장음표시 사용
151쪽
diues ita R. inia delectant & quia mens h
Cile im- mana, naturaliter laboris & morae
PQ atiens , similia prorsus fingit &supponit, in quibus aliqua, similit dinis species affulsit. s. Α similitudinum vi nimium fati
laci , Fomodo te praestabis tutum 8 Nisi ca- R. Sunt similitudines sedulo expe VCamu dendae & atteate quaerendum , num simpliciter illustrent, num quoque probent ; si probant num absolute , num hypothetice. Nec quia ingeni se, ideo solidae reputandae sunt 3 nec ultra scopum differentis urgendae, aut ultra quam rei, de qua agitur, nat ra fert, extendendae, nam omne simile es etiam diffsmile , nec res ullae adeo inter se aequantur , ut nulla prorsus differentia, una ab altera diΩcemi queat.
s. in Qualis sensus istius Canonis ,
omnes res pos t iuger se cν Mari e Similitu- R. Innuit nullam rem extare qum do uniV- non complectatur aliquod attributum,ibhi 'μ' cujus conceptus, saltem Vagus, non k possit applicari attributo cuipiam rei diversae ; nam conceptus quibus res similes concipimus, sunt vel magis
yel minus vagi ri Isti Vivoci relate ad illos
152쪽
illos dicuntur. quos Anal os vocant ἡquo enim minus similes sunt res, eo magis diversas, distincti conceptus eas exhibebunt adeoque eodem conceptu representari non poterunt res multum diversae, nisi sit admodum Vagus.
De paribus' es occasione de quantum te majoribus V miuortibus Ue. 4 P Lucida mihi differentiam pa- r. a rium a similibus rR. Hanc ab origine repetens obser prTΠ vo mentem objecto cuipiam intentam, illius, vel naturam , statum, attributum aliquod in se spectare, vel ad a tributi illius & status, in se spectati, gradus attendere; Aliud est v.
c. considerare in motu id, per quod motus est motus, aliud est attendere ad ejus motus vehementiam aut d bilitatem ; Ubi rerum duarum nat Xam, attributum quoddam, statum quempiam, mens nostra contemplatur , si qua cogitandi forma ad naturam , attributum , statum prioris rei F 4 con-
153쪽
concipiendum utitur, eandem cogitandi formam usurpat, ut posterioris naturam , attributum , statum sibi repraesentet, res illas similes pronum tiat ; Observo a essentiam rei alicujus, sive id per quod res est id ipsum quod est, realitate crescere aut minui pocse , sic ut maneat semper ejusdem rei essentia, id est una res non sit alis tera , etsi realitas ejus major fiat,
Vel minor ; v. c. ternarius non est minus numerus, quam quaternarius, aut binarius ; manet semper arbor quae ramis augetur , vel eX qua r mi exscinduntur,di. Ubi igitur ea cogitandi serma, quae Addem alicujus objecti gladus, & realitatem 2 sues exhibuit, alterius quoque tibi exhibet gradus , & realitatem, res illae pares dicuntur ; Ubi contra; impares , earumque altera major, altera minor 3 Paria sunt, illa objecta, in quorum uno , id attributum, respo-ctu cujus conferuntur, tantum CO tinetur atque in altero. . in Realitas illa quae crescit minui Quantita- turve, manente rei natura quo no istis defini- mine venit pu' R. auantitatis nam quantitatem V camus
154쪽
COMPENDIUM. Iascamus quodcunque majus vel minus fieri potest, quatenus magis vel minus recipere Valet. 4 Et Quantitas illa ad quam caeterae omnes exiguntur, ad dignoscendum an pares sint, an impares, quae
R. Mensura- QMantitas quotuplex est y R. Quantitatem distinguunt in Discretam cujus partes sepositae sunt, &a se invicem sejunctae ; talis est numerus unitatum collectio ; & Contia uua , intra cujus partes nulla est divulsio : Istamque faciunt vel Perm nentem , cujus partes simul existunt, qualis est extensio. Uel succesilaam cujus partes simul non sunt; sed quarum absque tamen ullo hiatu, altera alteri succedit. Distingui quoque debet in Physicam quae corpora respicit, istaque eo major est quo molem se pius aliquam adaequat & Moralem quae cogitationem spectat , istaque respicit vel theoriam vel praxim. Quantitas cognitionis, I. dijudic, tur ex multitudine Objectorum cognitorum , Rique numero attributorum in illis objectis observatorum, a. α
155쪽
perspicuitate, distinctione, familia A late idearum , sive ex promptitudins qua menti sese sistunt, Praxim quod attinet, quantitas actionis bona, pe det maxime ex affectus quo in obs quium legis flectimur , vehementia. Quantitas actionis malae eo major est, quo obstinatior contemptus legis, &negligentia ejus observandae magis supina ; Talem porro contemptum, talem negligentiam arguunt, facilitas ossicii praestandi, momentum actionis praetermissae, praestantia objecti vi lati , consequentia vitii perpetrati, dissicultas denique ipsius Vitiota a tionis, & multitudo actuum ad ejus
Q. Recense de paribus Canones R. I. Partaparisin conveniunt, quo sensu paria suis, 2 .de Paribus idem Hlo,udicium, 3. Quae uni tertio comeniunt, ea quoque similia aut paria inter se rem seri debent. 4. Comparatio debet feri in eodem genere rerum, non in diverso. Duas res collaturus eo fine, ut cognoLeas, num quantitate pares sint , aut impares, quantumque alicujus ex iis perfectioites, ab alter ius perfection,
bus distent, attributa seligere debes in
156쪽
in utraque similia, quae inter se comis ponas, similibus quippe rebus dimetiendis , earumque quantitati consti tuendae, eadem mensura sufficiet, at si dissimilia sint illa attributa, quae mensura unius gradus tibi indicavit, eadem quoque alterius gradibus tibi manifestandis non apta deprehende
menluram saepius continent, & minora in quibus ea mensura non toties
in Cum a Majori ad Minus aliquan- '
do liceat argumentari , aliquando liceat argumentari , aliquando argumentum inde petitum non valeat ;pariter a Minori ad Majus nonnumquam procedat, nonnunquam nullast consequentia , regulam aliquam . statuere operae pretium est, cujus ope haec discernRntur.
R. Quandoquidem. Maiis contineat Quando Minu , majus spectari debet tanquam indς R Totum , cujus Μinus pars est. Iam veto si parti ea insit efficaeia , quae lassiciat effectui excitando, vel repria F s mendo ;
157쪽
Quando non licet Procederea majori ad minus& amin. ad maj.
mendo ; multo magis ea inerit vis &R essicacia in toto ue sed non Vice Versa, si sussiciens sit essicacia totius , idcirco sussiciens erit emcacia partis ;quod si contra non ea sit totius eiu-cacia , ut effectum valeat producere aut inhibere, multo minus hanc vim habebit pars unica , sed non reciproce , si pars sola debilior, etiam plures conjunctis invalidae erunt. Q. Quibus in negotiis haec arguis mentandi methodus non valet 8 R. In rebus quarum vis non in vehementia simpliciter, sed in Dosi, id est determinata quantitate posita est. CΑΡ UT IX. De Relatione Dissensus. O. Uid est relatio Dissensus pc a Relatio Dissensus inter eas
reS concipitur quarum una non potest repraesentari , per eandem formam cogitandi atque Altera.
Dissentanea quomodo distribuis R. Objecta inter quae relatio extat dissentiens, & quae idcirco dissimilia vel dissentaneu dicuntur 3 vel non Obstante
158쪽
stante illo dissensu simul esse possunt ejusdem rei attributa, vel propter itu lum dissensum simul esse nequeunt , in eodem subjecto; Illa Diversa, Istat Opposita nuncupantur. Opposita quorum unum multis opponitur; Dis'
ratorum nomine Veniunt ; Ea veroi. quorum unum uni tantum opponitur,
eodem videlicet modo , Contraria duci 1olent. Contrariorum rursus Vel utrumque Positiυum & reale est, vel eorum alterum Negatiυum. Positivat iterum talia sunt, ut idea unius, ideam alterius necessario inferat, sic ut posii ta prima , ponatur secunda, sublata tollatur & dicuntur Relata. Vel talia
sunt ut idea unius completa esse queat, nequaquam interveniente idea alterius, & dicuntur Adversa. Negantium alterum negat ubique , & indiscriminatim , vel in certo tantum subjecto, , cui attributum negatum naturaliter competit, prima Contradicentia, pos. . teriora rimantia Logicis dicuntur.
in Limatae illius in distinguendis 3. Relationum speciebus , subtilitatis , quae est: utilita, R. Aliqua quidem, sed aequivoca, Speciesi ad quam enim Relationum classem , RViduinta num
159쪽
134 LOGICAE ad quam speciem objecta subiicienda
iant, tuto decidet cui demum ipsa o jecta satis clare & distincte cognita fuerint, per vias deinceps indicandas. Fallunt autem saepissime & accuratae, omninoque necessariae illi cognitioni , obices ponunt nomina perperam & praecipitanter ab imperito vulgo imposita usuque auctoritatem adepta , non eVidentia rationis, sed af
fectuum impetu & praejudiciis a).
Q. Quis Canon fertur de Conrem 'mu ZR. Contrarium contrariae sunt consequentiae, contrariae causae, contraeesse a Η o R. So m. L. I. S. 3. 49.
Parcius hic vivit: frugi dicatur ineptus Et jactantior hic paulo est; concinnus amicis Postulat ut videatur. At est truculentior, atque Plus aequo liber. Simplex sortisque habe
Caldior est: acres inter numeretur. Opinor sHaec res & jungit, junctos & servat amicos. At nos virtutes ipsas invertimus , atque Sincerum cupimus vas incrustare. Prohus. uuis
160쪽
effectus, contraria adjuncta, intellige proxima ; & si contraria spectentur
4 Quae circa Adversa observas ΤR. Aliquando ea medium agitatis Medium re participationis, id est partem alia duplo
quam utriusque extremi continens ; staque dicuntur Mediata. Immediata porro nuncupantur , quae tale medium non admittunt, nam de cetero non extant ulla , absque medio negationis , quod de neutro terminorum participet.
Nobiscum vivit; multum est demissus h mo : illi Tardo , cognomen pingui damus. Hic fugit omnes Insidias , pro bene sano Ac non incauto, fictum, astutumque V
Simplicior quis at est Communi sensu plane caret, inquimus. Eheu Quam temere in nosmet legem sancimus iniquam :Nam vitiis nemo sine nascitur: optimus ille est Qui mininus urget ia