Perill. ... Iosephi Caualerij Neapolitani ... Explicationes ad quatuor libros Institutionum Canonicarum. Ioannis Pauli Lancellotti Perusini. Cum indice operis locupletissimo .. 1

발행: 1653년

분량: 447페이지

출처: archive.org

분류:

211쪽

LIB. II. INSTIT CAN

Satramentorum.

so Sareamenta ordinis di Coninmationis 4 solis Episcopis conferuntur, nec possunt alteri committi.

a x sius Papa pot/n committera ,se , qui uon sun ι Episcopi.

mortaliter. Sacerdos non tenetur mintem n ante

Deriseium in a*ι enim Iacramentis Itis Ait A conteratur,oris adst extrema necessitasfacere quantum inflati, di

tunc non peccat.

cramenta.

elaratur.

38 s. Doctor 3.part. quaest. , art.6. explica 3ρ maeonus solemniter baptizans in peeeato mortali peerat mortaliter.

t Parochus in pereato mortali, assiens in

.r Deptitatων ab Ecclesia, vias Iat in matrimonio ad eonualidandiam tantum. 1sνεν impossibile morerotur antequamm. Detis infunderet graitam mIaeramento matrimoni=,adhuc in undereturgratia, ct saeramentum vicerειαν integrti . - Assissens in Sacramento matrimony pro .aeim . eoneu riι tantum ad eiusArmst tem,remo t. vore ad Saeramentum. 44 Sareydos in peeeato pluries communieans unum tantum pereatum eommrttit.

peccat mortaliteri Pοιι II habere sarantiostm non estu selendi Sacramenta, ct itine non estUrat, non potat s vero nolis eonfarre gratiam.

mento conficiendo.

s Baptizans si addat eae deuotione isse maveνοι gratia. In nomine Patris, Oe.θMaria diammodo non habeat inutione, in ' Maria operetur pus operata Trinιtas riti baptieat. 6 Additio meri extrinseca,O materialia informa saeramentarum, dummodo inia alite connectantur verba, non induet inualivitatam, sed tantum eis veniale. y V.-a ambigua snforma sacramentorum addita nullitatem inducunt.

212쪽

sonis ad Deum.

ps auratio comise venia quomodo intelligo.

conferre fecundamgratiam.

. . tione ad reci enda Sacramenta vitiora,

operato.

lay in Sacramento sp dignesuscipisur noalio modo confertur nsi tunc quan suscipitur. Ito Sacromenta quomodo ea enigratiam

erit videdum quid sit sacramentum in genere,& unde dicatur. Secundo. quae fuerunt Sacra. menta veterrilegis& quid figurabant. Tertio,quid sint Sacramenta nouae legis. Quarto,qui sint eruiectus Sacramentoru,8c qui ministrI.Quinto,quis sit sinis.Sexto,de mareria,sorm , intentione. vis. iactauo,de dispositioni. bus ipsorum. Nono, de effectibus Sacrari

mentorum .

Circa primum, Sacramentum dicitur i. consecrantibus:consecrat enim bominera Deo

213쪽

LIB. II INSTIT. CAN. s

De O,S. .cter . . q. I 1.art. . Est autem 3 baeramentum sic Peneraliter sumptum , prout comprehendit etiam Sacramenta

veteris legis. Signum rei sacrae sanctifica tis homines,sic definit S.Doct. Isae. 6

art.1.ineo p. multipliciter autem sumitur

haec vox Saeram/ntum, di primo, significat etiam iuramentum, ut in cap. paruulia a.q. . ibi: stui elyreiuraueri nee te.

ia surammtum aecedat. Secundo,pro ali. quo conceptu occulto, Tob. 1a.ibir sacris mentum Retis abscondere ianum esset multipliciter etiam sumi potest,sed nospectat ad nos in praesenti.

Cirea definitionem positam .aduert primo, quod sacramentum in genere ge-ο neralissimo aptius definitur signum,quam causa,& ratio est ex Theologis cum S.D

ctor Deo citato art. I .quia cum Sacramen.

7 ta veteris legis quae compreheduntur sub genere generalissimo Sacramenti in notia causa uerint nisi quandam sanctitatem legalem, δι figurauerint gratiam nostrorum

liacra mentorum,ut aduertit Cora nc. α

conmento eiusdem primi artici merito magis aptὸ Sacramentum dicitur signum, quam causa,vnde PauIus ad Hebr. roinit,3 quod antiqua lex continebat parabolam& v mbram suturae gratiae,no ua lex continet corpus, ει veritatem, di signa etiam vocantu r Sacra menta, ut in ea sacriscium, de eonfoe .diis. , uia capsignum,diis.s eit. signum est, quod praeter ipeciem, qua

ingerit sensibus,aliquid aliud ex se cogooscere facit, sed ita habent se omnia saer menta,quorum quodlibet aliud ostendit, praeter e xtrin secam actionem sui patet discurrenti per singula ergo ut signum de niti debet. Adverte seeundo, quod dicitur rei s

r o erae, Sic. Ad differentiam aliorum signois rum, nam sunt etiam alia signa rerum naturalium,ut sumus signum Ignis,&e. nem

est signum cuiusque rei sacrae, ut est Eeciesia signum sacrificii,orationis,&e. sed est signum rei sacrae sanctificantis homines,Pries etiam commune sacramentis vete

iis lepis , ut ait S Doct.loco citato artie.3. nam illa etiam mediatd significabant eratiam, quatenus immediate sgnificabane I Sacramenta nouae legis, quibus media tibus immediat 4 nobis consertur gratia, & sie Sacramenta nouae legis sunt signa practica,nam significat, di causant grat 3tiam, illa erant signa speculativa, qui tantum significabant gratiam.

Aduerte tertio, p res Sacramentorum,

I di si e Sacramenta,prout signa debent esse sensibilia, ait enim Chrason.bοM.83.is

Matth.Si esses incorporeus isse dona Ineo ρομ/a tibi tradidisseisia quia corpori iuncta eis anima tua, ideo inribus sensibilibastibi intolluenda traduntur de alibi di. eitur,Inui ilia Deiper ea,qua facta 3 sit, inrauecta eo pietantur, hoc est, videnturres materialeside sensibiles, eleuantur ad cognitionem rerum insensibilium, & i

corporearum. Circa secundum,aduerte primo,Sacra

Ismenta veteris legis fuisse instituta a Deo, ut ministraretur Oet cultoribus,& perip sa specialitet ministri deputatetur ad Dei

rumtamen est, quod dicta Sacramenta I 6 non conferebant gratiam iustificantem

per se ipsa , di propria virtute, idem

nsagratia mortuus in , O ad Galat. q. Conuertimini iterum ad in mainad egena elimenta,ubi additglino ian. idem ad Loeterem,quae dicitur infirma, quia persecte non sultificat.

Adverte secund/.suisse dicta sacrame-I7 ra figuram nostrorum,ut ex Paul. ad Heis hieox Io.&erant circumcisio, Agnus Pa. scalis, consecratio, lauacrum, purificatio, 38&c.Circumcisio figurabat Baptismum 3 sicut enim incircumcisi ad nullum actum legalem admittebantur ita in nobis non haptirat ,S. Doctor Deo eit. Agnus figu- stabat Eucharistiae Sacramentum,ut videabimus infra, cum de Sacramento Euchavitistiae, & docet S. Doctor Deo est. ad 1. Pu zo rificatio,quae remouebat impediment ad Dei cultum, figurabat poenit cutiam Mirim ad A. Consecratio Pontificum, & SMcerdotum , qua ministri ad Dei e ultum destinabantur,figurabaris Sacram tum ordinis; Iatrimonium fuit ab initio munaidi, esterae unctiones figurabant Confirmationem, ut unctionem extremam,ut patet ex eodem S. Doct.

Circa tertium, datur definitio in praesenti S,νbi loquedo de Sacramentis noueta3 legis dicitur: Sacramentum est inuisibilis

gratiae, vasibilis sorma, ta ut eius similituis dinem gerens, de causam existat; Dicitur 'forma gerens il3tudinem . nam omnisa actio Sacramenti significat effectum intrinsecum ipsius Sacramenti, sic ablutio baptismalis denotat ablutionem intriosecam ab omni macula. Idem die de aliavi videbimus instata: Dicitur moi uis

gratia,Ioeci differentiae, nam Sacramenta is veteris legis non figurabant causam, nisi tantum figuratiud, ut diximus, ve per i- donis . 27.da Sacr. ingenere an. ff. ρο7. IIoltra vero causanti Dicitur enim o m

214쪽

6 CAVA

εε mentum h bet sensibilitatem rationa duo via ex Chrysonomo herm. 83 in Matth. de aliis infra suo loco. Cirea quartum aduerte prim6, Christu Dominum suisse effetentem principalem,s & immediatum Sacramentorum. Nota ly, immediatum, n m no desuere aliqui apud

Suar.de sacram. isput. II qui dixe runt cofirmationem,& extremam unctio

18 nem fuisse institutam a Christo medianti. bus Apostolis, isd ipsis contradicit Trid. Ius .artiis i .vhi ait Si quis dixerissa' menta noua igis non fuisse omnιa d Cbri.

Io Domino instituta, anatbemoni S cla I, u Iesi M.tan. i. ubi ait, posse Ecclesiam aliquid mutare circε ceremonia, Sacra. mentorum,non autem circa substantialia, quare liabit a Christo Domino potestate inibi uendi ritus sacramentorum,non Ru tem mutandi ea, quae spectant ad substantiam Sc ex D. Ambros dosaeFamen .cap.A.

ubi ait, auctor Saeramentoνiam quis αλ .nis Dominus Iovi λΛduerte secundo circa ministros, quod so aliqua Sacramenta a solis Episcopis coninseruntur, ut sunt Ordo & Crisma; alia vero enim ab aliis Sacerdotibus ut eoadiutori bus Episcoporu,nec potest Episcopus Saetamenti Ordinis, vel Confirmationis al-3 I teri comittere;hoc enim solius Papae est. ut de facto solet concedete Abbatibus .patet ex glosm rapamni tempore,do eonsem diri. 4 Adverte tertio, eertum esse ministros 32 quantumuis indignos, dein peccato conficere Sacramentu m, de conserre gratiam ut in c. I .a dis in. ε .do effoemar O perseq. sunt enim ministri .eluti lapides, ex quibus aqua,seu gratia interram fidelium trapiunditur,idem tenet S. Doctor 3 pari. q.6 apta. be est de sine definitum in Coneu. Cois fiansun x s.unde collutaverὸ ab D solui poenitentem a Sacerdote in peccat mortali, item licere ab eodem audire sacrum,recipere communionem, &e. si ex necessitate id fiat. Adverte quarto , ministrum in peecat 34 mortali existentem,& confieientem. vel conserentem Sacramenta latenter pecca re mortaliter, Sana.Doct.lae. eitin tic.6..tissus .hbr. .eontra sHoc Pa montanie. ι ubi ait omniafaeramoib absunt indi.

inentibus.

3I Nota tamen primo, quod non tenetur minister confiteri si fit in peccato morta- Idnisi tantum antequam sacrificet,at ante administrationem aliorum Sacramentorum, lassicit si cudieratur, imo in extrema

necessitate,absoluendi, vel brptizandi, & fino conteratur, sufficitii faciat quantum iase est,&per hoc non peccae mortaliter. neiseeoptat enim multasatillicita,qus alias i licitasunt, Nota secundo,clericos,de alios consti-36 tutos in sacris non peccare mortaliter, si ministreat solemniter in suis ossiciis , nec facit tex.in eap.qu situm,de temporist diu. 37 quia ut aduerti elas ibi verb. monenia, o praecipitur hoc expreste ipsis clericis, sed relinquitur eorum arbitrio,simile habetue in , cap. mulieri,do iuratu .neq; hoc est eo tra S.Doeyor.quidquid dicat squiliant. δε38 obligateis pari. i. An. S. DoL1.3la ι.ε. 64.artie.6. loquitur express8 de ministris Sacramentorunt,qui sunt Sacerdotes: vn-3s de colligo. quod si Diaconus solemniter ', baptirans esset in peccato mortali, pecca aet mortaliter; sancta enim sancte tractati debent. Nota tertio,non sie esse dicendum in 4o Parocho qui assistit in matrimonio, & ratio est,quia primaria intentio Fccletiae deputantis ministrum pro se. est ad va idita-4 tem contractus cui accedit postea Sacra mentum ex institutione Christi. Se sic Sacerdos conualidat contractam,quo con ualidato,habetur Saeramentum; unde est,

42 qnod si per impossibile antequam Deus insunderet gratiam, moreretur Parochus, vel Saeerdos assistens adbue tamen Deus insunderet gratiam , quia integrum essee Sacramentum,dum praesentia Parochi s cit tantum ad firmitatem contractus pro 4 xime , remote vero concurrit ad Sacra

mentum.

Nota quarto, non committere plura

4 peccata mortalia Sacerdotem, qui plures communicathnam illa actio est continua ta,e4 se habet per modum unius; est enim unica tractatio Corporis Christi, neq; hic conficit Sacramentumded tantum ministrat, secus autem est in absoluente,vel un-43 gente, &e. quia hic quot actus fi miles facit,tot committit peccata ex ratione San dii Doct. q.64.eiι. q u id q u id dicat Dianat Ρι.9 r. qui putat consessarium absoluent ccentum, verbi gratiaJuceessiu8, si non discedat, vel si distedat, habeat tamen ani mum statim redeundi, unum committit mortale,quod non sie de facili transire potest,cum tint actiones vere distincte. Aduerte quinto, requiri in ministro m-

44tentionem iaciendi saltem id, quod facit Ecclesia per illos actus,sic per Trident sess

armon .ubi id expresse definitur. Nota tamen hic primo ex S.DOct. ς ε .47 πιις Iq..in coV. quod etiam si Sacerdoalium

215쪽

LIB. II. INSTIT CAN

sium finem ad miseeret huic intentioni, peccaret quidem mortaliter, sed tamen eonficeret Sacramentum,puta si Sacerdos hististando mulierem adultam , haberet

intentionem faciendi id.quod facit Eeel fia di faceret etiam id ad abutendum ipsa, via si cum intentione consecrandi habeis eri etiam intentionem immiscendi hostii

coleerata cum maleficiis,hie veth coficeret Sacrameta,tamE peccaret mortaliter.

8 i Nota seeundo , quod minister potest

quidem habere intentione non conficie n. di saeramentum, defc nee eonficiet S Mamentum,nec gratiam coieret, si tam n habeat intentionem conficiendi Sacrame. t tum,non potest nolle conferre gratiam; lii cet enim possit suscipiens nolle reciper gratiam Sacramenti, quia gratia Dei non datur inuitis, e.maiores, S. item quaritur, is bapti'.er eisu emb.tamen non potest minister denegare collationem gratiε, quia nemo debet pati praeiudicium ex I eto alterius,ifariumusis regularem Quaeres,quam intentionem debeat hahere minister, actualem, habitualem, a virtualem

Pto solutione huius dissicultatis scIen-49 tam est,quod intentio actualis est,quado quis hic,& nunc aliquid intendit, puta voinro Io sacere hoc. Habitualis est,quando quisse pius faetendo aIiquid, habuit intentionem sic operandi; dicitur enim habere imtentionem quasi per modum habitus. I si tεtio ν irtualia est prosecutio mediorum, tendentium ad finem actualiter antea in-eentum, sic si quis mane habuit intentionem saetificandi,deinde aceedit ad Ecel fia, repetit missam,lumit sacras vestes,&c. vel etiam dici potest intentio virtualis siquis aduertat id,quod operatur; id enim Praesumitur velle, quod actualiter facit. Hoc po sit . Resp.ad quaesitum, primo non sussieere 1 intentionem habitualem puram,quia hqc intentio non est humana , lad pollet dici quodammodo brutatis; talis enim inteneto pulE habitualis nullam supponit a

Nerientiam actuum, ergo non est humana, in Sacramentis autem humano mor

procedendum est,ergo non sumit hic imtentio pure habitualis,tum quia sequeretur, quod ebrius, qui multoties consecrauit proserens verba circa panem prae se tem consecraret ipsum, quod est absurdu,

quia non habet usum rationi , nec aduerintit quid operetur . Idem die de amenta , ergo non lassicit haec intentio habitualis

S ecundo die ussicere intentionem viris 1 3 tuale probatur quia haec Iopponit in dilem aduertetit, ει actu quis iacit id, quod semel voluit, vade qui operatur cum ad

uertentia, dummodo non retractauerit priorem intentionem, videtur vella eundem actum, quem semel voluit,tum quia sussirit virtualis intentio ad Operandum humano modo, puta dum quis actu legit, aduertit se lagere, & per consequens vult, legere,ergo sic operando in Sacramentis bonum debet diei opus, de humano modo gestum . . Dices.I ntentio habitualia lassicit in suseipiente Sacramenta, sic in extrema v ctione,vel absolutione,qur eonfertur etiaexistentibus absq; ullo voluntario actuali, ergo pariter minister proserens absq; viris tuali intentione vere conficit Sacra meta. Resp. nego conseq.6ι disparitas est, quia ε maior aduertentia requiritur in agent aquam in recipiente ed minister agit,ere maior intentio requiritur in ipso,quimin luseipiente . Nota tertio,quod intentio debet eta a s s absoluta,& non conditionalis,nili tantum sub conditione de praeterito, non sub co-ditione de laturo, quia dum ponitur materia, de forma, tunc debet poni intentio.

sed ista intentio de suturo non est actu dii ponitur materia,fit forma,ergo non suffincit ista intentio sub eonditione de futuro; sub eonditione autem de praeterito valet, quia de ius nobis permittit hanc intenti nem, vi in c.de quibus, vi baptism. er eius esse Iib. ubi praebetur forma baptizandi sub eonditione ibi Si bapιieatur et, nonis baptieod ergo validum etiam erit Sacramentum si quis diceret mo absoluo, Abressuini Ite, ere. posita enim veritate

talium eonditionum, quae iam suerint, ni hil est expectandum , dc per consequens' haberentur iam necessaria ad Sacrame 6 tum, merito valeret, minister tamen peccaret mortaliter .

Circa quintum, finis Sacramentorum set triplex est,ut aduerti sesin eap.innitulistide conser.dis . . primo, ad humilitate inducendata,vt lacundum homo is subitis eit rebus inserioribus.ut Iut aqua, leum, etc.ex hac obedientia magis apud Deum mereatur,cap.qui se Ut 1. 6. Secundo ad hoc ut homo rebus sensibi s S libus, quibus in Sacramento utitur, coisgnoseat inuisibilia,quae per Sacramenta operantur, ap.quia corpus, inficit ver μdeier cap.ram angitur,e addis . ubi diei-

tur, Ctimfrangitur hostia, quidaliti qua Domiaici eorporis ineolatio designatur sy Tertio, ad utile exercitium, nam eum otiositas fit damnabilis, evinscumν

216쪽

proponitur hominibus utilis exercitario. si id perinittit ad tollendum sehisma, Rin Satramento, ut tot Iant inanem o cu. tamen minister mutaret Dina Em tantum, pationem,multoties erum oecupatur ho- 67 accidentaliter . quam ui QOn in conteris,mines,sed rebus impertinentibus, occum pinnistamen peccaret uio italiILD 1 t et anima sit praeriosor corpore, licit Deus ficetet sacramentum sic patet ea .. Miuvi remedia, S subfidia,quq habet corpus, ritu hi , , ,. non deficerent spiritui, di ideo leptem sue Aduerte tertio, de eosiste mi praedictis, Sacramenta, ut videbinus1.mfra . quoa si quis inloi nus haberet intentionuCirea sextum, est videndum de materia. 68 fini Mam, non conficeret Sacramentum, Brma, S usu; de inteptione enim Iam pa tet circa quae . . VAdv. Ice primo,secundum S. Ei q. 6o εο ar . . quodliber Sacramentum heber suam materiam, fle formam; malitiae tune 6 Iablution Bapti In o, oleum in Confirma tione , de e. Forma sunt verba regulariter, 63 quae adhinentur in collatione Sacramen ει ruin, und8 AVtin. t My.8. ω Ioan.ait, Aecεδει verbum ad elomemtim dist Sa- σνamentum,ct S. DoL .a fi .eιι.εν Pati LadEρb. 3.ait. c bri ius diligens, di mundam Eecissam in Uerbo Cita, εἰ ratione optima tac omnia suerunt firmata a Cluillo Domino, nam ad illum spletat signa distinctiva pro sua gente statuere , qui est caput talium personarum sed Christus est. Caput electorum ergo ad ipsum lpectabat signa eonstituere . Dixi, quod Mi uia sunt

63 verba regulariter,nam matrim Dium po test contrahi inter mutos etiam per nutus exprimentes voluntatem contrahentium, di isti nutus se hab mi ut mater a , di sor ma, ita ut primus nutus contrahentis le . habeat ut materia, eeundus nutus seeundi contrahentis se habeat ut rixia, ut m ha de bacramento matri mnni 1. de colligiis tur ex Florentino in titeris unionis. Aduerte lecundo,quod si quis mutaret 64 formam tantum accidentaliter, eum in tentione tamen siciendi id,quod facit Etaelesta, iis c coficeret sacramentum, S. Dυα6 3 loe.citiari.8. secus autem si faceret tali mmutationem animo inducendI nouum. ritum in Ecclesia,vel corrigendi id, quod Ecclesia facit ex institutione Cluilii, quia

tunc Sacramentum esset inualidum, nolia

ratione formae,quq tantum accidentaliter mutatur sed ex defectu intentionis, quae contrariatur Ecclesiae . Est erun, Zaear. Papa in cap.retulerunt, de eo remos . . ait, non etye rebaptirando, hapta zatos ac uoiani Sacerdote sub hac forma, Ego te baptizo in notritne patria e ba,e ρiri sua ancta posito,quod io fecerit ex ignorantia, iecus autem si iste Sacerdos feci ia et hoc animo inducendi nouum ritum, ut in a.ea rotulerunt Item valet baptismusco Grecorum sub illa fornia,Baptizetum ruis, Grinia in nomine Pare 1, c. quia non mutatui Drma essentialiter.& Eccle-

puta si in prolatione formae baptisma i

tenderet F.ltum esse minorem Patre.voa 83 Conficeret Sacramentum, di ratio est ex

Theologis, quia esset desectus circa substa .

talia sacramenti. & sic contra Armam. quam profert Ecclesia cum aequalitate I 9 personarum, si tamen minister proterae formam cum recta intentione , licet sub alio idiomate, puta graece, vel hebraice, dic.conficeret sacramentum, quia est mutatio accideralis, tamen peccaret morta titer. Suar do atrament ingen .disp. 1ses. 4.ex Caes. in sum. cap. T. Lollige ex hac doctrina Cartani , er O Sua . quod si quis mutaret formam, transponendo tantum verba, si retineant eundem sensum, valet laetamentum, putassquis dieeret. me eorpus est enim meum, vel o baptiea Patris in nomine F 0.eις.

Quia haee est mutatio accidentali , pia caret tamen mortaliter. Idem putant aliqui . 71 ille dicendum si quis mutet tormam in aueiba sitioni ma, de sic aestimant poste d.M.

Ta baptiαο in nomixe generantis, geniti, em procedentis ab Otroq quod scilicet hie conficeret lacramentum, dic tamen id noesse admittensum quia per ly procedentis II ab utroqtie non deitiolaitratur proce tu Spiritus sancti per spira innem,sicut Oliedit illud dictim , Drritus sancti, patet ex Lin eap.mutit,de eo*.er.dist 4. ubi admittit verba si non ma, sed ly . procedentis ab utroque non est si non imum ad bpiritum

sanctum.quia non ostendit spirationem, ergo non valeret Sacramentum, S. Dori. q. 6 .art. 6.ad 1.ct q.66.art. .ad T.Ite in nec 73 valet et bacramentum cum forma in nomine Trinitatis, quia non olienditur ex

pressa distinctio personarum,quam ostendit Dominus Maιth. 1 8. ibi, Baptizantra eoι in nomine Patris, ere. Adverte quarto, quod si quis aliquid 7 adderet in forma, non cum intentione in. ducendi nouum ritum, sed tan m deuotionis ea usa,vel pro libito, puta si adderet in forma baptis ii, In nomine Patris, ere. ἐν Maria, vel in forma consecration S, corpus meum sanctum, neq; irritum esset

tali latentione, ut operetur aliquid in Sa.

217쪽

LIB. II. INSTIT CAN.

cramento, sicut operatur Trinitas, ut ait S.Doct. n e π.art. cit. ex P Lad Car. .

Nunquid Paulus pro Gobis eruei as es, auι in nomina Pauli baptizati e sis, die.. 6 τel est additio mera extrinseca , de acclindentalis,non esset peceaminosa, ut si inter consecraneum diceret, Hoe in enim c ab Domine) corpus meum I hinc enim pecca

rei tantum venialiter, dummodo moraliter connectantur verba formae, Cael. in comm. iti .a. 8. ubi dat exemplum, si quis

dieeret in baptism o, o te baptino in nomine Se postea diceret aliciar, eeada bine Patris,er ineque peccaret mortaliter,sed

tantum venialiter.

Aduerte quinto, quod si quis in forma

Ir poneret aliquod verbum ambiguum,puta si dsceret, Hoc en eorpus meum humanum,uel fi diceret,Baptικo,cte.in homine Patris,ere.et Spiritursanctissimi,per quae verba, cilicet per ly, humanum, potulffethie intelligere in Sacramento venire tari tum Christi humanitem , per ly.sanctum mi potuisset intelligere Spiritum sanetum esse sanctiorem Patre,de Filio, gitur in talibus casibus saeramentum aes imaretur nullum, sic DD. eum Suam desacramen. disp. a .seri. Dconcca. Va .Hθ. 29. V I.

quia verba ambigua non cellificant e recta intentiooe,eigo praesumenda el nci hona,ac proinde inualidum debet aestima,

ii Sacramentum .

Adverte sexto , quod si quis non hene

3 proferret in lingua latina . nun peccaret mortaliter, sim casu necessitatis baptizaret lingua vemacula,si initet periculum mortis Dapti Eandi, quid forma non mutatur substantistiter, sic Eman. Sisve b.ba-

Aduerte ultimo , quod usus sacramen. 9 torum debet esse opportunus, tum pro morbis euitandis,es.cum infirmitas de

nnis. o remi . tum propter periculum mortiS, ut in clemen, dei, cisum.Trinit. S. I. tum quia per sacramenta, vel iustitia incipit,vel inc pia augetur, vel amissa r paratur, id. Uf7.in princ desaeram. er Florent. in deeνeto do uniona Armen. Estgo autem in primis adhibendum baptisma, cum sit ianua sacramentorum, cap.necessarium, da e socr. AH. I. Tridennsare.

Ci ea septimum,& sic circa suscipientes. Aduerte primo id , quod commun 8a est, scilicet in suscipiente prius requiri fidem,nam fine fide impossibile est placere Deo,adHab. I a .imo etiam baptisma de-81 bet fides praecedere, dicente Domino per

ubi nota, intea pona ly, crediderιt, oc po flea baptizatus, ad ostende id uin, quod debet prius interrogari, quid sentiat de fide,di postea debet baptiEari, qt secit Philippus Eunuco in Act. η'Hocdum antea petii t,eredis ex toto eorde Se postea ipsum bapti Eauit,de hoe ut hibeatur volutarium

ipsius baptizandi,quod in paruulis supplet Ecclesta per parentes, u patrinos. Aduerte secundo, requiri etiam in s 83 scipiente aliquem actum pium , qui saltesit aversio a ereaturis, S couersio ad Deu, an hoc ut ipse aceedat ad Deum humiliter,se deuote, ι Trident. ses . agendo de iust sicatione adultorum per sacramenta, quirit semper in ipsis aliquem actum suarum voluntatum, tum quia Act.1.ait Petrias, Panitentiam agite, er baptiertur onusquis; o/Hrum, ubi antea requiritur P . Dientia lue dolor, tamen si quis adultus infideli, habe et latum originale pec-8 catum auod tm os stille est, secundum aridet heriim.disp.7fect. . in hoc nul-

Ius te quiseretur altus uoluntatis,siue cinuertionis, quae antecederet bapti sinum ,

quia aversio a Deo per originale non fuit ad milia ex propria voluntate. 7s Ad terte tertio, quin ad , edipiendar gratia ii saeramenti non debet sus. ipiens Ponere obicem. Trid. I si Ican. . de S ream. ubi ait, ex parte Dei semper dari gratiam,ergo quando non datur gratia, id non Oritur ex parte D i. sed ex parte hominis ponentis obicem. Obex autem tri-86plex et te potest, vel antecedenter, puta siquis accedat cu n aliquo habituali peec

to, vel n pso actu, puta si quis dum actu

recipit lacramentum,comitteret aliquod peccatum; semper enim unpedit gratiam

saperuenturam . Vt tamen quis habeat 87 augmentum gratiae in sacramento, nonis requiritur alia dispositio, praeterquam status gratiae; gratia enim super gratiam po nitur in sacramento; unde si quis accedat in gratia ad sacramentum Eucharistiae abiq; alia positiva intentione charitatis, vel unionis cu Ueo,&c. hic reciperet gratiam sacramenti, buar. d p. 7. desacram

Aduerte quarto peccatum veniale nul-28lo pacto ponere obicem in sacramento, quidquid dieat Caelan. 3 p. q. s. an. . e Solsea. 9.d aeram .in gen. ε sect. 8. vi confus qui putant veniale ponere obicem in sacramento Eucharistiae, & in aliis sacramentis . Ratio pro nobis est,quia v. 89 niale nullo modo mεretur damnationem aetemam,di est peccatum secundum quid, S.Doct. I. 2s.88.a M. ex avun. bom.

B in

218쪽

IO CAVA

in Dan. ergo non potest ponere obicem fratiae, tum quia vaa sorma totalis rapetistit liam. piita una res,quae habet totam

formam albedinis,lior, potest habere tota formam nigredinis, i sorm* mitiales ad. mittuntur, sed veniale non est simpliciter inimicitia cum Deo . ergo non excludit simplieet 4miciti/m cum ipso, ste proinde non ponit obicem, Ila tenet Sosin. . tu. qq.εx sanes. Doct.3ρμι.ε. 9 Iaaν. 8. biidem tenet in sacramento Euc liaristiae, un.

so de a sortiori si noo impedit gratiam is factamento Euctuisti ,neq; debet impedire in aliis,ut infra patebit,quia sacrame. tum Eucharifliae est sacramentum sacramentorum Iatiouet maioris unionis eum

Deos

Circa octauum aduerte primo , quod hon susticit aliqua dispositi a mere natura. ν i iis, vel dolor naturalis, puta recipere sacramenta nς amittat filics, ne patiatur in bovis,&c.fic ex Trivinci si6.cap. 3 sq. ex ι aram can. 7 Ratio est,quia di sitiones debent esse similes formae, sic ad introducendum calorem , dispositiones calida applicantur, ergo ad introduce dam formam supernaturalem,que est gratisicum alijs effectibus lacramentorua

non suffieit disposit RQ paturalis. Aduerte secundo, quod in baptismo. y vel poenitentia , in quibus datur prima gratia. di ad hoc suerunt instituta a Christo,sufficit attritio supernaturalis,etiam cornita vi attritio, sic san El. Doc . in Φ.

ubi explicando dispositionem requisivam 93 ad effectum sacramenti poenitentiae, ait, quod quamuis attritio per se non possiet pisilicare peccatores extra saera metum, it famen, Eum ad Dra gratiam ad sacra- .mtum imPetrandum disponit ubi elate videtur dicere,quod licet no mitificet,lais

ineo est dispositio ad eratiam, ergo lassi in

t urito etiam putata attritio,& idem

catu, e I in ni timore in serni cum spe

veniae, luilicere ad iustifuationim per sacramentum pq nitentiet di tamen hic dolor est attεitio, ut puer, ergo attritio est suis. chens dispositio. Quod auti m idem dici debeat respeei u baptismi, patet, quia ut ait Tri επιψus6.σop. I 44 in baptismo ests4 saeiIior rubisuatio, quam in sacramento ponitentiae. sed in sacramento pani tantiae

sufficit attrit lotergo etiam in lacramento

baptismi,in quo facilior est iustificatio. cerina ly,cum o vimia. idetur at trinos us adiungendum avium spe ivra

go non sola attritio in suis ciens disposiatio ad sacramentum paenitentiae , & baptismi.

93 nia,ponitur ad ostedendum, quod dolor propter timorem inseres non debet esto talis, ut moueat hominem ad desperationem, sed debet ipsinu indacere ad sustiis pienda sacramenta eum spe remissionis

mediri sacramentis. quare nego conseq. Confirmatur dictum, quia ex commvoni axiomate Theologorum δε me ista rum baptismus,de paenitentia dieuntur sacramenta instituta a Christo Domino adso conserendam primam gratIam, quam ne mo mereri potest,ILverbalanataee, x eap. tu. Rexis paniι.din. 3. ergo non supponunt primam,quet habetur etiam percontritione ac proinde suffieie attratio.Di.

97 cuntur etiam sacramenta mortuorum a

quia non supponunt hominem viuum vita gratiae, ergo non requiritur, quod homo iit in gratia, neq; debet putare se esse inis gratia , quia non putaret aecedere ad is cr menta,qui conferunt primam gratiam ex se,rs panirantia,do consereat. dict. q. di se suiscit si habeat attritionem puta tam amitionem etsi quia autem eliceret co-98 tritionem, tanto magis se disponeret, de maiorem reciperet gratiam, ratione mainioris dispo fitionis , nos autem loquimur

de dispositione sufficienti, Si necessari .ss Ad penitentiam autem requiritur sorma lis attritio, seu expressus dolor peccatorii. quia peccata sub dolore sunt materia sacramenti pεnitentiae, ut insta suo loco; ad baptismum vero sufficeret virtualis attri tio , qualis est actus citaritatis impersectus. ergo lassi eit in ipso non ponere obicem ἐis, qui quoquo modo recedit a peccato, imo ex parte sua videtur peccatum tolle re, unde etiam aeus spei in virtualis attri-I oo tio,quia per spem volumus Deum,ergo

per consequens nolumus illa, quae Impe

diunt nos a Deo,ac proindE per spem vidilualiter noIumus peccata.

8 duerte tertio, in alijs quinque sacramentis, quae dicunt ust vivorum . requiri ror gratiam tanquam dispositionem neces-lariam . sic de erimmuni opinione refert

lunt enim sacramenta vivorum, ergo sup ponunt hominem vivum vita, quam ipsa

dant, sed ipsa d .nt vitam gratiae, & supe

naturalem, ergo supponunt hominem viuum vita gratiae,tum quia haec sacrameta non sant instituta ad conserendam primam gratiam per se, ergo ipsam iam lapis Ioa ponunt. Dixi, urso, nam per accidera possunt etiam haec sacramenta confer pri

219쪽

LIB. II. INSTIT CAN

NImam gratiam, sic ex RDoct. 3.pa .su. σιν.puta si quis non ponat obicem ex p/r te sua, e fit in bona fide, putans se non esse in peeeato mortali , vel si sit in peeeat

mortali, eliciat actum attritionis, palans esse contritionem.certum eli,quod hic noest in gratia,nec ponit obicem,lmo te in uet, ergo tunc recipit gratianI, quae r O n inuext aliam,ergo ipla prima et , non tamen ex proprio fine sacramentorum, quae

non Herunt instituta ad hoc, lad per acci- , dens, S quia in ipso non est alia gratia, ut diximus. Patet etiam hoc a pari,quia in 1. I sacramentis, quae per se conferunt primam gratiam si quis antea haberet pei se

ctam contritionem, di esset ingratia, peripla saeramenta teciperet per accidens secundum gratia ,e reo sic e conuello ineata nostro reciperet primam grata mper accidens.

se Nota tamen,quod in his sacramentis siquis accedat attritus tantum , putan, id

susticere pro dispositioni reciperet effectum gratiae. Idem dic si putat et se esse ingratia,ut in fimilibus docet S.D E ρυ.71. art. . quare ad hoe euitandum, di propter reuerentiam magni sacramenti Eueharilliae sancitum est, ut quicumque con scius est culpae mortalis adiplum non λc

eedat,nis prauia eonsessione sacramenta. Ii. Di I .ia uam etiam dicerem ros ae hibendam esse in quolibet lacramevisto ad maiorem certitudinem gratiae, umratione praecepti suffceret in aliis laeta mentis contriti Citta nonum reflat videndum de effectibus sacramentorum in genere, qui rein i 6 ducuntur ad gratiam , ct inractelem ,

ideo vidcbimus primo, an lactamen a cantent gratiam ex operato, di an omni ea utent gratiam habitualem eum virtuti-hus:lupernaturalibus; N an quodlibet sacraurentum praeter gratiam habitualem eonferat aliquam gratiam particula a . Secundo,quando conferant gratiam. Tertio, quomodo conserant. De caraeterea uintem erit videndum infra in S. Nirsuti IOT Circa primum aduerte primo. e1glos verb. informam ratia, in clement. l. ae sum. Trinit. Osde ea hoc quod gratia

idem est ac haurius charitatis, di colligit ex August. . de ine. 8.qui loquendo de chari rate ari, Nullum eri ino dono miraeeentntius,sed nihil est excellentius gratia Des,eigo inem est charitas,1c grati aro8 E li autem gratia duplex , alia operans, Io9 alia cooperans. Operans est auxilium Dei,quod operatur in nobis fine nobis, Aeess illa, quam vocant Theologi extitans, qaa Deus nos quali lapitos excitat,& du IIo cie ad honum. Cooperans est illa. qua

Deus nos adiuua ait operεdum,di The Ini vocant adiuuantem, est tamen unica gratia', quae diu ei sos producit ist Bus, ut aduer MLin element. t. A magιLI'lib.

ver oope antegraι a Haet autem gratia I confertur in omnibus saeramenta digne sulci P entibus,eap. nostr l. q. .& collatum II 1 sacrametum digno corroborae gratram

Aduerte secundo . eettum esse omnia

II 3 sacramenta causare gratiam, ut de fide

oefinitum habemus per Trid.sesso eap.7.

di per multa Conei l .apud Suar. disput. 7.

s ex ope ato, patet ex eodem Tridori Ius 7.ean. 3. dei uide fide definitur. Probat Di triam ex multis Patribus apud Be Iarm.tib.2.desaream.eap. s. di 6. CausarσII autem ex Operato, est causare ex meriti, Coristi, praecisa dignitate, vel merito operἀntis, quod patet in paruulis, qui b p izantur, quibus certum est infundi glatrari, ba Uimalem,ut per glas inclem. iis sum ma Trin. Isceatbo . di tamen nul lubruent proprium opua nec meritum,em gratia, quae eonsei tui per sacrametum,est ex opere operato,no e opere operantis.

Verum tamen est,quod qui plus se dispo--, maiorem recipit gratiam, ex suo Opere.& sic ex opere operantis, tamen si nullum pneret proprium opus , dummodo tollat obicem, certum est recipere gratia hcramentalem ex opere operato, & ex meritis Chtini. Aduerte tertio G s veram n d eum. I.

11 quod paruulis in baptismo infunditurgiatia sanctifu ans. & habitualis, de eum ipsa gracia via tutesgis utem ibid. urb. virtutes,au, hoc esse indubitatum de vim tutinua I heologalibus , quae sunt Fides, Spes,Charitatis, dubitant tamen moderni de virtutibus moralibus, seu cardinalibus, quae sunt Prudentia, Fortitudo,Iustitia,& Temperant a;tamen certum est has infundi etiam quoad habitus ipsarum, si ad potentiasalatio autem est clara,quia gratia est principium vitae supernaturalis,e

go debet homo,qui est in gratia ,haber omnia necessaria ad vitam spiritualem, ut possit suas actiones dirigere ad suum finem , ted non posset id facete fine talibus habitibus super ruralibus infulis eire

omnes virtutes, ergo omnes virtutes habet homo infusas cum gratia i unde est. 116 quod te dente gratia, omnes istae vim

B a tute

220쪽

tutes recedunt, ςxcepta ' ',& ους,.qui . . bus etiam in peccato duc mour,2d Deυ h. dc cum Spe reducimur ad ipsam: Charitas autem,ti aliae viris tes ablunti di adiunt cugratia,& sic in omni sacramento, vel conleruntur istae virtutes cum c ritur prIma gratia,vel 3ugentur,cum augetur gratia .ri et Quod augeantilr,patet, quia augpsur gratia, quae est vita,ergo debent augeri conseviquentia ad vitam,quae sunt ibi ae virtute I,dcdona Spiritus sancti, dec.Multa de his dixi. mus in nostia Thiolag.morsub uι.de Sra .ria, ct mulsea. Aduerte quarto, in quolibet sacramensis to praeter gratiam habituale,qnae ex ope.

re operato omnibus consertur in eadem ni elisura ut doceς Saar.dup. 8fect. i. siue quis se disponat mag1s,sive minus,semper eandem gratiam recipi ex opere operato, di ex suis operibus recipit maiore, vel mi. norem) consi rri gratiam particulatem sacramenti,quae dat viin particularem adfi. nem ipsius fac ramenti, S. D EI. 3lM.f.6a. arι aio in gdent.HHines. l. . tiari. 4.quaisitione. . de Lit comm tinissi uia . Probatur,

quia sacra nutita dii erunt inter se ratio iane diuersi finis , ergo debent habere diuersas potentias perducςntes ad diuerissos fines,& sc in Baptisii, o peculiaris gratia in fine, in confirmatit me peculiaris gratia ad resistendum periculis,di penis; in matrimonio gratia ad prolem gubernandam,Requipassiim suo loco bicemus,tum quia sequeretur,qiuod qui habet unum tacramentum, posset peruenire ad finem sacta memorum Omni na, si non daretur in ipsis diuersapotentia.& gratia, ergo sic est

dieendum.

Circa secundum est videndum quandos rq conser ni Hytum,quare. Oduerte primo, sacramenta etiam in vρ tot disic anteis quam suscipiantur conferre gratiam,non ex vi ipsius sacramenti, di ex Opere opera. to,sed tantum ex opere operantis . Patet hoc in faciamento baptismi,eoenitentiae , Eucharist ,extremae unctionis, de confir. ationis. De Eucharistia.in voto,& sic de con naunione spirituaIi, ut dici solet, ex. preMs. Din. para.q.68.art. . ad a.d baptismon voto,q. 66 art. l I, de poeniten

ria autem nulli dubium est, quod scilicet per contritionem, & sacramen in m poenitentiae in voto quis iustificetur. Quantum facit ad extremam unctionem, N: cofirm ttionem . idem est dicendum secundum Stiamri Dcram disp. 8sct. i. S sc saltem

in voto in casu necessitatis pqn Riunt orattiam ; tum quia sunt necessaria, vel propter

periculum mortis,uel ad constendam fidi coram urando, ergo si tussisu P uo habeat

copiam in miltriacauserat obicem, per Μ fac iumen Ia in voto recipist gratiam 3 piservi tui tecundiim sua με siti non enim d negat Deus auxilium necessarium in sempore opportuno. Alia duo lac tamenta cum non sint lacramenta Decellaria, & duui, ferant gratiam ad specialem finem, qui ha- heri non potest sine ipsis sacramenti si in cotve qtiens non conserunt gratiam antequam suscipiantur, sic patet an matrim ni O ; gratia enim ipsius est necessaria pro uxorato, ut bene se gerat in gubernatione sua tamiliae,ergo si non sit uxoratus, non indiget tali gratia.Idem dic proportionali ter in Ordine. Manet igitur probatum dari aliqua sacramenta, quae conserunt gratiam ex Opere operantis, antequam recipian

tura

Aduerte secundo, quod gratia,quae conia o fertur insecramento non ponentibus obicem datur post applicationem male riae,& prolationem sormae in ultimo ius aisti coptetit O formae, vel applieationis materiae, quia grati3 constitur per sacramentum,sed non potest dici sacranientum, nisi adsint materia,& sormai arx enim August.

Aduerte tertio, pins ςtiam sacramen conserre gratiam, pos quam fuerint coli 12 ι. ta, sed circ. hoc. Nota primo, quod cum

sacramenta inueniunt obicem,certum ests quod non conferu ni gratiam, quia no possunt bene coalescere charitas, de odium ιν ode qu ndo postea aufertur obex , tu fasramenta conserunt gratiam, di causiuit ipsam m*raliter, hoc est non quod sacramentum actu sit,& causet, sed quia fuit, ideo causat, sic aurasceam communιδεμ ta 1 bookgaib. i .eoηιra Donatι L .cap t. ra. lib- .cap. 3.hb.6 p. .ubi docet,effectum

baptismi haberi recedente obice, etiam si prius fuerιt sit sceptum baptisma. De My insita O pytet, quia irerari non polin, ergo nequis dum ipsum sus pit cum Obic a perpetuo careat etactu,& gratia baptisim, diςendum est,q- oblato obice,quis gra

r. 4 O. 13 8 δε λώ. Enr0.tibriment cv. 3. Ratio est ipsam et D.Augum supra posita, nam neque hic sacramenta iterari possunt, v ex Terdantio. habemusr14 de fide. Insuper gratia horum sacramen

torum est necessarei se idhue ut quis possis superare, quae impcdiunt usem talitin

SEARCH

MENU NAVIGATION