Divi Isidori hispalensis episcopi opera Philippi Secundi... : emendata. nunc denuo diligentissime correcta, atque aliquibus oposculis appendicis loco aucta : tomus primus

발행: 1778년

분량: 794페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

531쪽

D. IS ID. HISPAL.

CAPUT XVII. De Coloribus.

Regionibus plus abundat, unde etiam nomen proprio flumini dedit. Ηujus distillatio argentum liquidum gigni Μinium autem hoc quidam dicunt

quod calore ignis , vel sole perficiuntur , Sive quod in initio colabantur , ut summae SubtilitatiS existe

rent.

2 Colores autem, aut nascuntur, aut fiunt. Nascuntur, ut SinopiS, rumbrica , paretonium , melinum , eretria, auripigmentum. Caeteri finguntur, aut arte, aut permiXtione.

3 Sinopis inventa primum in Ponto eSt. Inde nomen a Sinope Urbe accepit. Species ejuS treS: rubra, minuS rubens, & inter has media.

Rubrica Vocata, quod Sit rubra , & sanguineo prOXima. Haec plurimis locis gignitur, Sed optima Ponto , unde & Pontica dicitur.5 Syricum rubri coloris pigmentum , ex quo & librorum capita scribuntur. Ipsum est & Phoeniceum ap- Pellatum ita , eo quod in Syria colligatur in littoribus rubri maris , ubi Phoenices inhabitant. 6 Aliud est autem Sericum, aliud Syricum. Nam Sericum lana eSt, quam Seres mittunt: Syricum Vero pigmen tum , quod Syri Phoenices in rubri maris littoribus colligunt. ESi autem& inter factitios . Nam saepe fit, aut Rin sinopide, aut sandyce miXtus.

7 it Minium primi Graeci in

Ephesiorum solo inveniSSe traduntur.

, in Cujus pigmenti Hispania caeterisse cinnabarim.

ro , id est, elephanto cognominarum Ajunt enim draconum esse SaΠSuincm, dum implicant elephantos. Ruunt enim belluae , dc dracones obruuntur, quorum lassus cruor terram inficis, ni qψς pigmentum quidquid solo tin e rit. Est autem pulvis coloriS rubri 9 Prasina, id est , creta Viridis, etsi in aliquibus terris promiScile genς retur , IJ optima tamen in Libya i

Io Chrysocolla colore prasi00e i, dicta , quod vena ejus aurum

habere traditur. Haec & in Armeni/naScitur, Sed ex Macedonia prob pilis Venit. Foditur autem ex metam aeris, cujuS inVentio argentum , atqWς Indicum prodit. Nam venae ejus cum iis habent naturae Societatem,

II Cypria ab Insula Cypro, upy

plurima reperitur. Ia 'in Sandaracha in Insula ri primaris Topago nascitur , colore cini δbari, Odore Sulphureo. Invenitur autem in aurariis , & argentariis metaui 1 melior quo magis rufa , quoque mδgis Virus redolet. Quanquam & ς russa, Si torreatur in fornace , San03 Cham facit, unde & color eSt Hammeus. Quod si torreatur , aequa p/xxς rubrica admixta , Sandycem rcd φ ..

sit Cap. XVII. Colores aut nasc. Ex eod. Σὶ Sinopide , aut sandyce. Disiunctio pro conjunctione. Vid. Plin. 3ὶ Minium piimi. Plin. 33. cap. 7. , in μυ. T. cap. 8. , i uberri Cujus pigmenti Hispan. Just.. lib. s. Gallcciae portio Amphiloelii di euntur , Regio cum aeris, S pi mλ , tum minio, quod etiam vicino flumini nomen aedit. si Hujus distillatio argent. liq. gign. e Plin. 33. cap. 8. 6ὶ Cinnabaris a drac. se barr. Sup. lib. 8. cup. i I. Pliv. 3 3. cap. 7. Solin. cap. 38. i in Smlgi Optima autem tu Lib. Cirenen. At Vitruυ. 7. cap. q. Creta vitidi, pluribus in locis nascitur , QP '' Ε rmo quarendum , uniae hac sint. 8 Chrysocolla. e Plin. lib. 3 3. cap. s. ct Dioscorid. lib. s. cup. 4.ssi Sandaracha. e Plin. v. f. IOl Arsenicum. Ex eod. 33. cap. 4. -- 8. O Dioscorid. lib. I. cv. I s.

532쪽

ETYMOL. LIB. XIX. AD

ob colorem Auripigmentum vocant, i 7 Indicum in Indicis inveni

colligitur in Ponto ex auraria materia, tur calamis, spuma adhaerente linto. ubi etiam Sandaracha. Optimum est, Est autem coloriS cyanei, mi Xturam quod in auri colorem transit, purum, purpurae, caerulique mirabilem red- fissile , gracili venarum discursu. dens. Est alterum genu S in purpura- lod vero pallidius, aut Sandarachae riis officinis, Spuma in aereis cortinis imile est, deterius judicatur. Est Jc innatans, quam insectores detrahen-

tertium genus squam OSum, quo miS- teS Siccant. Cetur aureus color. Vis eorum , Ut Sandarachae, Sed acrior.

i '' Ochra & ipsa in Insula maris rubri Topago gignitur, ubi &Sandaracha. Fit quoque & Ochra,

Susta rubrica , in ollis noVis luto Viscum litis , quae quanto magis in Camino arserit, tanto melior fit. Ve

netum.

I 5 Caeruleum temperare Primum Alegandria reperit. '' In Italia X arenae pulvere, & nitri flore idemGciunt. Sed si Cyprium in fornace iustum huic permixtioni addes , I estoriani similitudo erit. 16 si Purpurissum eX Creta ar-gζntaria cum purpuris pariter tingi-x r, bibitque eum colorem celerius la-n i . Praecipuum est tamen, quod Τ' adhuc vase rudibus medicamenti S inebriatur. Proximum est, egeSto eo, ad dita creta in jus idem, quoties id factum est, elevatur bonitaS pretioSiSsimae purpurae. Causa est, quod hysgino maxime inficitur, rubeaque. 18 Atramentum dictum , quod sit atrum , cujus species & picturae,& quotidiano v Sui neceSSaria eSt, i Stud inter factitios est. Fit enim , de fuligine plurimis modis super ardentes tardas resina adjecta , lacu Sculo aedita ficata, quae fumum retineat. ' Huic Pictores cum aqua admi Scent gluten, ut illustrius resplendeat. Ad festinationem autem operi S etiam Sarmentorum

Veterum carbones cum glutino triti inducendis parietibus atramenti speciem reddunt. μ' in Sunt & qui vini faecem siccatam eXCoquant, affirmentque, Si e X

bono vino faex fuerit, indici speciem

id atramentum praebere. Sed SI sarmentum ii Uae nigrae, Vino optimo tinctum , pOSteaquam siccitate aruerit, si

eXuraS, & conteras , adjecto glutino, nitorem indici reddet. 'in USta, quae plurimum necesSaria eSt, nullo negotio provenit. ''' Nam si glebam silis boni igne excoquas, & aceto acerrimo superfusam eXtinguas, madefacta s&ngia colorem purpureum reddit. Eam

lii Ochra & ipsa. Omnia e Plin. cap. 6. λὶ Fit quoque ex Oelira exusta rub. Sic legitur Plinii locus in Tolet. Cod. Nascitur autem in serrariis metallis Ochra; ' fit ex sta rubrica. Fbam lectionem confirmat hic Isidori locus , c, Dioscorid. ἀe Fabrili Rubrica r , ,αι j.: Et Theophr. lib. de Lapidibus. γίνεται ἐκ τῶνt 'χsas , a Ma ra ρων , sud quem mendose paulliosost λιναε ρ ρ κοτινας , , πολυν pro legitur. Caerulcum temperare. In Cod. Seg. continenter legitur : Venetum caerulCO lcmperare : Suod ferri poterat ex Vitruυ. ρ' T. cap. t i. S. d moliores libri Venetum habent sine interpretatione. in ual ia ex arena. Puteolis ut Vitru υ. c, Plιn. tradidere. Vestoriani. Sic Vitruυ. lib. 7. cap. II. Male vulgo apud Plin. Nestoriani. Nam ct in Coilice Plin. Toletano Vestori ni disserte scriptum rit. si in Purpurissum. Ex Plin. lib. 31 . ev. f. . quo, si quid deesse videatur , supplendum est. Hdhue in vase. Aheno in υase legebat A. Covarruυ. ex Plin.: i Indicum. Ex eod. lib. s. cap. 6. iracusculo aedificata. Plin. Propter quod officinas etiam aedificavere. Vitrus. lib. c. cap. Io. AEdificatur locus, uti 'dicum , & ejus praefurnium magna diligentia comprimitur , ne flamma extra dissipetur. Porro lacusculi voce etiam z mella est M us lib. I 2. cap. IO. 'in Huic Pictores. tia Plinius. Tectores Vitruvius lib. 7. cap. IO. Sunt qui vini faecem. e Plin. I. cf. s.

533쪽

ubi contriveris, usta erit. Omne autem atramentum Sole perficitur. 19 Omnes colores calcis admixtione corrumpuntur.

et o ly Μelinum dictum , quod

ejus metalli ferax sit una ex Cycladibus Insula Μelos nomine. Est enim Candidum , nec utuntur eo pictores Propter nimiam pinguedinem.

Candidum , est, quo muliebreS picturae illuminantur. Fit & ipsum eX creta admixtis vitreis gemmis. et a iij Cerussa fit hoc modo : In

VaSe enim aceto acerrimo impleto sarmenta Aminea in eodem Vasculo collocabis , ac Super Sarmenta tabulas

plumbi tenuissimaS pones , deinde Vas diligentissime claudes , illinesqUe , ne aliquid inde Spiraminis eXeat. ' Post dieS autem XXX. VaS aperitur, & ex distillatione tabularum innata ceruSSa in-Venitur. Quod ablatum , dc arefactum teritur, atque iterum aceto admixto in

pastillis dividitur, & in Sole Siccatur.

υ Hac observantia , si laminas aerea SSarmentiS SuperponaS , aerUginem

creant.

CAPUT XVIII. De Instrumentis Edificio

I TMtructuram autem parietuma ad normam fieri, & ad per pendiculum respondere oportet. 2 δὶ Norma dicta Graeco Voca bulo, extra quam nihil rectum fieri potest. Componitur autem ex tribus regulis, ita ut duae sint binum pedum, tertia habeat pedes duos, unciaS decem, quas aequali crassitudine politas exis: mis acuminibus sibi jungit, ut Scho ma trigoni faciant. Id erit norma 3 Regula dicta , quod sit recta, quasi rectula , dc impedimentum Πομ habeat. ''' Perpendiculum est , quo Semper appenditur. denique in fabrica nisi omnia ad perpendiculum,

di certam regulam sant, neceSSe e x, ut cuncta mendosa instruantur, ut ait qua praVa Sint, aliqua cubantia , prinna nonnulla, alia supina , & propiςy

hoc uni Versa ruunt conStructa.

5 Linea genere suo appellatas quia ex lino fit.

trudit, id est, includit calce , vel tu to lapideS.

534쪽

ETYMOL. LIB. XIX. K 957 'in Martellus. - Vel si ad januam reseraS, Vel ad sta-8 Machina. - tuam materia erit. Ad aliquid enim

9 Scalae a scandendo vocatae, 'in Semper materia accipienda est, Sicut haerent enim parietibus. Scalae autem elementa materiam rerum esse dici- dicuntur , quae aut unae Sunt, aut plu- mus, quia inde ea, quae Sunt facta , vires, μ' quia numeri tantum pluraliS est demus, & materia, quasi mater, dicti. nomen , ut litterae, quae epistolam Significant.

CAPUT XIX. Db Lignariis.

i T Ignarius generaliter ligni

Opi X appellatur.

Carpentum enim solum facit , sicut na Vicularius , quia tantum naVium eSt fabricator , & artifeX.

3 'J Sarci tector dictas , quod eXmultis hinc inde conjunctis tabulis

unum techi sarciat corpus.

Idem & Tignarius, quia tectoria lignis inducit. 5 εὶ Lignum vocatur GraeCa etym logia , quia incensum in lumen LOBVertitur, & in flammam. Unde dch clinium dicitur , quod lυmen det. 6 Materia inde dicitur omne lig-ndin, quod ex ea aliquid efficiatur

7 Trabes Vocatae, quod in tranS-Verso poSitae utrOSque parietes conti

neant.

8 Aliud autem sunt tigna , aliud trabes. qin Tigna enim juncta trabem

faciunt. 7 TrabeS autem SUnt, cum sunt dolatae.

9 'Φ Tholus proprie est veluti

scutum breve, quod in medio tecto est, in quo trabeS cocunt. I o m Cuplae Vocatae, quod cinpulent in se luctantes. 11 Luctantes dicuntur , quod erecti invicem Se teneant more luctantium.12 Ii0l AgranteS.

13 Asseres, ab asse dicti, quia soli ponuntur, neque conjuncti. i indulae, eo quod Scindantur , id est, dividantur. 13 'i' Epigri clavi sunt, quibus lignum ligno adhaeret. Tt et Cla-lii Martellus. Sie Gotth. o. GIoss. Martellus σφυμ Al. Marcellus. Item Gisi . Marculum e us ιν is Marcu. - , Mali colus, ta Malleus σι uota κοπα ν. Haerent n. parietibus scalae. Verba sunt Virgilii , struend/ cymqlegi/ ν'n satis via , sed immigrasse puto e mauin. Quia tiumcri tant. plur. e Serv. AEu. a. At juris ora ultus liniit ri e t uiu4 , cap. Sit prius. D. de Furt. o Hie on' mast. in Genes. J e.XIX. Sarcitector. Sic pleriquo omnes libri, se congruere videtur et mologiβ, nequι eam vocem non probat vir Ir i - 'vi Iacob is C actu . unus tantum codex Salmantic. imprimis vetuitus, Arcitector hisbet, sed de architecto dixerat .ap. 8. 1j riguum Graeca etymolog. At intro ab legendo l inquiti ligna, quod ea caduca lcgcbantur in agro, quibus in so- ilii uterentur. ligna n. juncta. Festus: Trabs proprie dicitur, duo ligna compacta. J araues. n. sunt eum sunt dolat. e Sem. AEn. 9. au v. Has ego Da d. Sane notandum, trabes , nisi jam caesai ta compositae non dici. holus. Ex hod. in. item y. suspendive Tholo. Gloss. Tholus Lupiae. Al. copiae. Cupolam υocant hodie Itali dimidiam testudinis partem Vitruυius hemispharitim. 'in Agrantes.- Al. agentcs, Al. conantes, sed ita , ut ha voces iveriori sententiἀ annectantur, luctantium morei ι ς , vel conatues. Atlantes esse legendum , deinde lacunam relinquendam , existimabat Chacon. Vitruvius enim -- ς p. io. Siqua linquit, virili figura signa mutulos , aut coronas Sustincnt , nostri telamoncs appellant, cuius ra- 'δ a quid ita , aut quare, ex historiis non inveniuntur , Graeci vero cos Atlantes vocant. Atlas n. historicc forma-i inciis mundum. Hac ille, ejus υero rei rationem iιa reddit Serυius AEn. I. Ennius dicit Nilum Melonem voea- hii antem vero Telamonem. Priscos enim illos Romanos , qui GrAca verba emendate enuntiare nom possent , pro 'in mons proferre solitos Telamon. Nam in glos Hr. sic legitur ἄrλας) o M ubi fortὶ scribendum αιλας το ιρer. y i A seres ab asse dict. Ab asso legerim est n. Novio assa vox sola vox humana, nullo praterea AEdmixto sono. Festus hsseres quod assideant parieti, trabibusque. Alii asseres quasi axeres dictos putant Antiqua declinatione.axὸν Vris , ut 3ulier pulveris. 'φὶ Scindulae. Ita quoque aptid Rabanum. Easdem apud Alios Auctores scandulas videmui nominHri. Manserit fortis,i. -rrupta apud Isidorum vox.

535쪽

96 D. IS ID

16 Clavi autem dicti, quasi chalybi , quia ex chalybe fiunt, id est, fer

ro. Chalybs enim ferrum eSt. 17 Tabulae a Veteribus lagulae vocabantur , a tegendo scilicet, unde& tegulae.18 Commissura dicitur tabularum conjunctio. 19 Sectio autem dicta a Sequendo ea , quae coeperit. 'in Nam Secare, sectari, & sequi eSt.2Ο Serrae autem nomen de sono factum est, id est, a Stridore. 2 I Serrae, circinique usum Per. dices quidam adolescens inVenit,qUem puerum Daedalus frater matriS Silae, studiis perdocendum acceperat. Cujus pueri tantum ingenium fertur , ut dum materiae dividendae compendium quaereret, Spinam piscis imitatus de ferro laminam eXasperans dentium

mordacitate armaVerit, qUam Serram artifices nuncupant. Pro cujus arti Sin ventione Daedalus Magister ejus, invidiae livore permotus , praecipitem Puerum eX arce dejecit. Dehinc si eXulatus Cretam abiit , ibique aliquandiu fuit, ut fabulae ferunt. Ex Creta pennis Volavit, & in Ciliciam

venit.

et 2 '' Circinus dictus, quod Vergendo efficiat circulum. Hujus modus duplicata linea sit, quae simpleX per latitudinem extensa fuerat. Punc tus autem in medio circini, centrum

HISPAL.

a Graecis dicitur , in cujus medi m

2 3 Securis Vocatur, eo qu0d ea arboreS Succidantur, qua Si Succus Item securis, quasi semicuris. E una enim parte acuta est , ex altera soSsoria. Haec & apud Veteres peni' Vocabatur, utramque autem habens aciem , q/ bipennis. Nam bipennis di citur , quod ex utraque parte habeat acutam aciem , quasi duaS penn)i Pennum autem Antiqui acutum dicerbant. Unde Jc avium pennae, qui/acutae. '' Et ecce nomen , quod refcs VaVit antiquitatem, quia Veteres dic bant pennas, non pinnas. Haec & P0

labra quod habeat duo labra, nam

2 '' Dextralis, dexterae habilis 2 5 Ascia ab hastulis dicta , quῆ a ligno eximit , cujus diminutivum

nomen eSi asciola. Est autem manu

brio brevi J'in ex aversa parte refer Π 1Vel simplicem malleum , aut caVJ tum , Vel bicorne raStrum.

2 6 Scalprus dictum , quod Scalpr

turis , & foraminibus sit aptus, qua iscalsorus. Cujus diminutivum scalpci

R 7 Terebra vocata a verme 'ligni, qui nuncupatur terebra, quem Graeci vocant. Hinc terebr/dicta , quod ut vermis terendo serat, quasi teresera , vel quasi transserat β 28 'φὶ Taratrum, quasi teratrum

Nam secare sectari , & sequi. Serυ. AEn. Io. Quam quisque secat spem, secat linquit sequitu Σὶ Perdiccs quidam. e Serv. Georg. I. Vid. Ovid. Metam. X. si Exulatus abiit. Eodem modo Victor. lib. 1. de Perseo. Vandal. Fratrem vero Theodorieum nudum, δxq' tutum similitcr exulavit. Circinus dictus. Eleganti sime descripsit Ουidius cireinum. Primita & eY uno duo sei ea braebia nodo. Jμ' ' ' aequali spatio distantibus illis. Altera pars Starct, pars altera duceret orbem. si Item securis q. semicuris. e Serv. AEn. I. ad illud. Remo cum f. Quir. s6ὶ Bipennis dicitur, quod ex utraque pari. Ita Non. in bipenni. Tin Unde & avium pennae, quia acui. LMintil. lib. I. cap. 6. Ne miretur, eui ἐκ ceamno fiat seabellum , λβ ii '' quod est acutum Securis, securis utrinquet habens aciem bipennis: illorum ,equatur errorem , qui , quia . P 'μ' pinnis j duabus hoc esse nomen C instimant, pinnas , Al. pennas in avium dici volunt. - 4n iudi s in Et ecce nomen quod serVavit antiq. .erv. AEn. 1. Correpta dura bipeunt, hoe linquiij nomen se νδη '' ' VR ςm, quia Veteres pennas diccbant, non pinnas. i

CLrtatim ictibus dextralium aditum reserabant. io Ex aversa pari. Ex Pallad. lib. I. cap. ultim.

536쪽

ETYMOL. LIB. XIX. η0

. Osina dicta, quod haerendo scophen corpori astricta usque ad pedes descendens, unde & nuncupatur. Haec Vulgo Camisia UOCatur.3 Abaneth cingulum Sacerii

tale rotundum polymita arte eX cocco, purpura , hyacinthoque contextum, ita ut flores, atque gemmae in eo viderentur esse distinetie. 'in Pileum est eX bysso rotundum , quasi Sphaera media , caput te- faciat.

- CAPUT XX.

De Inventione Lanfiicii.

Inervam 'l quandam Gen-

tiles multis ingeniis prae- gens Sacerdotale, & in occipitio vitta dicant. Hanc enim primam lanifi- constrictum. Hoc Graeci, & nostri Tiaeli usum monstrasse , hanc etiam te- ram , Vel ''' Galeriam Vocant. JZm ordisse, & colorasse lanas perhi- 5 Mahil, quod est tunica talaris, tota hyacinthina, habens ad pe- a Olivae quoque hanc dicunt des LXXII. tintinabula , totidemque inVentricem , & fabricae , multarum- intermiXta , ac dependentia punicaque artium repertricem. Ideoque illi vulgo opifices supplicant. Sed & hoc poetice fingitur. 7 Non enim Minerva uiarum artium Princeps est, sed quia δῖpientia in capite esse dicitur hominis, Minerva de capite Jovis nata fingi-xxir, hoc est, ingenium, ideoque Sela SUS

mala.

6 Ephod, quod Latine interpre

tatur Superindumentum. Erat enim pallium superhumerale , eX quatuor coloribus, & auro conteXtum, habens in utroque humero lapides duos smaragdinOS , auro conclusos, in quibus δpientis , qui invenit omnia, in capi- Sculpta erant nomina Patriarcharum.

te est. Ideo & Dea artium Minerva di- 7 'Τὶ Logion , quod Latine dic, Litur , quia nihil excellentius est ingenio, quo reguntur uni Versa.

CAPUT XXI De Heste Sacerdotali in lege.

1 . Cto sunt in lege genera

aerum.

2 'in Poderis est Sacerdotalis linea,tur Rationale , pannus dupleX , auro, dc quatuor textus coloribus , habens magnitudinem palmi per quadrum, cui intexti erant XII. pretiosissimi lapides. Hic pannus Superhumerali contra pectus Pontificis annectebatur. 8 'in Petatum , aurea lamina in fronte Pontificis, quae nomen Dei Tetragrammaton Hebraicis litteris habebat scriptum.

φὶ Cantherium. Gloss. Cantherius μοχ απικὸς. alla.--A plerisque libris ab. st Fuerit fortasιe terebra Gallica , qua bibrequi dicitur. V uvia. Retinet idem nomen hodie apud nos. C p. XX. Minervam quand. Al. quidam. D Hanc priniam lanis. Se . AEn. 7. Bellatrix non ili. c. c. u. Minervae ; & armorum linquit dea est, & lanificii Olivae quoque. Virg. Georg. i. Oleaequc Mincrva inVentrix. 7 Non n. Minerva istar. universa. e Serv. eclog. 2.J XXI. Octo. Totum hoc caput sumptum e Hieron 'mi Ep. ad Fabiolam Iχ8. de Veste Sacerdotali. Octo quid.m se meum Sacerdotalia num.=antur bis in Exodo: Hi in levit. scptem omittuntur n. femoralia j c ui rιi causam r. ιι Hieronymis 'i Poderis. μι aleis Chethonetb. Pilumn. Heb. Miseepheth. y Galeriam voe. Hieron. Galerum. S perindumentum, erat enim ι absunt h/c ab Oυςt. Collia. Gotthico.

537쪽

98 D. IS ID. 9 '' Badim , sive Deminalia , id

est, brachae lineae usque ad genua pertingentes , quibuS Verecunda Sacerdotis velabantUr.

CAPUT XXII. De Nominibus Testium

1 IT,Iversitas veStimentorum, tegmen, tegumen , indumentum , VeStimentum, reliqua. 2 Tegmen dictum , eo quod tegat membrae Sicili tegumen , tecta, quae tegunt Corpora. 3 Indumentum , quod intus ad corpus induitur, quasi intumentum. Vestimentum Vero e St, qUod usque ad Vestigium protenditur, quasi vestigimentum , ut est tunica talaris. Sed & haec consuetudo sermonis Auctorum confundit.: AmichUS. 6 Discernitur autem VeStitu S a cultu , quoniam lautior intelligitur Cultus. Item Cultus ab habitu. Nam habitus ad naturam pertinet, cultuS ad homineS. 7 Pleraeque autem Vestium, aut a tempore, quo maXime in USI Sunt, appellantur, aut a locis, ubi vel primum confectae, Vel maxime Venditantur , aut a genere coloriS , aut a nomine repertorUm.

8 Vestis antiquissima hominum

HISPAL.

fuit - Perigoma , id est, Succinct0 Iium , quo tantum genitalia contegua tur. Hoc primum primi mortales e foliis arborum sibi fecerunt, quan QPOSt prae Varicationem erubeScentes Pudenda Velarunt. Cujus uSum quae dam Barbarae gentes , dum sint ni d. usque hodie tenent. i in Haec & campe tria nuncupantur, pro eo quod ei dζmjuVenes , qui nudi exercentur in cam PQ , pudenda operiunt. 9 Tunica vestis antiquissima ap pellata , quia in motu incendentiS Sinnum facit. Tonus enim sonus eSt. Pri mum autem fuere pelliceae tunica ,qui

bUS POSt offensam , & ejectionem dς Paradiso, Adam & Eva induti Suns 1 o. 'l Talaris tunica dicta , eo qWψad talos usque descendat & ad ped defluat, sicut Pectoralis quia ap.

Antiquos brevis erat: ut tantum p VtuS Operiret, licet niinc profusior bit II Alanicleata tunica, id c x, manicata , eo quod habeat manic β, in quam Graeci vocant . I 2 Dalmatica vestis primum is Dalmatia Provincia Graeciae teXta e x1 tunica Sacerdotalis candida cum civis ex purpura. I Q '' Russata , quam Graeci plo

perta a Lacedaemoniis ad celandum cse loris similitudine sanguinem , quo 'ζ0β quis in acie vulneraretur , ne coni mplanti adversario animus augeScer x Hac sub Consulibus Romani uSi St 0

lii Badim. v II Et magis proprio nomine 'Danta michnesi. xl Cap. XXII. PeriZoina, a. succin hortum. Id quale fuerit υid. apud August. lib. s. contra Julia' Haec & campest. operiunt. Verbώ sunt August. I . de Civit. cap. 1 . Horatius Penula solstitio, οδ ηῖ

bus auris.

niva Talaris tunic. e Hieron. ad Eeech. cap. v. sci Sicut pectoralis. Graece ἐἱ ir , quod ut Ait Agell. lib. -fVicta, is bremis esset, cit '

neret.

538쪽

ETYMOL. LIB. XIX.

milites , unde etiam Russati vocaban- 26 Ma Sticina. tur. ' Solebant etiam pridie, quam dimicandum esset, ante principia proponi , quasi admonitio, & indicium futurae pugnae.1 Laculata est, quae lacuS quadratos quosdam cum pictura habet inteXtOS , aut additOS aCU.

29 Linostem a Vestis eSt e X lana, linoque contexta. Et dicta linostema, quia in stamine linum , in trama lanam habet.

31 Segmentata Zonis quibus 16 Τ' Molochinia , quae malva- dam,& quaSi praeciSamentiS Ornata. rum stamine conficitur, quam alii mo- Nam & particulas cuicumque mateis ' Hyacinthina VestiS eSt, aerio colore resplenden S. l0ci nam , alii malvellam Vocant.

Vermiculo , qui longissima eX se fila generat , quorum teXtura bombycinum dicitur , conficiturque Jn Insula

I9 Serica a serico dicta , vel quod eam Seres primi mi Serunt.

ZO Holoferica , tota Serica , Ἀον enim totUm. 2I Tramoserica Stamine lineo, trama ex serico.

pura.

3 m Byssina candida confecta ς quodam genere lini grossioris. Sunt qui genus quoddam lini bySSum eS-

Fibrina tramam de fibri lana

habens. 5 Aprina. mae absciSSa S praeSegmina Vocant. 3 2 in Levi densis, quod raro filo sit, leviterque denSata.

densi dicta , quod gra Viter prebra, ala

que calcata Sit. s 'μ' Citrosa , quasi concrispa ad similitudinem citri. Nde UiuSI Pulchramque eX auro , VeStemqtie cim

35 ' in Veiensis tunica est, quae affertur ex Insulis. 36 il Exotica VeStis eSt, peregrina de foris veniens, ut in Hispaniam a GraeciS.

37 ''' Polymina , multicoloris.

Polymitus enim teXtUS multorum C lorum CSt.

38 Acupicta Vestis, acu teXtilis, vel acu ornata. ' Eadem & Phrygia. Hujus enim artis periti Phrygii omnes dicuntur: Sive quia in Phrygia invental l Solebant n. prid. Plutarch. in Fabio, Bruto, Pomp6o. λὶ Hyacinthina vest. aer. col. Hieron. ad Fabiol. Hyacinthus aeri tribuitur propter coloris similitudinem. I l Molochinia, quae malv. stamin. Melius credo, Nonius: Molochinum a Graeco, color est flori similis malvae. ut Holoporphyr. Primum trabea genus ex tribus , de quibus Γενυ. AEn. 7. Ipsi Quirinali trab. Fl byssina ex quodam genere lini. Al. ligni. Male quamvis non desit , qui eam lectionem veram esse contandat, ex bis Philostrati lib. 1. de Uit. Apol. Byssum autem ex arbore nasci serunt, quae altitudine Populos aequet, soliis autem --sici similis est: Nam idcirco merum est e ligno groιsiori vestes confici Rursus do osso infrH cap. 17. hi Mena. Masticina. Viri in f cap. 23. 7ὶ Recta. Ex Atto in Recta , Sc Regillio. ζgmentata. Vid. Serv. AEn. I. ad M. COllOq. monile. vvidensis. Nihil moror υarias aliorum npud Cicer. Ep. I 2. lib. q. siυὲ scripturat, sive conjecturas. I 0ὶ Citrosa. Hstus: Citrosa vestis a similitudinc citii. J Il Naevius pulchramque ex a. v. q. c. Hi . Macr-b. Salum. 3. cap. I9. δι) Veiensis. Al. vel 4nen;is. si Melcnsis is Melo una ex Ocladibus aut Melitensis cujus meminit Cicer. lib. 1. '' rr. Dico te maximum pondus auri, argenti, eboris , purpurae plurimam vcstcm , Alclitzn ςm plurimam . straeu- , &c. Hi Exotica. Noniti, i Exoticum adventilium Plaut. Mosteli. Non omnes possunt Olere unguenta exotica. 'in Polymita multi eo l. Plin. Plurimis vero liciis texere, quae polymiua appellans Alexandria instituit. Eadem x Phryg. . S.νυ. an. s. vel Plin. it.. 3. Ap. i.

539쪽

5oo D. ISID. HISPAL.

ta est. Unde& Artifices, qui id faciunt, ceret liginum , c. pro g. littera com Phrygiones dicuntur. Virgilius: Phrygiam Ascanio chlamydem. 39 'in Triticis a tribus liciis, quia est simpleX , & bilex. o Ralla, quae vulgo rasilis

dicitur. 1 '' Interpola vestis , illa Vocatur, quae dum Sit VetUS ad noVam Speciem recuratur.

2 λὶ Pannutia nuncupata, quod sit diversis pannis obsita.

3 Al Colobium dictum , quia

longum est, dc sine manicis. Antiqui enim magis hoc utebantur. '' Lebitonarium est colo-bium sine manicis , quali Monachi ZEgyptii utuntur.

5 ' Lumbare Vocatur, quod lumbis religetur , vel quod lumbis haereat. Hoc in larigyptio & in Syria

non tantum Deminae, sed de Viri utuntur. Unde dc Jeremias trans Euphratem tulit lumbare suum , ibique, illud

in foramine petrae abscondit, dc postea SCiSSum reperit. Hoc a quibusdam dc Renale dicitur, quia renibus alligatur. 6 i 'in Limus est Vestis, quae ab umbilico usque ad pedeS producitUr. Haec autem Vestis habet in extremo sui purpuram limam , id est, flexuoSam. Unde dc nomen accepit. Nam limum obliquum dicimuS.

tura ejus ligata sit in totum , quasi di-

mutata.

8 'in Armelausa vulgo Vocata, quod ante de retro divisa, atque aperta est, in armos tantum clauSa , qua iarmiclausa, c. littera ablata.

49 Camisas vocamus, quod in his dormimus in camis, id est, in Stra

5O Femoralia appellata, eo quini femora tegant. Ipsa dc brachae, qu0 Sint breves , de verecunda corporis niveientur.5 I ''l Tubrucos vocatos dicunt quod tibias , brachasque tegant. 53 Thibraci, quod a brachis ad tibias usque perVeniant.

CAPUT XXIII.

. . .

De Proprio quarumdam Gen sitim labitu.

I Uibusdam autem nationibu sua cuique propria Vesti

eSt, 'ij ut Parthis Sarabara, Gallis Lenae sis in Germanis Rhenoenes. Hispanis Stringes. Sardis Mai

a Sarabara sunt fluxa , ac Sinu0 Sa Vestimenta , de quibus legitur m Daniele : Et Sarabara eorum non suης immutata. Et Publius : Ut quid crSQ in Ventre tuo Parthi Sarabara Suspcn derunt Z Apud quosdam autem Sara

pro novis cinctat, Trebatio placcre , ita emptori praestandum, cluod interest , si ignorans interpola cinήxi 'isi Pannutia. Sic anum Baucidem Persius pannutiam dixit. Q 6ὶ Colobium utcbantur. e Serv. ιLn. 9. Et tunicae inauic. c. h. r. m. Vid. Annot. in Cassiau. Tὶ Lebitonarium. Hieron. in P fat. ad Regul. S. Pachomii : Nihil habetii l Monacliij iu eellulis, prxx p='- &duo lubitonaria, quod AEgyptiis Monachis genus cst vestimenti sitie manicis. Suid. , χιτων μ' 8ὶ Lumbare. Vid. Hieron. ad Jerem. cup. 13. , in Prooem. comm. in Ose. 9ὶ Limus est vestis. e Serυ. AEn. Ιχ. velati lino lat. limo in & verb. t. c. ly ol Armclausa. υ itur hac voce Paulinus. si ii Tubrucos. Al. Tubricos. al. Tubraicos.l kl Tubraci perveniant. Absunt hac a Valent. ct omitti sine fraude poterant. ' p XisI. Ut Parthis Sarabara. Sic communis editio Graecorum. quam , qui solet Isid. Dan. s. Vero , Theodos. se Hierou. Saraballa , mὸliis . S, iaιὸ enim G εμψ' '. 'δ0l l na . Ita Strab. lib. . de Helvetior. Arvernor. vestitu. ii Jj lacrinanis Rhenones. Caesar. lib. . de Beli. Guli.

540쪽

ETYMOL. LIB. XIX. 50r

tara quaedam capitum tegmina nun- Vindicant, ut videmus cirros Germa-cupantur, qualia videmus in capite Magorum, picta. 3 Lenae, saga quadra , & mollia sunt. De quibus Plautus : Lenacooperta est textrina Gallia. Rhenones sunt velamina hu- ζrorum , pectoris usque ad umbilicum, atque intortis villis adeo hispi- , ut imbres respuant, quos Vulgo Reptos vocant, eo quod longitudo Ullorum, quasi reptat. De quibus Sallustius e Germani intectum rhenonibus corpus tegunt. Dicti autem 'l Rhenones a Rheno Germaniae flumine, ubi iis frequenter utuntur.5 Alastruca , vestis Sarda eX pelliculis ferarum , de qua Cicero Pro cauro: Quem purpura regalis non

ςQmmovit, eum Sardorum maStrucam utaVit. Alastruca autem dicta, quasin QBStruosa , eo quod qui ea induun-xur, quasi in ferarum habitum tranS-

formentur.

6 m Dinoscuntur & gentes ita h-bitu , sicut & lingua diScordeS. Per- 'l brachia , S: crura linamentiS, ca put tiara tegunt. Eminent apicibuS sas' xigiatis Alani: il horrent & male tecti sum latratoribus linguis Scotti: sagati unt Alemanni; linteati Indi: gemmati Persae : sericati Seres: pharetrati Armenii.

Nonnullae etiam genteS non Dium in vestibus, sed & in corpore

aliqua sibi propria , quasi insignia

norum e granos , & cinnabar Gotho rum : stigmata Britonum. Circumcidunt Judaei praeputia e pertundunt Arabes aures: flavent capitibus intectis Getae , nitent Albani albentibus crinibus. Mauros habet tetra noX corporum , Gallos candida cutis , Sine equis inertes eXtant Alani, nec abest genti Pictorum nomen a Corpore, quod minutis opifex acus punctis, & eXpressus naviti graminis succuS illudit, ut has ad sui specimen cicatrices ferat, pictis artubus maculoSa nobilitas. 8 Habet & sexus inStitutam Speciem habitus, ut Τ in viris tonsi canit-li, in mulieribus redundantia crinium: quod maxime virginibus insigne est,

quarum & ornatus ipse proprie sic est, Ut concumUlatus in Verticem ipsam capitis sui arcem ambituS crinium contegat.

CAPUT XXIV.

1 I Allium est , quo miniStran

tium scapulae conteguntur, ut dum ministrant expediti discurrant.

Plautus: Si quid facturus es, appende in humeris pallium, & Pergat, Midan

tum Valet, tuorum pedum pernicitas.

Dichum autem pallium a pellibus, quia prius Super indumenta pellicia Veteres utebantur, qUasi pellea , siVe a palla per derivationem. Chla

Rhenones a Rheno G. f. Alii ἀπο τῶν ρηνων, id est, oυib. Serv. Georg. 3. Ut Sallustius dicit in historiis, vestes' prilibus Rhenones vocantur. Mastruca. Vestis Sarda. Ita Tarrac. Simanc. Hi l. Mejorad. Plures tamen e Gotthicis. Mastruga vestis Germani- , i. Τηε lactio Inisi obstaret locus . Cicerone cit tμεὶ ferri poterat. Prudentius. Tentavit Geticus nuper delere tyrannus.' Τδm patrio veniens iuratus ab Istro, Has arces AEquλre Solo, tecta aurea flammis solucre, mastrucis procercs vesti-

togatos.

62Dinoscuntur gentes ita habit. M ling. Rei exit e vi etur ad Hirgilii verba : Incedunt victae longo ordine genteι. ariae ling. habitu tam vestis, & armis.' dx ch. & crur. linament. Al. liniamentis. Usurpat eum vocem Plinius. HQxrent x male tecti. Heteromatis tecti legit q iήψm lib. I. Rer. Grm no id est, vestimentis altera parte villoiij.

hii qua sibi propria φ insig. vend. Tertuli. libr. G Heloud. vita. Debcbant & ipsi aliqua sibi insignia defendete.

δὶ in νixis tonsi eapilli. vir si eomam nutriat ignominia est illi. I. ad Corinth.

SEARCH

MENU NAVIGATION