Io. Balthasaris Wernheri ... Principia iuris ecclesiastici protestantium instruendo inprimis pastori adornata

201쪽

i 6 CAP.lX DE OFFic ET Jua1 PAmonistem. Ex hac quidem olim, sub ethnicis imperatoribus, Ecclesia capere 'n pol rat; quia nempe, pro coetu illicito, habebatur. Enimuero, tempestate Constantini M. in . aliud introductum Constitutumque est ut in posterum Ecclesiae, heredes instituti,4 legata capere possent L. ι. C. d. M. Eriles idem obtinuit, si Episcopo, uel Sacerdoti, aliquid relictum esset id enim Ecclesiae cedebat. a. s. a. C d. Disi. Jure Canonico irtem distinguitur, utrum Episcopo aliquid a propinquo, an extrane', relinquatur. Priori casu, Episcopus eskctum simpliciter capit posteriori autem, Ecclesiae portio Canonica, cedit. Inter Protestantes hodie, non a ovo, sed quo intuitu, quaue intentione, aliquid relictumst, attendi solet. .

g. Vlli. Quod si heres scriptus sit, JEsus

Christus, subintelligitur Ecclesia Parochia iis cuius membrum testator fuit. Quae, huiusmodi hereditatem alendis pauperibus impendere debet. L. Mi. c. d. n. Eccles Adiui de Bergis in Oecon. Ium L. II. . .

s ix Propter inficiationem, uel moram, in praestando legato , Ecclesiae, aliive piae cauae relicto, admissam, dupli poena, J re Romano constituta est Vid, i p. sis

202쪽

I de Act. Cui hodienum locus est; cum nihil causae sit, cur eadem abrogata dici debeat. Vid. . Hom. in Respons ci . ILResp. r. g. X. si testamentum, uel ob inhahilitatem testatoris, uel ob defectum solemnium inualidum sit, dubitari solet, utrum, in fauorem Ecclesiae, sustineri debeat id quod Jure Civili recte negatur; neque ali .ud exin . C. de S. Heus ad quam disient, entes confugere solent, exsculpi potest. Jure autem Canonico, defeetus solemnitatum, ualiditatem restamenti, intuitu Ecclesiae, haud impedit, sed satis est, quod deuoluntate testatoris, modo habilis sit ad testandum, constet e. v. x detestam , uis. Mol. Vt hinc tale testamentum interea, quae

priuilegiata audiunt, referri debeat. 3. Xl. Ex testamento, ut metuque e torto, nihil Ecclesiam capere, expeditum est cum talis ultima uoluntas silmpliciter nulla &inualida sit. L. Q 1. Si quis ritu. resiprobab. uel co . Sicuti uero simplices blanditiae, ualiditati testamenti, nihil quic. quam detrahunt, ita etiam dubitandum haud est, posse moribundum blande moneri, ne in relinquendis legatis, Ecclesiae oblidiscatur. Quo tamen casu sedulo cauuer debet Pastor, ne, dum talia ingemi- nat,

203쪽

i78 CAP. IX. DE Oppio. ET Jun PAsmsisnat,4 eandem cramben semper recoquit, plus ipsi patrimonium decumbentis, eiusdemque hereditas, quam salus animae, cordi esse uideatur. Ada. Diss. a D RHόmber o, sub meo Praesidis . habita, de eo, quod inpiis causis, impium est. g. Xll. Vti debet Ecclesia rebus legatis, iuxta uolantatem defuncti, quae exacte impienda nisi uel religio, uel alia iusta causa, resistat. Tunc enim, auctoritate Principis, ne Conlistorii, in alios pios usus, recte

conuertuntur.

alli Inspectio circa talia Iegata, item stipendia, , in genere, pias causas, est penes Superintendentem. Si contradictio oriatur, adeundum est Consistorium, cuius curae, inspectio illa, subordinata est. Suprema potestas residet penes Principem, ut auris summi circa sacra inter Pontificios autem, penes Praesulem Romanum qui hanc potestatem, tincipibus extortam,

usurpatag. XIV. Ab intestato acquirit Ecclesia. dum succedit clericis, si absque heredibus, siue testamentariis, sive legitimis, moriantur. Vid. L. M. C. d. Episeop. sisterit. Idem,

204쪽

g XV. Circa administrationem bonoruni Ecclesiastico tum inprimis cauendUm, ne quid detrimenti Ecclesia capiat. Sic v. g.

conducit, locationem eorum, non ad lon

sui sempus fieri, & subinde canonem, sed pensionem, mutari ne illius uniformitas. praesumtionem qualitatis quiphyleutieariae , pariat Add. OG αα sax art. gen aio Alias enim in regulariter, bona potius o eata resis Gutere, quam emphyleutica, Ur, Bins Mutere esse censentur lii his canon augeri nequit, quod in illis secus..circa directorium causarumι frequens quaestio. inter Superintendentes ct Manistratus politicos, sigillatimque praemfectos hie t. e utei occurrat, obseruandum quod in Saxonia Elea illud utrisque tegulariter commune sit vid. so Gravid. A. ιμι ii Quando autem de eo quaeritur, apud quem Mandata originalia asser. tiari debeant distinguendum, inter causas mere Ecclesiasticas, iasi uuae mixti generis sunt. In illis potior est ratio Super intendentis, v. g. ii agatur, voti filiseiunέhet sirchen uni Gubet tener se his uero utputa in flage: und artheh-Saleia, Origi nati a.d Rescripta, Magistratu Politico custodiuntur, me quo discrimine, extat peculiarumandatum Des Saxon. . abi sic

205쪽

xxvii. Sicuti reliqua bona Ecclesiam

ea, a ciuili iurisdictione, sunt exemta, ita eadem praesumtio, pro dotalibus militat; adeoque onus, contrarium probandi, mugistratui Ciuili, incumbit. Dicuntur autem dotales qui uelut in dotem Ecclesiae, concessi, Parocho opera praestare tenentur,

g. vllLi De praescriptione notandum,

quod in acquirendo, item in genere, quo ad res mobiles, Ecclesita singulari iure, haud Utatur. Contra ea aduersus illam, quod ad res immobiles attinet, non ualet, niu: o. annorum, praescriptio, seu usucapio μαυε. c. o. auιε. quas actiones. C. d. n. Ecelec

Quo tempore elapso, adhuc beneficio restitutionis in integrum, per quadriennium, gaudet ut hinc possetan demum post 44.

annorum Iapsum, securus sit. c. r. X. d. in imtegri resu. Gem. n. d. resis in integri Adae P. II. Cons. Mecs Sax. s. Excipitur Ecclesia Romana; contra quam, non alia, quam

centenaria, praescriptio allegari potest cin

g. ix Ceterum, a tempore praestimptionis, detrahendum est, i et pus tri

206쪽

Ciae Rgs ET BONA ECin EslΑSTI A. 'cennalis belli, ab anno i&8 usque ad amnuna 648. M tempus sedisiacantis e. . oni a. d. praeseripi. 3 tempus, quo administrator Ecclesiae ipsemet ad damnum Ecclesiae inserendum proprio facto concurriti v. g. si in eius praeiudicium,imul cum e traneo, pecora sua, in praedio Ecclesiastuco, pauerit. e. o. c. 6. u. . Vnde, si Prael

tus, uel Pastor, aliquid de facto alienave, rit, praescriptio demum post mortem eius quidem ab eo tempore, currit, quo su cessor, scientiam, factae alienationis, conse

I XX. Propter possessionem, uel turbauram, uel ablatam, uti potest Ecclesia per . inde, ut alii, remediis possetariis siue re tinendae, siue recuperandae possessionis. Qu' inprimis pertinet, derantatissimum iulud, Mutilissimum, remedium Q redin V.

eaig. 3. qu. L in cuius spoliatus, i. e. omnis

ille, cui possessio rei, uel iuris ablata, ante omnia, restitui debee Quod, peculiari commentatione, illustrauit B. gorus. XXI. Parochus, uel quicunque, bona Ecclesiae administrat, loco tutoris est; adeoque inuentarium conficere, rationes reddere, atque damna, dolo culpam, data, etes,mire tenetur in elocanda inprimis pecunia, cautus sit diectisae hypothecam N 3 ex

207쪽

expresse, in eius securitatem,constitui,Curet iamd fieri utile est, intuitu priuilegii praeis Iationis, quod uxor debitoris habeti moin Saxonia Eleest hodie eo magis neees rium, quod ibi, per Ord Proc. Recun hybOthecae tacitae prorsu Sabrogatae sint. g. XXll. Redduntur rationes Ecclesiasticae, immediate Superintendenti, atque P, troclo aduocatis etiam Parochianis, eorumque Magistratu ut, si quid habeant monest Te ponant; mediate autem Consistorio, Summae potessati Ecclesiasticae vid. . d. A. ἐσσα ic dicisti stomi moeri Vbiin hoc cautum. quod Superintem dentes circa hoc negotium nullum sipi di- ecthrium arrorare debeant ....

TEmpli uox, otia de 'lis paganorum

delubris, usurpata legitur Christianorum uero Detua Congregati,in loca congregationis, Ecclesiarum nomino ueni pant. Postea vero, A iam Theodosii tuo ' aevo, haes uocabula promistuo, tanqu*ptii sympym'. dhibςri Deperunt Vid in vi se si beaή

208쪽

CARX DE Jua ΥEMPLORVM in C. Theod. a. s. c. Justis de his, qui ad E cles cons. Vocantur etiam Basilicae, item loca mysteriorum, uel ministeriorum, L.

C. de Ses Trimi nec non Dius. δ usex, sirihen. f. II. Sunt autem Templa nihil aliud,

quam aedes, Numini Diuino, eiusque cultui publico dedicatae. usibus humanis exemtae. Apud Protestantes hodie sol, mnis consecratio, qualis apud Pontificios, cum superstitione coniuncta in usu est,merbio exulat.Εius uero loco esse solet,solemnior cultus Diuinus; cui administratio Sacramentorum plerumque accedit. Et quamuis nullam peculiarem sanctitatem muris οIapidibus, tribuamus, templa tamen, potiori iure, quam priuatas aedes, censeri, nihil habet a religione alienum.

g. III. Certum est, primis seculis, Christianos templa non habuisse quod inprimis persecutiones gentilium impediebant.

Solet tamen, a multis, origo eorum ad seculum II referri illud sane constat, temporibus Constantini V si: non introducturi

eorum usum, saltem numerum maxime aibctum, multiplicatum fuisse; Cumiacatis, atque tranquillis, Christianorum rebus, omnia, ad cultum Dei extremum adornassi dum conspirarenti id Euseb de Vita

209쪽

334 Ap. X. DE Jva TEMPLORUM. IV Diuiditur Ecclesia, in Cathedrarilem, ubi Episcopus cathedram, seu domum, habet, unde fortassis appellatio. Doni, manavit, quae, monasterium.

Nunstet, passim audit Collegiatam, unotet,Eti' ubi Collegium Canonicolum quidem existit, sed sede Episcopali destituis

tum Conventualem quae solis monaehis,sul, inspectione Abbatis destinata; larochialem cui certa plebs quae ibi sacris utatur, assignata. Diuidit udio in Ecclesiam Matrem,in Filiam. Illa, praeter templum, proprium Parochum habet; in hac

uero, templum quidem sed sine Parocho, existit. Qui autem nec templum, nec Pa-rOchum, habent, uulgo gingipfarrit, appellantur. V. Sicuti nullum Collegium, aut coetus, inuit Principe congregari potest, ita,sne eius wnsensu propter ius summum, circa sacra, templa aedificari nequeunt. Di- remo autem, administratio structurae, utin iurisdictio, semper est penes Con-sstorium ut tamen Superintendens,

nes quem prima quasi instantia est, haud

si uel imo, nec Patronus, propter

ram fisci Ecclesastici, nec Parochiani, in hos negotio, praeteriri queunt. Cum ho-

210쪽

CA X. DE IURE TEMPLORVM. Mrnm, uel propterea, intersit, quo tu insuhsdium, sumtus conferre, teneantur, si uires aerarii Ecclesiastici, ad eos serendos, haud suffetant. Vid. Orae Ecce Sax arc

.f. vll. Onus renciendi,4 conseruandi, templa, pariter incumbit aerario Ecclesiastico. uel, in subsidium, ob curam, qua fruuntur, animarum, par clanis. Quod sit, me certi census eum in finem destinati, qui Restaur-sinum appellantur, hi, ante omnia, erogandi lanti

g. Vlub Paroreianorum appellatione autem hoc casu, etiam inquilini, hi lautile ut' Nobiles, ueniunt non tantum, si bona allodiali possideant, sed et, si seudalia tantum SoI enim animarum cura quae in ipsos redundat, suffcit, nec qtiisquam, oneri communi. se recte subtrahit. Vnde nec illi Parochiani liberantur qui in aIieno territorio bona possident. Secus est, intuitu eorum, qui boua quidem in Paro icti habent, sed alterius Ecclesiae paroe-eiani sunt. Nam in his causa, sundamentum. contributionis deest. Neque etiam filialistaeuid hoc onus, regulariter tenentur; cum pii proprias a les uaeras, habeant. quae sartae, tectaeque, ab ipsis, seruandae

s sunt,