Horatii logica ad usum studiosae juventutis in quaestiones & responsiones compendiosè distributa, à J. P. de Crosa ..

발행: 1739년

분량: 425페이지

출처: archive.org

분류: 철학

251쪽

. Negatio

negante sedulo est distinguenda sm'ita, specie quidem negans, sed revera saepe amrmans ; Intra ideam quippe termini infiniti, id est, termini cui negatio proposita est, contineri potest idea, attributi ; ut si dicerem , Non δυisibile es Dextensum

Contra vero Negantes dantur quae a maliυa potius videntur R. Omnino, nam negatio est vel expressa vel Virtualis, ut in exceptivis. Est etiam negatio vel Absoluisvel Respectiva quae in ordine ac aliud sumitur , ut si dicam , Homo habet duos pedes, nego habere tres. Inio in omnr propositione negante exclusio attributi assirmatur decubjecisis.

tioni subjungis propositio nem' Veram & Fatram 8R Quia verae sent: affirmativae , Bez debenn affirmari, falsaequata

non:

252쪽

COMPENDIUM. 22

Q. Ergo quomodo definis Iudicia 2. Vera & falsa pR. Vera sunt judicia, quando Definitiores ipsie tales sunt quales judicantur, 'existimantur, Falsa quando aliter ν6si 6 '

se habent. niS. in Q libuscum hic intercedit com 3 troversia 'R. Cum Scepticis & Pyrrhonistis, Scepico. qui negant nos fieri posse certos num ruinis judicia nostra rebus coosentiant. tςRtia. Quid hoc sibi vult Certum esse8R. Certus est veram esse Prop. Certit stionem , ille quin vera sit dubitare do quid, poteri, & certum esse, est dubitare non posse, & consequenter qui non potes non assentiri. At nonne tales propositiones quandoque salsiae occurrere possunt 3 R. Cum dubitare non posse , cum Dubit non posse non assentiri, & credere verum, sint unum & idem, quis sibi constans, quis cogitatis suis a tendens, adeoque compos mentis ,1udicabit falsa esse quae non potest non credere vera, seu quibus non potest

253쪽

stet 8 L O G Ι C AEs. in Iudicia nostra circa quot O

Judicio- jecta Versantur Z-rum obje- Judicamus & pronunciamus vesctum du' nostris , vel de Rebin extra PloX- nos existentibus.

' in Quid requiritur ut vera sint Iudicia quae de Ideis nostris feruntur' iudieia R. Si nihil adscribant ideis nos.

de ideis tris, quod intia eas non Contineaturis

quaevor Nam ut necessie est in libra lancem ponderibus impositis deprimi, sic animum perspicuitati cedere. At qua via certitudinem illam assequi potero, qua mihi indubie constet, me non gratis supposuisse , sed vidisse eas quas ideis meis adiaeribo, relationes 8R. Id obtinebis facile si ideas tuas in simplicissimas , quibus constant , resolvas, quae complectuntur , inquam facile concipies, si ad earum

Genesim attendas. aenam est insistenda via , ut rerum a me diVersarum certam

assequi possim cognitionem 7Judicri R Ideis nostris attendendum est, de FGM A quid eontinent est e vivendum , t α in fetum extra nos posituum COP utio paretur , quta quarum Propris

254쪽

COMPENDIUM et29

tatum ideas, idea alicujus objecti complectitur vel secum trahit, esis proprietates ipsum illius ideae objectum , vel continet vel insert. supponit igitur Ideas nobis in

id esse datas, ut per eas res cognosceremus extra nos positas PR. Omnino , neque enim Mens attenta impetrare potest ut dubitet, quin rerum, extra se positarum, ideae suae accurata esse possint repraesentamina, & in certis casibus revera sint: Quis enim huic non assentitur propositioni, quemadmodum Idea circuli complectitur , ideas radiorum aequalium, sic Circulus exis. tens , radios quoque complecter tur aequales : Confirmantur in hac sententia observantes machinas amente excogitatas & Opere esse ras, id re praestare quod eas praestare praevideramus , non enim somniis, opera adeo convenientia adcenseri

possunt fabricatur Machina, attolluniatur lapides , teritur frumentum, subigitur farina , pane alimur, nec imter delusae mentia ludibria is ordo observatur , quo constantior interres ipsas concipi nou possit.

praesenta mina.

255쪽

II. pyrrhoniastae cur Insanabi

An suprema causa hominibus sit sus concessit quibus non uterenturν& quibus utentes contra errorem tuti esse non possent quascumque adhibuerint cautelas. Aliud loqui, aliud apte loqui, aliud uti sensibus , aliud recte uti. Remim porro usum sunt Raegulae quae indicant ceterumque faciunt. in Nonne extant Pyrrhonistae:

quos omnes illae rationes commo- Vere non valent PR. Omnino, nam quemadmodum Mens humana quae libera est , nobilitatem generis sui oblita, generosam indolem in bestiales avictus

nonnunquam commutat, adeoque , per libertatis suae abusum , stultitiae ac insaniae eo procedere potest, uvcorporis suis oculos effodiat, sic etiam ad eum furorem eamque immanit tem delabitur , ut rationem ejeret,& cum certae rerum cognitioni a quirendae incumbere deberet, ince ta omnia reddere omni suo labore

conetur.

256쪽

Empedocles, cum ait nihil nos cernere nihil quale sit reperire posse Cie. Acad. Hoc sum contentus, quod etiamsi

quomodo quidque fiat, ignorem quid fiat intelligo C. I. de Dis Non solum scire sed etiam nesciare viventis est, sicut ergo me vivere non selum verum , sed etiam certum est, ita vera & certa sunt multa ,

quibus non assentiri absit, ut sapientia potius, quam dementia nominanda sit Aug. Eneh. Protagorae sententiam qui putabat id cuique verum esse quod cuique videatur sunt hodie qui hypotheses

finxerunt, hanc confirmare prorsus idoneas, etenim si Μens mea propterea quod in certa quadam serie posita est, ut vi idearum, assectuum, cogitationum s uno Verbo , quae praesens momentum praecelserunt inevitabuliter ad aliquam propositionem assi mandam determinetur , qui pro n gativa stat, patiter, vi seriei diversae Leeessionum aliarum, determinatur quoque, hoc momento mevitabiliter, tit a me dissentiat, & sententiae meae contrarium tueatur, nec fieri potest

257쪽

aaz . L O G Ι C AE ut, pro praesentibus circumstantiis, quisquam judicet aliter quam judiCat. Ab hypothesibus illis unde tantum errandi periculum & fluctuandi

sponte sua manat, abstinere decet. Mensque tenuitatis suae memor impervia sibi scrutari reformidans be tum illud tempus expectet , quo splendorem veritatis, in aeterno he titudinis lumine, Deus ipse Contemplandi spem nobis concessit & habere jussit. An desinit certa esse ea Propositio quae dissicultatibus obscura

st. et e )Μinime , si contra dissiculta

loque e tes immota stare & tenebras suatiam cum luce pellere possit, neque unquam Dbs ri- denegandus assensus quoties subterfugia, non nisi hona fide laesa quae ri possunt , hic quippe recordandum clarum ab obseuro non esse ab Om

bendum.

x3. 4 Talem certitudinem quo nomine designas Certitudo R. Vocari posset Moralis, quia& Μ. s. ς'Rςὶψiὲψ ζ Ethicae ejus sunt gene ria, . nam demonstrantur, & obje tionibus oppugnantur ι quae Vero

258쪽

COMPENDI M. 23

propositiones nullis patent obiectionibus Mathematice certae dicuntur. in Quas vocas Incertas propositiones 8R. Quarum veritas nullis se manifestat indiciis. Q. Quas Dubias pR. Quae leviter in assensum impellunt , aut non validioribus argumentis firmantur quam impugnan

in Quas Probabiles. R. Quae validioribus quidem firmantur argumentis & quae per r tiones oppositae labefactari quidem, sed non prorsus frangi possunt; D bilitantur objectiones sed non evanescunt propositiones Incertae, Dubiae, Probabiles verisimiles differunt quidem, sed discrimen earum intex

sa non per indivisibile & quasi per

punctum, lineamve latitudinis expertem terminatur , sed gradus admittit transitus ab altera in alteram. Gradus quidem verisimilitudinis asia signantur, inter aleae jactus sed facule probatu est gradus illos non esse certos & constantes.

lega

259쪽

234t O G I C AECAPUT VI.

De Principiis.

Definitio

prines piorum. Causa no minis.

Uomodo distinguis Pr

positiones veras ΤR. Verae propositiones V. tales agnoscuntur sola sua luce V. Egent demonstratione , illae Principia, istac Problemata dicuntur. in Definito accuratius Principia Rr Hoc nomine veniunt ΡrOPositiones , quae attendenti statim exhibent attributi ideam intra subiecti notionem, Contentam. . Cur dicuntur PrincipiayR; Quod a talibus initium sit faciendum , qua de causa Vocantuz quoque Veritates prima. 4. Q, Cur Notiones communes 8Cognomi- R. Quia omnibus per se notae

nis. sunt.

. in Cur Axiomata 8. λψ δ' R. Quia per se dignaetiunt quae Credantur , non enim aliunde quaerunt , unde sibi fidem faciant , non Propter argumenta, qui bus

260쪽

COMPENDI M. 23sbus probantur , sed propter lucem ,

qua fulgent, mentem nanciscuntur acquiscentem.

in Definito Problemay ς. R. Est Ρropositio, cujus subieci Definitioti cum attributo nexum, termino probiorum, quibus constat, sola intelli mδt, gentia mangestum non facit, sed quaerendum superest unde probetur , qua de causa Quoio vocatur. Q Si nactus fueris adverserium Axiomata pertinacem, aut disicipulum gravem dupIicia& obtusum, Principia quomodo de- Proba monstrabis 8 tur. R. Primo , Termini quibus propo-stio axiomatica constat, nitide evolis vendi , & definitionibus explanandi, quas loco definiti substituens, facile ostendes alterum ab altera contineri; sed, Secundo , Si adversarium nactussis etiam perspicue expositis relucta tem , is ratiociniis ad absurda d

centibus convincendus erit, nam quae Vocatur a priori demovii ationes,

hic non facile locum habent, prinpia enim, quia sunt principia, d

monstrari non pollant per alia umde pendeant. in An veritas Particularium peΠ- 8.

SEARCH

MENU NAVIGATION