Bessarionis cardinalis Niceni, ... Oratio de sacramento Eucharistiae, & quibus verbis Christi corpus perficiatur. Eiusdem Epistola ad Graecos. Index eorum omnium quae hic pertractantur

발행: 1513년

분량: 97페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

51쪽

DE SACRAMENTO

latuerit Dionysiu, luis canonu omniu expertissmss. Volebat sane Dionysius, quanqj sanctus, immo vero etia martyr,eos qui ex Pepusianom heresi ad fide venirent.no debere baptitari.Cuius cotrariu sentiebat Baν filius,nec veritus Dionysii,ec sancti, ec martyris auctoritate,qui cotra eius opinione iudicare diceret*,ad side ex ea heresi venietes,rebaptitari debere, Φ no recte,nem in nomine patris,eciali, spiritustancti essent hae

ptisati. Et nobis igit miradu est, quo dixerit hoc Damascenus.Sed meminisse oportet, homine eu fuisse, Quis mira sanctitate praeditu,ec fieri aliqn potuisse,ut p imsi hecilitate humani ingenii, no recte aliad senserit, Nos vero non ex iis,vel ipsum,vel alios de illis,quae palam, ato unanimiter tradiderat,sed poli' ex his haec discersner ac iudicare debere.Fortassis aute, quod impossibile no est,diceret quispiam,verba illa Basilii,quibus h semunera praefigurativa nominauit, tepore Damasceni locu ante verba domini i missa Basilij habuisse, ideo eo modo ec recte exposuisse Damascenum,nunc vero nescio quo, ea verba fuisse transposita. Multa em hule similia,tam longo temporuet interuallo acciderui. Siquis

dem apud Apostolu his illa verba posita sunt, Hoc fa

cite in mea comemorationeadem post,Hoc est corpus meum. Et post, Hic est sanguis meus. Nos vero semel tantu in sacra cosecratioe hoc dicimus .Prsterea sacras particulas,hoc est sacre dormietiu memoria,multo any te domini verba uxta eunde Dionysiu,facere solebat, nos vero hoc multo post, mutato,nescio quo,ordine,facere consuevimus. Minime igitur miranduesset,si hoe praefigurativi vocabulu Damascent tepore, ante dilica, est a locatu,dehinc a recentioribus,co quo nunc legia

ioco, intulac positu fuisset. His ita expositis suaest,

52쪽

EvCHARISTIAE. II

in ea tande,quae de sancto Dionysio si aduersariis obii Yci solet espondeamus. Verba eius haec sunt inde diuinus hierarcha accedens ad sacra altare, laudat pdictas sacras operationes dei, sius Iesu prouidentiae, quas psalute generis nostri, beneplacito sanctissimi patris nspusancto,scim euangelica verba operatus est. Post baut laudavi oc venerada, intellectuale F speculatione eom intellectualibus oculis perspexit, ad symbolicam eoru consecratione venit, & hoc scaena traditione diuisnam . Unde deuote simul & hierarchice post laudes di

uinam operationu,de cosecratione eoN respondet. Tadixisti inquiens Hoc facite in mea comemorationem.

Deinde postulas,ut dignus fiat hac cosecratione,& ad similitudine Christi haec diuina perficere valeat,& caseste distribuere,consecrat diuinissima,& manifestat Iaudata per symbola sancte proposita. Ad haec Dionysii 'verba,quan* dissicilis stre responsio videat, apud eos

praesertim,qui cotentionis cupidiores sunt,cb veritatis, dicimus tame, di ingenue attestamur, apud probas,&deuotas aures nihil in his esse,quod ijs quae supradixismus,aduersentur. Quid em, o bone lesti,clarius, quid apertius,quid manifestius inueniri potest, Ii verba sanctora doctoiuer, de quibus supra mentione fecimus, ver hae domini mutare pane in corpus,illa sacramentu inae gre perficere,verbo dei pane sanctificari, panem in corpus per vestu mutari, ante verba panem simpliciter esse munus quod offertur, post verba mox in corpus mutari,aliam huiusmodi. A quibus quomodo quaeso te dissentiret Dionysius praesertim doctrina,& sapientia, ac vitae sanctitate aequalibus,atq; simillimi se' Profecto nemo hoc metis copos fateatur. Est aute, quod Dion

sius inquit tale aliquid quale superi is diximus. cu

53쪽

DE SACRA MENfo

opera in creatura totius trinitatis comunia sint, ut hoe omnibus palam fiat, opereprectu est tota nos trinitate inuocare.Quod cu simul, Sc abs interuallo teporis fieri no possit,cu praesertim oporteat omne illo',quae ea nocte gesta sunt, historia enarrare, necesse est nos una post aliud,scim vim, re naturam nostrae Fnuciationis inponere. Ita ergo post verba dominica quibus iuxta Chrysostomu, integre perficit sacramentu, acrposita erasmutant,quibusve ut Gregori' Nissenus ait, sanctificatur panis,in corpusq; transfertur, patre,ac spiritum Palam,atq; aperte inuocamus. Hanc vero manifesta inuocation tan j multitudini notiore,uadit beatus Disonysius,cu sacerdote dici post ij P se respondi dicens Tu dixisti,Hoc facite in mea comemoratione, tunc deornum ad cosecratione accedere.Consecratione em hoc loco vocat,no illam quae sola,N principalis est,ec sine qua perfici mysteriu no posset,sed eam,quae notior est, ac manifestior multitudini,quaeq; ad primam illa, at pprscipua,quae fit verbis domini,refertur,qua eode teporis mometo,ec ut supra diximus eode nunc,o verbis dominicis aptulisset sacerdos si id natura rem ferre potuisset. Hoc. aut ex eo quom sit manifestius, ψ etia ante haec verba,perfectu iam sacrametu ponere videt, di/cit,q, hierarcha accedes ad sacru altare, laudat pdictas sacras operationes,&ita cosecrat diuinissima, di manifestat laudata. anifestare aut laudata, iuxta expositoris sentetia, qui fuit vir sapietissimus, aximus,estes ra facere,quae laudata sunt, hoc est diuina opera Chimsti,quae enumerauit facta a saluatore nostro,in remissisone peccatom,5c in vita aeterna.Haec verba sunt Mario mi, imo etia Dionysq. Nemini aut dubiu est, memooratione diuino beneficioni fieri ante verba dominica

54쪽

mae vero illa sint,ipsodo 'orenumerat. Qua ob re& ante verba domini milla haec,manifestissime docere vi odentur.in aute in remissione peccatoue,ta vita aeterna ipsa opera ducant,mox per verba dominica sequit, immo vero inter ipsa diat verba c5tineLHocem est,inquit corpus meu,quod pro vobis tangit in remissione pecocato*βc hic est sanguis meus,qui pro vobis,ec multis effundet in remissione peccatom. Quaobre iuxta huius doctoris sentetia,ta piacis est sacramci cu dicimus remisssione pist5 1 nobis prsberi. Dicimus aut hoc subito e post verba dii imo vero in ipsi' dni verbis,sequunt eri haec illa diat verba,quib' aficit sacramctu.LHoc incorpus meu,& hicest sanguis meus, queadmodu res ipsa re ipsam sequit,hoc estp 251stremissio,dnici comis cosnurnion cui' est esseetiis. Medio igit illo me, quodiuina opera ante verba diat laudant, ec quo eade post illa verba populo manifesta fiunt, secratio fit,illis videlicet domini verbis . Addit etia postea idem sacer Diony 'sus,Posti aut laudauerit,dc venerada, intellectualem

speculatione com intellectualibus oculis perspexerit, . ad symbolica eoru consecratione venit,&hoc scerindiuina traditione. Que locu exponens Maximus at Besenedices. pane,& calice sacroluet munem. Ergo bndictione panis,& calicis cosecratione ait esse Dionysi',ea

scaeni diuina traditione: Bddictio igit panis, θc calicis, qua tuc scaena Dionysiu sacerdotes utebant,cu dicebat Et gratias ages biadixit,sanctificauit,stegit,dedit dio scipulis suis,dices,Accipite,&madiicate, hoc est corp'meu.Hsc in qua bladictio a verba diaifficit sacrametu. Quamobre scim diuina traditionem hoc fieri inquit Dionysius. Traditio em Christi haec fuit, Accipere pasene gratias agere, benedicere, di verba illa pronuciare.

55쪽

DE SACRAMENTO

B Notine igitur luce clarius videmus retia testimonio Dionysi per verba domini cosecratu esse eucharistiae mysteriss,benedictione praecedente Praesertim iuxta Graecora ritum,qui post oblatione munem in altari, nuntea, nec antea,nec post benedica nisi tantu cu se existiymant c5secrare,quasi benedictione cosecrationi necesse sariam existimantes .Propter quod hanc benediction qua Dionysius,ec Maximus ante verba domini fascienda censent,praetermittunt nostri,no recte quide nocientes. in si tunc benedicere decet, ut hi doctores senu tiut,immo vero in dominus tradidit, proculdubio tuc prol atis domini verbis,credenda est fieri cosecratione.

Subdit deinde Dionysus,q, postulans hierarchaint disegnus fiat hac consecratione, re ad similitudine Christi haec diuina aficia oc caste distribuat,participatumst,

prout sacros decet,participet, cosecrat diuinissima. Ex uibus manifestissime apparet,q, haec verba, consecrare,ati perficere, per synecdochen, ad ea quae sequunt,

accipi debet, id est ad castam distributione, re dignam. Participation quae omnia post consecratione mysterii precari, ac petere solemus. Quod facileest intelligere, si quis missas a Iacobo,Basilio,ec Chrysostomo editas,

diligenter animaduertat, tuc em supplices Oramus, ut digne communicare, re caeteris distribuere possumus. aobre quae subiungunt verba,consecrare,ac diuina

conficer aut per synecdochen,aut per histerologia discuntur,vel sorte Ruod supra dictu est manifestiore in

uocatione, quae saluatoris verbis no ita aperte continebatur,significans. Haec habui,quae de eucharistiarias crameto,sicuti ab initio pollicitus fueram n praesentia dissererem. Ubi ita ni falloriaduersantia rationes, allargumeta solui ut nulla posthac frustra, ec inaniter co '

56쪽

E VCH ARISTI AE. III

tendendi relicta occasio videret. Modo omnes mentis Cnerint,cli manifesta,*J extra omne coletione sint sanetam doctoru testimonia,quibus ostendit verba domini esse,quae sacru eucharistiae mysterium integre permciunt,ac iccirco caetera quide omnia verba ad haec, haec vero ad alia minime essὶ trahenda. His praeterea maxime omnives se credendu,tum quia unanimes,ec unius sententiae omnes sunt,siue orientales,siue occidui,tum Q. ita clar ac manifeste de hac re loquunt, ut nulla omnino dubitatio supersit, ubi quae exaduerso dicunt,ita obscura,& quibusdam quasi tenebris inuoluta sunt,ut . plures,varia' ,N vix extricabiles recipiant expositio

nes .Clarioribus aute ad mist quae obscuriora sunt, coognitione utendu esse, eruditi omnes ec putat, re iubet. Quae cu ita sint, ad extremis eos, in quosv manus haec forte peruente hortamur tin obsecramus,ut omni re tecta contentione, studio dumtaxat inueniendae verita . tis,haec legentes,ad ipsam veritate accedant, inuentam suscipiant. sceptam 3 caeteris patefaciant. Valeant aute hi omnes, qui rationis callem minime sequetes,ca cdtentione,ac sspeetia iurgijs,ec columeliis, quicquid

eis in mente,vel potius bucca venerit,memini parcentes,emst .s ctarciato euomere erubescunt. 4 ωΥ.

57쪽

LANI, SANCTAE ROΜANAE ECCLESIAE CARDINALIS, PA TRIARCHAE CONSTANTINOPOLITANI, EPISTOLA AD GRAECOS INCIPIT.

Ess ARION diuina miseratione,

sanctae sedis apostolicae gratia,sacrosari star Romanae arcetesiae cardinatis,patriarcha Costantinopolitanus, dilectis in Christo fratribus, ec filijs, archiepiscopis piscopis,presbyteris,monachis sterisin aliis aecclesiasticis,ec saeculatibus viris, prouincias sanctae sedi Constantinopolitanae subditas habitantibus,pace, di benedictictione a deo omnipotentrivos lentibus dumtaxat, eamq; desiderantibus obtinere, taquae ad illam obtinenda ducu omni conatu agetibus.

Voluissemus .psecto dilecti fratresα filii, ipsi vobiscu

loquetesinare ali accipere ratione eoηt,quae ad nostra

salute necessaria sunt, quael vos ec loqui, N agere se terno, ac paterno affectu desideramus. Sed quonia ecconditio p esentiu reruJc tanta vastitas pelagi, ac insteriacens longitudo terram id prohibet, quod reliqua est, literis ossiciu nostru exequi conabimur hac epra

particula aliqua eoru quae cora loqremur,exprimemus. Obsecro aut decim, utcssea vos charitate audiatis quae

dicturus sum,cu qua ipe vos alloquor.Tcstis estem mihi ipse deus me nostri cogitationes latere no possunt, v primo quide zelus eius, deinde arctissimu charitatis vinculu,quo nationi nostrae intingimur e vilisc scri

58쪽

AD GRAECOS. II

bam moud neet ea patiunt reticere,qus vobis cognitu necessaria sunt. Ante ola igit monetote fratres,& filii, qualis olim, j. excellens fuerit natio nostra,cu doctrina,& omi sapietiae genere,iu csteris virtutibus,quae psterea viresvius potetia,qui principat' nostro' fuerint. Quis em dubitat,Grae N gete Oim liberaliu artim ac totius sapietiae no mo inuetrice eruet etia plactrice extio

tissecillic sema oc virtus,ec religio,ec sanctimonia flos

ruerui. Illic enituit totius orbis imperiu.Nuc vero hea inscelice,& misera patriae nostrae coditione no mo principatu,at 3 imperia orbis amisimus, veru etia seruitute patimur,& hanc quide crudele,ati turpissima. Domisnant em nobis holas truces,barbari,aim indeles. Nec

solu hoc passi sumus,sed ne simulacru quid disciplins,

aut ultu sepietiar vestigiu apud nostros relictu est. Solitem disciplinarM bonae artes, paratis primo quae ad vioctum necessaria sunt, quaeri,at 3 inuestigari. Quae cum nobis in praesentiant ob seruitutem,ec inopiam deficit, nulla amplius sapientiae ratio est, nulla disciplinadi car nullum optimaru artium studiu,w rtus sola,quae ad mores pertinet,quaeq; studiosos sui bonos efficit, ea vero manet,maneat* semper apud nostros.Sed quae causa esse potuit,ut moralibus virtutibus praediti, oc sapio entiam,ec principanim,ec ipsam rerum omnisi dulcissima libertate amiserint: Non em fortuna,vel casus,aut temerarius rem euentus,ac fluxus instabilis, tanta noostris calamitatem intulere nisi quis pute res humanas diuina prouidentia minime gubernari,quod etia cogi tarc impium est, atm nefariu) sed nec delici orum i ostrorum multitudine, eius rei causam fuisse dicendum est, ut quidam deo humiliantes, dicere consueuerunt. e. em nos magis, ψ caeterae christianoru nationes,

59쪽

EPISTOLA.

C quas nunc mundana ista Delicitate frui videmur, pecocatis nostris deum irritavimus. Siquide oc dictu est, revere ut arbitror dictu,nostros in his,quae ad mores, ocvitae honestate pertinet,nullis esse inferiores. Verenduigitur,ne potius tot, taloruio malom semes, 5c materia fuerit, graeci veris dogmatibus per socordia omissis, ab intemerata fidei veritate secesserunt incosutilem domini tunica scindentes,a catholica aeccleta sunt dis uisi.Cuius rei causa fuit, temeritas quorunda nostror tanc alteri principatus sui ratione reddere cogeret. Hos deinde posteriores quoi,no tam sua prauitate moti, stilloWallecti peruersitatessiunt secuti. Sed deponere alio quando,ac prorsus abigere hanc perniciem, decens,ac salutifcru est. Quam ob rem vos hortor,ta rogo fratresec fili j,in spiritusancto desideratissimi,omni studio, ac

conatu antiquam nobilitate resumite, vendicate vobis

postina gloria, veteres illos, ac sanctissimos patres, ec. doctores nostros sequimini,quoN eade confessio, eadesemper fuit doctrina pietatis, cura qua nunc Romanaa cclesia tenet,ac profitet.Recentiores istos tam pestiferae diuisionis auctores codemnate,persequimini, exterminate, Cecomenica synodu Florentiae habitam,deuoota mente suscipite,& quae ibi sancto cooperante spiritu decreta sunt,syncsro corde credite,&rfitemini. Mulotae,efficaces eo in loco rationes adducts sunt de pro cessione sanctispiritus,multa virini a patribus,in vinusin sententiae confirmatione dicta. Vicit tamen apud omnes haec sententia,patre,ec filiu esse spussancti principiu, eum in ex utroiu tanΦ eX uno spirante .pcedere. hiulta sanctom doctoiu,nsi modo occidentaliu,verum etia orientaliu,ati nostroN, ad id a bandu testimonia

adducta sunt,multis id rationibus demonstratu. Ne v

60쪽

AD GRAECOS. III

ld nostroru Incuria euenit,no em segniter, ned neglige Grer eam rem inuestigare conati sumus,o fratres,multas noctes insomnes egimus,magna vigilantia, solos stus dium. mma cur1 adhibuimus. Sed credere oportuit veritati,victi sumus doctoisi sententijs. Absit ei h a boam animaώ fideli, ut ostensae veritati claudat oculos, eam* victoriae ambitione despiciat. Retulissem nunc vobis particula rationu illam, nisi lex epistolae .phibe tet,simul* vobis liceret longe plura alibi videre,ec leagere, b nos referre in praesentia potuissemus. Plerim ex his qui nos antecessere, doctissimi, di sanctissimi viri, multa,at v praeclara de hoc dogmate literis mandauearunt. Nos quom no pauca scripsimus, partim ut amiscoru id obnixe flagitantisi morem gereremus volutati, partim vives per nos cogitata,vel alijs frustra cotendetibus responsa, in comune utilitate traderemus. Quae omnia, cu apud nos sint, si quis vestra sine cotentione vel leget et audiet legetis aut vel audietis omnes, si

libet no paruam quod ad dei gloria dictu sic utilitate consequet. Uerutame Unam dumtaxat, Θc eam perbreouem si libet ratione adducamus.Spiritussanctus spus filii dicit, teste ipso filio, qui spiritu illum vocat spiritaveritatis eritas vero ille ipse est. Et Paulus, Misit in quit,deus spiritum filii sui in corda nostra.Et rursus,Mquis spiritu Christi non habet,ipse non est eius. Quod alijs quo in locis ide Apostolus creberrime replicat. Hoc vestu fratres, satis superi est ad id probandu,de quo agimus, necu em excedere decet modum epistolae. Est itam spiritus sanctus Christi spirititi naturaliter,ecessentialiter,non accidentaliter. Sed vero cuius aliquid hoc modo est,auctoritate aliquaM excellentia id excel ut necesse est,quod suum esse dicit. Haec vero auctoris F

SEARCH

MENU NAVIGATION