Opera

발행: 1496년

분량: 642페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

421쪽

Libee III

generando' uariare dilponem aliquo mo possit quado ut diximus haeeaecedens extrisecus & generalis ualde mutato est. Ea uero quae punent ad subam 9 qtitates icimas magis N ppius a P is indubie trahit origine pria de caelopuideri nullomo p5t: dc hoc sidem ue' i corporis reta quae psecta suba sut quies oles adsutem cientes pxta mae: uel in illis proportoe resp6det ut i his quae generatur ex putrefaetioe dc mixtis alatis de sita i qrtae ronis solutoe dicemus. Sed . n. aeris mutatio dies ad calore & frigus hvore re siccitatem nulla media sacere caelu pot: qs 1 tam uniuersature facit:qm exstim salubriter calefacies facit caetera ex accideti procodiloe materiae sicut uno eode*calore durescit limus 6e eaera liquescit & sub eodesole lintea dsi lauatur albelaut re lauatis interi facies denigratur: Caetera qm haec accidetalis mutatio est plurimu i ea p5ti id quod i lesti eo stellatoe accidetale uocauimus: hoc est 'de' positus& habitudo iunde uis radio' itendit at remittit xppea p plus mius i aere caloriualescit. Lob hoc ip uario solis sexu uariat liuot aci1 ipa dc ories atqi occides: ascedes atq; descedes easde sere facit idie Tuod mutatioes. Sut aut inter has primas corpoφ qtitates:&inarita mixta mediu qsi locu Ioetitae methemologicae Uressiore: qua' eua efficies ca extu iliciora materia stitium

plus e diuersitas q corpos secto' a caelesti dispoe depedet;Sie ut uere 6c autu ι fere flut tonitrua aestate gradines, hyeme nives &pluuiae minus atq a Mute O qtuor qlitates quadride has facit radius materia lapsus sua uirtute illae mo/uetur Oe radio: sed de matelia iseriore coaescui. Quare .p illius plurimu codillyone uariatur ut sua statu tertiae ronis latius explicabius. At Meetae substatis q non fessi materia sta de propria habet efiiciente cam sico ut saepe ide repetatur)subale propriu seruiatur a propriis habet miscae opimobile suumfluxu ut uniuersilica coopante/mutabile uero no nihil extrinseca aliqua generales ualde mutatio

ne facieter de qua tam astrologi dicere nihil etia polluitqppe q-a causis calestiba quas finxeruit nec ab hora natalit sed ab aliis pricipiis pedeat ut postea declara bimus manucqde id imi uestigamus O iniciat.s tu qd no efficiat. Haec igitur stelliges quaedmeruimus Auriuus Augu .no usq;q dixit absurde putari posse ad

Augustinus. solas corydrias agatus quosda ualere sydereos no asseruit: ita esse no accusauit ἱρ sentietes: sed eleuauit eulpa sic opina ea nota absurda opione a no usq;qPabsurda re promtias id o tam de qba etia cae, os disseretiis eet intelligendu explicaturus adiurit: sicut i sesariba aeremes de decessita videmus i pius ani lpa uariati& lunarilis ieremtis at de metis augeri 6c minui qu a genera re': sicut echinnos & cliocas fidi mirabiles aestus erant:-illius uerba i qes nihil uides anumetatu O ad psectae simius subaae faciat generatione q' diuersitates is maxiecora porales ad stellas reserti non debere: sed proximas causas statim admoniturus adiecit: quid tamen ad corpus Q corpo is sexus dc tamen sub eadem positione syderum diuersi sexus gemini cocipi potuerui. Haec ibi paulo ate supra cofirmas eade sniamrbauerat Hyppocrate exoptas Sc secudatiis mis rone reddete s duo fratres simulta aegrotaret lanulleo laicerent. Possidonia uero no probauerat ad eostellatiois

422쪽

patilitatem id referente acreptabilior insti multo coiectura medicinalis qm paretes Verba Aug.

ut erat eorrae assecti du cocii tent Ita primordia compto' affici potuerat ut conis sinto deci .deeutis ex materno corpore prioriba incremetis paris ualitudinis nasceretur: deindei una domo eisde alimus nutriti ubi aerem. & loci ponem, uini aqua' plurima ualere ad corpus uel bene uel male accipiendu medicina testatur ι eisdeetia exercitatioiba assuefacti ta similia corpagererent, ut etia ad aegrotandu uno Te eisdem causis similiter mouereturi ad c5stitutione uero id caeli sydetuue reser re quado coscepti siue nati sunt nescio cuius sit insoleti :Haec noster Augustinus cuius ipa uerba plexuimus: q, multi id im ex eo intelligentes ulurpatu saepius a nostris mota ab surde corpoφ drsas ad afflatus sinereos pertinere putat opinata Augustim Oem effectuu corporalia diuersitate esse a caloi Pinde de illis Augustino cosentiente astrologos posse uaticinati=pa' memores nihil la dici merito posse coepale/ qcori potis imus tpamentur cuius tam cas in caelo quaeretes insolentiae titulo taxantur ab Augusta .

Oputi m Sole multa opati quae ab aliis stellis seri astrologi putat.

Rima astrigogo' argumentatione retorquetes t eos declarauimus loga di p gressione , sed necessatia qd 1 nos ageret caela 6c caelestia actio quo uariare tui siue stellas ipta siue materia suscipiente cossideremus. Vndepala factu eesse eatu cam uniuersale nec effectuu distinctione Metti principale substantiale inde esse petenda. Nue ordine couenieti qsi gradu facto p ea quae disputauimus fecudae roni soluedae manus admoliemur: quonia. .depheditur uariati dispones iis p corpoν ad solis 6e lunae uatias ad nos hi tudines ide aliis de reb et planetis c5

tendebat esse crededa. nauices inqunt qtuot ' p solares anfractus & oium cor mue status csi ex illa uicissitudie, tu pluriarita incrementis decrementisq; uariatur qd igitur duo. s. sui qum colligit putat ex his: primu ut sicut echinos cochas oceanu=corpo' humiditates ad curticula lunae videmus imulati generaliter terrena mese s solis anua reuolutoe piter & diurna ita de caeteris quoq; reta assentiamur

eas Diuis euinctas ab illis gubernari. Alle' ut manifesta solis εc lunae pias i pmu lada sublunari materia i cogat ide nos credere de radiis alis' syderum hoc est illis quo I in occultiore ui tam inesse magna i pmutadis reta ει multipliciter afficieγlis. Nos neutru colligi pala faciemus sin haec 1M quae P se asser uti fauere potius aliter suspicanes iq, ptiusq fiat obseruationu illaF esum explicipiis ia costitutis rone reddemus tui pateat sicut argumentis ita nec expimetis nos adduci de sydep essici entia caelestiui uinutu mutatoe sentit aliud si s hactenus fa naturali rone duce pleripsimus. Nec interi cessa multas astresogo' sallacias ι multa obitet eis errata lugillare. Exordiamur igitur ab opibus solis uariat and lpa solis accessus at recessus hoc nos etia iureiurando si oporteat asseuerabimus. At hoc ipm radiaci facit obliquitas non natura signorum hoc est non ideo flagrat in leone ses: quia signum

leonis,aut solis domusiaut calidum signum ut sabulantur astrologi sed p i eo soleonstitutus α preximius ad aere nostν:&p sex enseseximior ante calciacorol.

423쪽

Quare uere iisti tonitrua

Liber III

li0qn E in cancro seruentinitati, seu no si tame=etia apud eos i solia domus aut φη ratio cancer nee sit idita sed aquaticursis in ariete sere mundii istauratflpri euocatis auetilis minita Diue primu redies ad nos Lecudia com uspropore corporita inIpsi ad Astrologo' ueto sabulamentii est solis exaltatic,me arie te esse quasi no ad cium mpuleis idem iri libra faciat arieti aduersa: lyapud nossa citin a iere. Du. s. hincti eris accedit ad illos. Totius igitur uatietatisquRcum tepore euenit Elaea est solis terras qs habitamus maior miorue distatia et unde plus minus ab eo caloris pilaipamus,hinc quo uere tonitrua fiui:qacu prevenenetit sol ad aliete dissoluitur aeris calore hyemalis humiditas: unde multa ad aere surstitialitur evaporatio sieges. s. nubtur unde tonitrua fulminaque pueniunt. st si astrologi quoque itelligilt quae ista demu uel sem nolentia uel fallendi cupiditas fui q natura illius signi hoc e arietis oparetur=ariete esse definiat signu suscitans pluuias atque tonitrua qre luna quoq; in ariete tonitrua sacere no dicerent ullo pacto

si possent aut uellent aiaduertere es non pro signi eius utitute , sed Elis ad siFu id puenietis acto cofingere Pati fallacia taptu a Pto. in libris apoteles mat ui lunam in ariete si facit morbumpraecipue facere uitiligine quam αλ-er graeci dicunt uulgo morphea: in cancro mentagra qua licheas graeci uulgoipe ines . in libra lepra in capricomo lentigines: tracta: n. hoc ab aeris statu quado per illa signa sol defer tur: hoc est a uetis qualitast quo tepore ta est in ariete. Aestatis cum est in cancruautunicum libra hyemis cum percurrit signu capricomitsi quide coditioniba ho, nam tepo' illa morborum genera quadrat. Veri uitiligo quae facile tunc inuadato apetque suppremam cutem ob humores ea potissimum anni parte redundates aestati mentagra quae de sicciore matria accutioreque prouenit. Autumno lepra siquide atrae bilis infectio existimatur lentigines hyemi quae de frigidioribus supera, tiis humidioribus generatur. Extrema igitur tarditas V a Ble sit aere magis uesminus calefaciente pro uarietate sui stus: adscribere signis sub quiba per ea tempo ta sol desertur. Aut si hoc intelligunt quasi tamen no itelligeret putare alios quo planetas in hisdem signis eadem opera irconcludamus statam in temporibus anni

diuersitatem no aliunde q a selis occasu recessuque fieri pro obliquitate signiferi

si nec aestates aeque feruent omnes nec emes rigent pro marinae pol dispone co/tingere quae momenta habet i aere maxima testimonio sensus θe s olemaei mec ea Quare u oes ad caelu referre necesse ejsterst uelut ad uniuersalem cam omnis rei corporeae ut ex

aestates aeque methereologicis Aristotelis libris intelligere licet: sic s in eadem aestate sit alus die calidae. bus calor itentior aliis hebetior: nec hoc ipsa tam exigat positura istas. mutatio facitis ior uel excitatus. s. uetus alicubi uel iundatio pluuiae ruet hoc genere Upia sidqda nobis procul ita fieri potest, ut cami non uideamus cuius uim cum estietuad nos tum usque caelum redundantem nihilominus experiamur.

Quod si planetae sunt aliis alii calidiores: dc quicunque minus calent possunt ex accideti dissolutis humoribus nec assumptis pluuias generare nebulis Ptexere caelu: unde deficit calor itenditur suus cotta sita uetiores ad siccuri calores codu

424쪽

Libee In

ecte no abest a pricipiis nostris ut ad aeris mutationem uarii sederis domtatus ali, quid iaciat: modo n6 alia hic dominata intestigamus Q ut nobis P imior aut rarci iis rectiori nos illaminat. quonia si quid peruenit ad nos a stellis superioribo id omnino pertenue esse suspicamur: pserti quod ad sensibiles istas pertinet Olytates: tu caulae tempestatum si quaerant in caelo pleruque non inueniuntur: siue dessellis ex astrologo'snia siue philosophoriamyut definiuimus sentiamus. Videtur hoe totum quod actionibli luminaria detrahit 8e adiungit ad materiam potius ee

reseredu/ioa uero lummaria est: a solo litu=alteria etiam permutata luce permu

tat=neutrii, lano' Otura quae Tuti uni P locis qui an sidem p planetis quibacos uratur ut perc5 uetia manifestabitur: quare ql mare pe sim sese uirgine ingrediente Meti agitetur 5castaetim euerocu puenit ad sagittaria: rursus

placida ut&nauigatale sese adplices delato & p -i ad geminos / cotra indicumlub virgine Ae sagittario tranqllu sub piseres de geminis nauigabile sit no de qualitate signo' sed de situ solis coditione mater. ae prouenit: qt astrologi quoqico Κι Naut laquerentur pinde utilis suetis nec superestitiosia nauticis obseruatio horum temporum utilis nolup habita maris rone ql nauigata quies etia obseruati dies quibo abstinedia nauigat sitio a tepcitutione pdicant: siqua habent a caelo causam taliunde habere si a sole non possunt: obseruauo.

quonia stata Ae illis&ppetua obseruatio est quare adsoletm referri potest reuius 1isde tempori, eade sereolao semp est habitudo: ad alias costellationes nullo mo do quae nitet eade iisdeco ibo inuentutur merbi gratia: suspeeti dies nauticis sempMartii pfimus. vii xv xvii. MY.dc. xxv. Aprilis sex. qntus. H. xii. xx. Februarii sex tus. xii. xv xvii. x, xx. hac illi invariabili Aseruatoe sem p utuntur aluiq) per hos

dies magnas maris plerunt fieri mutatiora uel ad tranqlitate uel ad tempestatem quare dubii ca sint euentus, securius agent qui abstinent/ne sorte in malii mutatio eueniat. Hoc igitur ad syde' posituras quas astrologi notat obseruatique pcipiunt redigi no potest, ea per ea idem anni patres illae similes ho redeant, sed dissimili meta quia illosi ς dies gubernatorita semper suspeetos interdit 1 nocuos nau gationis elicissimosque pnunciabit astrologus: de quos illi no multu cauerit periculosissi imos fui ea hora uario statu folis atque planetaμ mixta se illi agmina repsentabui. Quaproptet nauta huiusmodi regulas uti suis principiis inimicissimas n5 Habite quae ea diutina expientialc sublimis artis usu quotidie c6probetur astrologotuva Duplex potnitatis fidem locupletissima faciunt: possunt aut duplice habere cam altera a sole: este ca mali /altera ab aqua: ut sicuti nostra corporis humores suos habet periodos quibus moi ite illoθι diNNuenturi ita habeat luos oceanusta sole qm secusssi sui ad nos accessus recessu Lemomenta & mafis & corpo' olum imulate dispone euideli fide cogniNillus aut admonesta re ieetore oportet hac ire uarietate ab h s q re rustica eo nautica scribatro lure ortu stelia' fixan denotari ut are uti vergilia' hyadu caetera Fq; silerno ipe sint quaru ifluxus cauet uel expet sit salioqri nec astrolo i hoc dicet et q Pse illas phrei nisi cardines teneat/ee uolut i efficaces , sed ut magistris illa' artiu is iteratis i doctilio uisibile signit sit quoips illa movit quod neque ppetuum simu

425쪽

α conspicuum muenire melius si in emersu omisque x ς renciliaret et quod neque quod apud rude Maegus plus auctoritatis N ii me interda destribitur a medicis litudines hyemales aestare HV, si uua deniq; quo

quae hyeme inuadunt uerer quaeue uere deredere subautinu 'q

ia pro solis ad terras uicinitate at distatia. Quod aut delatradiebus id uanu & irraticinalei sed hoe postea eu de luna diremus. Ab αldem lolis

Pgressioni est assectio uariarm eu expertiu uitae, tum uiuentiu olum sub Iclina tiotinus caeli diuersis: quorio omnes eadem terrae feranti&popul mores habitudoque eor γ' uaria sit in regioni tauarus mec pici sole alias op tiari costellat:otnes,sia signa /kiolae silanetas quies illa lora subiaceat nos oportet ite tur sol tempinteremeru&capricornu .Quare quieu inter circules aequid tale&aestius e loliti

diu habitat calidissima necessario habitat regioner qui uero sub aquilone siti sutcu a sese plurimu absint, set dissima medii inter hos temperata. Et quonin dextra caeli pars oriens est esseatior ibi uirtus Bl1sqin occide tali hic reddi ratio omnium potest quantu pertiner ad caeleste cam quae de rerum proprietate istutur a P ιHo ubi di na' romata qu talia hoc nus plus caelestis caloris desiderat,ad orientem au ι strum pducuntur pariters leones dc trirides elephantes uidem terris se uniue redibiles α calorem e lut alsia potentem: ut generenturi ut uiuant ιεc in tuo uitsore permaneat solus homo ubi terra' nascitur 6c seruatur ob amplam naturae

suae sub multisormi habitu latitudinem, sub qua ho ut disserret ab hese u1 specifice digerentiae uana dederit tamen aliquita etiam philosophis suspitionem.

tui meridianam incesut patete quato calidiorem aerem spirat tanto sunt intus trigidiores quare timidi sunt iess,minatiὸ de quod antiqua hodierna experientia'Pbatur nati ad seruienda. Fiunt aut haec quia calor imiaicus Ita corpora elaxat: ut ca loris 1 testini maxima parte euocet atque absiamat: unde ad suma corporis eductus penetraliaque deserens in cute nigredine tin corde relinquit timiditatem. Contra igsub fingido exto degunt borea uerius animosi sortes & candidi iratione contraria. Vtraque uero gens siue quae plurimu est sub solet siue quae Inius dimouetur ab eo paru humani natat:& pa' sociabilis est obcaloris Ac stipuis exuperantiar P quaa mediocri recedit temperamento in quo nostra natura potissima sita est. Sed MError astrolo utraque gens imanis re vestis cu ob eam qua diximus edem cam: tum altera q3-M F, dem quia ferox altera quia meticulo a. No igitur quod astrologi graci fabullaturauia extremis climatita noxii planetae saturnus marsque dominantur rideo populi

i imaniores inre qa meridianis satumusrideo timidi& uitae breuis: qa uero marsaquilonaritat ideo lacosiores .Figmentum hoc in quo nec caeteri concordat astrologi qui no mciunt martem aquilonariba: sed luna. OS nec marte utentes neque luna propriam ex sole reddimus ronem conditionu utriusque gentis: qua prater alia somniare sibi nugalis potius est q philosophi. Doni natur ut dicunt etia saturnus in icidia:& tianen ibi longevi sunt:cut igitur breviata meridionales ob Iatumi Boreales

426쪽

Liber

Guberat et eur fimidi enam id ibi Mutur serotissima brutati ecto a tamen m septentrione imbit Aristoteles ee uici Ora sed humana mediocritas extrema agerrime patitur Sc qua rone uentres hyeme calidiores q aestate,ita illi sub ni, risio ardore intus frigescat uixi exaeto uitae ano trigesimo senectute conficiuntur ut narrat Avicina. Aquilonares sub gelida sede penitissime seruet in principibustri resis coctu calore multot sanguine oc grossiores tam australibus robustiores iquato illi spirituu sanguinis subtilitate ingeniosiores euasit mediae nati oes nec

inopia sanguinis nec crassitudine hebetes sicut prudentiores & sapient ores ita facti ad principandum & ut sic dixerim magis homines sunt. Hae de calesti circulatione generalis uarietas incolatum tetrae cui peculiares admodumultae ex sublu/nari dispone terra' aeris Ec aquae du allia. Duel paludies in uia ues stagnatiba asis regio semimarcida nebula' ident de caliginosis nocties obsidetur sin uetis puta asperitaties uel editior motibo. Tenui ia te his plus q oporteat transeunt haec a ter melius ris ad aere & het ipse aer ex se Has p etates fias. s aliis locis ut Panetius ait non de caelo petitas sed de suis principiis habuit,& suas:quae qde discrimina in afficiend scorporibo plus minus aere possint in abiguo e permutare haec hitatores ipis statim suis afflati patet pea Ous uesiciatur, quae psola aqua' aeris coditioe uel noxia uel salutaria fieri nemo e sineseiat. hinc prima ob caeleste a sole ipressionem V . . corpo' est diuersitas qua alia statim de uictus rone coseatur. At syriis' morul uarietas ctea corporis fistupendet &ab educatione assuetudinis sucidameto quae naturae uiribus 'imat. Accedat leges Ous in ea re plurimu est momiti adeo ut 'VM Nseras natiora maluetissimas reddere si rite seratur,& eotra sortissimas enervare dc ex optimis reddere malas si lant malae facillime possunt unde artatrii libellas con/tra OEm naturae necessitate euidentissime declaraturaInfames olim galli fuere amor:&3 puero si Ptolemaeo et credimus de Aristoteli qd ita ciue scelus beneficio inristianae legis θι sanctissimi principis Ludouin regis exhorrent ut sub caelo nu la natio magis Nec tamen oportet unius populi niti exeptis=cu orbis fere totius euagelica plicatio imores i& instituta mutauerit quae a primis fuerat edita. Pot aut ad artes magisteria 3 capescenda regiosi qualitas multa qua sis. L primit sottiatur ut Qualitas reuel mercaturae nauigationil se dedat opportuna mari ciuitater uel litteris accadet gionis multamiae pxima ruet militiae si infestis finitimis aut ciuilita intus saetionibus agitetur. iacit ad attes Sunt quos fertilitas copiam desides holas Ac uoluptuarios iacit exiguitas ato sterili capiendastas latratiosos industrios diligentest veru . n. uero dicet aliqs sorte astrologo' nos Relponsio haec no negamus sed asserimus tecu ac micamus merueepterea locis alias Oprie Ruro ogos rates, ex indesicet priuatis influxibus peculiario costellatione iaterissimus pro tri

gono:P planetar* signo cui regio subest: pro edi dispositione sub qua ciuitatis ia,

cta fundamenta sub qua eius imperium faut rex. aut tyrannus inuasit. Uera igi/ Consitatis

tur ut sint quae tu dicis non sequitur ut ueta quo nostra esse non possint. Sed nee ego ex his quae comemoraui egregiissimi diuinatores illud consiti puto ut no pos/unt esse quae fingitis: sed ut intelligamus ita plene per ea quae diximus cam reddi Exemplum.

427쪽

et III

posse omniseriae diuersitatis 5 locorum N gentium iut quatere alias musas nursi me necessarium sit.Nam quas uos supra astrologi introciuxistis &falles &fabu/losas esse sequentia demeristrabutructum disputantiba nobis aduersus ea ad quae populorum regionum ipsi diuersitatem resertis suturum erat ut quaereret aliquis quae nam igitur esset causa tantae uarietatis i proinde prius q sellas eueneremus ueras demonstrasse causas oportuit ut hinc illa uestra ncri necessaria intelliganturiqpostea ut ficta & impossibilia redarguentur. Sic nec caeli illum uiuificum calorem de quo supra tam multa diseruimus:nec solis efficatiam ideo inti oduximus ut uestra eouelleremus nec illud ite ex sydera ad nos distantia propinquitateque radii os intendi atque remitti. Sed prius Q comentitias uestras nugas retaleremus ostederemus absurdissime mutatione pro locis simis aspectibus sydereae potestat tisi a uobis fingi notum sacere uolui. quicquid caeli uis efficit in nobis auctoritate philosophorum itestimonio sensus=iuditioque ratiose id totum per c5munemissaxum luminis laluberrime talidi de perpetuo moto corpore iugiter emanatis fieri

sufficientissime pine. Quare alias fingere uinutes seu stellares influxus ad corpora esse superfluum post quae deinde facilius declararetur quas uos taxistis crede/re non iam superfluum esse sed insanum. Cap. XIIII. Lunae uis quomodo uarietur:&dies quoslam lunae uera luperstitione obseuari . Stendimus ex operibus soli, astresogorum dogmata non necessario pta opinio Pων ri. Idem de operibus lunae ficiendum. Ptolemaeus in apotelesmatis lunam lemaei de opa ab interiunio quouu diuidua sit hinniditatis amissius effectivam eetionita lunae inde ad plenitudinem us calorista 'emtudine siccitatis donee item sit diuiduartum ad coitum usque rigiditatis. ita illam in prima orbis sui quadra ueris & aeris

in seeunda aestatis&ignis: in tertia autuni terraequeris quarta hyemis at aqu naturam haberet 8c horum qualitates temporum i corporibus tunc maxime exta

G, utario tare. Per bella magis ista diuisio q naturalis 5c uera: quando quidem ratoris ista

conditio, ut cum est debilis humiditatem nec moveat: ut qui scilicet uix sentiaturcu efficaciae non nihil habet soluere adoriatur soluatque diffusius quo potentior enisi eatenus inualescativi Q fluere facit humiditatem absumat: nam exsicat tum ille non humectat: rit lunae calor ut pote ualde tenuis haud ita unquam intenditur ut exsiccet: sed intra fines eos ex sciti quibus humefacit corpora caloremo arefacit: quo sit ut quo plus luminis helluna plus efficiat humiditatis ueluti &seus caloris: inuicem sicut lumine destituitur ita pariter& humefacit minus r&calesa, est. potius ergo ueris naturam qualitatem p sequetur a primo quadragulo ad plenilunium: g ab interlunio ad quadrangulum ipsum primum siquidem ueris natura humida definitur mee potesta secundo quadranpulo ad coitum hyemem ι

428쪽

Liber III

sentare: autumnum a plenilunio ad ipsum quadrangulum: si quidem lautumnus siccus Mems humida est: luna uero postst fuerit plena donec semiplenae humefacit:& inde ad coitum usque desiccat/ut scilicet eius humectatione cessanterquare tum etiam duratura ligna ceduntur:Multo igitur rectius ipse Ptolemaeus in lib. centum enunciatorum dixit a primo lunae quadrangulo ex quo scilicet a congres, Ptolemaeussu solis abscessu luere corporum humiditates ad secundum usq; quadrangulum i lib.centum in reliquis uero temporibus decrescere. Quod quidem praeter rationem quam dii enunciat πximus ipsa quoque experimenta testantur: nam crescente luna humidi fit accessio Experimera decrescente fiet imminutio.quia non lucis tantum hoc qualitas sed motus eius quoque ad augmentum uel decrementum operatur: quo circa i cum sese digressa incipit exoriri donec media.illuminetur/plus humefacit calefacit e q cum tantudem possidens luminis secunda dichotoma tendit ad congressumiquare scilicet illic tu me augescit hic deficit. haece tota lunaris astrologia: a medicis: ab agricolista nautis utiliter & naturaliter obseruata Nam in uniuersum quidem plantationi comi Cue crescetis modum existimauerunt tempus adolescentis lunae illargore semina humore cit lunae s plabata=ipsa quoque uelocius adolescant: decrescentis uero cedendae materiae quonia talioni comta omnis materia siccior atque attenuatior est quare no tam facile marcet carie modum. conficitur. Contra si qua tollitur luna lumine aucta quare tunc humor exuberati decresce facile putrescit ato corrumpitur. Quapropter iure laudat Hesiodus nonam lunae materiae diem assioribus conserendis sicut decimam tertiam . quoniam ut ait Plutarchus redendae

insita uis radicies pleniore iam lumine spargitur: eadem incommodam seminibus Uerificatio iaciendis facit quod iactum semen pluuias magis desideret ut coputrescat.&ger quorunda diminet. Porro decimam sextam negat idoneam plantationi quia deficiens lume ger Hesimina satis non euocet. quare quoa Virgilius dixit septima post decimam Belix Nponere uites s quae sequuntur: haud ita possit intelligi ut decimam septimam diu Plutarchu, nisieetitiam haec uitibus ponendis minime scelix lumine deminuto. Sed aut pri Declaratiomam septimam quae sit post decimam meliorem idest decimam quartam iudica/ euiusdam lo=uiti qua de plena luna diore in citer uites ponuntur: aut quod rationi cosonat ma-Vitolii gis duos dies laudauit septimam Sc decimam, sed decimam magis:quare post deicimam inquit septima stri, est. Sic enim se res habet. Si quidem die septima luna diuidua satis caloris humorum radicibus plantarum suppeditati sed idem iacit uberiusque dies decima.Omnino decima septima praeterq imperite Sc salso denotari non potuit: cum sit illa non ponendis arboribus sed cedendis magis idonears Hesiodus quoque tradit, ob eam scilicet quam diximus causam humidi decrescentis. Quare tune aedificandis nauibus ligna parantur quas oportet perennare diuitius. Quod autem tunc quoque comportari fruges in aream iubet graecus poeta ihane habet rationem r ut scribit Proclus 'soleant post plenilunium uenti suscita ei quibus a grano palea ipsa sumaque discriminetur. Sicut autem in his diebus operum rauci 5c ratio fatae cognoscitur: ita possunt alii lunae dies certis operibua

t si

429쪽

esse commodiores iratione non ita manifesta, licte se naturalibus illis quo qu diXimus pricipiis orta. Siquidem tanti luminis portio eum re aliqua conion rς PQ test Congrua portioneiquae dissonabit ab alia quo forsitan genere illa sunt stri Hesiodus sexta luna praecipit agnos: staua boues 5e sues. duodecima mulos se xtam & decimam sextam maribus gignendis oportuniorem q foeminis: decimam

uero foeminis: uerum magis castrati uitulos autumno luna decrescente iubeti rati one notarqreemalaulandis metuunt fluxus humiditatu, propterea&siccu tem

pus S siccam lunam desiderat . qua de causa castratum prohibet etiam multa potione: sic euidens ratio cur sextam Sc decimam sextam maribus gignendis oportu niorem q scaeminis dicat Hesiodus : Heminis uero decimam quartam : quoniam ut est lapius repetitum a nobis r ciescit humor cum lumine. quare plena luna stilla ibunt excrementa generationis humidiora/unde proles staminea magis si mascula Ad hunc modum alia rediges ad naturales causas ab Hesiodo tradita. qui tamen

non nulla licet ad modum pauca miscet ex uetere superstitione: led nihil usquam quod astrologis faueat gubernatores. Ite ex his uicibus aduenticii luminis in luna Nautae multos citra superstitionem obseruare utiliter possunt: quando plurimum potest illa uariatio lucis in aeris habitu permutando i quare prudenter in noviluniore plenilunio nauigationi es abstinent: quado per haec solent tempora tempestates Medici pleruque suscitari. Ipsi quoque medici recte consulunt aegris d1es obseruantes in

auctu crementoque lunae ne fluentes plus minus eos lateant humiditates, in age/isto praesertim corpore j quod propria ui destitutum: magis sit oportunum iniuriae peregrinae. Nam gratia exempli adolescente luna uenam incidere. Contra uenγtolare deficiente potius quam adolescente: rationem feste habebit. cum incilioue nae expellat uentosa atrahat .Quare ebullientibus expansisque ad extrema corporis per initia mensis humoribus plus sorte q oporteat attractae materiae educeren ι turmisi quis dicat artis opera semper esse taliciora quae cum naturae progressione eone dent. Sed haec medicorum iuditio relinquantur. quaecunque uero praeterhaee obseruauerint ea uanitatem tabent manifestam .ut sequentibus patefiet.

Cap. XV. Aestus maris in aliam causamq in lunam referriposse in qua tam & si reserantur nihil inde iuuari astrologiam. Opimo lara

cenose ex me

is Adgandi

E fluxu maris atque refluxu multiplex quaestio est eum omnibus uidea d tur hoc a Iuna procedere Adetandus ex opinione saracenorum causam accessus maris atque recessus hanc εe narrat S probat. Nam eum ipsa in iquit maris sibi brachia puta quae interiecta terrae dirimit moles iobviare atque conuere impetu com properent; fit tum montibus interpositis tum ipsius tetrae si .

430쪽

labee III

tur ut ab eodem cursu, dum deficiunt referantur ucque inde quo M paternus at naturalis impellit motus: loci ipsius positu reuocentur. Lucia uero in causa non est e alioquin eueniret hoc idem in maribus torridae zonae uicinio γribus: cum nec magis absint a lunar ut quamobrem illius uim non persenti ant: nec humide minus undae natura putantur:& tamen nulla ibi reciproca tio: quare scilicet deest causa quam diximus concurretium partium mole ter

renissitus hiantium. Haec illius sententia non magnopere abhorrens a simi litudine ueri: quando naturali propensione feruntur elementi cuiusque par res ad suam integritatem. Quid igitur mirum si discluta loco terris interi

iacentibus praesentes occeani=dum concurrer gestiunt littora feriant accedentes: dc obiectu repulsae pariter retrocedant: qua causa sublata squod in australi pelago euenit videmus hos aestus non apparere. Ita quispiam dixerit hunc

accededi recedendique modum naturalem esse aquae non quatenus aqua et .

Sed quatenus partes habet elementi principalis,obiectu molis terrenae ditem opinio .ptas α separatas. Quae ratio si cui non satisfacit audiat illam: confitentui affrologi non euenire tales recursus in omnibus aquis i etiam marinis r sed in his tantum quarum terra profunda dura motibus crebris aspera i& inaequa illis: aqua uero multa: quae nec adiectu fluminum crescit: nec digressu demi nuitura sed diuturnam ibi traxerit sedem densitudine spissa: Quocirca coniceptaculum fiat calumnaque uaporum multorum 1 nec tenuium: nec facile dissiabilium: qui de suis parentibus i hoc est aquosa terra aqua terrosardeque caeli calore iducunt amaritiem illam notam atque salsuginem: has quoniam conditiones,&sontes:&fluminat sed& maria quaedam non habent: ideo in illis dicunt hos aestus non apparere: Poterit autem cuipiam hinc appare re satis aperta sc sussiciens causa marinae reciprocationis: siquidem de isti terra α aqua uapores identidem quales diximus tuentique suscitantur: unde iri aqua sit uentus atque tumultus:praesertim st ex motu impulsuque isto:& uaporum admixtione icalesciti quare locum quaerit ampliorem quo sedi fluuidat. Accedit quasi tertia causa motus reflexio uentorum Uellicantium aquae summa ad insem illius patres: qui spirantibus inde uetis implicati:proruat aquas in superna conati: tum aquae necessario dum eructuant/abundanti tui

mescuntque&reiecte pariter repulsae: Reuolutae propriam faciunt accessionem. Rursus ubi uis illa dissolutis uaporibus conflamescit: subsidunt atque semunturi& in angustiis se contrahentes, ab occupatis locis abscedunt: quae

uaporum uentorumque generatiot pro natura maris: sicut perpetua serme ee

perpetuaque dissolutior uidetur iugis reciprocationis causa su ens. Vnde

SEARCH

MENU NAVIGATION