장음표시 사용
561쪽
nutionem est enim ejusdem similis.16 'in Apophoreta a Graecis aferendo poma, Vel aliquid nominata, est enim plana. 17 Salinum, Vas aptum talibuS. Idem & Sulgica , quasi Sal Zica. 18 Acetabulum , quaSi aceta k- Tum, quod acetum ferat. 19 Cochlear , ab usu priUS CO-chlearum dictum. Hinc est illud in Veterum distichon : Sum cochleis habilis , & nec minus utilis ovis. Numquid scis , potius cur cochlare VO- cor 32o Trisceles, Graece, Latine tripedes. Qui autem quatuor pedibus
insistunt , abuSive dicuntur. 21 In VaSculis autem tria quaeruntur, quae Placeant: manus Artificis , ponduS argenti, Splendor metalli.
natur autem apud eos , hic crates. ''Nam Latine haec cratera dicitur. Un de Persius : Si tibi crateras argesti Virgilius: Crateras magnos Statuuns,& Vina coronant. Fiebant autem Primum a connexionibus virgultinrum , Unde & dictae craterae ιπο τ NI Tt ν , id est , quod invicem Se te
Cymbia , & ipsa poculorum Sunt g nera. EX quibus cymbia pocilla dicti Sunt ex similitudine cymbae naVis 6 Amystis species poculi, qua ductim , id est, uno spiritu bi
7 Baccea primum a Bacch0, quod est Vinum , nominata , po in usibus aquariis tranSiit. 8 ''in Calices, 3c Calathi, & SC lα poculorum genera, antea ex iis no facta , inde & vocata. Graeci enisu
9 Ampulla , quasi ampla bulla.
Similis est enim rotunditate bulbi, i Oculum a potando nomina- 1 tum. Est enim Omne VaS, in quo bibendi est conSuetudo. et Phyalse dictae , quod ex Vitrosiant. Vitrum enim Graece υαλον dici
3 Paterae , phyalae sunt didis, vel quod in ipsis potare solemUS , Vel
quod patentes Sunt dispanSiSque labriS. Cratera , calix est duas habens ansas , & est Graecum nomen : decli- quae eX Spumis aquarum fiunt, atquς
Il Apophoreta. Vt videantur non lautum munera, aut reliquia, qua e conυiυiis tollerentur , sed τε δ '' iphoreta nominata. Σὶ Idem & Sulgica. Cujus υocis vestigium alibi nullum vidimus. 3ὶ Veterum distichon. Mart. lib. 3. epig. I 2I.s J Trisceles. τι σκε ῖ r. si Cap. V. Nam Latine haec cratera argenti. e Serv. K n. I. 6ὶ Ficbant autem primum connexionibus Virgultor. Qua fortasso eratem dicιbamur, de quibus Non'i Tὶ Cymbia navis. e Serv. AEn. s.
Iηὶ Amystis. Inde πινειν dicunt Graci uno haustu labri, non elatili, bib. . Hurai.Neu multi Damλli- μ' 'sum d Ereicia vincat amystide. 9ὶ Baccc . Al. Bacchia. Tulgo baeia. kDJ S l. xlii Vir it. eclog. s. Vina novum sundam calathis Arvisia nectar. 'o h ς ix QMςbus credo in quasi per gradus aqua crepitam de iliρὸ , qualia multa hodist fictilia , se vi '' sH i, /p VL Vcrtitur OEnophor. fund. Diximus lib. i. citari hune s.fium a Nonio in sentcntia ση Lη μ' ''
562쪽
2 Phlascae a Graeco vocabulo I a CupOS, & Cupas, a capiendo, id eSt, accipiendo aquas, Vel Vinum VocataS Volunt, Unde & Caupones. 13 Utres ab utero. di . provehendis, ac reconden dis phialis primum factae Sunt, Unde
nuncupatae sunt. Postea in USUm Vliam transierunt, manente Graeco VO-cabulo, unde sumpserunt initium.
nomina Sunt , inflexa eX parte , ut fierent Latina. Illi enim λια mos NOS
mulgentur pecora Idem & mulctrum, quod in eo mulgeatur lac. 15 Labrum Vocatum , eo quod in eo lavationem solitum est fieri in-
i-genam , illi Sicile , nos siculam di- fantum, cujus diminutivum labellum.
CantharuS. 5 Hydria vasis genus aquatilisper derivationem vocata , enim Graeci aquam dicunt.
6 ' Situla, quod sitientibus apta .it ad bibendum , quod vas 'in Graeci
7 J Catinum vas fictile , quod melius neutro genere dicitur, quam
Idem & alveum , quod in eo ablutionem fieri solitum Sit. 16 i/ψὶ Pelves vocatae, quod pedes ibi laventur.
quod aquas Sufflando fundat, Utuntur enim hoc Orientales. Nam ubi Sens rint domum ardere, currunt cum Siphonibus plenis aquis, & extinguunt incendia , sed & ''l camaras eXpreSSis
ma culino, sicut & salinum dicitur ad superiora aquiS emundant.
Vas aptum SalibuS. 8 Orca est amphorae Species, Vultis minore vocabulo urceuS, dimi- 'nutivo urceoluS eSt.
directus, vel vas fictile vini yriam primum eXcogitatum ordo apud
2 tyi Scortea, Vas Olearium, eo quod sit ex corio , dictum. s Alabastrum , VaS Unguenta
Dilicises a Cilicia nuncupatae, unGe rium a lapide Sul generis cognomina- primum advectae sunt. tum , quem alabastritem Vocant, qui
0j Phlascae a Graeco voeab. An quasi σιάλων ἄσκοι, hoc est, phialarum cullei. Nos vulgo frascos dicimus. kl Sicula. Mira hie in libris υarietas, sicula, scicula, singula, sigula. Item p ullo-post illi sicile , illi scicile. Sicula men , & sicile in plerisque libris. si Situta. Hi ui : Nanitin Graeci vas aquarium dicunt humile , & concavum, quod Vulgo vocant situlum barbatum. 'dunani pumiliones appellantur, Sc. -ὶ Graeci cadum. Non n. cadus unius generis vas. ut Catinum va, fictile. Vid. Varr. lib. .is lib. I. de Re Rust. cap. 43. I sit Orca est amplior. Vocem esse Hispaniensem innuit Varro I. de Re Rust. cap. I 3. Orcae in Hispania servare musti, necnon & dolia in Italia. 7ὶ Scyphus in quo manus lavamus. Plutarch. in Anton. παιAa, ν b εἰ t ἀργιιῶν σκωφον νδωρ μάψοντι κομισαι , O c. ρ 'ium quoque fuisse vas, nemo ignorat. Sicut Citieises. Al. Silicisses, Sili censes, Cilises, Cilicienses. Mulgarium vas. ω'mod Mulctra, ct mulctrale , ve, mulctrare. Sed Georg. 3. More patrum nivea implebunt mul-g-xia vaccae, in eo litibus Antiquissimis legi admonuit Pieriuι, ct ead/m voce usum anta Valgium. Sed nos ante casam lupidi mulgaria laetis. 0J PQ vis. Varr. lib. . Pelvis a pedum laVatione , ut pedet vis. IIIJ Et Camaras expressis ad superiora aquis emundant. Erunt enim camera signis alb rio vere utiquantum emin niibis, 'Riε, aiιt lacunaribus distincta, ea cum ιordidata erAnt siphonibus emunda Antur , qui- propter Hltitudinem aά iri ali.
l Scortea. Fosius, siυε Paulus in voce Cap. VII. Homieadium. Pollux lib. Io. cap. 2O. - - . Ν - Scorta. Omnia namque ex pellibus facta scorta appellantur.
563쪽
Pyxides, vascula unguentaria ex buxo facta. Nam quod nos buxum , Graeci πυξον VOCanr.ue 'in Lenticula vasculum olea rium eX aere, aut argento factum a liniendo dictum. His enim Reges.S Sacerdotes liniebantur.
8 Mola a rotunditate sui V0 cata, ut mala pomorum, sic & Graeci
9 Cribrum, quod ibi currat seu
ruendo Stercora , sive ignem , p β' coquendi gratia.
CAPUT IX. De Vasis coquinariis.
1 VaSa coquendi causa parata - Cocula dicuntur. Plautus: AEn eis coculis mihi excocta est omnis misericordia. 2 Olla dicta , pro eo quod ebulliat in ea aqua igni Subjecto , ut ait UsVapor emittatur. Unde & bulla dicitur , quae in aqua Venti intus spiritu
3 Patella, quasi patula. Est enim olla oris patentioribUS. 4 Cacabus, & Cucuma a Sono servoris cognominantur. Haec in Graecis , & Latinis communia nomina habent , sed utrum Latini a Graecis , an
Graeci a Latinis haec Vocabula mutuarint, incertum CSt. 5 Τ' Lebetes aenei sunt Graeco Sermone Vocati, Sunt enim ollae minores in uSum coquendi paratae. 6 Sartago a Strepitu Soni Vocata, quando in ea ardet Oleum.
7 Tripedes appellatae , quod tribus pedibus constent, has Graeci tripodas Vocant.
I Agophylacium I in arca est, in tibi colliguntur in I em p Qea , quae ad indigentiam pauperum mittuntur. Compositum est aut mnomen ex lingua Persica , & Graec/ 2 Zi Gaga enim lingua Persarum ThesauruS , φυλακὴ Graece custodi
um , atque prohibeat. Hinc dc ascivum : hinc & arcanum , id est, )ς cretum , unde & caeteri arcentur Cibutum , Graecum nom aest, quod nos arcam dicimUS.
in terra factus locus , seu ad Vest 41Vel pecuniam custodiendam , undψper diminutionem dicitur.
de & modicum Z. pro d. sicut Sol ox Itali dicere o te pro hodie.
eo conSuto efficiatur quasi Sagu Q Marsupium , sacculus num
ia in Cap. VIII. Cocula. Fest. Cocula vasa aenea cC tionibus apta. Alii dicunt ligna minaca, quib44xur obsonia. D Issi Lebetes aerei sunt. Serv. AEn. s. ad. v. Dodonaeosque icbetes, ollas aereas dixit. i l Mola, ut mala pomor. Nempe μῆλον , μι confundit i Auoi
564쪽
n Olum, quem Graeci μα συπω appeliant. Quaedam enim Graeca nomina
in Latinum paullo inflectuntur prop
ter Romanum eloquium. Io i in Sitarciae nautarum sunt, ab eo quod statae Sunt.
II Involucrum dictum , quod aliquid in se teneat in Volutum. Ι2 - Fiscus, faculus est publicus, unde & fiscellae , & fiscinae dicuntur: hunc habent eκ actores, V in eo mittunt debitum publicum , quod reddi-
tando sicut quidam Volunt. Prius enim de sparto fiebant.
CAPUT X. De Hasu Luminariorum.
1 B igne colendo culinam Antiqui appellaverunt cum . Focus , quia Graece , Latine ignis est, unde juxta Philosophos
quosdam cuncta procreantur. Et re-Vera sine calore nihil naScitur, adeo
Lur Regibus. Fiscus autem primae po- ut de Septemtrione Poeta dicat. Sis monis est, derivativum fiscina, di- rili non quidquam frigore eryni. se minuti Vum fiscella. Varro autem Ecos ait dictos ' quddI3 Canistrum fiscis canis con- Aveant ignes, nam ignis ipsa flammate itur , unde & nuncupatur , alii est: quidquid autem ignem se vel, δε-
Iψ Cistella , a coStiS CX Canna, Vςl no, quibus contexitur, nominata. IS Cophinus , vas ex VirguliS-ptum mundare stercora, & terram Portare. De quo dicit Psalmista pro re lucernae. Si enim a luce diceretur, rael: Manus ejus in cophino SerVi non staret Vereus. Lychnus autem 'Vunt. si Dictus autem cophinus, qua- quaSi lucinius. Est enim cicendeta lu-
CUS Vocatur, Seu ara sit, Sive quid aliud , in quo ignis fovetur. 2 lyyi Lucerna a lychno dicta eSt, unde & brevis est tu , ut Juvenalis: Dispositae pinguem nebulam Vomue- .i covus , qua Si caVUS-i 6 Corbes dictae, quia cur Uatis Virgis conteXUntur.
I7 δ' Sporta , vel quod eX Sparto seri solet, vel quod exportet aliquid.
tum , quasi candelastrum, quod candelam ferat. Cereus per derivationem a C porta ab sparto dicta non ab eXPOr- ra nomen habet eX qua sormatur 'de. Quo
Sitarciae nautar. sunt. Apuleius lib. 2. de Aiiη- Hac enim sitarcia navigium Veneris indiget sol a. s.d extinuisin au ρ γ ut Reg. i. cap. 9. Panes defecerunt dc Sitarciis nostris. riscus sacculus dicuntur. Ex Augustin. in Psalm. I 46. l l Canistrum alii Graecum asserunt. Non mAle. Um καναῖρον, aut etiam κάνιτρον auctore Polluce dicitur. Cophinus vas ex virgulis. Al. virgultis. Jl Dictum autem cophinus q. covus. Notatio nata ex scriptura Coυinus per digamon. VOcbcs uia curvatis virg. Nisi απο τ η mavis de quo Pollux lib. Io. cap. 2
7 orta , vel quod ex sparto. Secunda interpretatio , qt- priorem rUQrMAEt , μbest a quibMsdam veteribus libris. Alia - , qua in editi, iciuntur de fruefice sparto, allatn huc sunt ι . lib. I 7. cap. 9. Cap. X. Ab igni colendo culinam Antiq. appel. secum. Mendose codices omnes : Ab igni colendo , de ligna. av/M Nonium lib. i. de Vita Pop. Rom. Qua nnc sit antica , dc postica : in postica parte crat culina dicta ab co , quady LOlcbant ignem. Neque dubium quin Nonii verba haec sint: Colinam Veteres coquinam di xcrunt, non ut nunc vulgus culinam, iriliιit. Nihil enim aliud propρ itum illi, quam ut testimoniis evincat , colinam dixisse Veteres , non cuia Erat uem euligna ut ait Festust Vas potorium. Sed cur per gn. culuna vas potorium potius, quam culina scias /ti r , si Varronis e mologia credimus t Ego it existimo culinam verum priscumque nomen extitisse, di tamque culi, em domus partem quia, ut ait Varro, pollica ei et a posteriore parte animalis, sed mutasse priorem vocalem V D- questati serυientsti ; idque Tarronem ipsum vidisse, serioque disimulasse texisse etiam eleganti notatione eam fiditat mVerecundiores aures posiet offendere , otioq. meNte bduxisse, functum ea in re magis Philosophi , quam Grammati d ij Quod Isidorus quoque persaepe facis. I ver Qque reperietur , quod voluit Nonius , colinam dixisse V i. ., μή minis reconditum, quoἡ culinam vocari lHit Dit locum , in quo epula in funere comburuntur. 'ὶ xcrili non quid quain frigore gigni. e Luc '. Varro autem quod foveant. Et Festus is Ovidius Fait. s. At Focus a flammis , & quod fovet omnia dictui. φ/ὶ Lucerna a lychno non staret versus. e Serv. AEn. I. AEu υ. Dependent lichni laq. aur. De quo quidam. Ma/fiat. i . Qu. 2. Hic tibi nocturnos prcstabit ccreus ignc . Subducta est puero namque sua V tuo. Neque iam.n Aidorianorum Codicum ορο ερο ist mutHro uot 1 i quμm irait, ςμm b4c quoque ferri ρo,,ini.
565쪽
quo quidam: Hic tibi nodtilrnos praeStabo cereus ignes. Subducta luce altera lux tibi sum. 5 'l Candela a candendo dicitur, eo quod candendo deleatur. 6 Lacunaria pendentia sunt lumina , quasi lucanaria, id est , in aere lucentia. 7 - Funalia sunt, quae intra ce ram sunt, dicta a funibus , quos ante usum papyri cera circumdatos habuere Μajores , unde & funera dicuntur. Funalia autem Graeci scolaceS dicunt, Τl quod sint scoliae, hoc eSt, intorti. Hos Romani funes , dc funalia nominabant. I' Funalia candelabra apud Veteres, quibus funiculi cera , vel hujusmodi alimento luminis obliti figebantur. Idem itaque & stimuli praeacuti funalia dicebantur. 8 Τ' Lampas flamma est in Vertice lucens, dicta, quod lambentiS minium Ostendere Videatur.
ciat , cujus diminutivum facula. I o Laterna inde Vocata , quod lucem interius habeat clausam. Fit enim ex Vitro, intiis recluso lumine, ut Venti flatus adire non possit, & ad praehendum lumen facile ubique cir
II Lucubrum Vocatum , quod luceat in umbra. Est enim modicus ignis , qui Solet ex tenui Stupa , ceraque formari. 12 μὶ Pyra est, quae in modum arae ex lignis conStrui Solet, ut ardeat,
VVI enim ignis dicitur. 7 Sed pyra e t
ipsa lignorum congeries, cum D dum ardet: rogus est cum ardere coe perit : bustum vero jam exuStum V0
13 Pharus est turris maxim 3, quam Graeci, & Latini in cominu ne eX ipsius rei usu pharum appel la Verunt , eo quod flammarum in dicio longe videatur a navigantibu , sicut Supra diximus, qualem Ptolinmaeus juxta Alexandriam con Struxis Se octingentis talentis traditur. USU ejus est , nocturno navium cursui ignes OStendere ad pronuntianda VJ da , portusque introitus , ne decep itenebris navigantes in scopulos in i 'dant: nam Alexandria fallacibus Va dis insidiosos accessus habet. Hinc igitur in portibus machinas ad prx lucendi ministerium fabricatas pharo
dicunt. Nam lux est I' δρος Vi
Sio dicitur , unde & lucifer Graeco
CAPUT XI. De Lectis , si Sellis.
2 Stratus a sternendo dictus, quasi storiatus. In iis solis Antiqui 3 dormiendum accubabant : nondum laneis stramentis repertiS. 3 Storia, quod sit terra Strata 4 Cama est brevis, & circa ter
sit Candela lacunaria. Leguntur hac in aliquibus Gotthicis , sed absunt a melioribus. αὶ Funalia funera dicuntur. e Serv. ibid.lsὶ Quod sint i, hoc est, intorti. unde vulgo, antorchas. 4ὶ Funalia c. a. V. C. st h. aut unc. Funus ait Don. in And. J i funalibus dictum ect , x eunt, , vel cun i δ'' '' Drortun, quibus delibuti tunes, aut cerei formitcs infiguntur. Fl Lampas quod lambentis motum. Re pexit lcrado j ad Virgilii υὸrba , lambere fiamma eomas. ctam μ/iρ'
566쪽
ram. Jὶ Graeci enim breve di- LIB. XX.
5 Cubile est cubandi locuS. 6 Grabatum Graecum eSt. 7 Bajonota est lectus , qui in itinere balutatur a bajulando, id est,
8 Pulvinar lectus divitum eSt, inde & pulvilluS. 9 Τl Spingae sunt, in quibuS SUnt pingatae effigies, quos nos grypho.
I o 'in Punicani lecti, parvi, & humiles, primum a Carthagine advecti, & inde nominati. II Lecticae, sive plutei, lecti, de quibus Rutilius Rufus de Vita Sci-
tudinem Imperatorum ipse pro lectis
lecticis utebantUr. Ia Sponda autem eXterior
pars lecti, pluteus interior. 13 'in Geniales lecti proprie Sunt, qui Sternuntur puellis nubentibus, dicti a generandis liberis. I 'in Cunabula sunt lectuli, in quibus infantes jacere conSUeVerunt, dicta quod partui adhibeantur , quaSi
Lynabula: nam est Graece eniti. 15 Pheretrum dicitur, quod in eo mortui deferantur , & est Grae-Cum nomen. Nam ρετρον dicitur, ἀποτοῖ , id est, a serendo : nam Latine Capulus dicitur, quod Super capita hominum feratur , Sic PlautUS : Capularis seneX , id est , VicinuS puto. 16 'in Scamna sunt, quae altioribus lectis apponuntur dicta a Scandendo. Hinc & scabelli, qui lectis parvis , vel SelliS Ob ascenSum apponuntur, scabellum autem , & Suppedaneum dicitur. Nam quod Graeci di-
bellum & alii dixerunt suppedaneum quod sub pedibus sit. 17 Scansilia, gradus sunt, ubi honorati in sedibus haerent.18 Sedes dictae, quod apud Ueteres Romanos non erat USUS accubendi, unde dc considere dicebantur. Postea , Ut Varro ait de Vita Populi Romani : Viri discumbere coeperunt, muliereS Sedere , quia turpiS Visus est in muliere accubitus. Sedes singulari numero proprie Regni est, qui Graece θρονος dicitur. 19 Subsellia Vero Caeterorum, Cathedrae Doctorum. 2o Solium, in quo Rex sedet propter tutelam CorporiS Sui, Secundum quosdam a soliditate dictum, quasi solidum: Secundum alios per antistichon, quaSi Sodium , a Sedendo.
Graeci. n. χαμ i breve dicunt. Idem lib. I 2. cf. I. Camelis causa nomen dedit, seu quod quando onerantur , ut viores , & humiliores fiant, accubant, quia Graeci χαμαὶ humile, & breve dicunt. l*ὶ Grabatum Graecum. a ν i l Spingae in quibus sunt spingatae. Spiria spiriata legebat Chacon. Vi endum μη ob vhingis de quibus lib. ii cap. 1.phingae villosae sunt comis.,εὶ Punicani lecti. De quibus Cic. pro Muran. ct Valer. lib. '. cap. 3. se Senec. Ep. 96. . si Rutilius Rufu, de vita Scip. Cujus Appianus meminit in lib. de beli. Hi p. . λιον ἔρον σνer α. ,α-νων του χιλια x Jae. Cic. in. Bruto. Mcmoria teneo Smyrnae ex P. Rutilio Rufo audivisse , cuin diccret adolescentu-ψ ς accidisse , ut ex s. c. P. Scipio, Se D. Brutus i ut opinori Cos. dc Re Atroci, magnaque quaerercnt, Sc. . si Sponda autem exterior pars lecti. Reete. Nam quod Casar a Dolabεlla I ut ait Suεton. in tutio j interior sponda regia uic dictus sit , maledictum vehementius facit. 7ὶ Geniales lecti. Ead. sup. lib. 8. cap. ultim. Cunabula eniti. e Serv. eclog. 4. I 'i Pheretrum vieinus capulo. Ex eod. AEn. II. Symare illud quod super capita hominum feratur, aliena ducebat ρ' , nequὲ id mihi dubium, cum prasertιm addat ervius. Et dictus capulus, quod corpus capiat. Festui qu-quι Capulum a capiendo. J0ὶ Scamna Senbell. Varro lib. . Quo simplici scansione scaudebant in lectum non altum, scabellum: in altiorem camnum. δὶ Scansilia in Aedibus haerent. AI. in aedibus haerent.' λὶ Viri discumbere eceper. mulieres sederC. Valer. -κ. lib. 2. cap. I. Foemiuae cum Viris cubantibus sedentes est inabant. Cathedrae Doctorum. Casilod. in Ps. I. Cathedra proprie Doctoribus datur. olium dicta est. . duob. Sιrsii locis. So. I. O I.
567쪽
Unde & sella , quasi seda , dicta eSt,& subsellia , quasi Subsedia.
21 Sellae curules erant, in quibus Μagistratus SedenteS jura reddebant. Dictae autem curules, quia apud Veteres Praetores, & ConsuleS propter itineris longinquitatem curru adserum proVehebantur sellae autem quae post eos Vehebantur , qUibu S Sedentes dicere jura solebant, a curru curules Sellae sunt nominatae.
22 Tripodes, scamnelli Sunt, habenteS tres pedes, sed de candelabra tripoda sunt , quia similiter habent trea pedeS.
dictum, unde & currus dicti , quod rotas habere Videntur. 2 Rota autem dicta , quod ruat,& rotundum a rota Vocatum.
3 Rheda, genus vehiculi quatuor
rotarum. Has Antiqui retas dicebant Propterea quod haberent rotaS. - Carpentum , pompati Cum Vehiculi genus, quaSi carrum Pompa
3 Τ' Plaustrum , vehiculum duarum rotarum , quibuS onera deferuntur. Et dictum plaustrum, quia Vol Vitur , quasi diceres pilastrum. 6 'l Caracutium , Vehiculum altissimarum rotarum , quaSi carrum
Capsus , carruca undiqu contecta, quasi capsa. 8 Pilentum , vel Peloritum, Conte X ta quatuor rotarum vehicula, quibus Matronae olim utebantur. Vir gilius: Pilentis Matres in mollibus. Η0 ratius e Plures calones, atque caballi P .cendi, ducenda petorita. Frant aurtem antea pilenta veneti coloris, non ut nunc Sunt russati, quibus nisi casto Μ tronae uti non poterant, Sicut Π cvittiS. 9 Basterna , vehiculum itineri. quasi Viae sternax, mollibuS stra mentis Composita , a duobus animali bus deportata.
Iῖ vitis fertur inventus , qu' homines moti vino inniterentur. SicWx autem a Baccho baculus , ita a bacul' bacillus per diminutionem - . . 2 Fustes , quod praefixi m terram Stent, quos rustici palos V V-nt, quibus juvenes pro criminibu
Vectentur, unde ostia, SaXaque
ψ ''in Forfices, secundum etym' logiam si a filo dicuntur L ponitus, .
it Tripodes scamnelli. Sic apud Vitruυ. lib. 3. cap. 3. o, lib. s. es. s. In subati, tamen exemplari με *ς' η' in aliis scabelli , γ scamnuli. r uesa in Cap. XII. Carpentum q. carrum pompatic. Ovid. Nam prius Ausonia, Matres earpi tita vehebant Hης 'μ' ab Evandri dicta parcntc reor. Ut sit Carpentum, quasi Carmentum , a Garmenta Evandri Mat e. aendo s3 in Plaustrum '. pilatatrum. Orro Plauscrum quod ex omni parte palam est vel potius a palando , hoc ς Caracutium. Gotth. ου. colleg. carrucium , idem a nostris carricoche dicitur. 1l Capsum. utitur hac voce Festus in Ploxemo. Gloss. Capsum πλAνθιον. 6ὶ Pilentum. e Serv. 4n. 8. 7 Basterna. Meminit huius etiam Hier Tm. D. 66. Cap. XIII. Fustes di ii q. stent. Sup. lib. s. cap. 27. Fustes quod praefixi io tossis stent. 'ὶ Vestes Eadem lib. s. cap. 27. x sor sy l forfices secundum etymolog. Vel. Longus in libro de orthograph. Sed qui tio est in loqvcndo, ux se '' iiii P ςς i α arcusso, & accerso. His enim minimam crit dignoscere quomodo dicantur. Proin tu ac di ης ' t. li' ' My tamcn adnotavimus Vetcres per transmutationem syllabae foret pes digisse. Nam A Vixgo ' U Lipsi massam. iorcipes dicimus ab eo, quod formum capiant, id est, calidum
568쪽
serfices, quae sunt sartorum: si a pilo aratri, dictum quasi εα ι ἰρὶ, quod fit per P. ut serpicepS, quae sunt tonSo- in Similitudinem caudae bovis. rum: si ab accipiendo per c. ut forci- Dentale est aratri pars pri-Pes, eo quod formum capiant, qlla Sunt fabrorum. Formum enim diXerunt Antiqui calidum: unde & se
6 Pecten dictus , eo quod peXOS
capillos faciat, atque compOSitos. 'l Calamistrum est acUS , qua calefacta & adhibita calefacit, & intomquet capillos. Unde & calamistrati appellantur , qui comam torquent. ma, in quo Vomer inducitur, quaSi
s Cultelli, a cultura dicti , eo
quod ex ipsis putatione Veteres in arbore utebantur, & Vite, priusquam fal
6 Falx est, qua arbores putantur , & vites. Dictae autem sunt falces quod his primum milites herbam filicem solebant abscindere. '' Unde est illud : Pax me certa ducis placidos
curvavit in usuS. Agricolae nunc Sum
8 Clavis dicta quod claudat, & militis ante fili. aperiat. γ Catenatum, quod capiendo 7 Falcastrum, a similitudine fal-
teneati ciS Vocatum. Est autem ferramentum
9 Horologium, quod ibi horas cur 'um cum manubrio longo, ad den- legamus , id est, colligamus. Est enim Sitatem veprium succidendam. Hi dem solariis positum , ubi a claVO per Runcones dicti, quibus vepres s lineas currit umbra , ut quancumque diei horam ostendat.
V mum eruat, Seu ab e VΟ- mendo terram. De quo Lucretius: Uncus aratri ferreus, occulto decreScantur , a runcando dicti. 8 Serrula est praetenuis lamina ferri, dentium mordacitate reSecans
9 Rastra quoque aut a radendo terram , aut a raritate dentium dicta. 1 o Ligones, quod terram levent, quasi leVOn S. 11 Scudicia dicta , eo quod circa codicem terram aperiat , dccit vomer in arvis. '' Sumitque per quam Vis ejuS Usus in reliquis operibus detrimenta fulgorem. habeatur, nomen tamen CX caudice 2. Aratrum ab arando terram retinet. Hanc alii generaliter Foss Vocatum , quasi araterrium rium Vocant , quod DVeam faciat,3 Buris est curvamentum quaSi QVeSSOrium.
ut Calamistrum. ὲ Serυ. A n. in. ad v. Crines vibratos calido ferro. Catenatum. Quod nos candado. 3ὶ Cap. XIV. Vomer-seu ab evomendo terr. Varro: Aratrum quod aravit terram, ejus serrum vomer quod vomitvo plus terram. Sumitque per detrimenta fulgorem. f. nitorem respexit fortasse ad Virgilii verba: Et sulco attritus spicndescere
IJ Buris cauda bovis. e Serυ. Georg. I. εὶ Dentale. Ex eod. nisi quod illic inducitur , non includitur. 7ὶ Falx est. Pallad. lib. i. cap. ult. Falces putatiarias quibus in arbore utuntur, & vite. - Quod hae primum milites. Vocem milites rejiciebAt Chacon tanquam e Martialis versu acceptam , cum Palladius, hac sunt, militum non meminerit. Ille n. ILcm linquιtὶ falciculas brevissimas, quibus filiccm sol cinus abscinde- ς' ratcis vero ιoram e Driaca Palca fluxisse eruditissimus vir existimat. Unde est illud: Pax me certa. Martiat. in Apophori y l Hi & Runeones. Pallad. ibid. Runcones quibus Vepreta persequimur. iii Rastra. e Serv. Georg. I. Scudicia. Quam nos fortasse escoda vocamM .
569쪽
12 i/ Sarculi sunt, vel simplices, vel bicorneS.
ferramentum bifurcum , quo Semina panguntur. Unde etiam repastinaridi elae sunt vineae VetereS , quae rese diuntur.
1 'i' Cylindrus, lapis eSt tereSin modum columnae , qui a Volubilitate nomen accepit, de quo Virgilius: Area cum primis ingenti sequanda cylindro ; Et vertenda manti.
unde teruntur frumenta, & ob hoc ita
16 Pala , quae ventilabrUm Vulgo dicitur , a ventilandis paleis no
17 Furcillae dime, eo quod iis
frumenta , cilluntur , id eSt, mo Ventur. Unde & oscilla dicta ab eo quod cillantur, hoc est,moveantur ora. Nam cillere eSt moVCre. 18 δὶ Tesserae sunt, quibuS frumentorum numerus deSignatur. 19 Trapetum , mola oliVaria.
Cata premitur , a premendo Vocatum, quasi preSSOrium.
2 2 Lacus, quo liquatum profluit,& quo ab uvis, vel olivis torquendo oleum, Vinumque eX igitur. 3 Verennes a vehere , id e h
ψ Qualus, per quem mu tum fluit, a colando dictus. 5 Fisclum quasi fisculum , a colando oleum dictum , vel quasi si cella Olei.
CAPUT XV. De Instrumentis hortorum i JD Ota ρὶ dicta ,
Ι ruat. Est enim machina, ct qua a flumine aqua extrahitur. Luac tius : Ut fluvios versare rotaS, atqVς
2 's Haustra autem, id est, r0 λ ab hauriendo aquas dicta.
3 Girgilius, quod in gyrum Ver
latur. Est enim lignum in '' tranSves .a pertica mobile , ex quo funis cumbitula , vel utre in puteum demitritur
si Telonem hortulani Vocant, lignum longum , quo hauriunt aqu3 Et dictus telon a longitudine, Ti enim Graece dicitur quidquid longVmeSt. Unde & mustela vocata, qu- , mus longus. Hoc Instrumentum. His pani Ciconiam dicunt, quod imiterurejusdem nominis avem , levantem iac deponentem rostrum , dum claJ
570쪽
s '' Hama. 6 Lupus qui & Canicula , se reus harpax , quia si quid in puteum decidit , rapit & extrahit , Unde &nomen accepit. Harpax enim dictus quia arripit, αρπα, enim Graece ra
a F Halerae , in ornamenta equo
a Fraena dicta , quod equos fremere cogant: Vel quod haec equi frendant , id est, imprimant dentibus , dc Obmordeant. Unde & nefrendes dicti, adhuc lachentes porculi, qUOd non dum aliquid frendant, id eSt, commi nuant dentibus. ii Hinc & faba fresa
3 ' Lupata sunt fraeni asperrimi. Dicti autem lupata a lupiniS densibus , qui inaequales Sunt: unde etiam
5 Habenae , ab habendo dichae,
quod iis equos habeamus, hoc CSt, te nstamuS , unde & equi habiles dicti.f'Haec & Retinacula a retinendo. 6 Lora. 7 Capistrum , a capite jumentOrum dictum.
8 Sella a sedendo , quasi sedda. s Antella, quaSi ante Sellam, sicut & postella , quaSi post Sellam. 1 Ο Cingulum hominum, generis neutri eSt, nam animalium genere foeminino dicimus has cingulas. II Sagma , quae corrupte Vulgo dicitur salma , a Stratu Sagorum Vocatur. Unde & M caballus sagmarius, mula Sagmaria.
λῖ . C-pulum, funis, a capiendo , quod eo indomita jumenta com
13 Calcaria dicta , quia in calce hominis ligantur, id est, in pedis pos
teriore parte, ad Stimulandin equos, quibus aut pugnandum eSt, aut Cum rendum , propter pigritiam animalium , aut timorem. Nam eX timore stimuli nuncupati, licet sint & libidinis stimuli. 1 Strigiles nuncupati a tergendo , quod iis equi tergantur. 13 Character est ferrum caloratum, quo notae pecudibus inuruntur. autem Graece, Latine forma dicitur.
16 Cauterium dissilira , quasi cauturium , quod urat , & provida
Sit in eum , seVeraque cautio , Ut dum videtur cujus sit, a Varitia refraenetur.
Quod interdum pro signo, interdum pro cura adhibetur, ut vis morbi ignis
hiisi 'Drramentum aduncum ad coercenda incendia. Plin. D. 2Io. Et alioqui nullus usquam in publIco sipo, i --, nullum denique instrumentum ad inccndia compescenda. Et Paul. cap. s. D. de in . Pras Uig. Scicudum j j 'R ς0 prafectum vigilum per totam noctem vigilare debere , de coerrare calciatum cum hamis , & dolabiis. Eap. c p. IE D.de Fund. inst. illi Phaler. Graecus serm. e Serv. AEn. '. e , - 0ς α frcssa. Fest. Frendere est frangere , unde est faba fressa , unde & dentibus dicimus frendere. Guis. rada frensa. 'ipata. e Serv. Georg. 3.oc retinacula. Respexit ad Maronis verba : Et frustra retinacula tendens. Georg. I. ἡ ι 40xςssa Postella. Lege Antilleua, ct Postillena invitis libris omnibus. Num vitium procμldubio natum ex natali. Gloss. Antillena .iς j. . Postillena υero etiam logitur in Casin . Plauri. iij 'Rgvluin hom.-cingulis. ι Serv. AEn. 9.. / ballus saginarius mula sagmaria. Eod. modo leg/ndum apud σεrv. AEn. i. ad illud: Sc tisque recentibus halatit. aginarau. Vid. Suid. in