi iunt , ut gustet partem earum deliciarum, quibus
in aere riuim est perfruiturus.
Quandoquidem ergo, fideles, Deus, & mundus duo Maelis . sunt Domini simul certantes, uter nos sit pollessurus, ut sermoni huie finem faciam, vobis dieam, quod olim magnus imperator Iosue dixit populo suo: Lui ro vobis hodie, eui tot smum δεννῖνο δει Mis. Vobis hodierna die eligeia lus est dominus, sed ubi reperiri pratias commodi rar, aut silvior Deo, qui esse it, ut iugum suum s tentes illud incile inveni mi λ Quod si animum advertimus non solum hunc essta dominum mitissimum , sed
etiam maximum, & qui meretur, ut e reata omnia sese
immolent, atque absumam pro gloria stit, hae in te i eum habebit illud Apolloli verbum: in ambuletis duo. D a. Ut illi serviamus, quantum ille meretur, & quantum patitur nostra frigilitas; videlicet eum constantia, At ardore, quo pereurrere valeamus, ubi vix alii possunt ambulare. Hoe eiseeit, ut olim martyres perserrent te. terrima quaeque supplici I hoe effecit, ut illi inter viniaeula , de careeres deliciis perstin derentur; hoc modo eli imetuet. Bemottifieationibus suis addit illecebras, quas tot animae sanctae amplectuntur. Hoc denique eseit, ut tot viri nobiles genere , Ed praestantes ingenio voluptatibus, ac terrae divitiis nuntium mittant, ut sese magno huie Domino in tot adeo austetis Religionibus sese de voveant, Se facit, ut gaudium nane istantur in iis rebus ipsis, quae aliis molesiae, horrentesque videntur. Sed lieet Deus omnia possit a nobis exigere, immo etiam plena alvioritate titulo maiestatis suae nos sibi incere valeat, mavult tamen nos illi sponte , ae amoris causa itiservire. Ideo nos invitat, nos primus sollieitata de vide
173쪽
M videtur euam eum stis dominis deeerrare qui simul est nobis pauperior, num litam nobis satisfiet et, 4 eis.
in partes suas nos pertrahere conicitur. Mutulos nos uria Caro polluit cor nostrum , caro, in seis; ego Vero, d set . persequitur daman Be eam nos suis captat illece- mon ait, meido, & victimam iacis inferni flammis a bris. Cumam obsequemur/ Cui nosmet trademus P Sed sumendam, ean isto. Ne simus adeo miseri, ut magistro quis hoc mesius meretur, quam Deus, Dominus iste adeo cruda li serviamus t Sed Deus nos eonlatatur, nos nus adeo, de suavia, simulque ita magnus Quis me- replet, nos in hac etiam vita facit beatos. μι A--:vus rius remunerabitur λ M sivi elamas, d sitio . S. Beris sessiis. Hie igitur hodie nobis eligendus est in Domi- turdus rit, Care, dranon, co Meias Dos minae . num 3 quia deineeps in omnem alternitatem pellam n
ν . Mundus rites, is pollicetur honores, de opes, sed si tam est remuneraturus.
De Conciliandis Officiis Mundi, & Religionis.
a Ieuti mundi nomen aequivocum est aeque in
sermotae Spiritus Sancti, atque in communi hominum usu, mirum non est, Audito-m, si videmus in Evangelio plaeita, Bepropositiones quasdam, quae secum pugnare videntur, sive vario eoneeptu, quem habemus de mundo; de nis varia voeis huius tignifieatiolatis ostenderet veritatem. Videmus profecto Dei Fialium modo eositorquere ariathemata , de maledicta in hunc mundum, qui obiectum eis odii illius, modo vero dicere, se venisse, ut lanctificaret illum, ac benediactionibus suis eumularet . Hie respicit illum tanquam inimicum, qui ab ipso fuit superandus , ciuem evitari iubet, de eum quo non vult discipulos Dios habere commercium ι alibi vero ait se misereri illius, nihilquesbi antiquius esse, quam omnem malorum eius originem exhaurire. Obstupeo, eum video Salvatorem hominum iam cubeundae morti piratum, nolle pro mundo preces -- .r. eaundere ἶ NU--udo , de aeste sensum liune eonciliare valeo Dei misericordiae eumulatissimi, cum immetiti ipsius charitate, quae effecit, ut mundum util- versum complecteretur, Ae vitam suam impenderet, ut eumdem redimeret. Denique non ita facile intelliso , quomodo mundus sit obiectum odii illius smul &ammris, quomodo illum salvum faciat, de reprobet; qu modo nullis pepercerit sumptibus, ut sincertim testaretur desiderium salutis ipsius, de nihilominus asserat, iutum jam iudieatum, damnatumque suille. Ad eoneiliandos hos sensus, qui sibi pugnare videritur in eoide Hominis Dei, ditendum est mundum quo que in diverso aceipi sensu ; modo enim sumitur pro emtu impiorum viventium fine lege, sine eos: scientia, sine religione . eupiditatum suariimmat cimi, quibus v luptas quaecunque tandem sit, instar est summi boni . Hoe in sensu, eo illaretur potius lumen cum tenebris, quam I. Q eum Belial, ut , Paulus Apostolus loquitur; ita Dei Filius respicit eos, qui corruptum, 1 eversum hunc diligunt mundum, tanquam insustissimos hostes, de in hos fulmina, de maledicta contorquet , quia mundus tunc accipitur pro scanditi regno, pio Rhola licentiae, pro vitiorum omnium scntina, pro vi
liis omnibus; sed alius est mundus, quem Des Pilius diligit. quem fidei sua luminibus illi istraturus accessit , ruem per gratiam suam cupit sanctificare, de de quoicit Evangelium, Me dilexis mundion, tio Filium I. a. h I-- uanitum daret. Mundus autem hie est eorum
societas, qui Filium tanquam Salvatorem suum habemtes, proficere adnituntur redemptionis benefieio illius eaeiti sequentes, ae sese reddentes fideles observatotes: sum ipuus. Qiiod minitre prohibet quominus tertiam
mundi s elem sistineramus, si fas est ita loqui, Se est
ille, qui a Religione abstrahit, ut consideret civiles tantum, Ee morales qualitates: Se mundus hie ex illiseonflatus est, qui lionesti viti vocantur; qui palam probantur, qui frugi vivunt, Ze ad rectae rationis normam, ossiciosi, affabiles, recti eorde, qui sibi eonciliant bonorum omnium amorem, de familiaritatem. Dico autem
mundi huius letibus Ee ossiciis fas esse Christi fidelem
sese arcommod re in rebus omnibus, quae neque Dei
floriae, neque conscientiae suae adversantur; de in hocensu Caesiti esse reddenda, quae Catiaris sunt. Itaque nulla est .dubitatio, vel dissicultas, quod aliquis mundi hujus smul esse possit, de vir persecte honestus, ta verus Cntistianus. Aiadia argumenta.
Desumpta sunt autem ex tribus rebus, quae mundum , νεη . ne civilem eomponutu, &qtiae prorsus stim necessaria,
ut aliquo in pretis smus, Ze illi e aliqudi in honore habeamur. Non desunt leges, huius mundi propriae, quae
necessirio eonstituendae ruerunt, ut servaretur ordo, qui alioquin vigere non poterat, sunt quaedam ossicia, quae normae loro habenda sunt in urbanae societatis officiis sui quolibet in statu vivamus, seeundum lionestorum vi eorum exempla: Se hae leges, Ze eanones, ut nostis , sunt quaedam agendi ratione, . quaedam obsequia invitem reddendi, fit exigenda, vincula quaedam citra existi m
tionis detriinentum intringenda, mores quidam denique, quos non praetermittere consuetudo vetat, de mi
Lime tone tum censetur. Dico autem, Λuditores, tam eum abesse, ut Chiistiana Religio his legibus adversetur,
ae damnet consuetudines in mundi eommercio eonstitutas, ut illas probet, illis sese e formem praebeat, eatique nos sequa iubeat. Sed ne fallamini, de cavete, me hoe in loco verba tantum ficere ce legibus, atque imsitutis , ad decorem servandum inventu, non lutem de illis, quae in vitium, ac scelus impellunt, de quae vul-
Io mundi placita, leges saeuii, lata via, ae in mortem
educens voeatur. Hoc munquam satis praedicare pota sum, Be nuttinuam satis praecavete, ne semo illa meus sit nonnullis scandali. non aedificationis oceas . Igitur iterum praedito, inter Christianum, honestumque virum nullam esse oppositioni. m. Christianum ponse, immo etiam debere sui status , sui characteris. suae iapi sessionis, munerisque ossicia exereete. verum est te adhue integra videri propositionem hanc pugnare cum salutari monito, quod S. Paulus generatim tradit fidelibus omnibus, ne sequantur saeculi placita . sed acti Mnum suarum aliam Omnino regulam sequantur : Nolisecens maνi suis μών. Sed mihi in memoriam vobis r vocandum est, sensum verborum huius Apostoli omnino alium esse ab eo, quem ipsi intelligimus, ut videliget nosmet eonsormemus legibus, de militum mulieris, vel conditio is nostrae. Qiiod doeet Apostolus, In d bium revocari non potest, quia taeulum, de mundus eo in sensu, quem ipse intelligit, oppositi sunt Spimui Dei. N e st,ntissimis Evangelicis doctriliis; sed ira osensu, quem ipsi aecipimus, nihil habet, quod ossici tmagno huic tiostrae Religionis prioripio, de morali Christianismi disciplinae. Q laeto enim a vos is . utrum h csuerit Evangelii e filium, evcrtenda Ordinem iv mProvidentia eonstitutum quoad c ditionum discriπε - , ac statuum varietatem, quae urbes, de Re na e momnunt ρ Non ita profecto reddetis. Deus idem voluit , de S. Paulus hoc docet, esse aliquam inter homines s bordinationem , esse societatem , e mmercium . nixum, ideoque regulas, statuta, legesque ad eas fovendas . seria vandasque, atque ut in mundo vivant iuxta eum statum ad quem sunt evoeati. Hoe negati non potest: nam huic innixus plineipio idem Apostolus Dei verbis imperat, ut iustitiae adimpleamus incia, reddentes homi- rem, quibus debetur, obsequium, atque vectigal, illis ad quos pertinent. Hoc praecepto probatur ius , quod alii habent praecipiendi, de necessitatem, quae aliis est obtemperandi ; quippe hie ordo militutus siue ab ipsci , & neeessarius est, ad servandam in mundo p cem , concordiam & laetetatem . Tenentur ergo fideles, qui in mundo vivunt, hune ser vate ordinem, sese his di gibus subiicere, de sese his con-sbimare consuetudinibus; ne ut Apostolus noster inquit demus cupiam conquerendi causam nugistratibus, Potestatibus, aequalibus, ac ne illis quidem, qui nobis subietii sunt: Nomius danter Miam stensionem. Quod osteriis dii hoe non solum esse iustitiae debitum, sed etiam urbanitatis, 3e etiam atque etiam commendat, ut hac iri re omnis singularitas evitetur; ne qui alterius erant Relisionis odissent, vel contemnerent Christianos, tamquam homines rudes, inlaetabiles. inhonestos, viveri nescios, de omnia urbanitatis Oisera ignorantes. Opinio haee adminiqui, quae de illis concepta Histet, omnes sentes reputiiset, ae tandem osteriiset fini Religionis Christianae , quae erat sibi mundum universum eonciliandi, si eiens se Omnibus omnia, ut omnes ad veri Dei cultum pertraheret. At si Chtilitanus subjectus est his legibus tam aequa-tatis, quam Efficii, de si Religio quin ab illis dispenset, jubet ira ino, ut diligetitius, de neelius illis adimpleamus, nos conscientiae , inculis adstringens, quod nulla alia eonsideratio arctius hoc essi ere ei; nonne sitem dum est, tantum a illa, ut obicem statuat, ut valida fit ratio ptopter quam Illas observare tenemur λ quis e
so simul de hane hauriet e elusionem, si h enhon ite vivere haberi probum, ae virtute praeditum virum ι deii est honestum esse virum urbanum superiorem se praebete
censurae, nullam cuipiam praebere ansam conquerendi R iitio, de virtus mimme pugnant eum mundi osse iis, a que urbanitate, sed e contra hane habent utilitatem , quam omnia ethnicae disciplinae praecepta conferre neque
uni, de illud ipsum discrimen quod intercedit inter μω
174쪽
De Conciliandis mundi, & Religionis ossiciis. 17s
veti ehrimani, α illi infidelis viri eonstituemla sit in modo adimplendi omela , Ze munera vitae ci v iis, in quo constituitur cuilitas hominis honesti. Sed quia ratione citius est , cum ipsa loquatur experientia; omnium HuIorum, inquam, experientia λ --nium inquo mortalium experientia I nolit 1 tandem propria experientia. In ipso Christianismi ortu, quid moderatius, quid humanius , quid suavius , quid Ossiciosus νε imis fidelibus 8 Hoe etiam atque etiam illis commendabat Apostolus , ut invieem citrarent urbanitatis ossis eris, sibi Hiematim honorem adhiberent, reverentiam, Se obsequia, quae sintulorum ordo, virtus , dc munera flagitabante volebat, ut alios
ιρώ- ωνι - . Ut iursu , & lites protul extruderentur; & si eut nihil magis opponitur mulitati honesti viri, mim spiritus contentioni x . eupiditatis , Selitium; Apostolus hie nonne pilam profitetur hine nori esse fidelium eonsuetudinem s
. MeM habemus. Ceterum cum assentati es, inanes servilesiue
adulationes , & affectat. laudes honesto viro indignae
sint i nonne illis eommendat simplieitatem, ae ingenuam libertatem, quae maxime deeet virum illius characteris, de quo verba sitimus; Ze eum s. Petrus volebat ut suavibus, modestisque rationibus Immitte emi sensus hvm litatis, nonne oondemnxi serupulos, Se formulas, quae eruem fis int, se adversantur Aelli eommereio , quod ν. ων. in homine honesto requiritur λ H- titi rem imitem insit
Sed quomoedonam illi eum Ethnieis gerebant se illorum suavitas, modestia, elia tuas honori erant Religi ni suae r quandoquidem satis erat videre hominem frugi, suis adimplendis muneribus attentum , moderatum, eharitatis plenum, de ossiriosum, ut eenseretur Christi- fidelis. Q ii illum intuebantur piritum, ut de omnibus bene mereretur , Iudicabant optimam esse legem quam ille profitebatue . videbatur illa ferocissima ingenia cicutite, furentissimum quemlibet placare, indocilem. de inhumanum quemlibet sibiicere , ita ut Christi inismus
videret ut illis sthola virtutis, Ze honestatis simul , ubi
pietatis, 3e urbanitatis tradebantur Omeia , ae tandem discebatur , quia Deo deberetur , de quid a nobis limmines mssent exigere; di hoc illud est, quod praecepit Mia , . . Filius, ut redderent: Reastra qua far CUMD, Cae-
Quod si a primorum saeuiorum fidelibus ad eos nostri
huius gradum taliamus, nonne verum est eos, qui hon iussimi habentur, eos esse, civi ae-uratius sua obeunt OR
fieri Non loquor solum de iis ossit iis, quae ad Claristianos in Religionis negotio 'retinent, sed loquor de illis. in quibus caverit , ne clefietant , ubi de illorum conditione agitur, vel professione. Charitate sunt pleni, Se astabilitate, alieni ab iniurii cuipiam inserenda; remitium saepe ali luid de iure suo propter patem, quam
fovere vellerae cum omni personarum genere. Viri b
iii dicuntur honesti , frugi ι quae varia voeabula si ad
examen revoeaveris, invenies significare eamdem rem,
de diligentiam, ae fidem in obeundis Religionis ossiciis
escere . ut maiori cum nominis existimatione seuantur in mundo. Hine er o videtis, haec ossiciorum genera, i liri sioimet adveneratur , aut vicissim sbi pugnent . persectissime coalestere. 8e eontiliari.
Neque aliam nisi ex vobismetipsis probationem quas ruis; si perciti sensibus, ae veritatibus Religionis nostrae unquam iniistis vitae, motumque mutandorum consilium; dicitine statim vestra agendi ratio dM,rehensa fuit λ Nonne domi visi suistis moderatiores omelis vestris obeundis aliet orex. minus cum servis imperiosi Gratii de v his victori m retulit, saltem ad tempus aliquod: ipit uehonestiores facti estis, eum meliores Christiani evasistis; ce si in Dei cultu perseverastis, igitur nuntium mitistis libidinibus, atque flagitiis, quibus vosmet iligurgitastis. Verum cum aliam vivendi rationem se euli eliis, stitimaliud de vobis iudicium ferri coepit, & aliter de vobis xllimari, quam antea . Meliores saeti estis . & inee pleelse in vobis honestus homo, cum virtute praedito, Eelinmine Christi ino . Itaque ubi sepe auditis praedicari .as hoe ut Christiano mole vivatis, viam esse instituendam morsus oppositam eonsuetudini mundi huius , vel Evangelium , Dattes, Omnesque Sanctos illim respieere tanquam Christianismi placitis oppositim , ne inseratis .ise , me vobis aliud preditare Evangelium ab aliis ;quia illi per consuetudinem mundi vocant versutias , Anios, artes, e relinas, duplicitatem, aliaque placita, quae Omnem mundo fidem abrogirunt . Sed nos hie intellinnimiis quidquid boni, de laude digni, vel saltem nullo ii dilatimitte positi, & eul nosmet conformare possum is, quin Religioni ossiciamus. Hie subsistere possem . & aequiestere adeo manifestae
probationi in gratiam eius veritatis, qu m vobis praedi- eo. Sed aliam a senim non minus valentem; videlicet si-e ut mundus in eo sensu aeceptus, quem explieuimus, suas l. Ire habet, quis oportet sequi, de ossi ia, quae sunt cundi; ita non deriti vinules. σuae omnino sunt ne eessariae, ut ibi dueitur vita, quae hune::um hominem deceat. vi tutes inquam civiles, di morales, quae in omni Religionum genere honestorum virorum nomen eonciliaturit illis, in quibus enituerunt; euiusmodi sunt boni fides in promissi nibus, sinceritas in verbis, constantia iri amicitiis , vis, ani mi magnitudo, ituegritas, iustitia, eordis rectitudo alimque, quae nonnisi pro obiecto nabeant morum homestatum, eo tenuunt ut honestum virum constituant, quem ipsi Philosophi eum homine virtute praedito confuderunt. At enim hae non vocantur Christianae virtutes; quindoquidem usum obtinebant apud Ethniem, & inde argui posse videretur, Igitur neminem esse posse honestum virum in mundo, e iuscunque Religionis esset. Hae verae sunt virtutes, non
dissiteor, vel intest infideles: itaque nullus dubito quominus reddant possidelites se honestissimos homines insem qualibet, aeriatione; at non eredo, dubitari posse qu minus Christianismus adoptet, ae recipiat virtutes easd- , ut etiam illas non attollat, ae reddat perfectiores, illas reddendo sanctas, atque Christianas , aliisque adiiciae , quae non minus eonserant, ad homines honestos simul,& sanctos effetendos. Huiusmodi sunt humilitas, inimi
corum dilectio, divitiarum ceterarumque mundi huius rerum Contemptus. Poriamus enim in Ethnio superstitione
inventos fuisse, atque ad hane usque diem inveniri h mines aequos. sinceros, fideles , constantes, Si generosos, atque cum illis agi posse tanquam eum honestis viris , qui fidem praestant , de qui sibi legem indicunt nemini nocendi, ac de omnibus bene merendi; potestisne solum dubitare, ne hae eaedem virtutes factae Christianae, fiant etiam persectiores, & ratio moralis horicitatis, quae illis inest, lota te maiorem nori lubeat vim; cum Religi
nis rationes accesserint; videlicet, cum vos illa, intuebimini tam iram partem legis, quam amplexi I altis, tanquam medium aequirendi, & promerendi aeternam seliscit ira , immo etiam tanquam Obligationem, quam su-
bustis, elin istianae Religioni nomen dantes. Mihi autem vobix differe satis est . Christianam Reliasionem mi forem dedilia omnibus hilae moralibus , i
tutibus latitudinem, cilicere, ut exerceantur validi res. 8c sublimiotes causas, velle , ut illis utamur et Omnia personarum genera, quin earum meritum humili, ae servili quopiam fine eorrumpitur. Non est igitur dubitandum quo minus Christianismus praebcat auxilium ii signe, di satis sntillare ad honestum nomiinem minitituendum, de quominus homines pluris actuit, diligant, iaconfidant in eos, quos ludunt meliotes, fiditiores Deo,& secundum Relisionis suae principia paratiores ad ben merendum de omninus, litet sibi inimicissimis. Tandem enim mundus nequissimus sacere n. luit quo minus concipiat secretam existimationem pro b nis, Ae admiretur
id etiam, quod imitati non vult . Quaerit saepe horum hominum amititiam, Ee illam sibi gloriae vertit; si eum illis sibi agendum est, fidem habet eorum verbis, illi
rum aequi donique facit consilii quantumvis rion semper seciuatur illa . Nonne visi sunt Reses vitiis diffvnmes habete in honore homines exploratae probitatis, & in co-Fum fritiam concedere, quod assentatoribus, ae libidi num inarum ministris negaverant λ Videte in Evangelio, quo in loeo haberetur Ioannes Baptista in aula Regis HGrodis, Ze quomodo ibi reeiperetur, audiretur, in h
ea De ebas. Neque mirum est. virtus secretas hibet illecebras, quae effetunt, ut fagitiosissimus quisque illam
amet, atque admiretur. ita ut de illa dici possit, quod de Sapientia inquit Seraptura r πη-erasim honestas prema tim illius . Gemadmodum gratiam , bona ossi ia , obsequium , reverentiam ab hominibus virtute praeditisreeipimus. ita illos eolimus , & observamus , eumque honestas seiungi nequeat a virtute, optimus quisque se
per habendus est ab hominibus tanquam honestissimus. Hoe illos spectabiles emete, line illos a plebe secernit;
huic non genus, non opes , nota ingenium , non dexteritas, non cetera alia talanta supplere possunt ; namque bonus usus, qui fit harum rerum omnium, atqu
tit hominis honesti simul. x boni qualitatem. Poteli quidem non deesse spiritus, scientia, dexteritas, existimatio, auctoritas, non inficior. Verum s putas id, quod emeit honestum virum, fallacem esse conceptum, quem vobismet finxistis, sola virtus hoc tribuit nomen,& hane qualitatem, quamquam fatear, haee omnia eo ferre nito m virtuti, &prodesse ut aliquis inter bonos viros secernatur. Cum dicimus, hie vel ille eruditus est, ingenio praestanti praeditus , eosnosci , & aestimati potest ex hilae loeis; sed potissimum cum addimus, vir robus est, qui diligenter omiua Religionis fur obit oneta aeque ae illa suillatus, suaeque professionis; hae v rum illius meritum eonstituit, hie p t secte honei us h mo est, quia vere est vir bonus, Se quod satis mirum est, homines ipsi, qui profecto non habentur satis sturi& hene morati, non semper habent in pretio id, quod
fit pro mundo; si enim quid recti sensus illis reliquum
est, probare nequeunt insanos sumptus, immodicum luxum , aleam interminatam , inordinatas tibi flines , de vulgatissima placita mundi reprobati, &facere nequeunt
quominus laudetu, probem, atque admirentur Eos omnes, quos sciunt ab huitismodi ii sit iis quim longissime abhorrere . Hine di seire , A, ditores , praestantissimam educiti item, qirim filiis velitis proci irate aleatis, esse illis
175쪽
llis inspirare , timorem Dei, aeei raram, sedulamque cxl servatri iam omnium Religioliis ossiciorum . Vul-Πς eias fi ri aliquando honestos homines in Mundo; ad-ν it, iit de illis erudi intur, quae hos esto vito sciendi, inripite igitur illis inspirare virtutem di tensum Chri tiara. mi, hale enim tulistima via est, qu4 voti rei veri possitis ; si per Me fundamento cetera viis consti t.ienda sitit 1 nolunt dite Caesari , qtiod CF itis est . Cum D runt reddere Deci, quod Dei est. Et sie uti Religio tuis in h. norem vertet. ipsi etiim vieissiim honorietunt Religioni; quod in altera parte visuri sumus. a s. Dei Filius, ut uatim Christiarum Religionem institus
et, ae ostenderet, hoe unice suum opus esse , usus est, ut omnes norunt, iis adminiculis, que humanaeti pientiae visi sunt eiusdem consilio maxime opposita; etenim ut S. Paulus animadvertit. nequiquam uid adjutores ele- sit viros genere, aut scientia spi clat,iles, vel sima, aut eloquentia insignes, verbo eos, qui tune temtinris, &ibi gentium honestissimi haberentur, sed rudes nomines ex vulgi laee, nullius auctoritatis, & nominis, ut medio viam relatio ad finem effeteret, ut totius operis ploria re 1 rretur accepta dexterae omnipotenti, ae prorsiis divinae
Sapientiae . Sed Christiana Religione Lmel instituta, de praedicata Auctori tanti hujus miraculi visum est eonsilii
vitionem mutare , aliisque uri mediis ad hine Religi nem servandam, ut iusque proserendam. Neque enim amplius adhibet personas contemptibiles, sed honestissimis, videlire: homines , qui pietati, virtutique alias cons charit quilitat s. quae illas commendant , eisque mundi existim itionem conciliant. Primum, quia suis ostendunt exemplis, virtutem esse honore dignam , di gloriosum esse illius partes amplem . S eundo, quia pondere au- . et itatis Isae sustinentes Religionem eamdem contra placiti impiarum . qui constitat mundum eorruptum , inarii festa perstasione ostendunt, quin aliquid de Evan-Relicis dosmuibus relixetur, vel de hominis Christiarii ossiciis , haee munia ecinei lirri posse cum iis e diri mibus, quae minus at salutem conferre videntur. Hoeti evi a 1 examen vo emus. Dieo ititur honestos mundi linius homines, quta n wine illos nunc intelligo . qui larctabiles sunt genere,
ortu, meritis, uri alia quIcariaue molo, h x. inquam
homines hon rem aget te Christianismo , ae Religioni , culti illius obeunt officii, &Caesari reddentes, quod ad Caesarem spectat, nulla in re desunt, quam debent Deo. IIa e sente illi vobis admirationem non debet iniicere :nim sicut ii telis nequam dedecorat Religionem irieondito Vitae Irenere, &praebet ansam credendi illum non esse xliorum sanctissimi im, quoniam non didieit ineliolam se Vare vitam, quemadmodum eloquens silvianus olim coriis querebatur; e eontra dici etiam potest irreprehensibiles eorum mores, sanctas. ae praeclaras et iones ostendere, qaviam in schola erudiri suerint, cultis magistri discipuli sitit. S: hoe picto utrique honorem afferre. Re ipsa coenoscitur virtus esse honore digna, cum illam honestissimi profitentur , & audeo dicere, deletur maesta , . thm in primi inititutio te illi ecinabantur offundere, &. litam Ethnici incessanter oeulis obii iebant , quod p orni ix dumtaxat , de homines ex nee plebis illam am pl. ciebantur; Primum legis institutorem illius praecepta, A mysteria pauperibus tantum rudibus , & ignaris re- velistb; neque mirum esse, si tantum doceret honorum,
divitiarum, gloriae earum rerum contemptum, quasli mines ardentius inquirunt. Haec recommodata est eorum vigenio, qui eamdem instituerunt, atque annuntiarunt.
Homines in Obscuris tenebris nati, animae humiles, quae sese ad magnum liquid nesciunt 1ttollere ἔ Vet1m ma- pnitudinem in humilitate eonlluriete voluerunt, ac ri vim sibi ad gloriam viam sternere per erucem, ac igri nimiam, quam sustinebant.
Tune de Christi. iii Religione ferebatur iudieium a qui-
Iilitibus eorum , qui illam tradebant , vul amplexabari turi satis dium insit in contemptu. de mortalium μνto ,rio; neque inde eme sit. nisi postquam homines honesti Isimi illam seeuti sunt, de prurit, at fidelissimi fuerunt, qui ossiciis illi inhaerentibiis perfungerentur. Hoc esse honori Religioni suae, illi famam conc Iliare, de emetere. ut amplissimuς, α pectatissimus quisque hon τι sit,i vertant eiuslem sequi mari: . de senue illi priamos subiieere. Hor aurem satiunt homines praestam ibi- i , ubi corii 4nt et omnii obeunt Religi nis ossieti ;
et sitiem eximunt illam cx opprobrio, de contemptu, in quo erat adhue apud implurimos, qui putant, de-vo: onem, di pietatem ei se veluti putem exilium inserta eum; Evangelii placita apti noli esse nisi ad populos,ri Di, diem,a hibendos, eum e contea homines honosti, qui nati silint ad magnx, ali m h bere debent mel tem, ae ampliora cogitate. In . illusio, qi:ae ostendit x illi corruptionem, de artem daemonis i Quid obite eieiic: sum, Auditores, huic tam noxio errori, nisi exemi, tum eorum, qui inter ceteros mi rit, cum non minus
fideles sunt Deo, quam Caesari; vr .ssicet cura ita actu νati, Rr regulares sunt in Religiona, observaritia, quam iri muneris sui ossetis obeundis ; eum hine quidem adi R. ' ni ea . quae desient muri do , Ne reddunt illi , quod1: re ab ipsis exisere poἰ est . sed inde mantur omnibus perfungi ossie is pietatis: Hi honunti nonne tuo distet adunt exemplo , pietatem esse debere vinulem omnibus mortalibus communem δ Christianismi pilaeita ab omnibus e ditionibus generibus observari pota; de si Deus in eligendis electis suis rationem non hi t generis . aliarumque naturalium qualitatum, ipsum nora repellere quemquam, ae saepe etiam illis uti, quibus sui contulit benefici . ut alios in viam salutis adducat; ita ut eum
primi sint in ovilis suis obeundis , cum sint homu exspectabiles, vel auctoritatem , Ee potestatem habentes ,
atque publica approbatione, atque existimatione gaudentes. Religioni sua reverentiam, nomen, atque auctori. tatem conelliant.
Quaenam selieitas i quod bonum i videre mortalem, qui in sua conditione , ae statu honestus evadit , parem se priset sustinendo honori Religionis. eamque protegendia contemptu impiorum, Ze nagitiosorum hominum, ii que ostendendi, noti di a Deo servos aeque zelo sit censos pro eius gloria, ae viri Principes terrae, de os fieta aeqirissima, quae nos mundo adnectunt, nequiquam prohibere, quominus Deo perfecte adhaereamus. En d nique quid in nostrae Religionis honorem cedat, vid te, honestos homines eos effla sul illi eo stantius inhaereant; quod etiam illud opprobrium potest excutere,
cum is fideles rivis exprobrant, vitam , moresque -- stros nequaquam aeque compostos esse, ut sui sunt. Pt
secto non alios telles probitatis Christianae Religionis illis proserte possumus , quam exempla primorum fid Ilum, qui illam suerunt amplexi . Ut ipsi bene vivere tendamur , semperne ob oculos nobis erunt obiiciendi martyres antiqui ρ Indesinenter confugiendum erit ad Thebaidis Anachoretas, de Coenobitas, qui in Claustra, de protul ab hominum eo ereio vixerunt 3 Vete Chrsesiani, ae virtute praediti esse non possultius nisi in Cia sitis . atque desertis Si hoc unum sustineret nomen Christiani, Ae Religionis nostrae Sanctitatem , haec sane ad paucos citet redacta , neque satis dignus de illius Santi irate eoneeptus haberetur: sed ubi in mundi huius luee , in magistratuum de publieorum honorum ossiciis obcundis i Ili videntur, qui honestim mi habentur, etiam
esse maxime virtute praediti, de maxime regulares in os
se intum suorum Ooservanti. ; hoe illud est quod Reli, pionem alit, quod cedit in Religio iis honorem, quod Religioni deeus addit, Ze lucem.
Hoc tamen non est unicum bonum, quod honestus , mo e ferat Religioni eo iii loco. quem sibi compar vit, fimi insignis probitatis; etenim Deucido loco mutis do aufert pernicioriam errorem , in quo sunt nonnunquam illi ipsi, qui optimi habentur; videlicet credere, ehristianas virtutes maxime ad salutem neeessallax, iusmodi sunt humilitas, sensitum mortificatio, p uperia spiritus , sui ipsius abnegatio , aliasue magis em ntialia
Christianae Religionis placita fimul stare non posse eum
magnitudine, de auctoritate, cum nomine strenui, sapie tis, de viri eruditi . Ita sibi persuadebat Tertullianus , Imperatores, de Principes viros esse non posse Christi nos, quin abdicent Imperium vel ditiones suas. 8e s Viriastianus evaderet magnus, illi vel magnitudinem suam, vel Religionem este abnegandam . Sublime hoe ingenium , sed assuetum exaggerandis veritatibus , de hyperbolire amplifieandis, cogitaris Dei Filium in patipcreate natum atque humilitate ad sui cultum nonnisi piuperes, de humili natos loro evocasse ι ceterum humilitatem ab ipso eonstitutam fi isse tam uim legis Evangelicae sumta me tum, deprelieituit quamdam oppositistim inter nitorem, Ee submissiotiem, quim hominum plerique illis praestabant; sed non animὲdverterit, ehristianam virtutem magis inimetiori parte . de corde eo si itere, quam in externa in cie; qua re distinguitur ab illa Ethni eorum Philosophorum, qui famam dumtaxat , de gloriam aucupabantur .
Ita Christianus sub nitenti aspectu habete est verum
contemptum rerum omnium huius mundi, humilem se sum de se ipso. de spiritum morti fieati is, qua illi Omnem auferat senium voluptatum. Cum autem Zelotis huius dogmatum Evangelicorum tempore pauex essent i terioris hujus viminis exempli, sibi minime persuadebat sole ut imposterum nulla essene sutura. Sed non atiimadvertit Christianismum sese omnibus eonditionibus ac tammodare, quin quidquam remittat de Religionis suae muneribus, atque ossietis; quia non iubet
praui eam vivitiarum de honorum mundi abrenuntiati nem, sed interiorem dumtaxat, quam e dis affectionem sde spiritus piu 'ditatem vocamus. Ita ut, quemadmodum nitor, mastiincentia , reverentia , Ee populorum obsequium saepe requiruntur ad tuendam dignitatem , atque exillimationem, ut aliquis honestus habeatur inmuncio, Christiana Religio non adversatur, sed monet tantum,
haee simul disseile conciliari poese, humilitatem in honore raro inveniri, & temperantiam non adeo faelle una eum voluptatibus licet honestis , licitisque permanere , terreriarum rerum e temptum in summa bonorum omnium copia csse infrequentem; sed videri tamen in Christiatiismo per honestorum hominum exempla . quae palam ostendunt, pzeIessionem, atque per stultionem horum bonorum non prolai re , quominus aliquis esse valeat
per se itis Christiaraus , quandoquidem visi sunt Regesae alse humilcs in purpura , at Solio , a a Canobitas in ciliciis ,
176쪽
De Conciliandis mundi, & Religionis ossiciis.
eillesis, Se paenitentes in ptilvcre, ae cinere; inveniri negoti os homines. quos negotiorum multitii dociis Religionis a voeare non potuit, neque defit, se Regi. s quae foverunt sensus Esther, cum se vidit ad gloriae cumulum sublatam. quatenus uxorem potentiis mi Regis
Terrarum . Scis Domine , neque alium praeter te volo testem, me nequaqtiam amiMille coronam, quam capite
gesto; me etiam horrere hune fallam , & hee insignia perbiae, Ze me divinae provideritiae tuae iussu ad hunc
dignitatis apicem evectam, nunquam oblectatione captam filii se propter inanem pompae huius silgorem ; neque me illusam fuisse usquam fallacibus meritis, quae mihi d sunt, neque peri tractam huius mundanae magnitudinis luce , neque deceptam voluptatum illitiis . 1 u Domitae id nosti, teque testem invoco, me millies beatiorem viaxisse in caligine , 5e obscuritate , ex qua me eduxilli δει obedientiam, qua divinae voluntati tuae pareo , est cisse , ut liuae titus mutitioni memet invitam subiic rem. Hoc exemplum ex holi estis hominibuς percipitur.
Ostendunt in mundo exerceti posse aulieris ima Chri lii a nae Religionis pl. ita , in ipsi dignitatum luee hiberii osse cor ab omnibus terrae bonis avulsum. inter divitias, Se rerum emptim; de demum aliquem ellis polia simul virum honestum, verumque Christianum, ubi reddat Caesari quae Caesaris surit, & Deo quae sunt Dei. Iloe, iterum dico, illud eis, quod Religioni suae li
x orem afferre voco p'r et titillationem officiorum 1 litus
sui, & eorum, quae Chri uini stagitat fides , cuia tertio loro viventes, uti verum fidelem decet in tanta n
stri huius seculi eolluvie; ostendimus, Deum hactentis ibi invenire famulos, in liuibiis gratia plus habet roboris ad illos in bono servandos, quam illedebrarum adiit
in mundo ad eos eortumpendiri, ita ut sint tanquam ζω
idem gratiae miratula . quae palam ollendunt id quod S. Chrysostomus de Iob praeditat. Vir iustus, atque fidelis Deo in regione idolonim eultui addictu, atque inter vitiorum colluviem positus quimdam refert speciem triumphi de virtute ι eaque de eausa Ddius illum' tanis quam impliaeum posuit, Se tanquam prodigium respexit. Hoc re ipsa erat spectaculum , quoa plaeuit in ciculis eius, videntis vitum fidelem, suis inhaerentem ossiciis, re obtinentem adversum torrentem quo alii rapiebantur, de cuius exemplum ita validum erat ad inhibenda seel ra eorum , a quibus videbatur , vel qui eidem subditi rint. Spectabilis erat propter locum, quem obtinebat,
, ut si sit a cxtus ita a uittar . In oriente toto rumo erat, qui cum illo con 'itati posset; sed raec xeris magis nitebat virtute. Iulius. Se aequus in redi- eundo, ita ut 'Heotrus fieret servorum suorum , sieubi de illo conqueretentui ; eli ritate succensus eo usque , tit Deum invocet testem, se oculum exeo, pedem claudo, perfugium innotentiae , re miseris solatilim fuisse . Eius erga Deum pietas esutebat in Sacrificiis, quae quo tidie pro se offerebat, Be pro filiis suis I Zelus vero emicabat eis ciendo , ut Dominus ubique coleretur, & in honore haberetur. En quid S.Chrysolicimus & S. At hrosius vocent triumphum virtutis inter scelera, &ῆι-gitia, quae tunc pati intiir; & videbatur Deus ipse limi ori sibi vertere, quod servum haberet huius charicte xiv , qui cum magnus ellet in mundo propter locum .e uem tenebat, maior adhue esset propter suam in Dei euuu sidelitatem,
Mee quid honesti viri ticiunt in mundo, quo nomine illos intelligo, qui Christiatiam vitam ducunt, qui aeque replent sui stilus, suaeque Religionis cisseia. Haec
furit gratiae miracula, viri viventes in saeculo , quin saeculi contagione inficiantur. pauciores id sentis it
veniuntur, eo maius mereritur elogium , atque admit
tionem, quod aliis exemplo praeluceant, ae palam oste dant , consensum ossiciorum mundi. de Religionis nequaquam secum pugnare; sed ad id magna virtute opusiae, non vulgi rem animae magnitudinem, mc stantiam ad suilineadam hane vitae rationem . Sed hoc ipsum eorum gloriam, meritum, de eoronam constitu
re. Tandem enim et o quidem , non semper optimumst consilium in mundo permiriere, sub hoc praetextu , in mundo et tim s.lvari nos po se , ibique vitam hone stam , Ae Christianim ducere, propterea quod virtus ibi est dissicilior , perieula pereundi frequentiora o Belaques, quos daemon nectit innoeentiae , fere inevitabiles. Est tamen magna gloria, Ze meritum ingens illis, quos ordo divinae Providentiae evocavit, aliis esse vir tutis . de pietatis exemplo . Ae hoe faeiunt honesti viri, quos vobis exhibui, qui simul honori sunt de Mu do. & Relisioni; mundo quidem Olienderites quamvis pessime audiat, iri eo tamen inveniri bonos, qui oste dunt ibi etiam siluti suae eonsuli posse ι Christianae autem Religioni ostendentes , lieet torrens alios trahit , licet molles adsint pereundi oecasiones, at assidua inv-tium promendi pericula, poste tamen non sine ope, de gratia cxleiti servari innocentiam , & fideles Deo per
Ita liue videtis, auditores lectissimi , non deesse rationem conpiliandi Deum , At muri dum , utrique reddendo , quod suum est , quod Dei Filius doeuit dicens: Reidito Casa i qua sana C arisi qua mi sunt, . Quapropter eum iam viuiis ostenderim Llicem esse eomelisam quem honestus homo in mundo facit .
nihil e .l, quod adite iam, nisi dixero, quantumlibet diiaetimeti ii ter haee o seia constituatur , non ita facile me persuasum iri , illa separari posse ab iis , qui inmungo de eommuni eum aliis commercio versantuT .
Tandem enim si Cntillimus quaedam non servat urbanitatis ossieta , si aceuratus non est , atque fidelis in obeundo munere status , Se profesti otiis , neque Dei ,
neque hominum approbationem metiatur , nam in hoc ipso deeli uni ex praeripuis Religionis ossietis. Sed mulisto minus hune honestum eise horanom mihi persuad bo, nam licet exillimationis suae cura , vel destiterium aequirendi floriam illum cogit nilasdam morales virtu
tes exercere . vel q sdam servare mensuras , urgentes
sollieuitiones sustinere, aere siue cohibere cupiditates , at si desit Relisio, & religiosa conseientia , ac Dei timor altius animo infixus , dissicile erit eontra tot impetus resistere , nullis occasi nibus cedere , atque ut
verbo me expediam, satis constantur in bono confirmatum illa; etenim omnes istae rationes honestatis, urba nitatis , honoris , exillimationis non sunt vitreula satis valida ad hominem in ossicio continendum ; eumque in Christiana tantum religione inveniantur hae eontidera tiones ex Des parte desiimpiae, ut aliquis constanter suo
muneri inhaereat , ita verus tantum fidelis et se potest perfecte honestus homo, & qui praeter gloriam, nomi numque plausum nobiliorem , atque glorioliorem ita
aternitate mercedem promereatur.
Proprium ingenium , aut superandum est, aut corrigendum ad hoc,
D litteram recipio , Auditores , verba Saluvatoris , quibus iubet , Omnes , qui christi inim vitam ducere velint , Evangelici Dque Legibus conformem, seipsoL vincere , de iugem mortifieationem exereere . Per
verbum illud seipsos intelligo id , quo aeeteris hominibus distii suimur , I id , quod nos cognostendos tradit per citarae heres adeo proprios , de adiptitos, ut nescitemus nosmet alios simulare ab iis , qui sumus . Haec natura nostra est, hoe ingenium no-lirum , quod alii temperamentum appellant , alii morem , alii denique studium, Se propensi em. Cum a
t. m hae natura, vel ingenium, Quocunque nomine vo.
cetiir, est in nobismetipsis , per noe nosmet eognosci miis, & cognoscimur ab aliis , & nosmet aliis e n Deridos praebemus; dico hoc elle debere obiectum Eeli veri Clitilliani , subiectum in quo exercere debet moriati fieationem suam, di demum in viri rendis , vel eoning-lidis ingenii huius des utibiis constitere pellarum illam suimet ipsius abnegationem , quam Dei Filius extipit a sequentibus se r vi υula venise AH ma , a QM
Argum ntum hoe . Auditores, quod determinit Chri sitimin m tti fieationem, Q. e per se adco generalis et , Meu ινγ, NA Brol. T ii . U. 31 quos illam ad rem prorsus peculiarem coarctat, vo bis, ud opinGr, videbitur maximi momenti, si animum adverteratis Christianum haberi posse vel tanquam peculiarem purisnam , quae Deo strvire eupit , vel tanquam membrum civilis fiscutitis ; quoniam Christimavel gio tantum abest , quod destruat ordinem politi- eum conditionum, variorumque mundi statuum, ut illis se aeeommodet , eos pro i , atque perficiat . H dierna autem die vobis probaturus sum , nisi nolitas imperfectiones , ae vitia correx Urimus . verbo , nisi hae in te vim nobis securimus , nos nunquam solidam virtutem elle adepturos , & scuti alioquin parem eum aliis servare non possumus , neque servare potia cor sensiim , & charitatem , quae homini Chrilliano est nece statia.
Re igitur adhue integra Christianum eonsidero in seipso, At tanquam pHuliarem pellanam , ciri persuasum est de Chrilitanis vetititibus, de fine, propter quem in mundo est , de qua per vitam frugi , salactimque sibi
certam facere vult beatam aeternitatem. Homo sane qui hos lavet sensus asseeutus est Spiritum Christianae Religionis, & firmum hoc. εe constans consilium argumen tum eis illum aptum Regno Dei. Sed haec adeo selix
dispositio, quae non oriri poteit niti ex fratia peculiari
177쪽
ra uus Immissa , citis nem est, ut magno huic negotio quae secerit boria per ostentationem , & eauidam vanit se implieet, nisi callet media, quibus uti debet, ut se- tem, quae iaciurae huius semper erit cauti Haec omiuario ii rem aggrediatur. &unde sit initium Detoidunis eviluet mala, ii moderari studeret adeo emam cupida, di ι'. Me taeendum esse ex ibnegatione sui ipfius, a talem in iis, quae ad ipsum pertinerit. Alium hunec vi ubimet inserenda . de victoria ae semet reserenda . pirate hilari ingenio praeditum, ae solatus ii dicientem. Muib. νε um in dubium nequit revocari r x MD -iba ρομε Gaudium in Leic illius ridet, ae illud quocunque prase - , a Mis . Quod autem seriam exposcit Afert, de alacte hoe eius ingenium nonne aliquando unis animadversionem illud est, quod haae sui ipsius abnega Portune se prodit Et homo iste , in cuius ore semperno, hae vis sibi ficienda, hoe praelium ineessanter in . lepidum aliquod , cicetumque hema renidet , nonne serendum, de victoria necessario reserenda, respieit rim aliquando verba leurrilia, ac parum demta estutit Et strum ingenium, atque ri turam; hoe primum est obie, in hac licentia, quam sibi vindieat obloquendi , qui stum. materia. Se ν casio chrittianae mortificationis, de quid in buceam venetit, dummodo risum excutiat tibi,
qua loquitur Evangelium; en argumenta , Ut vivamus eiulibet ne parcit amico Nunquamne vulnerat eharitiantu Christiano adnitendum est vitia convellere, cupidiis rem p Nonne operie pretium esset , ut oris habitum imtates coercere. Se ingenium nostrum earum prineipium dueret aragis servam, atque decorum , de qui minorem
mperare. Ad haec ingenium hoe de haee animi propem mentis evas tionem seriet prae Sed qui opposita est fio est, ut Wiam dieitur infirmitas nostra, 3e locus, per prorsus ingemo, n*Aquid minus sibi crucem figere, aequem aditum aperimus quibuscuntue , qui nos in paria semet vincere debet δ eum morosam insta ara suas vellent perducere 1 ae tandem ingenium no- nium invenit semper, quod rebus in omnibus reponat, strum passim maximus est Obex , quem invenimus in iam de audientur querimoniae, murmuratio es , c ritua. exerei ratione virtutis , 8e postremum veluti vallum a dictiones in oce sone qualibet , quin loquae de animitratia superandum, ut nos ad deditionem Helendam im- aegritudine, qua ipse intus laborabit , numquid meli pellae . Intelligite quaso robur harum probationum eo illa ia aeeommodabit, quod ingenio est iti in neutram in argumento, quod vobis esse debet utilissimum. Dartem proelivi, Et nullius ei aff.cta terreatur, Ee nihil Primum si in natura id. quod vos ad agendum im- nabeat in pretio λ Quisnam langu ,r in aseetieisi quae inpellit, Se motuum omnium princimum est, etiam illud penci is ossiciis suis obeundis negligentiat Quot ominest, quod nobis esse largitur : Videtur mihi , Audi - sionum is reum praebebit in negotiis maximi momenti tres, in iis, que ad mores pertinent, primum organum, Non moror diutius in inductionibus , qms ouilinet aliisqWa omnes ficuli tes nostrae movetitur , Ee noi in bo- facilius applieare oosset, quam sibi. Dieci solum, sinum , vel in malum impellimur , esse nostrum inse- strum inguntum est lans vitiorum nostrorum , teneri , nium; qui, hoe est illud proclive, aut illa propensio , aut e que velit vita rationem mutare , de dueere sat qua serimur in alterutrQm 3 8c eum ratio adducit nos ctiorem, ac magis frugi; iuitium dueere a suimet ipsius per hoe studium , tanquam bruta, quae nonnisi per i Viat Otia, vel correctione; ali uin si hoe desit , ab eo itinctum agunt , non aliam habemus regulam ad iudia nuti m solidam piutit . u, nutium in virtute propressum earitum , euinam rei simus apti, quam videre id quid esse expectandum.11 ,stri nos hrae propensio , di ad quid nostra nos im- Neque satis est, quod ingenium nostrum sit omnium pellit natura. Ceterum Me aliud est principium expe- vitiorum vita nostrae minei pium ; diei enim Deundorientiae innixum, quod here triscamur cum propensione loco potest , hoc ipsum ingenium , quod in nos tan-Gs nsibilia boni , & quidam cum difficultate erga roboria habet, de qqemdarn h1bet ne eellarium imbonum, quod estinus quidam est noxae ori sinalis, non quxum in omnem vitae nostrae rationem , simul esse
ideo earemus omnibus virtutis seminibus , quemadmo- Partem Infirmissimam ac minus propugnatam , qua dindum veteres Philolaphi cognavere; hi sunt instinctus, mori, omnesque salutis nostrae inimiei stellius inveniunt Ze secreta studia erga ea, quae sunt rationi. 3e naturali a datum in cor nostrum , ae minimo nisu nos vincere aequitati eonsorinia, ita ut . iniciunt, si diurna hae se- eossum, nisi ea in parte propugnacula aedincemus. ι mina eoletentur, suos status afferrent, ae tempore suo firmitas naee statim in urrit in oeulos, uri nostis, eam non medioeres virtutes proserrent. Ita Ethnici quoque que dira ci simulare non Iicet iis . qui nos propius in lo- uti sunt. Ipexerint. Illac , qvi aliquid obtinere nituntur ab ali- Christiani salus non proeul abest ab eorum &ntenti quo clam in animum it repunt inius, ,llum et reumagunt hae in res tenemur enim eonfiteri non deesse seliei in- ad libitum, in tem suam perit hune; α tandem, quod aenia , in quibus gratia multa minorem invenit oppo- optant consequiintur. Igitur per eam pirtem rios adfiitionem , dc validiores esicit impressiones . In aliqui- ritu daemon , ae tentat ἔ invenit in nobis arma , quinias deprehendimus moralis virtutis olim idia . quae mm bus noins bellum inserre consuevit, nostris usus contratam sito p eunt; de in aliis adeo validam in vitium nos quam exercitus Imperator, qui ritequam iubem propensionem , quam Optima ruaevis institutio vix . de Obi viciae cireumdiat , resstidit , 8e ad ex meri revocat
ne vix quidem eorrigere potest . Illud vero eo stans loeum , ubi muros sicilius de iciat, quem ubi eoan est, ac semper a nobis prisipponendum, hue est, nul- pulsit ineuis iter, ae ea lam oppugnat, e lum Esla inseritum . quia suscipere nequeat impressi, Pugnatque. Hinc ergo Conii ite, Au litne 's. quanti m nes vitii, atque vimitis, ex e quo pereipi ne Mine menit iit Lmet ea in parte communire. studere, Se e insignes siueius. si adnitamur eorrigere illius exeessum, gnoscere nosmetipsos ingenium nostrum, ac semper ri vel de stum; de Iterum die o. in hoo situm esse debe- bis cavere, ne per nostram infirmitatem Dperemur, sed re studium. k oecupationem Christi,ni, qui vult fide- tutissina cautio hibenda est, ut nosmet laboremiis adiis esse Deo, Ee eetiam lacere silutem laam. Qiorsum anam superandam , antequam eontra nos em Meseat , 8e nos voti rei fieri non possimus citra manifestum gra-Quia ut modo dictum est, ingenium , te natura no- tiae miraetulum stri fons est urinarum vitiseum ruas torum , de omnium LM. Diutaris conuiti praxis , non dissitem , in is fere eramin i m. qiue committi misi 8e invitae christianae dua , multo stat pretio Dipsum vineete , ad id enim praxi in ripi)ndum est in omnibus vitiis, pravisque -- praetandum est contra nosmet, abrenunti indum studiis, sicio bus e vulte dis t γεμ νο , --, o -- α cupia Ialibus nostris , abstinendum ab iis , quae nos Ilai. 1 s. t -, dicit Dominus per Pro- P ly su, az prae cuturis nobis placent ; resistendum est phethm : Convellend sunt arbusta mala , quibus .get tandem naturae , quae violenter nos rapit a sed victoria reputo est, antequim ibi bona , & sil ultrix eonseran- ωmul relata deinceps plurimis parcit certaminibus, viam tar; atque ut Evangelieis verbis utar, securis ad aes, petit breviorem, de longius nostra extendit trophaea .ris radicem ferentis fructus iraiqiitatis ponenda est, ne Habitus, qui altera vocatur natura, sensim, desine se impotarum privos asserat fructus . in prioris locum occupat . & post in lignem conatum , Ira iram ex emoli gratia pronus es, quoniam es inge- Opus non est nisi modica sortitudine, atque eonflantia. ni3 1identi, iri undo, impatienti; nolo as examen reis inis labor est re adhue integra assuestere motibus e voeare , utrum hoc honum sit, quod a Natura accepi- Sionis alicuius, in qui nunquam fuimus p Tamen post str. Se intrum hoe temperimentum sit piae rendum aliis aliquod tempus eonsuescimus. Nonne quamlibet vivendiali 1 ia in re, tanqui aptius ad egregae facta , sed di- nsuetudinem abi cimus oppositam amplectentes 1 Non. m. in singulis oeeasione , in quibus vi, ataue sortitu- ne quotidie videmus homines , qui ut sta dieam , gra-din opus erit, sex eritas fore, in quibus nisi ingenium dum faeiunt ab uno ad extremum alterum, de laetet inhibueris vi am tua omnit ede eorrumulum , de tibus ad solitudinem , de impedimentis negotiorum ade urum , ut in fravissi M incidis crimi ira . Etenim quietis dulcedinem , de vita tumultuosa ad trinquili, qu κ eontumeliciti verba, aspera, incondita Quot i, rem si natu a assueseu; eue ingenium. quod in rixtum tu, fine ea uis, ad min unam quamlibet oppositionem p rati temperam o situm est, non se aeeommodetp Sune Quonam furore haec erumper iraeut dia in ea omnia , Qu.edam tum Pori, at Fe aetates, quibus ne audire qui-- eo filiis tuis adversabuntur inianam praeeipiti se- dem possumus verba heri de iis . quae olim nobis petiuis
uinitione in omnibus oecasionibus eges Heu quot curida erant; di alia thntum lassicit aetas, vel occasio , malis pepereillas, fi dilueula ingenium hoc tuum supe- ut abhorreamus ab iis , quae nobis erant in deliciis . rare eonatus Risses. prohibere potest ne ingenium nostrum fleet Videte alium seim institum, propriiseue meritis tu- mus, vel corris mus, si parum atteritionis, ae vigila midum i in sui e natura gloriae cupidus est , ipsius tiae adhibeamus ut de nobismet victoriam reserimus λ B
est, ut quocunque pretio prae ceteris niteat. Quin ina- nus habitus intra tempus aliquod evertet, quod maiusnes assentationes in eogitatione meritorum suoru i 3 qu constituit , S: iraturam , atque ingenium mutabimus , tum thuris Dimet adole,it sibi plauseris es, minima cum gratia , & virtus fient norma vitae , de actionum
l Quim turpibus anil,us ubique sibi fiasagitores nostr rum. Sed ad id diluculo incumbendum est; ntinemendi Nonne iacturam sitiet eorum Omnium , quuo admodum faciliu, discitur malum , quam bonum .
178쪽
Correctio proprii ingenii ad sanctificationem. 179
& vitium aeredente naturae nostrae eorruptione robora
tur, Ae eonvalestit; periculum est, ut in dies dilata itilius superandi dissieultae , prout differtur, magis ina
Hine tertiam elicio rationem , quae t os serio ad id neumbere cogit; videlicet vim esse a nobis inserendam extremo amoris proprii propugnaculo, si pervenire cupimus ad felicem hane nostrummet ipsorum abnegati
nem adeo christianae vitae necessariam r--la υ-
νυ με- uiuis . Plerumque ignoramus astus, α dolos hu)us amoris proprii; scimus tamen illum qum M. & invenit, ubique, & hune illum esse ex hostibus nostris, qua postremo cedit, & post aliorum eladem v get adhue . Ad illum autem detegendum, & irritas e-ciendas artes illius, di auferenda quaecunque arma, vel
perfugium, velum auferte, quo tegitur ι vestrum ser tamini ingenium, vestramque naturam, Ze evertite po
stremum iise perfugium , ubi latet . 8e per Me illam quam cupitis de vissmet victoriam, assequiminis nam proprie loqmdo, seipsum a nute est, operati ex animi libidine , M suim dumtaxat naturam sequi . Hinc ori tur, hoc illud esse . quod optima quaeque sicta nostra eorrumpit a quod facit , ut iacturam patiamur omnium
meritorum nostrorum, ae privat nos remuneratione , quam
in Caelo ex inmus ι ita ut nisi hine duxerimus in tium, nunquum acturi simus, ut decet Christianos. nun-quim facturi simus actionem supernaturalem , nihil I craturi ad aeternitatem , quia nonnisi per tuturae in tum, non autem per gratiae inspirationem operabimur . Sed quid dico, vix agemus , ut homines demi r quo niam minime secuti rationem pro vitae norma, nihil distabimus a brutis, quibus non alius dux est, nisi naturalis instinctus . Nonne de hoe passim plerique mort Iium eonqueruntur/ Hie, aiunt, iuxta ingenium suum desumendus est; tempus suum captandum est, & sum renda eommoda findi tempora. Latet, utrum eo futurus sit ingenio, ut nobis autem adhibeat, ut aequas a xes commodet, vel hunc, illumve favorem permittat; hoc pendet ab ingenio , quo tune est, cum ad ipsumaeeeditur. Si hoc autem non est agere, ut hominem l cet, qui rationem sequi debet; trumquid Christiano m re operabitur, si ossietum obierit suum ex libidine, orationem fuderit perseuerilitatem, atque ut me expediam verbo , suum habuerit ingenium , pro norma omnium actionum p Igitur quam maxime interest ad Christianam
vitam ducendam initium farere ab ingenii nostri imperioae utiendo: sed illud omelo nostro subitetendo, & subia
Fendo, ubi a Delleae rebellata ubi es ientiam detr ciaverit , corrigendo , resormando , & vincendo , ubi prorsus adversetur, ac nitatur in Oppostum.
Serio ad id animum auditores advertite; nestitis Bristasse, quomodo , vel unde vobis incipiendum sit , ut Christianam vitam vivatis . Incipite quaeso subiger o , vel eorrigendo indoeile ingenium, quod flecti nullatenus potest. Profecto illud omnino mutare non licet ι itaque non videmus Filium Dei hoe proposuisse S. Paulo, quem ad famulatum suum voeaverat vocatione adeo insigni , ae insolita; sed vobis quoque, ut illi adnitendum est , ut illud subiiciatis , subigatis , eodemque ad maiorem Domini glotiam utamini . Haec sortitudo exemiai gratia, quam iactatis, Ze quae ardentis ingenii effectus est, eniteae superando obiees, qui illius servituti, & eultui adversantur, ingenium hoe adeoncite, & humanum fit
ratio, qua vobismet captivetis omnes, eosque ad vinutis amorem feratis. Morosum illud ingenium sese cohia heat, taeque erumpat, nisi in vitia propria. omnes aiasue ite, ut omnibus in oecasionibus vidi et ipsos vinea. eis, ubi nostis pravum ingenium vestium solere exardeseere, fle plurima patere mala. Quidquid effeeeritis, &quidquid extrinsetus aggressi fueritis, antequam de v Omet victoriam reseratis, vobis parum proderit 3 R linquetis arboris truncum , atque radices donee in aliquo rimis Recidendis immorabimini, qui vobis supervacanei videntur, de aequo latius extendi. Denique edo. mantes, de ingenium nostrum corrigentes nosmet abri
gimus; D mini iugum gestamus 3 quia hoe jugum neque onerosum est , neque dissicile , quod geritur , nisi nostrum rempnet ingenium, de si absit dissicultas. quam
experimur satagentes, ut Dei legibus praeceptisque sequatur . Fortiter ergo domesticum hune hostem imp gnemus , fle si integram persectimque de tu bis vict
riam reserre cupimus, corrigamus naturam hane , quae
fons est omnium criminum, Se locus. quo ansam prae hemus hosti, ut nobis ossiciat. Sisigamus tandem naturam hane ita rebellem Legi Dci, de motibus gratiae rhine enim ineipimus sanctiorem vitam ducere perfecta nostrummet ipsorum abnegatione , sine qua obire non possumus non solum Christiani hominis incia quatenus privati, ut hactenus vidimus, sed quatenus membri eo potis politici similiae, vel societatis alicuius, quaecuniaque illa sit, ubi non poterit unquam dare, vel excipere oblectationem aliquam , nisi plurimum lucrum receperit de ingenio suo, de nis, hoe in sensu plurimis in ea sonibus seipsum abnegaverit. IL νAm. hae de re vobis omnino sit persulsum sappone dum est . urbes , familias . at lue respublieas non aliud esse, quam congeriem personarum, varias artes profitem ιλιο, Sunt. EM. ritium, sibimet mutuo eommereio leoniunctarum Se a rumet ultro citroque pendentium , quae hunc liticum mundum sustinent, alioquin enim minime subsistere posisent. Hae de eluia divina Providentia, quae in Munia ordine resulget, non minus admirabilis est , eo quoavaria hominibus ingenia tradiderit , ut eivilis haec vita
floreret , quam ordinem servare naturae per consensum elementorum , quorum qualitates , Se essectus adeo diasi repant inter se. Etenim quis non videt smul, quemadmocium mundus non posset subsistere , si partes illum
eo ponentes, sese consociando permixtionem suam im firmarentur , Se amitterent quaelibet ex se aliquid viarium , atque actuositatis 3 ita nullam e gregationem , nullam sesietatem, nullam familiam, nullam communia talem paeem tueri, ac necessarium servare e sensum
posse nisi quilibet singillatim corrigeret ingenium suum, videliere non moderiretur, quod nimis vividum, de a dens est, ni fi exeitaret , Ee inflammaret, quod nimis ignavum, de languidum est, de nisi quilibet naturalibus affectionibus suis vim Meret, pro communi bono pacis . quae non aliud est , nisi effectus ordinis , de consensus rerum, quae vieissim possent collidi. Adipeste , eum Christianiimus noci aliud sit , quam personatum smul eo iunctarum societas vinculo arctiori, de di iis, quae magis inevitabilia sunt; qualia sunt Re ligionis ossieta; iniieit etiam pHuliarem necessitatem re lamandi vitii, quae in natura nostra, nostroque ingenio inveniuntur. Nostis jam quaeium sint Christifidelium onfieia , ubi agitur de charitate, Ze consensu, de quom do Silvatori hominum eordi fuerit, quandimuidem lex
Evangeliea in hoc argumento tota versari videtur. D nique ignorare non potestis, praeter civilem sesietatem, quae servat urbes, de familias, Se praeter illam Religi nis eiusdem , quae incit, ut aecedamus in partem e rundem mysteriorum , de Sacramentorum , non deesse coetus, qui constituunt hae diversa eorpora, ad eundem finem, candemqueprcssessionem eoniuncta. Id genus sunt Eeelesiasti eae . de saeculares Communitates; mortales, qui ratione munerum , ossiciorum, vel vorationis suae smia tenemur vivere, de alii qui crebro conversari debent,
ut de iisdem agam negotiis, de aliqui tandem, qui emeommuni utilitate laetetatem simul inire debent; Se aio , nisi sito saepe vim laetant ingenio, de alieno se accommodent, has omnes societates, nisi pro eommuni in coniunctae sint, ex tot inimieis constitum iri , qui semet invium sustinere non possunt 5e nisi vitam duiscant, ut veros deera Christianos, ne victuros quidem, ut deeri rationabiles viros, de tandem sie uti nemo seorsim erit aliis cocitentus, ita ne is aliis quidem ullam
Hoe eertimme eontinget, si quilibet pro modulo suo
vivere voluerit, suumque ingenium isaut posthabita ali rum cura. Primum enim quanquam illi qui hos homi-rium coetus componunt, omnes eodem essent ingenio,
juges adhue inter illos orirentur lites, eum singuli h liere vellent bonum, quod dividi nora posset , sempee
aliqua oecurreret de ordine concertatio, quemadmodum viamus duos avaros consentire non posse, quemadmi
dum duo ambitiosi in quavis oecasione secum praeliantur, 3e qui ad idem bonum anhelant eandidati vulgo it sensissimi fiunt inimici . c d si eeontra foetetas haec constita est ex variis ingemis, quod passim usuuenit; si
his ingenia fiterint antipathica, ut hi, si mortales lae-rint diversarum regionum, atque nationum, quae simul e ciliari non vivat, ut nonnunquam accidit, si unusquisque vult alios suo ingenio parere, si nemo si vim inferti patitur , si in hac ingeniorum varietate nemo
alium sibi obsistere velit, immo velit, ut alii suae o sequantur sententiae , vel studio e quaenam haec erit societas, suae vita Nunquid societas erit rationabilium , an Bibylonis eonfusio Cum singuli vario sermone i
quentur, varia eorum erunt conmia 3 omnes asent ob
varios fines, omnes suae parebunt libidini.
Sed quo pacto pax ibi servabitur λ quo desensio evitabitur, lites, partes , conuiuia proscribentur nonneeharitas, di consensus extorres erum quid ultra vid bitur prater erumpentes scissuras , fine spe eoncilii timnis, quae sit duratura λ Malum hoc, Ac haee rerum omnium perturiratis evitari non potest, nisi quilibet refringit in natura sua, quod perturbare potest aliorum pacem , de
excitare turdiu se atque contradictiones. Nonne hoc e
rentissimas evertit respublieas Nonne hine initium d xit rerum perturbario λ Nonne hoe peperit seditiones , de coniurationes Nonne hic fons eli omnium secessi
num, quae t ridem omnia subverterunt δ Dico etiam pra terea licet in uno corpore, vel coetu unus tantum adesset ingenii imperiosi , dimissis , quod nulla in te sibi
vim iacete , Ee nihil pati possit , rerum experientiam ollendere, hum non posse cum aliis conelliari , neque alios illi. Hie alter est Ismael , cui omnes alii serendi non sunt, de qui vicissim ferendus est nemini. Sed e dem experientia nonne pariter docet , sicut ille memaliorum perturbat, ipsum quoque nunquam sustare meis duleedinem λ Et si unus huiusmodi ingenii vir satis est ad familiae totius requiem perturbandam , nonne sitis
persuasum est, illum nunquam sevitiarum requie , eo
179쪽
heesst, nimquam deesse plures , qui Se illi Leessant ,
aeque contentam ducant vitam; adnitendum esse, ut ali quid tonserat satisfactioni eorum, eum quibus versatur p
aomodo vero quidquam eonferre potest , quin vim sibi
interat, naturamque suam omnibus κcommodet, quan-tqm ratio, Ee conscientia pathamur Profecto eum haec una tantum haberetur rogitatio , mys aliis prives esse , non haec quidem sussceret , ut saltem aliquam nobismet vim faceremus p Homo hie , exempli gratia, formularum exactor molestus est , viti ligator morosus ; quaenam crux illis , quibus cum illova vendum et , sibi praecavere & ad trutinam vocare sit gula verba. quae eoram ipso dicuntur ρ patientia tandem fatigabitur . di ad libertatem tuendam , vel fugiendum erit , vel semper eum illo de re aliqua concertandum. Eii alium , qui se magistrum , atque mundi tollus cel
solem iactat , qui improbat quidquid abhorret a sensu illius, & eum semel aliqui de te tulerit sententiam , nete habenda est tanquam iudicium , a quo provocare non liter . Si quis enim provocate maduerit . idem estae sibi infestilliinum hostem comparare . Cum huius in genii homine evitari ne tu sit missunt ρ Αlius hie illisor est, atque rerum omnium contemptor , vertens in
j rum quidquid sibi dieitur . Est ex eorum numero , quos S. Betriaritus votat pellas communitatum, & civialis Meletatis inimie s . Fla ri nequit, ut homo hic misenime semiat ivgotium, quod facessit aliis, & mos etiam sibi, quod habeatur tanquam incommodus, de importu
nus , & quod omnibus erucem figat , & sit obiectum
horroris, de cido omnibus illis, quibus cum illo age dum est . Igitur quemadmodum vita communis , quam ducere tenemur . sit vita sociabilis , atque commercii cum aliis, si altet nora fi mi ingenium suum impatieris, an furens; si alter non si ibi xit ambitiosam naturam suam si hie nihil de sua si perlita remittit , si ille non praebet se indulgentiorem, ac faciliorem a si denique vim sibi non infert, & insenium suum non reformat , nullus illi modus supererat , nuo nobiscum utatur , nisi
itare velit omnem eum nobis necessitudinem . Tandem quippe, ut S. Franciscus S .lesius inquit , qui adeo mirifiee exereuit consilium , quod imbuit, mnibus Omnis
si se faetendi . quaenam haec neci sutas est aliis impetus
vestros perferendi, contemptum velirum, censi iras, arii
nil vestri ineonstantiam , libidinem vestram Quit hoe
vobis contulit ius imperii, atque superioritatis in illosa Alii quidem per charitatem vos sublunebunt, ad quam Sanctus Paulus illos hortatur; sed vos lex inevitabilis iubet illi non praebere ansam , ut hoc agat . Mcmbra propter eorpus facta sunt , & pals pro toto. Quid ergo et jus est i utrum reliqui omnes sese tibi accommossent ἔ an tu omnibus Deinde sieuti civiles meietates, quae eomponunt civitates , atque respublieas , non solum sunt coetus morta lium, qui simul ineunt eommeretum eum aliis, sed etiam
qui iisdem legibus subiecti , quae pro ditionis alleuius
regimine constitutae sunt ; situti in pleri ue eivitatibus sunt cor p ra, Se communitates. quae viger nequeunt si-pe r 'sulis , iritutis, vel quibusdam observantiis , quae communes sunt omnibus illos constituentibus, quis non videt, nisi plurimis in ore fionibus suopte igenio vim inserant, aeque elle impossibile stitus sui munera obire .ae pacem silvare eum iis, qui iisdem tenentur osse iis Ratio patet. Quocunque nostrum gestamus ingenium ringredimur in locietatem, primum quidem , vim nobis facimii, , sateor ι aliquando etiam dissimulamus, ne tridi ketimuς eos , ad qum id peti inere potest : sed eum quisquid violentum est, non diu sit durabile: reiadimus brevi ad ingenium , & intra modicum tempus itura nostra se prodit . ideoque alii riori diu nos patientur . Iline fit nullum esse corpus, vel eommunit tem , ubi non habeatur diligens perquisitio morum e rum . qui in illam ingredi pomitant , antequam admi tantur . Ideo in fim,li1 antequam contrahatur eum aliquo affinitas primam accurate quaeritur . quo fit inhenio; I: in Religiosis societitibus tempus statutum est . ad perieulum faetendum eorum, qui recipiuntur, an quam patiaritur , ut inrones sese solemnibus votis ad string .nt. Cui bono, quaeso. omnes hae perquisisiones, curae , probitiones ρ Heu i Satis si perque liquet, quot inde contiris dire possunt malx . In pace vivitur eum illis, qui suavi sunt ingenio; praeelata fovetur spes, ubi praeelara indoles nitet; omnia nobis pollicemur ab eo, qui humario est ingenio, ostioso. in bonum proclivi; Omnia e ontra metuimus ab eo, cui indoeile ingratium
Ad haee q iemadmodum in urbibus, rebulaiiblieis sunt Leges, stituta in Cor libus, & emtibus, Constitutiones, Si Riκulae in ordinibus Regularibiis: hae te es, hae Regulae, haec Statuta saepe erucem figunt inte-
in nostro , & libertatem aus runt faeiendi plura , aditiae nostrum ingenium est proclive . Negligere auteme ingenio nostro victoriam nonne est nosmet obitrere violΛndis legibus omnibus, eum civilituri, tum Et lesiasticis, cum gerie talibus, cum pyrticularibus 2 Cum illis , quae nobis eommunes sunt eum omnibus homini bus . eum illi , quae propriae sunt status nostri, ac noli et pro stimis . Nos ultro amamus nostr1m liberta tem, de Dei, vel hominum timor, vel communis ut tilitatis ratio nos e gunt , ut xlienae voluptati obsequamur. Si ergo non laboramus aeriter, ut vincinus, vescaptivemus ingenium nostrum . quod omnibus adversiis
tur, hoe profecto nos ad iugum excutiendum impellet, e ad fulendam eorum vigilantiam, qui vite nostrae , vigilant, ut in libertate vivamus, & penes nos fit actu
niim nostrarum arbitrium . Aeeedit his, quod negligere ingenii nostri resormationem , ae victoriam , cst s se imparem effrete euieunque muneri obeundo, at o
tinendo cuipiam loco in vita eivili be in corpore quouisbet; hie enim status est, ad quem redam sunt illi, qu
nequeunt, vel potuis nolunt ulla in re vim sibi inti re . Re enim vera nostris in civitatibus , rebusque --blieis, de in Communitatibus varia adesse munera, publicas, ae domestiras actiones , quemlibet illis oleum. tum euir debere pro viribiis suis , ingenio , captuque . Ad hune etiam ordirum servandum Deus aliter, aliter que diltribuit talenta, dona riatiiralia, & summaturalis omnibus hominibus, qua in varietate illius Providenria lucescit ; etenim per hoc omnibus vitae huius neeess. talibus consulit . urrum est, ingenium , atque naturam
haud minimam sibi vendieare partem in electione pro Otionis , quam quisque eligit fibi. & Deum ipsum sua
aptare gratias, cum rvas vocat, verum cum omne m
rius exi sat curam , studium, drii gentiam , ut suscepi vitae raim beneveriat, de ibi Deo serviatur, eum serviatur omnibus , nisi pluribus in rebus vis insitatur huici eidem insenio, assirmo nihil unquam , ut opus est, obismi posse; neminem quod pertinet ad tempus fore regularem, de in omnibus suis uniformem, vel recuratum in iis, in quibus maxima mira est impendenda, quia agens ex intenti sui libidine , non aliam sequetur normam iquam arbitrium suum, indulgebit quieti, vel solatio laboris tempore , de urgenti ima negotia negligentur , cum nos studia nostra alio vocabunt . Esto quidem I
dex magnis sit praeditus qualitatibus , ad eam Provine iam procurandam , quae sibi liiit demandata ; polleat scientia, integritate, ikrspisaeia ; sed si eo fueriς int mo , ut solatiis operam dare velit, si semet captivare non potest, si laborem odit, quomodCriam sua maiori momenti adimplebit ossicia λ Iustitia nonne ab eiusdem ingenio pendebit
Quodnam feretis tulicium de Opisee ι qui moroso
est ingenio γ mim impatientiam , atque ae*ri Idmemnon elebit ille in illis , qui illius opera utentur . vel qui illum conduxerint Vel quis sibi at quid promuli tripotest regulare, Se pexsectum ab eo, qui riorinisi exanimi arbitrio operatur Da mihi hominem, qui in merea tura exereenda suum tantummOJ eonsulit trigeritum .
Quot sibi praeel aras occasiones elabi sinet δ Quot importune Dei ειν Pereurrite omnes eonditiones , status. pr
sessiones omne . Numquid satis fatere possumus officiis. quae nobis adhaerent , quin nobis vim faciamus , quin nosmet torqueamus, nobisque erucem inseramus λ Nimquantumvis munus aliquod si ingenio nolim conserme, rurimae occasiones incidunt, quae vigilantiam, de euram, aborem , atque solertiam inquirunt , quia sunt eidem politae . Quamobrem vobis vivendum est , ut decepChtillianos, quorunque in statu stis , quodcunque munus amplexi fueritis I se hoc primum est officium vestrum, de potissima vestra obligatio; litet istula IlIud
sit magis oppositum ingenio vestro; incellam ιν operam navate. ut illud vineatis, de eorrigatis. si excessu peceat, Ze ex hoe temporis atticulo incipite exireere hane vestri abnegationem, ut tanti momenti ossicio hoc per sit stamini; sive vosmet togitetis tanquam privatos, qui saluti stiae cooperari tenemur , sive tanquam membra corporis alleuius . ubi vosmet sanctifieare debetis perves tam abnegatu nem, quae summa est Christianae mo
tideationis i et Mn reliquae ad hujus aequisitionem eo dueunt, de sne hae vobis parum proderiint. Frustra dicitis , Auditores , praeclarum esse Deio dm muci in niun , dives ingenium , cuius omnia studia feruntur in sto. bonum. Hoe semper est perficiendum, dirigendum, a tolendum ad ampliora , ut fiat instrumentum virtutis squa in te illi, quos rutura non adeo exornavit hae in re, iacturam sarcire terientur, quia possunt per virtutem adipisci , quod illis natura negavit , immo etiam fieri Sanctiores, reserendo de semetipsis nobiliora trophaea , de persectiorem exercendo abnegationem; Deus enim n illos in persectione progrestus numerat ex iis eoiutibus, quibus ri. bismet vim facimus : Tamum re ias , tum em v in . , , ut ait Auctor de Imititione Christi Iesu. Et o quidem nori medioere si bonum. ad vi tutem pr e livem esse , di bonum operati sine labore , ac renitentia . Duo haee ingeniorum genera trχnquillo comparari possunt fluvio , qui secutus naturale aeoli.
vium , sita viter defluit sine strepitu , sne obice ; cum econtra illi, qui labore, ae studio virtutem adepti sunt, similes sunt fontibus e clusis, ulli ars vim scit natu rae ; hi longius magnis sumptibus deducuntur; multo pretio servantur , 5e saepe acridit , ut poliqitam aquae ublatae fuerint , a que altius salimini ad minimuς useque obieem subsidant. Tandem enim proprie loquerido , ad bonum sitime natura ferti non ita magnum est meritum. Nascimur cum
180쪽
Correctio proprii ingenii ad Sanctificationem. 181
natura, studiis illis, quae nobis iniicere placet Deo, Dd nullum habemus ius, vel spm ad aeternam filicita
tem a nobis acquirendam , nisi ex eo momentis , quo ingenium nostrum incipimus superare, omnesque conatus nostros exerere, ut flectantus illud in b num : ita ut, quod ars esse it in brutis . virtus in hominibus sacere debeat . De illis Letinus quidquid sere volumus , via diligendo ; lii autem informamur ad ea omnia, qtiae ab illis exigit Deus per curam seipsos vincendi . N strum est ad examen vocate , quaenam studia seqvi d
heamus , & qua nobis sint corrigenda. Cogitemus prae dipuam, Ze maxime in celsariam chrillianae motum dise1-plinae veritatem, veramque vi m, quae in Caelum ducie esse nostrummet abnegationem , di per hane meuliariter intelligendam esse vim, quae propriis studiis, ae imetuo suo quilibet inseri s ae tandem illis tantum, qui tenue pugnaverint, Deum polliceri , ae servare eoronam floriae in bella aeternitate,
Pauci Sancti sunt, de Salvantur , quia pauci operam dant Saluti,& Sanctificationi suae.
Aturale desiderium , 8e in penitiori eordis
nostri parte impressum, esse velle beatos , ad id omnes reseruntur cogitationes nostrae ; hue omnia tendunt nostra consita shune in finem omnes aditones nostrae eoli mant, tune etiam cum per steleta nostra quam loragisme inde recedimus . Sed mirum est vid νe, quantum desiderium hoe fenerale est, & altius impressum in omnium mortalium corde , tantum pauCUS esse , qui viam sectuantur quae ad veram selieitatem imdipiscendam addueit; & ut rite loquamur iuxta moraliso milianae minet pia quid sit in causi, pr .pter qua adeo pauet te ipsa salvi fiant, de operam tiaverit , ut semetipsos sanctifieem , lieee omnes homines in hoe mundo lint positi. ad finem hune iseundum Oraeulum
Evangelicum, ut finem hunc assequantur. Multi vocati,
Qua in re ad evitandum ouidquid in quaestione hic
videtur inutile, verbx ficio de Christianis tantum, quinde infidelibus loquar, quorum numerus toto Caelo maior e ita immo etiam de solis christianis adultis, exe Petis pueris . qui sacro regener ti baptismate ante rati nis usum moriuntur; Ar assero , quidquid nonnulli se tritit Doctores ; scio enim, non unam hae in re omnium esse sententiam , de inter Alaeti ros quaestionem hane
agitari , allato inquam, paveos esse, oui salvi fiunt , si conferantur cum terribili eorum multitudine , qui in vitam reditus spem intereunt in Christi nismo , cum tot mediis , de subsidiis , quae ipsis ad salutem opera dam suppetunt . Duas praeeipuas rati es asserto, quae eo validiores mihi videntur, quo minus studio quaeutae sunt. 3e quae rudium etiam ortilis patent . Pavet silvifiunt, quia pavet serio cogitant de mutis suae negotior haec prior est; Seeund vero , putei salvi fient , qui pauci volunt, ut debent, sese sancti fieare. r. νψs. Pro primo huius verat iis argumento dim paveos sal. Vos esse , quia piuei sunt qui serio eogitent de silute sua, quandoquidem ex prophetae sententia , haee origo usi, de principium malorum hominum: D/solario, ris
colligit , ut serio meditetur , qua de causa in mundo sit. M quin im sit finis, qui unice illi Oboeulos versari debet , suimet ipsius videlie et semiuificatio . Ut lixeratio iri lutem afferatur, de latius paulo extendatur, di- eo primum Auditores, negotium hoc maximum proculdubio esse. dc maxime necellarium; quoniam hie est extremus finis nollet, ad quem propterea ceteri sint reserendi. de in aliis quoque rebus videmus finem Ula ilium, qui motum tribuit creatis quibuscunque rebus , aetat ter primam esse causarum omnium, ut sine illa nihil ast re, aut visere possit. Si igitur e contra hoe est negotium prae ceteris maxime neglectum, in quo homines minimum suarum eurarum impendunt, & ut verbo me expediam illud de quo ne eogitatur quidem , nunquid altis subtilioribus opus est arxumentis , ut in ramus , paveos igitul eise, qui finem hune assequumve Itaque ut vos persuaderem, eu tem solum vos addi eere posse in ea eximen montis illius . quo olim S. Cypri inus invitabat Donatum familiarissimum suum, ut i de per otium contemplaretur , curas , strepitum , aemundi impedimenta. atque eonsideraret homines , quis stinant, qui sese ariturit, ae alii alios vieissim urgent, atque impediunt in tumulitiosis potiorum occupationi-hus; libenter enim vi ,bis ob oculos lutuerem omnes status, de conditiones; ibique videretis sublitos ad in lignes forti inae gradus. alios incredibili selliriatione ad eos per venire cupientes , alios denique , qui in populi turba premuntur; Ae rite co iideratis motibus, quibus seipsos torquent, ill tum incessu, gestu, totoque corporis habitu, a vobis se aseitirer , ad quid vel ea sententia tendat haec multitudo i'utarum , & hic aestus cogitari mum 3 Quo spi ctent ista omnia eonsilia saepe sucum pugnantia tNuna itid ad m trium, magnique momenti nolitae salutis neo otium 3 Nonne dicere millam de n stro hoc, omni- . . ita biisque cieulis, quod de suo David: D- δε C.Dxiι fore si os hamis .m , - virias si est inretiit m , ausD-m. Coniceit Deus aetem oculorum suorum in retram universam visurus, utrum in tanta mortaluim
tui ba in tot stilus, &e ditiores dispertita aliquem Inveniret, qui veram ha oeret reriim intelligentiam, Zequi sedulo operam datet negotio illi propter quod unum in mundo versatur, de quot id genus invenit ms δε- ει πυ-uην , simiat inutilo facti Dat , nso ε' , P. Dei ι bonum , mn est Uriae M suum ; Mirum est , ait ille , omites in aliud intentos esse , quasi hoe non esset ri
gotium; otiantur enim; nihil agunt, quod illis sit profuturum 3 ita ut in millibus singuli vix inveniantur , qui hoc cogitent, Ze de hoe solieni sint. Illud autem quod Prophetae huius tempore aecidebat,
modo etiam in noe nostro Meidit, mundus enim praeter
propter sili pacto cireumactus est , quoad spectat ad
hominum mores, ac studia; etenim, quaeso interrogate hominem hunc, quem tristem, atque eos itabundum viis detis quae res illum moerore conneiat, Secur ita turbe
xur λ Heul inquiet, doleo, Se iure doleo, negotiis perruculosis implicitus sum, neque quo inde pacto, me e plicem video : res si intus de in cute eis et tibi explorata videres me iure anxium, atque inlinitum esse. Αlterum vero , quem adire video de domo ad Qtum . de de soro domum redeuntem, quaenam agitat cura Aie intra paveos dies sibi in iudicium prodeundum este, ubi de omni ous Κre bonis agitur, Se incertum se ede, quin modo rei iura sit rest verum si exuia victi is decesserit,
se omnino periisse. Alium interrogemus, Be ex eo quae ramus , quod saepe noctii scimtium eius interpellat , de quod interditi ei negotium Leessat: obstrictus sum, inquiet, aere alieno: urget laenerator, Senescis undemuis tuer, de ne unum quidem temporis momentum distore
postum istutionem. Sed quid haee lant omnia λ Tem ratia negotia in quibus de Drtunae bonis , de negotiis ad vitam hane p:rtinentibiis χgitur; sed quisium in hie Mundi hujus turba eo utat , uti opus est de tincti fieatione sua, vel quotus .iisque hane in numero curatum
suarum reeenset Heu i quamprimum alia diiudieanda
eii eiusa, ubi de nostra agitur aerernitate , 8e ne eootiris quidem 3 Heul Debitores eliis Deo tot gratiarum, quas contempsistis, Se tot beneficiorum, quae recepistis; tot vobis reddendae sunt rationes, de hac in re olait mini λ Heu i quam primum nturus es vel beatus , vel in aeternum miser; de haec, ut inquis, permittis Deo , in cuius manu sunt omnia . Ita sane, veruntamEn Deus non agit Mius in hae re ; oportet, ut illius consiliis . de tentationibus Obsequare . Undenam oritur , ut tam patum solicitus sis in tanto negotio 3 Uerum fatere; in de , quod negotium Me nullo tibi est in diserimine , vel parum te assicit ; dum alia ad opes terrenas spe runtia te omnino sollicitum agunt. Attamen cui iam hoe maius m gotium figessere oportet, quam vobis; evius hoc magis interest . quam ve
aritat , Apostolus inet ut I cogitate de salutis vestrae ne- fi p. 1.
gotio eum tuta , de sollieitudine , sed hoc parum estenm metu, nee hie quidem satis; emm tremore . Sanctus
hie Apostolus signiveat nos iugibus terroribus agitandos
esse, in nobis in Dei bonitate non audacter elle confi- demdum 8 Nimquid ero ex numero praede iii natorum, an Deus t Salutis meaen otium in v ternum Dei consilio sta
tutum est 3 Non hoc sisti illeate vult Apostolus, sed quod
operemur eadem cura , eadem sestinatione , atque dilia gentia, quam adhibemus in negotiis illis quae ncisis sunt antiquissimi. Sed quotustiuisque a noliis hoe facere, at rue ita cogitare videtur. Pro eio, Auditores, mihi viruetur de hac potius terra, in qua vivimus, quam de illa, ubi poli mortem sumus tumularidi, Seriptura loqui, eum terram oblivionis nominit; diceres elum , Omnes homines ibi mentoriae iacturam L cisse, qui nunquam rein miniseunt ut , Se nunquam fere cogitant, eue ibi sint . Hoe illis die dum, atque indesinenter praedieandum est, re in singula momenta Ob oculos statuendum, Ze adhue admi tibile eit quam pauei ad id suas cogitationes eon.
En qua sit causa lxigui numeri eorum, qui salvi fiunt. quia videlicet admodum pauci, de eadem cogitant e de vitam suam inutiliter in terra traducunt. Si enim Homines quartam dumtaxu partem sacerent eorum comtuum, quos pro rebus ceteris iaciam, Omnes
