장음표시 사용
201쪽
1 6 LOGICAE solum partes omnes percipiuntur, sed nexus quoque illarum partium intelligitur , quomodo vocares rΙdea niti- R. Nitidam quasi nullam habentem admixtam obscuritatem , nam saepe partes singulae clarae sunt, at earum nexus Obscurus , id est, non intellectus, non perceptus manet y sive nullus sit , sive ea non sit mentis perspicacia, ut eum assequi
mina censes ne pariter relativa Distinct ae R. Omnino; nam Omnis idea ., ct coniu- omnis perceptio sentitur non esse ea- eidaenQ- dem cum ea a qua diversa, &tiva. quaecunque diversa eli, eo apto lentitur diversa ; nam sentitur qualis est, cum sit actus sui conscius. Sunt tamen aliae aliis distinctiores, id est , diversae R distimiles facilius concipiuntur , vel, quia vivaciores attentionem magis sibi conciliant, Vel, quia plures diversitates includunt, & magis discrepantes. Eo ipso quod omnis idea repraesentat, adeoque clara est, sequitur hoc respectu omnem ideam quoque
veram esse, est enim id quod est, ct
202쪽
non aliud ab eo quod est menti de se ipsa assirmatur atque eodem respectu Omnis perceptio evidens est, sentit enim immediate & absque ope ullius auxilii, se esse talem perceptionem nec quid sit talis perceptio dubitare potest. Erramus supponentes & judicantes non ex visis sed ex suppositis. Ideam obscuram nonnulli vocant quae ad rem requisitam deinceps rumsus agnoscendam non sussicit. At i les ideae composita est, ejusque nonnullae partes ex memoria elapsae sunt.
Est igitur obscuritas in illa idea , non attributum ideae, sed absertia. Q. At Idea cujus objectum ab
aliis non facile secernitur, nonne merito confusa dicitur rR. De vocabulis nolim contende- Obie re , quamvis, accurate loquendo , tu' n0n Ideae alicujus O edtimi id demum sit, quod ab illa repraesentatur, id por- nosciturro quod repraesentatur , cognoscitur quam tam clare tam distincte ae ipsa idea idea. cognoscitur, rerum quippe notitia tota est ex ideis nostris, S consequen,
ut si distinctasiit idea, distincta quoque erit objecti, ab ipsa repraesentati .
203쪽
Confusa est cognitio quae com P Hie ideis claris & distinctis ubi non
eo ordine memoriae impressae fuerunt, quae earum evolutionem facilem reddat xo, in Idutrum maxime clararum quae sunt praerogativae pM HariS R. Duo magis clarae , id est m solita co- 'ς vividae: nostrae perceptiones sunt,
Leunda, tanto facilius iis mens nostra sese a ' tentam praebet 3 amat quippe assici, A modo qua assicitur sensatio non
sit molesta, ea tanto magis placet, quo viocior est, ut pote magis ConsentaneR tiaturae mentis , quae in eo
posita est ut percipiat, sentiat, sese
assici conseia sit , vivaces igitur R tentionem sibi, sua vi, conciliant, dum languidae propemodun Praetereuntur inobseruatae , at quo levior attentio , & minus diuturna eo imperfectior dognitio, ia in errorem l
ximeque distinctas comparate cupit, quid observandum praecipis yDiseri- R. Diligenter attendat, num V men PQ- uibus, quas usu epat, sensus aliquis -- ς' rubsit, nec ne; num vocibus quidem
204쪽
oo MPEN DIU M. I 9 singulatim sumptis aliquid singnificetur, conjunctione vero earum . nuhil. Vocabula praesertim, quae longo usu familiaria evaserunt, quasi aliquid significarent, inexaminata ne
4 Sed qua ratione habitus ille
comparabitur, firmus & ad usu in promptus, Vocabolorum sensu dectitutorum a significantibus secernem dorum 8 R. Opera diutura detur iis scientiis ι quarum omnia vocabula determinatas habent & accurate definitas significationes Mathematicis v. c. Asia suetus quippe Intellectus noster ideis, ubi vocabula audiet inania, acquuescere non poterit.
in An sunt & alia monita ad Idea. rum perspicuitatem & distinctionem facientia rR. Quod alicujus, ex mentis facultatibus, objectum proprium est; ne nitamur alia cognoscere. Sic quid sit sensatio, quatenus est modificatio mentis, non possumus melius doceri s quam sentiendo & ad sensautionem nostram attendendo, est quip
pe id ipsum quod sentimus, at dum II 6 lateb
205쪽
Intellectu vel imaginatione , sensationis illius ideam efformare nitimur, quasi rei cujusdam nobis obversantis & a nobis diversae, frustra & irrito labore sese torquet mens nostra. Secundo properanter non sunt objecta percurrenda, perceptiones quippe excitantur eo vividiores quo magis attendimus. Inattentus pauca videt,& supponens tamen se vidisse omnia, similia prorsus fingit & supponito iecta in pluribus discrepantia. Tertio praepostero ordine, ardua compo sita , cognitu dissicilia meditari ne aggrediamur, neglecta faciliorum contemplatione, & simpliciorum praevio examine.
Cum tanta sit perspicuitatis utilitas miror esse qui obscuris delectentur δobseuria Primo quibus aures nostrasias accep- Ciuntur propositiones, eas ab orata quatuo tore supponentes intellectas, tanto ius sis. augustiorem de ejus eruditione opinionem concipimus, quo minus tarilium verborum sensum assequi possumus. Secundo cum primis studiorum initiis ea sola facilia experiremur, quae erant Obvia & admodum, sim-
206쪽
COMPENDIUM. I 8 I . simplicia s dissicilia vero ardua, &non mediooriter intentam attentionem poscentia viderentur quaecunque scientiis continentur maxime curiosa& scitu maxime digna, Letum ut inotiones magni & insimandi, cum notionibus ardui & intricat/ sic permiscuerimus, ut quidquid non arduum , exile ; quidquid dissicile,
magnum videatur. Tertio Magna praeclara, quibus cognoscendis nata- est , mens humana quaerens s cum talia nondum sit nacta, sentiatque - ea latere, adeoque sibi obscura esse, eadem consequenter in Obscuris, quibus assicitur, sermonibus forte delitescere suspicatur, quae suspicio, blanda, spemque excitans, fovetur S quia placet mentem nanciscitur adquiescentem. Quarto qui clare docet , ille nonnunquam nulla docere, sed antehac nota revocare tantummodo videtur , nam quae clare e ponuntur prompte quoque percipimus 3 quae prompte assequimur,familiaria statim nobis fiunt, atque i ter jam pridem cognita recensentur, taliaque recordari potius quam doceri nobis videmur. . I s.'
Q. Qualis tibi videtur Canoa Chi-
207쪽
runι ab obscuro non debere absorberi PR. Utilissimus inter Omnes & Cer-s entiae qu*m sequimur perpetuo , oettitudi- qUR Vis ad eum non attendentes. aem mu' An est aliquis hominum, qui dubi- ῶς - t et de cogitationis suae existentia , quod, qua r/tione nascatur, ignoret 8 qui dubitet de existentia corporis sui,
uilod quaestiones de spatio & divisibilitate discutere non valeat. Quod non habeo, non impedit quo minus habeam quod habeo. Objectio cujus ignorantia nostra sunἐamentum , nullius est ponderis,dversus clare demonstrata. Faciles & Familiares Ideae nonne cum Claris coincidunt 8 R. Raro quidem ditaciantur , Ide' tyyy a seiunt tamen, nam est Facilis quae simplicu sine opera & nisu, propter suam sim talem S usicitatem excitatur. Familiaris quae
lamili xi' ζiompte recurrit, propter habitum; P a1hεὶ quod scilicet frequenter fuerit exci-
liares imis merito censentur obst M.
an est alicujus utilitatis R. Omnino: nam familiaris quae non est obscuritatis suspecta fit tape immerito , sensuque velut destituta reticu
208쪽
reiicimus, quorum significationem non facile assequi valemus, quod res meditandas exhibeant, longe diversas, ab iis quibus contemplandis sumus assueti. Non minori rutius e rore es ararum albo expungimus, quae propter exquiritam simplieitatem, ut explicatione non egent, ita explicari non possunt. a Cie. de F. IV. 26. a Utrum igitur tandem perspicuisne
dubia aperiuntur, aut dubiis perspicua tolluntur. Si propterea vitia alia aliis majora non sunt, quia ne ad finem quidem bonarum eum, quem facitis quicquam potest accedere quoniam perspicuum est vitia non esse omnium paria , finis bonorum vobis mutandus est.
209쪽
D. id.is simplicibin V complexu, Completis V incompletis ; a quatis N inada uatis; Totali U partiali, va- U issimilata , Indesinita , limia ratis , sinita V determinata. in
Pecies Idearum ex diverinpercipiendi modo nascentes enarrare pergito 3 R. Sunt Idea simplices & Com plexae , Completae & Incompletae; Adaequatae & Inadaequatae; VagM ,
i. Quaenam Idea tibi dicitues uplex stR. Est quae absolute talis est , &quae relate ita vocatur. Absolute simplex nullam involvit, & tales sunt idea entis , unitatis , &C. numero Paucae. Comparate simplex dicitur illa idea , quae an sit composita non attenditur; Composta vero quae ut aliis constans spectatur. Sic idea hominis erit simplex relate ad ideam hominis docti, & composita idea mentis, relate ad ideas conceptus,
210쪽
affectus , aliasque proprietates & attributa mentis , indicantes. Quid circa compositas ideas monendum habes 8R. Quod sint plarumque errorum scaturigines, dum sibi op nolitas λ se se olternatim evertentes involvunt. Praesertim vero in errorem talibus id eis conjicimur, si unica voce designari solent; tunc quippe tantum abest ut examinemus, num incompositione subssistere possint , ut De- quidem an tales ideae sint compositae,
Q. Partes quibus constat Idea complexa quomodo distinguis 8R. In omni complex one 'est idea quaedam Principalis, subjecti vicem
tenens cuIcaeterae omnes a poUΠutur.
Appositae iterum quomodo distinguuntur ZR. In eas quae Principalis ideae attributa simpliciter evolvunt, & eas quae atributis in principali id ea nece .sario contentis , aliquid adjiciunt, quod ab ea abesse potest, qudrum eomplexionum prima Explicatrix secunda Restrietiva & determinans dicu