장음표시 사용
121쪽
Doctores. Cod. de haered. instit. l. quicum. h. primo. D. de bon liber. Iason in l. Gallus. 6.&quid si tantum. num. D. & 7 . D. de liberis & ponitumis. Cum qua 6 Poena semper coluncta est infamia: t cuius causa pro I feci' capitali causae' aequiparatur. l. iusta. D. de in z-
cius & Cagnol. D. de regul. iuris. l. reprehendenda. C. de institui.& substit. Iason in l. actionibus. num. 26.D. de in lit. iur. R in I. admonendi. num. 2 8. D. de iureiurando. Quippe quae, secundum Bai totum,laesae Oigni 48 tatis est status,legibus ac moribus improbatus: ut notatur in l. I. D. de his qui not. insana. per t. penultimam. . de Var.&extraord. cognit. Quae quidem semel iure imposita perpetuo durat. glos. A Doctores in l. 3. & . . C. de his qui notan . infam. per t. palam. D. de ritu nuptiarum. Quum,ut Vlpianus ait, non aboleatur turpi-49 ludo,quq postea intermissa est. t dicta l. palam .iii principio. fluuinque, ut Plautus loquitur, hominum immortalis sit infamia: quae etiam tum vivit, quum eam so credis esse moi tuam: t aded, ut ne iudex quidem c ficere possit, quo minus riti alicuius criminis &dam hi natum perpetua sequatur infamia. l. non potuit. D. de furtis. l ordine. o. ad municipat. Q id fit, ut mortes quavis ea sit grauior at tu e intolerabilior: ' Baldus iii l. interlocutio. Sin l.verbum. C. de his qui not. insana. Π Siquidem ea eneruat omnem si dem : 'adeoque Om-s nem dignitatem Rhono: em adimit: t Sab omnibus S ciuilibus ossiciis remouet. t l. 1. ubi glos . C. de dignit.
lib. in .l. I. C. de insam .lib. Io. l. nequis. C. de decurion. lib.Io .l. cum praetor. q. cum autem. D. de iudic.l. I. D. adleg.Iuliam. de vi pitu. Bald. inl.I. num. q. C. de summa
Trinitate. Sic nec obstat illud, quod dicitur, uxorena sociam esse debere,&participem utriusque sortunae mariti, tam aduersae, quam prosperar: ex dicta l. l.& 2. D. de ritu nuptiarum. cum similibus. Nam si delictum
est, noli insoletunium, ea profectb socia, & particcps esse non potest, salua conscientia: 'secundum glos
122쪽
in d. l. si cum dotem. si malitus. I Solui. matrini.
ubi dicitur: quod coniux debeat esse particeps poenae in sortiiiiij, non autem poemae delicti, tex sententia syBart. 5 Din. it,id. allegata. Quemadmodum &Dionysius in supra citato loco adscribit: lege Romuli mulieres coactas suis. ad viri arbitrium vivere: t utpote sa quo discedere, & quas a se dimittere non liceret: &vicissim iussos eadem lege viros ita uxores tractat e :vt quas dimittere a se nunquam possent.Quod vero postremo loco obiicitur, ex sola adulterij causa perutis
sum esse diuortium: d. c.significalli.& d. c. ex liteitS .cusim. concedo equidem hoc verum esse: sed ita tamen, ne excludantur alia crimina, quae adulterio non sunt sortassis minora, i aut multo potius grauioia.Nam in sylege quidem diuina sit mentio πορ, μαα, id est fornicationis: t quae vox apud Hebraeos omne crimen signi- coscat: citio se abalienat quila ab eo, cui amorem dcDet, aut caritatem siue a Deo ipso, quae sornicationis spe cies Idolatria' dicitur : c. idolatria.28. q.I. sue a con- 6 Iiuge, luar adulterium t proprie nominatum siue denia 61
queam agistratu: ' ut quum iniuria sit Reipub quod ει accidit in publicis criminibus:in quibus id cisto accin satio est publica,&cuiuis: populo permista: tk. i. Inst.
mero est quoque peculatus: t cuius delatio, non mi- ssii is, ac ipsus adulterij, in commune omnibus desertaturi l. quamuis. C. au leg. Iul. de adulter. Itaque Sy. 56necdoche est in Christi sententia: t in qua species surpatur pro Senere: ut non sol a intelligatur, adulterio rite fieri diuortium: sed quouis alio crimine: stratione habet adulterij,id est,λόν, ut in Gr co textu legitur: hoc est, quod sceleris grauitate vel aequat, vel fortassis superat ipsum adulterium: cuiu modi est parricidium, veneficili, sacrilegium, furtum. Quo modo &Moses olim ob rem turpem permisit diuortium: cuius rei exemplum unum ponit adulterisi. Deuter.c.2 .Quam sententiam secuti Impi'.Theodosus &Valentinianus, complura crimina, iasi minora,
123쪽
aut leuiora adulterio, recensentes, i propter Qua di
uortium permist una sit: sicut inquiunt sine iuria causa dissolui matrimonia iusto limite prohibemus : ita aduersa necessitate piussu iii, vel pressam quamuis infausto,attamen necessario auxilio cupimus liberari siquae igitur maritum suum adulterum, aut homicida,
aut veneficii in , aut certe cola imperium Romanum
aliquid molientem, vel falsitatis crimine condemn tum , inuenerit: si sepulcrorum ditiolutorem:si sacris aedibus aliquia subtrahentem: si latronem, vel latronum susceptorem, vel abactorem, vel plagiarium: vel ad contemtum sui, domus ue suae, ipsa inspiciente, cuimpudicis mulieribus quod maxime etiam castas e asperat coeuntem: si suae vitae veneno,aut gladio, aut alio simili modo iii sidiantem:si verberibus,quq ab ingenuis aliena siuit,ais cientem se probaue .ici. tunc repudij auxilio uti, necessariam ei permittimus libere tem : &causas dissidij legibus comprobare. Quod ideius repudii ex iisdem causis marito quoque concediit aduerius uxoremnia l. consensu. C. de repud. Et con firmat hoc auctoritate sua Iustinianus Imperator in s.caeterla verb.Auth. de nupt.coll. .&in quia vero.&q. causas autem. Auth.vt ceat in tri&auis&QNec
ad rem facit d.l.sed si alia.& d. q. deportatio. quii sim plicis duntaxat peculatus poena, iure ciuili,sit depol tatio: t item lex Iulia peculatus. ubi st. & Dd. Inst. de pub. iud.& l. 3 .D.ad leg. Iul. pecul.alias vcrb,si vid licet iudex, aut magistratus pecuniam publicam, qua
administra auertit,plena sit mors,siue capiti conde-το natio. )l.unica. C. de crina peculat. ubi AZoin sum. Cepol. cons. o. col. 6.Vers.&breuiter. Quanquam &c6trarium reperitur iure cilliti traditum: quod nimirum 1 deportatione soluatur matrimonium : ' l. si quis sic stipuletur. D. Solui. mattim. quippe quae maxima est capitis diminutio. l.pen est.D. de extiaord- cΟg. &l. - .vlt.D. de grad.&am. lub sit,ut qui deportantur, nec
ciues, nec liberi omnino maneat,iure intritisi: & persissequens nec consortes sint matrunon :ω li ciues
124쪽
Rohiani co traliut, & liberi homines: 'no aute peregrint,vel serui. l. exsacto 4.3.D. ad Trebel .l. 3. C. deincest. nupi f. i.inst aenup.Vlp. Inst. c. s. Cic.in Topic. Itaq; non nisi iure gentium inter eos manent nuptiae r ' Qiu his potissimum spectatur.l .adoptiuus. de rit. nupt. quo tamen indignum se facit is, qui contra ius delinquit: t l. auxilium . in ii. n. de milior.& Auth. na- 7 uigia. verb.inimjca. C. desum. ne iniuriqfortasse ex eo nascantur. ' l. meminerunt. C. unde vi. c. qualiter. de Isaccusat. Sic igitur in hoc casu non ia homo separat c5- iuges, sed Deus, et idque per manum matri stratus: ex 76 causa iusta,& legitima prius cognita: c. sic culares. &c. historia. 33.q. a. c. porrb. de diuort.Neque enim .homo i tunc separat amplius eos, quos poena damnat: quos 77reatus accusat: quos maleficium coarctat: ut dicitur inc quos Deus.33. q. 2. Quo modo etiam interprctatur hoc dictum Origenes in Matthae. ho m. . &Tertullia. iii Marc.lib. 4. &Ambros .ia Pauli epist. ad Corinth. I. c. r. quos resere & citat Vvesebec. in Paratit. Pand. de diuort.& repud. num. II. Sed iam tempus est,ut omissa prima quaestione ad secundam accedamus : ac porro
videamus, an desertione soluatur matrimonisi: t&s 78 dis luatur, an nubendi potestas alteri coniugi detur, nec neρIn quo ego sane distinguendum essc arbitror. Nam desertio , sue potius absentia alia est necessaria,
alia voluntaria.' Vtraq; vero aut legitima aut illestiti- 79ma. 'H.in l. s.D. de restit.in integr. d. in ruri'.Inst.
de action. Salic. in l. 1. C. de spoisses. Si igitur nece is ria est absenti eaq; legitima aut probasilis: et veluti ii 'rmaritus absit Reipub. causi, siue in legatione,siue mi litia minime tunc locus est diuortio: neque superstite se
marito, quantumuis longissimo tempore is abfuerit, uxori datur potestas nubendi alteri : t c. in praesentia de mons es c. dominus. de secun d. nup.&Auth. hodie. C. se repud ubi Imp. ait: quantiscunque anni, mariritus in expeditione manserit, mulierem sustinere eum debere. Quippe ciui in dubio non praesumitur mor
tuus,' etiam pos: diligetem inquisitionem iactanus sa
125쪽
cundum Panorm . in d. c. in praesentia. n. . nisi probationes sint manifestae, & praesumtiones violaniae: t ut not. Abb.in d. c. in praesentia.& El. post text.inc. quo niam frequentcr. h. si autem. lit. non comitilata. Quum homo alias,iuere pr sumatur usque ad annos Sue catum.' ars.l.fin. C. de sacios . EccleLIdem quoque se
re iuris obtinet, si absentia voluntaria quidem sit, sed. 86 legitim aut saltem probabilis:)vt quae fit militiae,aut mercaturae,aut studiorum causa. Quod si vero aut ne cessaria sit ab sciatia, sed non legitima: vis quis metu poenae,ob facinus aliquod,aut crimen ad millum spo-8 te exulat, aut solum vortit: talit si voluntaria sit, sed 88 malitiosa fortassis, & illegitima: ' ita demum sit locus diuortio,&secudis uptiis: si &iustu ac legitimii tepus uxor expectet: '&inquisitione facta diligeti, post te ita denunciatione, siue citatione publica demum auctoritate magistrat' nubat alteri: quado nimiru aliter
continere,aut sine matri is, nio vivere nequit.l. VXor. cu Auth. seq.C. de repud. l. 2. C. de secula d. nupt. Tunc
enim valet lex illa Theodosj Imperatoris: q absoluit innocentsi personam, pr sertim si ob facinus aliquod, aut crimen publicum,quod non multo leuius, aut sorso lasse grauius stipso adulterio, ' discestionem seceritimaritus ab uxore,& liberis: per dictum illud Apostoli: Si infidelis discedit,sane discedat siquidem in hoc casu no manet sertiituti subiectus frateisaut soror.I. Co rinth. 7. Mibus verbis significat, fidelem personam desertam,liberam esse a vinculo coniugij: & quoniam libera est, alteri nilbedi potestatem ei non detrectari. Quod etsi de religione potissimum,seu infidelitate intelligitur:tamen Aecte ad genus ipsum,hoc est,ad om 9I nem desertionem malitiosam accommodatur. ' Nam& Paulus Apostolus desertorem eiusmodi impium ac perfidum multo esse deteriorem assirmat ipso in fide
si li:)vtest in Epistola ad Timollieu I. c. s.Si quis inquit
suq rum, praesertim domesticorum, curam non haoedi.
is fidem, hoc est religionem, abnegat, estque infideli et deterior. Qiod pro se ibiscitis,qui orςmpiam,
126쪽
honestam domi deserit: a cuius corpore semetipsum, quasi abscindit sponte& voluntate sua: adeoque se malitiose, ac omnino perfide ipse spoliat iure corpo ris sui: quae res sane honestae uxori multo tristior accidere solet: quam adulterium fortassis mariti ipsius, si adhuc praesto si nondum discessione facta: ut merito ab eo libera,& omnino soluta pronunciari debeat:vs que adeo, ut liber ei quoque si alterius usus cὀniugij: et t. consensi. ubi glos in verb.nubendi post annum. Suessi statim ducere. C. de repud. ne scilicet dis lutio illa prioris matrimonij, auctoritate magistratus tacta,
sit ei quodammodo captiosa. t l .meminerint. C.unde H.l.Paul'.D. de praetor.stipui.At verb inquiet sorsisse quispiam)aduersatur huic sententiae ius non modo ciuile: sed & Canonicum, ac imb potius diuinum. Nam&Imperator Iustinianus ind. Auth. hodie. C. der pud. & Auth. ut liceat matri S auiae . quod autem. coli. 8. mulieri necessitatem imponit expectandi in viti,quantiscunque is annis emanserit. t Et Alexander III. Pontifex similiter respondet, quantocunque annorum numero emaserit marituS: non posse uxorem alteri nubere, donec certum de morte eius nuncium acceperit. c.in presentia.de si on sal .cum quo conco dat c. dominus. de secun d. nupt. Itaque tantum abest, ut alteri nubere deserta uxor possit:vt marito etiam Gdultero culpam condonare,& cum eo reconciliari: Mdeoque,secundum Augustinum,in vita, & morte eum sequi debeat ' c.unaquaeque.vbi gl. IJ. q. 2.c.I. cum se- '
iuges erunt. de diuort. Et not. Canonistae in c. perlatum.Qui fit.sint legit. Qui ad probandam sententiam suam allegant Apostoli dictum 1. Corinth.7. or inquio a viro ne discedito: sin discesserit, innupta maneto,aut viro reconciliator. Deinde Christi illud oracu lum, quod extat apud Matiliaeum c. s.& c. I9. Qui uxorem stupri,aut adulterij causa repudiatam duxerit:re
se adulterij.Neque enim substantialia ut ipsi loquun-
127쪽
tur in matrimonij tunc sublata esse videntur: quandiu
ani Do vivunt coniuges:sed ita demum, si alter coniu-97 moriti' fuerit.' c.licitae 32. q. 2. Quos enim ' Deus 98 coniunxit,homo ne separet. c. quos Deus. Cad. q.&gLin d. c.unaquaeq;. Panorm .in c.de illis. de sposai. C in in i .libertae.c. de oler.libertor. Bart.in l. laeuia. f.tin D. de ann.lega. Quo fit, ut si absente marito interea
xor cum altero contraxit nuptias: reuerso eo,secundς soluantur nuptiae: adeo ut relicto marito secundo, ad 99 primum redire uxor cogatur. ' c. dominus. de secundamipt. licet silij ex secundo matrimonio procreati, nitihilominus sint legitimi. t c. perlatum. mi Fl. stati sit. Sed meo quidem iudicio facilis est harum obie Bionum dissolutio: si distinctio pritis tradita retine
tur. Nam leges Imperatoriae, ut& Canonicae,quarum supra laeta est mentio, loquuntur de legitima & pro babili absentia: siue ea sit necessaria, sue voluntariaequano soluitur matrimoniti:) quadiu certu est super esse virili absente fac inad potius, qua diu incertu est, eum ortuit esse: periura supra allegata. Qua de re tameni in iure ciuili varie ad modii,& inconstanter traditu est Na secundu ius vetus, captiuitate dirimitur matrimo niu, ' ut & seruitute. ' l. i. o. de diuort. L si ab hostib.l si q ais. D.Solui. matrim .l in bello. q. medio: D. de sapi. &postl. nec postliminio deinde magis,q nouo consensaro redintegratur:)l.quu duae. in s n. D. eod. tit.At lege It si1niani matrimonium captiuitate no soluithir statim:
i. & qui quae se mansit in ciuitate, connubiti no habet, id est,ius secundi matrimonij: quandiu certum est si peresse captiuum i nisi mulier dote, Vir o natione P 306 pter nuptias,mulctari cupiat. Quod si incertum hoc sit: satis est eu expectari quinquennio: post quin qu Io7 nium et secundae nuptiae impunitae sunt, quasi bona gratia solutis primis nuptiis: yt Culac. not. per sed
etiam .Auth. de nupt. coit. . Cui astipulatur Iulianus in l. oris. D. de diuort ubi glos .scrib1t,inaequalitatem
fortunae, & conditionis impedire eiu simodi nupti salo8 per d.Auth. de nupt. q.sed etiam. coli. . Si inpello.
128쪽
. medio. D. de cast.&postl .re v. Sed&legi postea Iu- siniani derogauit Leo Imperator in Nou. 33 qui diserte connubio interdiAit uxori, quae in ciuitate man-st,marito hostium potito: donec certum de morte Gius nuncium acceperit. Nam&solui secs das nuptiasiscribit reuerso captiuo:&lese Iulia de adulteriista Iosi sari posse eain, quae interim nupsit esurii: nec sum- II. here poenas iniusti cui ortij. Sic idein ius vult seruari
de captiuis: S de militibus, qui in expeditione sunt,
constitutum est: vinec si diu expectarit, nubat ante mulier quam certior ea facta fuerit de morte mariti: ' qua coperta, uno adhue vacet anno a Quae secus nu- mba reant adulterij. quod autem.Auth.ut liceat in
tri Saulae. coll. 8.&q.hodie. C. de repud. Quanquam ante eum Constantinus I p. rescripsit: xt quadriennio integro,si nullum a marito, qui in militia aut nucium uxor acceperit, publice contestatione has ita, &nunciata duci,sub quo is militat, impune nubat ait
ri.) l.Vxor. C. de repud. Pro quo tamen postea decennium fuit praestitutum. t q. nouimus.Autla. de nupt. θ' etiam iure Canonico deincias constitutum suisse apparet ex c. perlatum. ubi gl. li sit sint legit.Et quan suam Canonistae sne ulla distinctione pron sciant, xore non posse nubere alteri: qua diu incerta est mors ipsius mariti: t etiam si malitiosast desertio .in d. c. p- latum: tamen contrariu ibidem gl.amrmat: cui susir gatur passim in curiis Ecclesiasticis reccpta consuetudo : in quibus processus fit contia malitiosum desse torem :t eadem fere solennitate,pro albitrio iudicis, obseruata, 'e qua suprDdictu est. Caeterum quod Canonisi obiicitit Christi dictisi apud Matthaeis c. s.&I9. nullius nio nacti est: quia cilierte eo in loco excipitur adultei ij: propterja lege viri soluitur uror: qui tunc amplius vir no est, sed & ciuiliter ob adulterium' mortuus est. Quo modo etia accipiend si esse puto Irs texto apud Apostolii I. Corin . . si non loquitur dele
iitimis diuortiis, sed de iniusta colu iam discessione: quam Corinthij homines alioquin leues di luxurio
129쪽
II8 si plerunq; sine causa faciebat,ob rixas, anismultates domesticas: quaru copositioni potius coiuges stud re quam repudium, aut diuortiti facere oporteat: ut not.Uvesebec.in Paratit.D. de diuort. &repud. nu. Ii. Postreinb quod dicitur, secundas solui nuptias, priore reuerso marito: ' ex d. c. dominus. de secun l. nupt. hoc ita demum verum esse concedo : si uxor secundas - contraxit nuptias sine auctoritate magistratus: t alias' vero s ecus. d. c. dominus. Quanquam si magistratus ossicio fungeretur suo, in punieiadis huiusinodi maleficiis: nullus fortassis locus eius cemo di saret quFelae: siquidem poenas ob delicta selui magna suadet ra 116 tio: ' quum Reipub. expediat,ne crimina maneatim-1,1 punita: l.si a reo. q. sn.D. de fideius. l. bona fides.D. Deposti.l. capitaliu.q. samosas. D. de poeta. quuita se habeant, ut hactenus dictum est: facile intelligu tur, quid iuris sit in hac controuersia: in qua concumrunt duo impedimenta: nimirum crimen publicum&malitiosa desertio: quae ambo coniuncta plus imperii diunt, ' quam unum. arg-l.discretis. C. qui testa. fac.
pos& q.1.Authent.de consang. &Vter. fratr. coli. 6. ac proinde soluto ita mari imonio primo, per sententiali, iudicis declaratoriam ocum faciunt secundo:t arg. c.' cum secundum . de haered.lib. 6.quod si rite fuerit c6- tractum, cum auctoritate magistratus: non amplius hoc rescinoitur, etiam reuerso postea marito priori. ar et cotrad.c. dominus. de secund. nupt. quonis res ab
ominabilis est coram Deo vaga eiusnodi libidinum confuso,atq; commixtio: ' virecte scribit Hemmitas. ii Enchirid. clais ψ. tit. de conivg. sententia in curiis passim Ecclesiasticis, siue cosistoriis recepta est: ve Paret ex sormula hac, in calii desertionis olim a Iudicibus Saxonicis lata: quam hoc loco adscribere non pigebit.