장음표시 사용
61쪽
Cur testamento tutor sub conditione , vel ex certo die datur Z a Μagistraru non
nisi pureis. g. 3, hic Quia ut dictum est supra praesumit imi ,. testatorem optime prospexisse liberis in suo
testamento τ ne tamen penclante conditione, i. 6. f. r.F. indefensus inveniatur pupillus , petendus de tui. tutor est ', qui esse desinit , si conditio extiterit, aut dies venerit. Caeterum a Magistratu non nisi pure tutor dari potest : quo-ι j, u nitam, licet ipse factum , aut detectum legis' II 'I 'sς supplere possit; qui vero ipsius Magistratusu' ' incertum atque imperfectum. factum suppleat, nemo est. Accedit, quod actus legitimus , qualis est datio tutoris facta a Magistratu , non. recipiat diem. vel conditio
Quis gistratus stae Iudex dat. tutorem . olim in urbe Romana a Praetore. Urbano, νας- 'ἔ ς m quod is proprius . civium Romanorum IudeKF esset , & a maiore parte Tribunorum plebis , ex Lege Attilia dabatur tutor. , dictus inde, Attuianus . Ideo . major pars Tribunorum requirebatur , quod scilicet illud reseratur ad universos,. quod. publice per ma-L 16o. g. r. iorem partem . In Provinciis vero Ro-st. Oct. I . mano. Imperio subjectis , ex Lege Iulia &-Z i Titia, Praeses provinciae tutorem consti
Cur ex tuis Legibus dari tutores desierunt Quia per eas non satis pro ectum et at ed ex bis pupillis, cum tutores, absque inquisitionea . dareutur, neque dati compellerentur suscide rutei. pere tutelam . Tutoris enim datio , cum non iurisdictionis , aut imperii sed legis sit, quasi jurisdictione voluntaria exercebatur. Postea Consiles & tutores. inquisitione dare coeperunt: deinde Praetores ex Comstitu-
62쪽
LIB. I. T I T. XX. 39stitutionibus , quibus introducta fuit cau- aio, Rem pupilli salvam fore : exigenda a tutoribus, & de iis compellendis ad tute lae administrationem .. Mansitne deinceps id juris penes Consulers Praetores Non e sed tempore Iustiniani Romae qui- β. βd hoclem Praesectus Urbs vel Praetor secundum fure . suam iurisdictionem, hoc est, intra suae iurisdictionis limites.; in Provinciis aeutem Praesides ex inquisitione' tutores creabant f I. 4s. f. 3. vel Magistratus jussu Praesidum , si non esse 1f.de ex s. sent magnae pupilli facultates .. tui. Quid υem hic Iustinianus innoυavit Ut defensor civitatis vel aliae publicae pe Gnae, id est, Magistratus , una cum Civitatis Antistite seu Episcopo possint tutores Vel CuratoreS creare ut tanto majore fide ac xeligione negotium hoc tam pium confici tur , etiam; non expectata iussione Praesidum, ad evitandos sumptus , si facultates pupilli non excedant quingentos solutos αquod si ampliores sint facultates , ut tunc
tutor a Praeside designetur, cum cautione ,. de qua supra is.
pisc. an. Cur inventa Tuteu 3'Quia naturali iuri ac rationi conveniens est, ut impuberes. in tutela sint, & qui per- β. impub.
sectae aetatis non sunt , alterius tutela regantur . Inde tamen ne inseras tutelam es
1e iuris naturalis quandoquidem a civili I 6 Q. d. sumpserit incrementum & formam , & jus Est ista
civiIe dicatur, quod nec di totum a natu '' δxali seu gentium jure recedit, nec per Omnia ei servit .. Ad quid tenet ν tutor finita tutela Τ' Tenetur tureia iudicio rationem reddere . I.fin. I. I. C 6 Cum f. 3 .I.
63쪽
6o INSTIT. IMPER Cum enim vim ac potestatem in personamg. 4. f. is Pupilli habeat, ejusque res administret , se- latit. oerat. quissimum est , ut post pubertatem directa distra.a. c. Oct one teneatur, & administrationis sitae δε νε, 5. rationem reddat , deque omnibus iis quae sui. l. a. C. secit, cum lacere non deberet, item de iis, i d Id. M ae non fecit : utque praestando dolum &culpam , & quantam in sitis rebus athi be- .ret diligentiam. Dico, post pubertatem, quia
haec amo exerceri nequit , nisi finita tutela : absurdum enim esset a tutore rationem, administrationis exposci, in qua adhuc ille
I. 3. C. do perseverat . Contraria vero aditione tutor re-
csvir. jia.. Petit, quod de lao impendit in rem pupiI . rur. larem, ne ossicium situm sit illi damnosiim.
Post traditas Tutelae species , & qualiter constituantur Tutores , recto ordine sequitur de auctoritate sive potestate Tutorum iis pupillos. Quid igitur est auctoritas Tutorum rI. 189.f.de Ss vis ista ac potestas , quam tutores vel , R.I. l. 3.1f. ex linamento, vel ex lege , vel per Ju h. t. dicem acceperώnt, in persona pupillorum δε- fendenda , rebus ur eorum administrandis et quiae pupillus nec velle nec nolle in eae aetate , nisi apposita auctoritate , creditur . Vel , est approbatio ejus , quod cum pupilio geritur: Hoc est enim auctorem fieri , ili- ciuit Iurisconsillius, cum tutor se probare dicit id , quod agitur. Quae. quidem, ut ii tuto sit auctoritas , oporiet per Iudicem
Priusquam se admini'rationi immisceat , quid facere Tutor debet 'aurb. quod In primis tenetur carami Iudice piadstare muc. C. de ius-
64쪽
L 1 B. I. T I et X I. si iusiurandum, quod, quidquid utile pupill cur fur.l. . erit, curabit, cavebit quidquid damnosum . st de ati
Tenetur in super conficere inventarium, seu min. tut- descriptionem rerum omnium , quae in PM Lal. Od.
trimonio pupilli inveniuntur. In quibus causis atictoritas Tutoris necessaria es, vel non Nectioria non est in iis e sis , in quibus bio in pripti tuus conditionem suam meliorem facit, nec
periculum esti, ne laedatur , veluti in iis ontractibus, qui non possunt non ut Kes esse puello; cum pupillus liber sit, & capax civi-ium, habeatque intellectum aliquem s ut , si dari sibi stipuletur , aut per traditionem
accipiat; qui in eius commodum atque ut iis fitatem pro pleno repraesentatur ; ne scilicet, quod in favorem cujusquam est introductum , redundet in odium ejusdem. Necessaria vero eadem es auctoritas in his f. unde iueausis , ex quibus obligationes ninitiae nascuu- iis . tur, ut in emptionibAs, venditionisis, localionibus , conductionibus , mandatis , depositis ;quia periculum est laesion is , cum obligari sit peniculosum, & aeque damno obnoxium, ut lucro . Similiter, si aliis quid promittat pupil is , necessaria tutoris est auctovitas neque enim, aliter deteriorem conditionem suam facit: & si, quid damni pupillus ex in- l. r. ff. de consulto tutoris eonsilio acceperit, hoc Or- tui. orat, cire cogitur idem tu tox. dis.
Quid , si pupillus sine testoris adictoritate
ne quidem is , qui μm p pilis contraxe e ctator Fit , oblieabitar , at in vicem pustillus non obli- gatur . Idque benigna ratione & favore prupillorum receptum est. Claudicabit proinde l. I. . z9-feo casu talis contractus: quod sibi imputare de actionia
debet , qui cum pupillo contraxit : quippe empt- ρ- qui scivit, aut scire debuit , pupillum non pupiH-- obli- inuti dita
65쪽
M INSTIT. IMPER. obligari, cum non habeat plenum intelle-λrri .ff.δε - Obligati vera pupillum , proximum R. Puberta ti, capacem iam & furandi & iniuriae. - ex delicto, non interposita tutoris auctoritate , placuit ', idque favore Reipublicae , qui hac in parte favori pupillorum praevalet Potesne haereditatem adire pupilius absque
tutoris auctoritate lsi. neque Non potest, ut nempe bonorum possessio- tamen . nem petere , neque haereditatem ex fidei commisso suscipere, aliter pupilli possunt, quam si tutoris interveniat auetoritas: licet videri possit lucrosa haereditas. Idque ob latens saepe aes alienum, & ne pupillus specie apparentis lucri , facile in damnum incidat ri 1 e ui Nam haeres adeundo haereditatem, statim fit fis , C. si obn ius leaatariis , creditoribusqne defun- quis , ex quasi contractu. Qua ratio-OMI'. ne 6c pupillus suus , licet ipso jure haeres
exi stat : non tamen se immiscet, aut honorum possessionem petit , nisi auctoritate tutoris , propter periculum .. . 2 ndo , o quo pasto, auctoritas Tutoris rem
Iesur legitime interposita tq. tui. au- Si tutor flatim in ipso negotio , id est , in
rem I. as . . limine ipsius negotii , vel etiam mox eo pertusum f. secto, hoc est, antequam alius. actus intervece acq. ha nerit, praesens auctor fatia Post tempus vero, red. L O. q. vel per epistolam, aut per nuncium , interpere .ls.f.t. posita auctoritas nil, is agit propter fraudem, . quae subesse potest . . Interdum. quidem absent. I. F. b. t. tium jussus & ratthabitio, valet ac sufficit , verum illud in tutore , auctoritatem suam accommodante , locum non habet ; ipsum enim praesentem esse oportere , non tantum corpore, sed & animo, quia auctoritas ver
66쪽
Ruid si inter tutorem pupillumque , ex causa tutelam antecedente, lis oriscur Tunc, quia ipse tuton in rem suam: auctor esse non potest, non magi&ι quam in propria. causa testis. aut Iudex non praetoriuS tutor , ut olim , sed curator in locum, ejus datur ;quo Curatore interveniente judicium peras itur, & eo peracto curator esse desinit . olim ideo tutor dabatur , non curator : quia ad lites , & ea quae solemnitatem juris desiderant, explicanda , tutore auctore Opus erat: ad vero hodie, sublatis formulis & solemnibus, datur curator. . TITULUS XXII. . Q u IE Us Μo Drs TUTE A FINITUR. Ut certis modis Tutela constituitur, ita &certis modis di silvitur partim eK pe sona ipsius pupilli, partim ex persona tu
Quot igitur modis finitur Tutela tVAriis'modis: Et primo Ptibertate I nem pu , si pupilli pupillaeve puberes esse coeperint, quod fit in masculis post decimum
qu Artum aetatis annum completum , in foeminis vero post duodecimum . Qua aetate cum usum rationis. habere incipiant. , ct de rebus suis dispouere valeant , poterunt &personam suam regere; quae proinde alieno non debet subjacere arbitrio. . II. Arrogatione: Etenim pupillus, cum consensu sui tutoris arrogatus , . in familiam &potestatem transit arrogantis, ac tutela liberatur non: enim potest unus idemque esse
in tutela & patria potestate, non magis quam sui & alieni iuris. III. Deportatione; si pupillus propter commissum vagitium in insulam deportetur :
67쪽
c. d. aut. Tutela enim , cum civilis & solemnis juris praesa. rei. sit , alibi quam in capite libero & cive Ro-ν. GR. I. mano consistere non potest. Pupillus autem d. β. item d. potest deportari, cum delinquere possit; qua-l. I . I. I. tenus tamen illi sensus est: quem aliqui aestimant e X annorum numero, alii rectius id judicis arbitrio committunt. IV. Serυittite ; intellipe poenae , vel alia rR- I- ui , si pupillus , cum esset libertus , o b ingratitudinem revocatus sit in servitutem a ζatrono, quia tutela non servorum, sed li-erorum hominum est propria : Unde servi non interveniunt in his , quae ossicium per liberos homines leges desiderant. f. abbost. U. Cup isitate ; quia captus ab hostibus , δερ. quib. interim dum non revertitur , liberum camo . ius put non habet , atque ita interit tutela :PHt . 't. recipitur autem, si revertatur nam rever-Ioi. sus omnia pristina jura postliminii jure recuperat, atque ita & tutelam. f. sed etsi VI. Ευentu seu existentia conditionis υel tem que oe poris, si ad certum tempus datus fuerit tu- g. s. h. t. tor; nam tutela conditionalis, qualis testamento fieri potest, finitur eventu conditi nis vel temporis lapsu : Solos autem testamentarios dari poste sub conditione & ad cel- tum tempus, diximus supra ', ergo legitima aut dativa tutela hoc modo non finitur. Cur
vero conditione adveniente, vel tempore finito , tutores esse desinant, ratio pendet ex voluntate defuncti, quae stricte servandacis autem diutius tutorem esse noluit. g. simili VII. Morte naturali, tam pupillorum, quam modo I. I 6. tutorum , quia mors omnia 1olvit , omnia-F de turei. que iura personalia, qualis est tutelo, cum 7. I96.J.de persona extinguuntur . Haeres igitur in ipsam R. I. tutelam non Duccedit ; tametsi actio tutelae
f. minimo. VIII. Capitis diminutione. In pupillo quidem capitis diminutio, etiam minima, pe- . rimit omnem tutelam, eo quod faciat alieni ivxiS
68쪽
iuris, transferendo pupillum per arrogati l. o. F. denem in potestatem patris arrogatoris . Tu- his qui toris vero minima capitis diminutio non tol-Iunt sui. Iit tutelam testamentariam aut dativam , quia non competunt jure agnationis ; non enim prohibet, quominus sit tutor etiam filius familias : sed legitimam tantum cessare faciebat ex eo , quod cessare faceret jus agnationis , quod consequitur onus tutelae . Sed hodie nec legitima tutela propter minimam capitis diminutionem perit. IX. Et postremo desinunt tutores e ste , au.
qui a Iudice removemur , ob causas iustam , vel qui se excusant , ex iustis item causis . de quibus Tituli singulares sunt
Finita tutela, quia puberes , sive masculi , ijes Hie sive tami irae, plerumque adhuc eius aetatis - sunt , ut negotia sua tueri & administra 'π' re non possint , cum sit fragile & infirmum hujusmodi aetatis consit vim , ct multis captionibus suppositum, atque insidiis expositum ; ideo dari illis Curatores solent.
que adminiseranda negotia bonais, Vel il- ω ς r.
lius qui pubes factus, adhuc eiu ς est aetatis. ut ea gerere non possit , vel alterius , qui ejusmocii cura indiget, jure civili constituta. suibus f a quibus dantur Curatores : 9 qtio. tuplex es Ctira 3Dantur in primis , masculis quidem puberiabus o foeminis viri potentibus , usque ad υλgesimum quintum aetatis annum comρietum IIdque vel a Lege , vel ab ordinario Magi-- stratu, a quo & tutores dantur : Testame
69쪽
to vero curator non datur quia ius potestatis est mere personale, nec causam bono-Tum contingit. Unde non debet licere patridi Fonere de bonis puberum , quibus jam est aliquod animi consilium p neque enim voluit Lex Al I. Tabu Iarum vim & effectum patriae potestatis, post mortem patris, extendi ultra pubertatem - .6. C. de Qv d si aiee curatorem id, t ' eum citrae eo arm. inquisitionem Praetor confirmabit. Ius parentur. AE i'. tem optime liberis suis prospecturum confi-ι.6-Eιώtc. dit, cum eos naturali prope rione tamquam quid ex se ipso, amet. Duplex itaque est Cura; Legitima, & D tiva , nulla Testamentaria , saltem directa. Dam ume insetis adolescentibias Gratores item I Ion dantur cum tales perfectum habeant Vής ' intellectum; esset enim quaedam veluti famae
laesio & iniuria , non permittere libero homini, de se fatis confidenti , rerum imarum L 4. C. de administrationem. Pomunt itaque adolescen- aut praes. tes, si velint, absque curatoribus vivere , &si petierint dari sibi curatores, non coguntur hunc vel illum accipere , sed quem elegerint f. ia ipsi praeterquam in litem , ad quam acciperere LE . curRtorem coguntur, ne judicium reddatur illusorium , cum minor legitimam personam standi in iudicio non habeat, & lata contra
indefensos minores sententia non teneat ia
f. Furiosi. ' Furiosi re prodigi, licet maiores viginti
I. o. f. de quinque annis sint, in curatione sunt agna- R. . l. 8. q. torum ex Lege XII. Tabularum . Ratio est, 1 a. quia tales rebus suis su peresse non possimi, si .ult. f. e cum furiosis nulla sit voluntas, nullus senis sui. oecur. sus.. Iir prodigis est quidem consensius , ve- dat. I. sed rum ad bona quod. attinet , furiosum facere
mente exitum dicuntur ; ideoqudi consulendum iis capti ia fuit , ne in ege statem deducantur . Sed &
70쪽
Petuo morbo laborant, 'uippe inepti & impares su ni rebus suis administrandis, cura
uuamdiu durat in hisce personis cura tQuoad vitium durat mentis aut corpo- II . F. Θ'ris , alias tales nullo aut corporis . aut men- L 6. C. dstis vitio praepediti , frustrae impediuntur a curat. Drta thera rerum dispositione . Quod in furiosis procedit, modo simpliciter receperint mentem : non. etiam , si tantum dilucida habeant intervalla . Nam licet quidem interea fua gerere negotia possint ; non tamen ces sat cura , ne sit necesse saepius curatorem constituere . ProdiSis quemadmodum decreto Iudicis interdicitur bonorum administratio , ne temere Contingat aliquem hac nota adspergi: ita & decreto eadem restituenda videtur, ne ex simulata morum mutatione contingat , prodigum in damnum ncidere. Danturne cαratores solis puberibus Interdum & pupilli seu impuberes cura . inte tores accipiunt ut puta ,-n legitimuA-tu dum.l.9.C. tor , vel testamento datus , vel a Praeside , qui renon sit idoneus ', si non ex fide tutelam Ee tui. υρι rat , ut removeri debeat vel si tutor da- eur. I.p. st tus , non in perpetuum , sed ad tempus, R qui pet. tutela habeat excusationem ἔ aut alia iusta. m.l. io . . tausa impediatur: his enim casibus dari curator solet , non tutor, quoniam babenti tu de tur. Ο rorem tutor non datur; sicuti.patrem habentLcm.dut j. pater alius dari: non potest . Tutor quippe , in quibus qui vice patris est , personae: datur,. quae est cas.ttit.hain individua . Eoque fit , ut plures, uni non hexilia sinit tutores nisi quatenus pro, uno, habentur veluti, simul dati. ab initio,. Verum curatorem habenti, quomiuus curator detur, iuris regula impedimento non est ; tantum enim datur rebus administrandis , non Personae.