장음표시 사용
131쪽
oue religionis liberum est exercitium, vi clua quaedam honesta& locuples nupsisset ρ- adolescenti cuipiam, honesto quidem, sed paupeii: &lia matrimonio liberos ex eo aliquot suscepisset: fortunae,ut fit, elatus prosperae succesiu,maritus tandem exorbitat: & non modo a fide & religione sinhera ipse deficit: sed &vxorem, liberosque a) s dei, αheligionis sui professionem,quouis iure,& quavis in
iuria omnino cogit: eamque ob causam male admo dum, & indisne uxorem repugnantem tractat. Quae
stio est, an eiusmodi matrimonium ob religionis di 3 paritatem,& vim illata dirimi posti aut debeat Re spondeo,non ita simpliciter, aut ab lute dirimi pos se,aut debere eiusmodi coiugium: sed ita denium fori tallis, si aut vis sit manifesta, aut impietas pertinax, &omnino intolerabilis: maxime aute, si a marito impio, atq; infideli primum sit sacta discessio.Quanquam .n.
amicitia omniv kiuinarii , atq; humanarsi rerum cuni 2 beneuolentia, Sc caritate sumnia est consensio: i ut M. Tuli. Cicero scribit in Laeliomulla autem orest ami-3 citia,quam ipsoru c6 iugum:' ut merito inter eos otii 4 nisi rerum diuinarum, &hum. inarii summa est e d beat consensio,& comtinitas quemadmoduri Mod stinus recte definit mammoniti omnis diuini & humis ni iuris comunicationem:) l. I.D.de rit. nuptiit Accii sus interpretat',si minust appositὸ ex me e &sentetia Iurisconsulti, at consentanee veritat ex nostri teporiuinstituto,ac morib. virii & uxore eiusdem iuris partici pe esse debere indicat: idq; tam diuin id est, eius dentis religionis. et arg.l. ne quis. C. de Iudae.& coelic.& α ue-cumc.seq.&tot. tit.28. q.I. quam humani iuris, id
7 est,eius de soli: 'Lexigere.D. de iudic.l si qu2dam.'. de iuri ta
132쪽
iunislictio. om. iud Tamen longe tutius es in eo se regula Pauli Apostoli: et eiusmo di coniugiu cu infideli . contractu omninδ sanctu,ratumq; pronuciat: ' Si quq , mulier inquit viru habet infidele: qui tamen libentercu ea habitat: eum ne repudiato.Sanctus enim fit et vir struidelis p inore: item 4; sancta fit uxor infidelis pervi rii: alioquin liberis quoq; ipsis impuris deinceps futulis: nunc sancti sunt: ut est text. in Epist. I ad Corint. c. .Quo dicto monet Apostolus, minime pollui coniugis fidelis conscientia, alterius coiugis infidelitate: quii mundis omnia sint nauda: eamq; ob causam inter eos c6iugiti recte costare posse: ad ed ut bona spes sit, si cocordes una at,posse eo de pacto infidele,alteri' fidelis consuetudine sancta,& doctrinae sanq comuni catione aliquado conuerti:&avia falsitatis in via redi reveritatis. Quod ex sequentibus verbis manifestum
est: a quomodo inquit Apostolus mullar scit, an ea viru seruatura sit 3 aut quomodo scit vir, an uxorε ipsestseruaturuspc.iam nunc. 28. q. l. Itaq; quadiu manet
vir infidelis cit uxore fideli: taditi locus es e no potest diuoitio,aut repudior quatenus ea scilicet, bona cumc6scietia,&salua religione, cu eo vivere potest. Quomodo Monima,Augustini mater,' cu marito Ethnico IIviri quantu uis moroso,ac dissicili. Quod si vero coniux infidelis,religionis odio, prius discessione fecerit: ' tuc matrimoniti licet antea ratu fuerit, plane dissoluitur: modo coste eu animii reuertedi deposuisse:&hoc modo perpetua illa, ac indiuidua vitae cosuetudine,adeoq; vinculii obligationis illius coiugalis, penit'
rupisse. Sic. n.Apostὀl' in loco citato: Si in Q diuortiti facit infidelis ane tacito. neq;. n. tuc in huiusmodixe obnoxi',aut seru' manet alter coluY quonia ad paco nos vocavit De'. Quib. verbis Apostoly no qde ius secit dirimedi matrimonij, ob infidelitate alteri' coiugis:sed hoc ratum dicit,nulla ampli' obligatione matrimonii esse inter eos coiuges: t quoru alte ob fidei, & 13 religionis diuersitate,disces erit:vt culpa ois desertio
lucresidere debeat penes infidele desertore: qui st
133쪽
cum altera coniuge consuescat, reus fit adulterii:
dum legitime diuertatit Et quoniam,odio relipionis, membrum Christi repudiat: dignissimus csse videtur, a quo is vicissim repudietur. Quum diuersum sit in v-xore: quam luere culpam desertoris mariti, ' si ea in nocens sit, sime iniquum seret , aciniustum: a quo idcirco ut libera est,& sbluta: ita nouas nuptias quaeren di licentiam habet: ' modo e secundum Apostolum; in Domino nubat:prqsertim quum &caus' cognitio,
di magistratiis auctoritas, adeoque omnis mariti tam Deo quam sibi rc conciliandi, praecesserit ratio legi itania. Quod idem quoque locum habere videtur in eo, qui ab uxore quiuem non facit discessionem: verunt 37 aut vitae elux insidias struit.' aut cunaea,tanquam leo, omni deposita humanitate,&pietate coniugali,habiatat: 'in quam perpetuo saeuit verbis, ac verberibus: aut deniquς omnibus modis eam in societatem sui erroris perti ahere,& a Dieo aueriere conatum ' quo Seipsis casu desertoris habendus est. Quoniam, ut Apostolus ibidem loquitur, ad pacem nos vocavit Deus:
quasi coniurium non sit,si in eo noli tranquille,ut deacet, & pacate vivatur. et quod seri non totest, si inuiti
hoc modo,& repugnantes coniuges una deganti praea sertim si in relicione tam male inter eos conueniat.
Nam quae sancta cuiquana esse potest societas hunia1 haeretico aut eo, qui si dei S religionis eiusdein coasors fion est ρ Quandoquidem verum est illud, qubdAlexandi iam Magnum monuisse perhibetur Aristote ax les: nemini fidem adhibendam esse,qui diuersam ab eo religioneni profiteatur: cuius profectd consensio, aut dissensio quantum valeat ad amicitias vel consti tuendas, vel dirimendas: magno suo malo,&ded core Stas haec nostra experitumqua una cum fide Christiana, ciuilis quoque fides propemodum Omnis e tincta esse videtur. Itaque merito tunc locum habet
M lex illa Theodosiana: ' qua ob eiusmodi impietatem,& crudelitalcm, diuortium conceditur: si absque fidei, & conscientiae, adeod ue vitae ipsius periculo una diutiua
134쪽
1liutius vivere nequeant: I. consensu. C. de repud. uasas autem. Aum. is'. ut liceat matri &auiae .coll. 8.Licet Canones in hoc casu matrimonium duntaxat separent, quoad torum,&mensam, ' ut vocant: nomine magis, quam re concedentes diuortiuna: sine
spe scilicet alterius coniugii: diviti lue coniugi somitem ita peccati, & laqueum conscientiae perpetuum
subiicientes: c. r. c. quanto. c. se illa. de diu ri t. c. 2. de conivg. lepros& c. hn. de conuersi conivg. c. si in fide
iLNani impietas,&desectio eiusmodi a Deo, quae οι- μαα Graece dicitur, t vere est adulterij quoddam issenti ut vi Augustinus loquitum sicut&in sactis lite- 2 ris panim idolatria appellatur adulterium. ' Qua ra- Σ3tione Iustinianus Imperator quoque eiusnoui coniugium,quod inter eos, qui non sint eiusdem religionis, contractum est, vicem adulterij t obtinere scribit is, in l. r.e quis. C. de Iudae. & coelic. Cum qua consentit: lex diuina: quae simpliciter occidi mandat eum, qui Io: a Deo desertionem suaserit: etiam si coniux fuerit,aut . alius quispiam sanguine,& cognatione coniumstus:o est texi in Deuter. c. tr. Q id etiam illud pertinet, ql si absque peccato,&scandalo, conitare non postit matrimonium: et iure ipso dissoluatur, secundum notat. ii
omnes. 22. q. 7. Quamobrem ne longius faciam) itai concludo,&ita iudico: autim perio magistratus coer-l cendam esse eiusnodi impietatem, & riolentiam in-l iustam mariti apostatae,cuius nomen sacrilegum ' vo- 3τcant Impp. Theod.& Ualent. ini. apostatarum. C. de apostat. qui ex officio necessitatem ei hanc imponat: ut liberam in libera Repub. relisionem uxori & liberis relinquatiaut si aliter omnino fieri nequeat, diuortiui timc inter eos,auctoritate magistratus, sectedum esse:
i quo dc vitae, di conscientiae tam suae, quam liberorum
135쪽
suorum, uxor Micta melius consulat Siquidem duo his concurrunt matrimonii impedimenta: nimirum impietas,& violentia: quq iucirco coniuncta magis im33 pediunt: t sicut alias duo vincula arctius ligant uno: 3 t arg. q.sed hodie.Inst. de adoptio. &Authen. itaque.
136쪽
RAECLARE' diuinus ille PIato lib.de Legib. q. in unaquaq; R publica leses de nuptiis, siue matrimoniis in primis constituendas esse monet: quae sunt se's quasi & seminarium. quoddam totius societatis ciuilis.
Sed de his haud scio an ullae extent humanet leges honestiores,atque sanctiores. quam leges' illae ciuiles Romanet auctore Dionysio: de quibus in praesens tempus disputatio instituta es
Primum autem de nuptiis in genere; deinde de iustis nuptiis,& quomodo hae,& inter quos contrahantur, & quomodo rursus dii luantur. considerandum esset arbitror.
137쪽
Quo in loco ante omnia, quod ad nominis appellationem attinet, sciendum est illud ἀ nuptias & matrimonium in iure serὰ promiscu8ysurpari: ppriὸ tame inter se haec duo differre.
' Propriδ enim loquendo matrimonium inter virum & uxorem conuentio est: vel potius maris & foeminae coniunctio: quod consensu ontractum intelligitur.
Sic dictum nimirum,ut & matrona, id est ea, quae matrimonio iuncta est. auctore Gellio, amatris nomine non adepto iam, sed cum spe Seomine mox adipiscendi ex quo etiam materfamilias appellata est.
Nuptiae vero sunt ritus ille,& solenitas,quae pro cuiusque gentis institutis, matrimonij confirmandi causa, publicὸ adhibetur: veluti in ina ' iti domum deductio, teste Scaevola.
Ex quo etiam nuptiae sic nominatae sunt a veteri illo more, ac ritu ; quo sponsa ob nupta, id est, velamine operta luteo, ut Plinius scribit, seu, ut Caelius vult apud Festum, flamineo obuoluta,in mariti domum deducebatur.
Et ideo passim in legibus nuptiae vocantur primus ille dies matrimoni j, sacris ceremoniis . que nuptialibus celebris,ac festiuus.
138쪽
Est& alia vox Connubium, ab eadena manans origine: quod, ut Seruius vult ius est legitimi matrimonij: seu, ut Vlpiamis, oris dincendae facultas.
Potestate hoc modo.&vi vocabuli ipsius cognita ; quid sint nuptiae, & quid matrimoniu, videndum est.
Nuptiae autem, siue matrimonium caditi Om vi perator Iustinianus est viri ac mulieris coniunctio, indiuiduam vitae consuetudine contitus. μ'
Cum qua descriptione congruit altera illai Modestini: Nuptiae sunt coniunctio maris δα foeminae: consortium omnis vitae: diuini & humani iuris communicatio.
Quae san) utraq; definitio genere constans,& proprietate, communiumue frequentia ; eκ, quibus,proprium quid sit, eluceat: non solum. rei ipsius naturam, & substatiam, verum etiam ςaulas eius praecipuas complectitur: unde,& quid sit, & curres sit, melius intelligatur: quae duo eadem,& coniuncta esse docet summus.
Ait Imp. Co N IV N C ΤΙ Ο:quet vox generis l0 - .co posita, non tam corporu commixtionem animorum consensionem mutuam denotat.
139쪽
serentia. Addit loco disserentiae, VIRI ΕΤ M VLIR- Ris: sicut 3e Modestinus, maris & foeminae: unius scilicet in suo genere, non autem complurium: quod ad materiam eius pertinet.
prium.' Proprium autem sequetia verba declarant: IN DIVIDUAM VI Τ AE cONSVEΤv-DINEM CONTINENs: quibus verbis,
pari in forma partim finis & effectus ipsi ut pia trimonil demonstratur.
Forma enim coicinctionis in eo exprimituri quum indiuidua, hoc est,nsi promiscua sollini, & communis,uerum etiam perpetua, Sc no nisi morte terminanda, societas describitur: quo iapse ab omni alia societate ciuiIi,quq ad tempus contrahitur, plurimum differre videtur.
. Finis vero,ut & effectus in eo os edituri quq vitae consuetudo,perinde ut & a Modest. Co dii
Aceldem. Sed hic matrimonij finis effectusque adhuc magis declaratur: quum accidentis loco adiici tur ab eodem Modestino, DIVINI ET HVMANI IURIs COMMUNICATIO: id est, re, modo eorundem sacrorum Privatorum,& do- 'mesticorum,ut Vlpianus voluit: sive,ut Accu sius, eiusdem religionis; veruin etiam fori eiu
dem, & domicilij participatis.
140쪽
Quo modo & a Gordiano Imp.vxor socia rei humanae, atque diuinae domus appellatur.
Post definitionem iusto ordine sequitur di- Aimesmri uisio: qua matrimonium,non quidem proprie, sed per abusionem verbi aliud iustum,aliud iniustum esse dicitur: perinde ut & uxor alia iust ,alia illiusta, quam Macer uxorem contra liges nuptam vqcat,ab Vlpiano nominatur. ,
Quorum illud fit secundu leges, ac propria 'atrimonium dicitur: quod nomen ciuile est, ac legitimum,auctore Tullio in Topicis. Π
Huc autem contra leges fit, & pro matrimo-Knio non habetur: quoniam ea,quet iniusta sunt, i perinde ac si non essent,habentur. . . L
. Est & istud Publicum,aliud Clandestinusta.
Illud palam & testald contractum, semper. iustum censetur matrimonium coram Deo, Se hominibus.
Hoc remotis arbitris cla Sc sartim contractu; quoniam de fide eius, & veritate plerunq; dubitatur; coram Deo quidem, tang rerum omnium costio,semperes matrimonium: at vero
coram hominibus,s istud fortassis ab alterutra parte negetur , ob desectum probationis, utrint