장음표시 사용
241쪽
salis sit propositio absolute , an seiscundum quid. Tertio , Universales Metapissice dici solent quas Universia
les non esse implicat contradictionem, Physice tales censentur quarum attriis huium , juxta ordinem in rerum nain tura observatum , subjecto semper apponitur; Moraliter denique, qua tum subjecto attributum plerumque convenit aut Opponitur. Quarto,
Universales esse vel de generibus singulorum , vel de Singulis generum. Q. De Universalibus & Particul, ribus qui feruntur canones 3 R. Propositio miυersalis aequipolles omnibus singularibus sub ipsa comprehensis, V vicis . Secundo , in versalis propositionis veritas particul ris veritatem inferν, sed non vicissis, contra Universalis falsitas, particul ris falsitatem non infera, sed particu laris fastra Universalis veritatem evertatis.
Q. Ex Copula quae eliciuntur divisiones R. Propositionis in Afirmativam est Negativam. Q. Universalem & Ρarticularem quomodo cum Assirmativ1 & Neg, tiva
242쪽
trva combinant R. Sic ut quatuor inde emergant species, Universalis assirmans vel negans, Particularis assimans vel negans, primam per A. Secundam per E. Tertiam per I. Quartana Per O. exponunt, cujus artificii in men hoc memoriale est. Asseris A. Negas T verum generaliter ambae. Asserit I. Negat O. verum particulariter Ambo. Q. Ex copula quoque nonne pro- I positiones exsurgunt aliae Pura aliae nodales Modales p ad comR. Sunt equidem qui constitue- lucis,
runt quatuor species indicatas VOe pleras bulis Pilsibilis re ImposiUιlis, Neces reserem sarii & Contingentis ι sed hae omnes dae. in compositas resolvi possunt, vel in Complexas, a Copula ad extrema complexionem rejiciendo.
De Propositionibus Compositis. in D Ropositiones Compositas A quomodo primum dividisy tiones
243쪽
jectisidem attributum affirmatur vel negatur; ubi etiam de eodem subjecto , plura atributa vel omnia as- firmantur, vel Omnia negantur, prinpositiones illae dicuntur Congregativa. Segregati vero erunt, quarum attributum alteri quidem subjectorum conjungitur, ab altero vero separatur, vel quorum subjectum admittet quidem unum attributorum, alterum
Q. Congregati s quomodo distinguis Ρropositiones simplices congregat vam mustituentes, vel inter se sinpliciter copulantur , vel sic , ut earum una ab altera pendeat, hinc prinpositionis divisio in Copulatam & Connexam sive Condisionalem. Qi Circa Copulatisam quaenam obserVas. R. Primo, Copulativam legitimam non esse nisi omnes, quibus conserit, partes verae sint ι falsa enim propositio cum Vera copulanda non est. Secundo, Et contradici, negando propositiones, quas complessitur.
inter se devinctas, aut devincion- das eo. Q. Ad
244쪽
Ad Copulativas quaenam referuntur ZR. Relati loci, & temporis quae sunt, Inceptiυα, Continuativa, D silvis & Comparatiυα illae saltem quae sensu complexae uon sunt Redupliacalmae , pariter quarum resupite tio non est de essentia propositionis ct consequenter Explicatisae. Q. Quomodo vocantur propositiones quibus Connexa constat PR. Prima ritecedens , secunda Consequens. Q. Unde patet ejus veritas ΤR. Ex arcto nexu Consequentis cum Antecedente. Q. Quomodo ei contradicitur ZR. Nexus illius negatione.
in Nexus ille quotuplex δR. Immediatus qui per se patet, Mediatus qui aliunde probata opus
habet. 4 Εnarra Conditionalium can
R. Primis, Conditionalis nihil ponit inesse, seu ex connexo nequit imferri absolutum. Secundur, Uerum connexum p
245쪽
22o LOGICAE test esse in partibus falsis & necessi
rium in contingentibus. Tertiis, Conditio impossibilis a quivalet propositioni negatae. Quaenam Connexae annum
randa sunt ZR. Relasiυα & Causatis. Q. In quibus Caus is differt a simplici Connexa δR: Differunt quod in Causali amtecedens membrum Verum afferatur,
in Conditionali vero tantum lappo
in Semerativaι quomodo dividisi
R. Simplices quae Segregativam enunciationem constituunt, vel simpliciter & in genere opponuntur, Oel distinctius, & determinate magis, altera ab alterna secernitur, hinc Dis junctiυa & Discretiva enunciatio est. Q. Circa istas quae habes monenis
R. Unieam Disiunctivam aequivalere quatuor Connexis 3 Secundo , Disjunctivae, omnes partes debere plene enumerari & vere opponi, sicut una earum vera, reliquae falsae sint, Tertio, Disjunctivae contra4ici, si una harum conditionum abessie ducatur s
246쪽
COMPENDIUM. 22 Icatur. Quarto , Non modo partubus oppositis discretam constare , sed partium illarum veram a falsis
Discretis quaenam accensentur8 I s. R. Inceptivae, Desitiυα, Reduplia Discretae cativa, quas copulativis adjunximus, amne . possunt & in Discretas resolvi ; dic
pisi Sapere, id est , Discrete sapienses , sed non fusi; Desinis ineptire ,
id est, non ineptis, sed ineptieras; R duplicativa pariter in discretam resolvitur. Rederiti non peccant quatenus Reeeniti, dicetur, discrete Regem tipeccant quidem , sed non quatenus Ageniti. Ad Discretas pertinent Exceptiva, qui enim negat excipiendo, casum Excepti-
exceptum amrmat, caeteros rejicit. Vae.
Exceptio quotuplex rR. Ea cadit vel in Subjectum, quo in casu duo dantur subjecta, oes Duplice in Attributum, quo in casu duo damtur attributa , Prima exemplum sit Ethnici, paucis exceptu verum Deum non e Noverunt, poterioris Samson sertis nisi adversus amorem. Exceptiva quaenam maxime
247쪽
R. Exclusiva quae in Exceptivam , sicut Exceptiva vicissis in Exclusivam facile commutatur.
4 Quomodo iis sontradicitur ZR. Τripliciter. Primo quod ρο-
nitur tollendo. Secundo , quod e cipitur excipiendum non esse contendendo. Tertio , Utrumque faciendo.
in Quis Canon circa tales serture R. Quo sensu atque respectu ill r um Attributorum alterum de Su jecto affirmatur, eodem sensu atque respectu alterum de eodem negatur
sudiecto in Habesne aliam speciem ad Dic
cretas reserendam δR. Imo : nam discretis quoquae accenseri debent Resrictiois subjecti amplitudinem restringentes, sive Ca sim allegiando, propter quam subje to ptaedicatum convenit, sue e primentes conditionem, qua demum posita praedicatum subjecto attribui potest ; Sic cum dico , Homines in pte rastocismntur, quia praecipites , innuo & praecipites maia ratiocinari, By bene ratiocinari eos a quibus principiatatio abes : Idem censendum de ilia, Homines ab errore sese tutosprasabunt, modo attendantia in Quae
248쪽
Quae sunt igitur facienda in 22. genere Propositionem aliquam examinaturo Z proposiis R. Attendat Primo, Num de uni- ζο ε, ca re, num de pluribus quaestio sit: examina Attendat Secundo, Quaenam & quot turo. de re illa aut de rebus illis assirmentur vel negentur Tertio, Pro numero rerum de quibus quaestio est, e pro numero eorum quae assirma tur vel negantur, propositiones multiplices , in omnes suas simplices reis solvet , quas singulatim eXaminet.
Hanc Methodum sollicite adhibens non falletur in discriminandis propositionibus , sive notas suae speciei proprias habeant adjunctas& expres.sas ; sive subintellectas.
De natura a mationis V negationis. a. uid facit A maΠi Z . Assirm
O R. Ideam assirmatam iu- tionis m. tra eam de qua assirmatur includit, tura. aut contentam supponit.
249쪽
Affirma tae Ideae. Compre hensio Omnis sed non extensio afflam
R. Negatam Ideam non modo non includit intra eam de qua n gatur, sed exclusionem Ideae negatae adscribit Ideae de qua negRtur. in An omni sensu & omni respe tu oratio aflirmata includitur intra Uirmatam 8 R. Cum aflirmare , sit declarare quaenam intra Ideam aliquam contuneantur , patet Ideam amrmatam nulla complecti attributa , quM non contineantur latra eam de qua fit assismatio , adeoque Praedicatum a L. Minari de Subjecto , secundum omnem suam comprehensionem et non tamen necesse est ut Idea afirmata nullibi contineatur , praeter quam in Idea de qua fit assirmatis , nam a tributa omnia praedicati intra Ideam
non solum subjecti, sed etiam ali
rum rerum contineri possunt, ademque praedicatum assirmari potest de pluribus subjectis, ut Figura de Triangulo, de Circulo, de Quadrato Similia attributa rebus , a se invicem diversis , inesse possunt, &consequenter aflirmatae propositi nis praedicatum non in omni sua e tensione accipitur , non conjungum
250쪽
COMPENDIUM. 22stur subjecto ea omnia quibus nomen praedicati applicari potest. in Nonne tamen evenit ut Assi malae propositionis attributum sum tur Universiaiter 8R. Imo, eum videlizet assirma- Attribu
tui differentia de specie, essentia de re, proprium stricte dictum de suta jecto suo. An de universalitate Negati 'Micati eadem dicenda sunt 8
R. Minime , nam ut attributum de subjecto assirmari nequeat,sed me- prehensio Tito negetur, non requiritur ut nihil istust tei', a V a sio omnis comprehendat idea attributi , quod
sit amne ideae subjecti, sussicit tantum aliqua huic insint, quae altora respuat: Sed in propositione negante, a subjecto omnia, quibus applic hilis est idea attributi, seu Omnia ejus inferiora removentur & remota pronunciantur; Nam si vel unicaxes, cui applicabilis idea praedicati, conveniat subjecto; certe intra subjectum continetur idea praedicati, &Consequenter male negAtur. An omnis Propositio quae negativa videtur revera negans est y