De variolarum morborumque contagiosorum origine, causa, atque facili extinctione Ferdinando quarto utruiusque Siciliæ, et Hierusalem regi ... Nunc primum proposita simul atque demonstrata a presbytero phil. et med. doct. Francisco Maria Scuderi ... P

발행: 1789년

분량: 393페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

71쪽

o . . . .

Resellitur Hypothes s septima : Variolae a depravatis Atmosphaerae consiι ut ιonibus promanant. I. 3 6. Laboriosissimus epidemicorum morborum Indagator Io. Buxhamtus hujuscemodi adstruxit sa) Opothesime is Causae, inquit, morborum fere omnium epidemicorum sunt conis stitutiones armosphaerae depravatae, etιam Vsorum . qui proprie contagiosi vocantur . Incrementum o duraIio ex eadem causa maxιme pendent . Nonne enim uno anno in hae urbe, aut hoe oppido unum tantum alterum υe, Varrom nempe aut Morbillis correptum videmus ι alio autem ab uno incipientem Iabem in innumeros disseminari IIa tit acr ipse arcere , aut fovere videatur ipsam contagium , ignis velut feretilla fomlii injecta idoneo immensum quantam flammae accendit undique i humidae contra occurrens materiae extinguitur protianas . Inter hujus Cl. Auctoris , Sydenhami I. 9. Uariolarum pathologian id intercedit discrimen, quod Sνδε-nhamus occultae aeras erasi eamdem attribuit , Huxhamius

vero sensibilibus sive manifestis atmosphaerae depraυatis consitationibus , calidis nimirum aut frigidis , humidis vel siccis , majoris vcl minoris ponderis , quibus investigandia proprietatibus diligentissimus hic Auctor assiduam viginti duorum annorum operam praestitit. Quae itaque oceatiae M. denhami aeris crassi rationes , observationesque g. II. de D. adversantur . in depraυatas Huxhamii aeris cons turiones recidant , necesse est , quemadmodum & ad hujus A uctoris verba . qui proprie contagiosi vocantur , referri queunt quae g. I . sunt adnotata . At pro sensibilibus sive manifestis aeris vitiis, sub nunc perpendenda octava hyp thesi paulo uberius.

72쪽

Resellitur Hypothesis octava: Variolae a manifestis atque fen-

Iibitibus sex rerum nonnaturatiam vitiis . Me a eoncursa variarum eausarum, absque ullo in humanis eorporibus,

neque in ipsis eausis ρr existente eontagio nasci posse videntur is semel se ortae dem ρer com

tagium quamlatissime dissundi possunt

ae multiplicari . g. 37. Ill. L. B. Stavietentus exscriptam variolarum ρathologian hujusmodi haud bene perpensis observationibus construere conatus est ca): ,, Observaverunt . inquit. --Hei eastrenses quod Dysenteria milites brevi occupet , si in fumido loco cogantur decumbere imprimis absque tentoriis. --nifesta tune est hujus d senteriae causa, is milites Baee incommoda non passi immunes manent ab hoc morbo. licet in loco non admodum disito eastra posuerint, is simili victu ac potu utantur. Pringle Diseases of the army pag. x . & seq. ,

Veram simul ae dispersae antea eobortes uniebantur, DysentCria in prioribus a nranifesta causa nata mox inficiebat alios per contagium solum, absente illa causa, quae ab rnitio θ- senteriam produxerat .... Praeterea eertae docuerunt observatio. nex squalorem carceris , in quo miseri non renovato aere diu manere coguntne ἔ plenitudinem nimiam nosocomiorum , is imprimis si unus vel plures inter hos gangraena decumbant , producere Febrim malguam, imo fere pestilentialem , quae a tali Causa nata vero contagio communicatur aliis hominiabus caeteroquin fanissimis . Contagium ergo nascitur in humano corpore illo tempore, dum morbus adest absque contagio natus , & per hoc contagium semel natum latissime disseminari morbus poterat Subdit dein b) : Euan-rumcumque hane rem ansmo vers mus , non sto famas duoi- rare, quin primus mortalium, qui variolis laboraverit, hunc morbum receperit sine contagio. Si ergo semel potuerit mortius hic nasci ab aliis quibuscunque causis, quas me ignorar G 1 luin

73쪽

lubens fateor, poterit. se reproduci a similibus, licet conta4gium dest. Idem verum est de reliquis omnibus morbis. qui per contagium ab uno homine in alium propagantur. Primus enim omnium, qui fioe morbo laborat, non potuit contagium ab alio homιne recepisse , implicat enim mans iam

F. 3 8. Quidnam valeat haec Θpothesis' ut assequamur, per partes eadem dispescatur necesse est. Initium faciamus a potiori . Morbas hie, ait Auctori potuit nasca ab alias quibuscunque causis a concursu nimirum causarum , ut ibidem in serius quas me ignorare Iubens fateor. Immortalis Ne m onus , as stabilis hujus Mundi oeconomian intime meditatus , in demonstratis habuit ab quod Qectuum naturatium ejusdem generis eaedem sunt causae . Plurium itaque causarum effetentium concursus ad unicum edendum essemimnc dum supervacaneus , sed & simplicissimo . quem in suis operibus tenet . naturae ordini maxime incongruus existit. Immutabili quidem observationum seric constat, quodlibet contagiosorum mi ma peculiarem ac sibi proprium perpetuo enicere morbum , neque a varioli fero pestis, a pesti se ro variolae, a scabioso mυ mare lues venerea, prorupisse unquam vita sunt . Contingit porro quandoque eontagiosum aliquem morbum diversi generis contagiosa mi mata sequi ι quod saepius observatum sub peste atque variolis perechias erinctantibus , proprio verumtamen charactere nunquam desciscunt, sed eumdem perpetuo proferent essectum. Perspicuum itaque videtur unumquodque ex contagiosis morbis haud ex tumultuario multiplicium causarum concursu. sed ex sibi proprio ac peculiari seminio ortum habere.

I. 39. Observaverunt Medici castrenses, quod di senteria cte. Haec dysenteria, quam Cel. Io: Pringis M ex unico militum decubitu in humido loco M que contagio natam asseruit, A glieum exercitum divexavit sub finem mensis Iunii anni I7 3., post praelium cum Gritis in campo Dot Iingen peractium. Hujus

74쪽

ius maior pars paveos ante dies Britannia disce erat, dum Plν-muthi. insigni portu instructi. Dylenteria γιdemira per Α prilem & Majum ejusdem anni jam passim grassata suerat. De hoc enim Apri,i Haxhamius ca) prae interis haec fatur : is Dysenteria cνuenta multos, inper popeltam praec pue, peνimit. Maxime saeviit hae dysenteria in oppido Plimion ejusque vicinia. solo siliser pingui ct uliginoso, morbisque plus satis obnoxio , Febribus lentιs praesertιm o intermiιιemibus end mleis quidem is .a6. haud vero contagiosis . Duravit auin rem ab initio Aprilis ad Mari finem . ,. De hoc Majo b haec idem subdit: is D enteria cruenta aut mucosia saevit maxime apud Plimion, O vicinitatem . , , Per Hippocνatem ipsumque Sisteremum s. a. . nedum Dea famida, sed

ne paludes quidem ullo apud Europam morbo contagionis Originem unquam praebuere: Innumera sui incolarum pars hu mido inhabitu solo , nec a enteria . quae inde contagiosa evadet, corripitur. Nonne vero sim linis est arbitrari, Huxhaismii suadente observatione, militem per Britanniam comparam

tum , priusquam classim conscendisset . d enseνiae contagiosa seminia , per Flimion ejusque victuram iunge lateque pr seminata , vestibus stragulisque haerentia , secum advexisse .lacique humiditate excusa morbum excitasse, qui dehinc sero pendo majorem exercitus vim viainosque oppidanos passim insecer

F. - . Fraeterea eortae docueruην observationes Dua Io. em earceris ... plemi dinem noscomioνam cte. Perpetuus in carceribus existhi squalor; quotannis, maxime per Rstatem, in nos omiis Vrotorum muItitudo prasto est, quorum aliqui gangraenosis abscessibus saepe occumbunt. Quid 3 Si ab aeris squalore, & aegrotorum vel gangraena affectorum copia aliquis contagiosus morbus oriri posset, quotannis id contingeret , uti in locis paIudosis perpetua Eudemieorum morborum causa ig. as. 6. perpetuo eosdem erit productura. Quid . si serociente bubonica Peste, ipsi carceres custodiis adhibitis

75쪽

immunes ab illius sese praestiterint contagio 3 is In nuIus , inquit Meadius a , Romae carceres intravit pestis, quos quidem spurcities sua deb/bat recipiendae apri mos fecisse. Facillimus quidem amplusque paret ad carceres atque nosocomta contagii aditus, ob diversorum hominum a dissitis admodum regionibus concursum . Si quando vero epiri micus ibidem apparuerit morbus , contagioso seminio aliunde eve to semper

3. I. Primus omnium , qui hoc morbo laborat , non potvit eontagium ab alio homine recepisse: implicat enim maianis stam contradictiomm. Hoc a contradictionis principio malitvm ar umentum nec hilum S ieterii hypothes suifragatur . Certa quidem fuisset argumentandi ratio, li prius demonstra. tum esset & in homine gigni contagiosa miasmata, & contagium per solum hominem . nec per aliud quidpiam posse communicari. Magni seni, Coi testimonio I. xo. contagiosa seminia extra hominem nascuntur; suum insuper g. i s.

detinent, quo oriuntur, peculiare domicilium: hinc non solum immediato ab ipsis prchensi hominis contactu , sed &per fomitem , in quo diu immutata manent , ac longe lareisque hominum commercio at portari pollunt . ia ad dissans per circumscriptum nempe aeris spatium , vel ex suo natali solo in animantum corpora possunt insilire , quotidiana id monstrante experientia. Nullam itaque contradictionem in .

cludit, hominum primum , ubi ad paludosum, vel hujusmodi

quempiam locum, quo PestiS Sulgaris. Variolarum, aliorum. que contagiosorum morborum intasmata suum habent ortum,acccssierit, contagiosum morbum absque humana contage sibi comparare; sicuti nostris in regionibus endemicum patiuntur, qui quodam anni tempore loca adeunt endemicorum morbo.

rum feracissima. Aliud non intercedere discrimen inter miasi mala cnde mica, atque epidemica . nisi quod illa contagionis sint expertia, & ultra sui laris fines sese nequaquam propagantur ; haec vero possideant seminaria, quibus e suo domiciliopcr universum terrarum Orbem multimodis prosum inari possints

76쪽

snt. I. a I. 8e 16 iam est demonstratum. Quod itaque magni momenti Europae Medicis perpendendum venit, illud quidem est, an, nimirum. apud ullam Enropae nationem Pestis atque Variolarum mi maton domicilia adsint, necne ρ Audiamus

hoc super problemate ipsum S ietentum haec sancientem a uum, inquit, ex minima puris f variolosi J particala sani

simi hominis corpus sic pessit mutari, ut morbi tempore, post sanationem , ima post mortem totum contagium spiret , is quidem tale, quod variis rebus adhaerere potest , & diu malignitatem suam servat: patet satis quam param spei supersi.

ut i ad contagium cesset. Si vero hoc unquam contingeret , non absque ratione sperari posset, quod Morbus cestaret tandem , quum nullis certis observatis constet variolas sponte& absque contagio in Europa natas fuisse & longe magis credibile videatur . quod ex aliis regionibus per contagium ad nos delatae fuerinι ,, Gravissimus Auctor Mead sequentia fatur b . ., Tantum abest ut nosti elimatis aer unquam verae Festis origo sit , ut non videatur unquam producere illos leviores contagiosos morbos Variolas & Morbillos. Inau- viti enim hi morbi Europae erant ante Maurorum in Hispaniam adventum. Equidem si apud universam Europam ipsa paludosa morbidaque loca, endemicorum morborum inexhaustae Origines, nullam unquam contagiosam febrim, vel alium quempiam epidemicum I. 23.14.) morbum producere usuerunt, absurdum est opinari , apud ipsam in montanis puriorique aere praeditis locis . Variolas absque contagio nasci a mania festis atque sensibilibus sex rerum nonnaturaliam vitiis , sive

ab ignorato concursu variarum causarum, non alia de cauta,

quam quia implicat manifestam contradictionem , omnium primum . qui hoc morbo laborat, contagium ab abo homine ree pisse. Admissis Variolarum domicilio . mortalium cunctorum primus , qui Uariolis laboravit. contagium recepit vel quia adiit hujus mi maton natale solum , vel quia a brutis animantibus illuc diversatis ipsi communicatum fuit. Haec mias

77쪽

mara suceessiva sui generatione pene in infinitum propagari

posse vel una demonstrat eorumdem insitiva prophylaxis, unusque aethiops Panphili de Narvam mancipium satis fuit vastis. simis Americae regionibus hanc populorum vastatricem Pestim concedere. Post Mauroram in Moamam adventum nemo in. ficias ire poterit , Variolas hominum commercio ab hac in illam civitatem. ab una in aliam regionem Per contagii proin pagationem perpetuo circuitu fuisse asportaras. Absque humano igitur contagio , non vero absque contagiosis mi maι i. us quilibet γιdemicus morbus in omnium mortalium primo,

qui eodem laboravit. genitus est . idque in ipsius domicilio saepissime contigisse, atque hodienum contingere potest. g. 42. Reliquum est , ut inspiciamus an hac super re ieremi mens eadem sibi perstet 8 is Minime, inquit, a dialium est malo sex rerum aeonnaturalium usa morbos posse produci , o quidem tales . qui plures fimal invadunt homines , si idem ιn cibo. ροια oc. vitium pluribus commane fu rit , sic v. g. in annoaeae penuria. in urbibus obsesss ob usam frumenti situ corrupti , defectum cibi vegetabitis , aqua stu-rrida potiam , o his similes causas varii morbi oriuntur, quipiar mos eorripiunt, si iisdem causis obnoxii vixerint . Attamen ex his vitiis rerum nonnaturaliam Baad intelligitur latens illud, quod reliquos morbos mutat in sua indole ad epi-demicorum morem. Illi enim, qui in eodem loco degant omeliori Cusu uti possunt, ab ειν morbis immunes manent....

Unde errorer in Haeta commin praerisponere quidem possunt Nas, ut facilius is gravius a eausa alia occasionali, si excitante, a latur; sed absque hac nunquam soli morbum

epide micum excitabunt .... Ergo concludere licet eausam ilis ιam excitantem , sive procatarcticam . non esse quaerendam in abusu , sive vitio , sex rerum non naturalium . . . . Sed illam longe minus obviam esse s ita ut exercitati mi quo-

qua Midiri fais saepe Derint se penitus ignorare laten

rem illam epidemicorum causam , quae tantam fuis efectibus in corpore humaso se mam sat , dum propria te spe-

78쪽

cifica ejus indoles ignorarur . . . . Luae cmnia si rite ecnsiderentur , patebit epidemicorum naturam & indolem non posse deduci a vitio sensibili sex rerum non naturalium , ,

Et alibi a) subdit . . Hact nus dicta satis evincunt causam

morborum epidemicorum in a re quaerendam esse. Verum qti dsit illud in aere , quod noxam hane faciat , summam habet di cultatem. Notabilis quidem in aere mutatio snssibus ob-vra . Hυersis anni rempor/bus, ct aliis de causis observatur, dum calidus, frigidus , humidus, siccus, gravior, levior es hoc illove tempore, O ab illis sensibilibus aeris nos ambien-ris qualitatibus solida ae fluida nostri corporis mutari certum omnino es, sic ad hos illo e morbos magis aut minus disponi ; quae omnia collegit celeberrimus Boerhaavius, ubi de momborum causis agit . . . Adeoque licet aeris qualitates minime sint negligendae Medico , dum morbos considerat a tamen non videntur sufficere ad intelligcndam morborum epidemicorum indolem. Syden hamus , qui tanta cum cura morborum epi-demicorum indolem rimari eonatus es, eandide fatetur quod diversas diversorum annoram habitudines, quoad manifestas aeris quatitates, maxιma qua potuit Hligent ιa, notaverit, ut causas tantae epidemicorum vis tudinis expiscaretur , sed operam se perdidisse. Animadvertit enim annos, quoad mam sam aeris temperiem , sibi plane consentientes , dispari admodum morborum agmine in se stari . ct viceversa. Minime miror igitur me feliciorem non falso tanto viro . dum

per decem annos continuos ter de die altitudinem baromerri, thermometri, ventorum directionem O vim, pluviae eadentis costam , aeris tempestatem variam, morbos , egrotantium numerum uti is martuorum siticite notavi. Non tamen laboris poenituit, licet inde circa morborum epidemicorum originem domor non evaserim se . Expendant itaque veritatis studioli , an modo per S ietentum exposita apprime quadrent , M

79쪽

Conclusio quarta .

Quum ipso S inenio sanciente g. I. nullis certis

constet observatis Variolas sponte Se absque contagio in Europa natas suisse . & vero similius sit per contagium ab aliis regionibus ad nos e sic delatas et quumque nulla totius Europae vcl paludosa morbidaque loca g. 23. 2 . I. aliquem unquam contagIosum morbum generare potuerint, ma-

infestam implicat contradictionem. Variolas a manifestis atque sensibilibus sex rerum non naturalium vitiis , sive ab ignorato aliarum causarum concursu , sponte & absque ullo in humanis corporibus , neque in ipsis causis praecxiitcnteeXotico contagio , apud Europam unquam produci posse. Resellitur Hypothetis nona r Variolarum causa aer es , non quatenus purus, sed miasmatibus in centro terrae suecessas temporis snsim genitis , G tempore , quo ilia rufomines incesserunt, eruptis . inquinatus . 3. 43. Ill. Franciscus Boisper de Sau vages. subversis variis hypothesibus, sequentem struxit sa) variolarum essicientem

Causam: ,, Verum . ait. qaid In tanta opinionum varietate .rantaque rerum cal grue sentire poterimus , quod ad veritarem accedere videatur 2 Nos igitur minus a veritate abe rare exist mamus , s in causa Variolarum investiganda δε-cem experientiais habeamus : Verum observamus Variolas Re

gna ct Imperia vasare , incolasque ejusdem regionis multos simul invadere, nee non inter pecora grassari, o saepe febres malignas ct psem usam antecedere. comitari, aut subsequi.

Ex eo quoque conelurimas Uariolas a causa generali & universali, quae omnibus smul hominibus Cr pecudibus ejusdem regionis si communis , produci . Verum nihil sie commune es praeter aerem, vel cibos : Igitur a vitio aeris vel ciborum Variolas dedacere rationi sat consonam videtur : sed Variolae a regione in regionem vagantur, cibi vero non μιgi

cia De Morb. Insanti eap. XXX. art. I. p. Io. se.

80쪽

igitur aer causa variolarum merito dici potest , non quatenus purus . sed miasmatis inquinatus . Haec Cero mi mala

aeri terra ipsa suppcditat . quae in sinu suo principia o mixta cujuscunque naturae recondens . ea per aereis aliquando

copiose dieiundit . unde morbi epidemici oriuntur , ct inter populos miro modo grassantur . . . . Verum quoniam in sinu relluris salia corros a a mundi origine fuere, ideo pestis es morbus antiquissimus secus vero Variolae, quarum miasmata non semper in centro terrae fuere, sed successu temporis senis sim genita. Posse autem nova miasmata nunc generari, quae antea non fuere, rationi is experientiae non opponitur . ., Sic de Saavages. Inter hujus gravissimi Auctoris , & Rhaetis . Syrinfami atque Merhaavii sententiam hoc tantummodo interest . quod ea illud aeris pestiferum , aliquid arcanum amiasmatibus distinctum , atque occultum aera inhaerens, ab hisce Medicinae Praesulibus nunquam assequutum , neque apostcris in aevum extricaturum, minime includata, sed ess- cientem hujus morbi causam miasmatibus scitissime attribuit,

at in Ainu telluris noviter genitis, aerι suppeditatis , perque Usum aliquando copiose distrisis.. g. 6 . Si Variolae . more ac ritu morborum Consitutionalium c g. 27. 28. ) regna, imperia , regiones . civitates , vel saltem unum oppidum restente. momento temporis . O veluti quodam flatu occuparent . plurimolque homines invaderent aeno die , una υe hebdomada , perspicuum quidem esset easdem aeri mi malis inquinato , ut generali , uuiversu , omnibusque hominibus atque pecudibus communι Causae, imputandas esse s sicuti consitur tonales morbi a magna vel repentina aeris mutatione proveniunt . Uerum Perpetua experientia demonstrat Uariolas, uti pestim vulgarem . nDn alio modo regna & imperia vastare, ab una in aliam regionem . ab unoquoque in alium locum involare , perplurimos invadere, atque inter pecora grassari, quam per unum con ragiosum seminium g. I s. I 6. J, ab infecto corpore conIactu, vel fomite, aut ad distans per circumscriptum aerem , in alia analoga corpora transfusum ἔ nunquam Vero omnes

Fenie , & veluti quodam satu arripere , non est igitur .H 1 cur

SEARCH

MENU NAVIGATION