P. Terentii Afri Comoediae. Recensuit, notasque suas et Gabrielis Faerni addidit Richardus Bentleius

발행: 1727년

분량: 891페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

31쪽

mum a ultimum numquam. Maximus Victorinus p. Is ai Acutus. eum apud Graecos tria loca teneat, apud nos duobus tantumponis

tes , aut in penultima ut Praesegistis, aut ea quae a Me est tertia ut Praelegimus. Olympiodorus in Aristotelis Meteora p. 27. Tora μὲν

Θησαν ὐπὸ τῶν misiτων. Hoc est , Him Γραιμί dicti, nunc appiniantur Enimat. Illius autem verbi penultimam Romani acuunt , diacentes Γρακοι risedcommunis sermo acuit ultimam Γραικεί. Et universim Romami in quacumque voce penultimam vel antepenultimam acuunt , propter fastum G Grandiloquentiam: unde a poetis dicuntur Tmρηνορεονπες, feroces o superbi. Ceterum quod hic Fastui tribuit, id dialecto Aeolicae, unde Lingua Latina partem maximam

profluxit, rectius imputatur. Aeolenses enim, ut notum est, Βαρυτονοι erant Θεος, ' 'ρ pronuntiabant, cum alii Θεο . Aνήρ. JAM vero id Latinis Comicis, qui Fabulas suas populo placere Cuperent, magnopere cavendum erat; ne contra Linguae genium Ictus seu Accentus in quoque versu syllabas verborum intimas occuparent. Id in omni metro, quoad licuit, observabaturivi in his,

Arma virumque cano, Troyae qui primus ab oris Italiam fato profugus Lavinaque venit Litora s multum Ille o terris actatus O alto Vi operum, saevae memorem Iunonis ob iram. Qui perite & modulate hos versus leget, sic eos, ut hic accentibus notantur, pronuntiabit; non, ut pueri in Scholis, ad singulorum pedum initia, Italiam fato profugus Lavinaque venit ,

i ed ad rythmum totius versus. Ubi nulla vox, ut Vides, accentum in ultima habet, praeter unicam illam Virum: idque recte ob so

uens Encliticon Aue: quod hic, semel dictum, in Terentio passim

eri animadvortes. Idem efiiciunt ME, TE, SE: Miseram me,suod verbum audio p quippe haec Latinis, ut otiam Rem, Enclitica uint, ut Graecis ME, ΣΕ. Eadem est & Interrogationis vis, sive cum Ne Enclitico, sive absque M. In hac igitur concinnitatis laude palmam omnibus praemuit Terentius, camque ut consequi possit, ut &vetitos Ictus emigeret, & vocabula tamen significantiora scrimer sub Ictu poneret; non minore studio judicioque verba disposuit, &a prosae orationis ordine decenter invertit, quam mirificus in hac materie artifex ipse Virgilius. P R. I-Diuitiaco by Corale

32쪽

ΡαrscIANUs De versibus comicis narrat, Fuisse quosdam qui abnegarent ulla esse in Terentii Comoedus metra a vel ea, quasi arcana quaedam O ab omnibus doriris semota, bi totis esse cognita con firmarent. Ibidem ait, Omnes quidem Comicos, crebris

Synaloephis is Dionaloephis ct Collisionibus 9 Abjectionibus

S literae, suife usos scandendo veri yssuos TERENTIUM AUTEM PLUs OMNIBUS. Verum profecto hoc est. & causa unica, cur Magistesti isti vel negarent metra esse apud Nostrum, vcl ut arcana quaedam venditarent. Quod vero nic queritur & criminatur magnus Grammaticus, non vitium est, scd virtus Terentiit 3rima: qui Synaloephas illas data Opera consectatus cst, quo sylabae ultumae liqucscerent coalescerentque cum sequentibus; coque vetiti ac vitiosi in ultimis Imis artificiose emu rciatur. Hae vcro Synaloephac, quae tenebras olim Magistris offuderunt, jam in hac Editionc, Percussionum intervallis distincta, ne pueris quidem negotium facessent. TOTUM autem hoc, quod dc Ictu in ultimis syllabis cautum fuisse diximus, de iocunda tantum Trimetri Am , capicndum; nam in prima & tertia sempor licuit , siquidem ista sine venia conclamatum actumque crat de Comoedia Tragoediaquc Latina. Cum igiatur hunc versum similesque apud Nostrum videris,

Malum quod isi di deaeque omnes duint cave vitio id poetae verteris , ctsi Malum illud & Omnes si in coma muni quis sermone sic acuisset, deridiculo fuisset. Nimirum aurcs vel invitae patienter id serebant, sine quo ne una quidem in Fabula Scaena poterat odolari. Quin & Graecos ipsos eadem tenuit necessitas, eadem passa cst indulgentia. Cum Aristophanes dixit,

Cum Euripides,

Hκω νεκρων κευθμωνα και σκοτύ πυλας,

idem admiseriint in Δουλιν 6c Ηκω, quod Noster in Malum &Omnes: ipsi enim alibi priorem acuunt, Δούλον & 'HκωIN secunda igitur Trimetri διαδεια hoc de quo agimus non liccbat. Gellius xvi 11, i s. In Senamis versi dius anIma erterunt Metrici duos primos pedes, item 'extremos duos, habere possie singulos integras partes orationis, medios haud D mquam posse: sdco fare eos femper ex verbis aut dici sis aut mixtis atque confusiis. Qi totus quisque hoc vol intelligat' nedum ut Senarios per singu- . . . los

33쪽

los pedes scandendo tempus in hac observatione conterat ρ At in hac Editione vel aliud agentibus in oculos incurrit; simulque ratio, quam Metrici isti tacent, plane apparet. Hoc illi volu runt, in his 8c similibus Senariis, Venit Chremes postridie ad me clamitans. Mansuetique animi incia, quid multis moror. duos primos duosque postremos pedes singulis verbis claudi, &rcete: at pedem tertium quartumve non possc recte. Cur hoc quia tum neccsse est, ut Ietiis in ultimas s labas cadant, quod, ut dixi, in prima ultimaquc solet ncri; in media nec solct& vix umquam licct. Rarissimc igitur, semct atque iterum, sed magno sentcntiac lucro, admisit hoc in Trimetris Terentius: Persuasit nox amor, vinum, adolescentia.

Scelesta ovem lupo commisi dispudet. Nam illud, Nos omnia haec salus es adolescentibus , in hac Editione Saluti est. Notandum quoquc in amor & Lupo priorem brevcm csse & ex Musicae rationibus ita oportere; ut apud Horatium, Pam jam e caci do manus scientiae. Ad pervicacis heu pedes Achillei. Et similiter in verbo trisyllabo duos Ichiis recipiente, si id Amnis

trochaicam inchoat, modia erit ex arte brevis, Uipol misim multimodis expeto , ut redeat domum. Ita recte hic oditum, non Expecto , ut & alia plurima, quae ante nos vitiosa serebantur, in omni versuum genere hic codi

riguntur.

34쪽

RICHARDI BENT LEII,

CUM SEPΤΕM IN

CREARET,

C ΑΝΤ ABRIGI ΑΕ ΙΝ COMITIIS HABITA,

IULII VI, MDCCXXV.

D'ην Procurator: VENERANDE PATER, AD CREATIONEM.AD Creationem vocas Ego vero, dignissime Procurator, volens obtempero: co minus gravate hoc Creandi munus obiturus, quod tot & tales hos Filios meos almae Matri Academiae sisto. Nam superioribus quidem temporibus, Prope summa votorum Decesibri meo erat, ut singulis apud vos annis

jus Trium liberorum obtinere posset: Mihi vero felicitas illa Pertua obtingit, ut septem pluribusve liberis quotannis fiam

UNDE vero & qui factum est, ut antiqua Parens nostra, quam non ita pridem quasi senio dcsectam & csthetam moerentes assispeximus, jam vetere sua fecunditate denuo revirescat ρ Quid tandem est, quod hanc nobis alumnorum frequentiam, hanc Matri a nostrae

35쪽

nostrae vim & juventam redintegrat' quod non modo Tironum catervas insolita multitudine huc allicit, sed & Veteranos nostros accendit ad amplistimam apud nos dignitatem capessendam 'EMIMvEsto, Academici, Sapientissimi Rcgis GEORGII, cic-

mentiac quidem & bonitati erga omnos, voluntati vero in vos &munificcntiae singulari totum noc acceptum refertur. ILLE hujus,

quicquid & quantumcumquccst, auctor, inceptor, perscctor: ILLE pridem Bibliothecam vestrana infinita librorum copia linguisque

emortuis locupletavit; nunc autem, quod unum vobis dentit, ad vivontRim spirantiumque linguarum studia, certissima praemiorum spe adolesccntcs invitat: ILLE &devictis pcrduellibus vcniam, &capite damnatis vitam, Sc cXtorribus patriam, & rerum omniumcgenis patrimonia concessit: ILLE omnem discordiarum & dcliciorum memoriam, pcr tuo Edicto scpultam, oblivione dclcvit: ILLE & foris potentiae gloriaequc Britannorum, & domi opulcntiae securitatique prospicit. QUOQUE magis hacc nobis Bona perpetua propriaque forespcrcinus; ILLE etiam FILIUM Imporio largitur, olim & matura actate sibi successurum, solique jam nunc Patri secundum , innato sibi Honcito Britannis amabilem, nostraeque invicem Gentis amantissimum: Vigorem animi in vultu atque oculis, Civilitatem non fictam in toto habitu gestuque praeferentem.

N E et V E Filium modo Rex beatissimus, sed & N U α U M , omnibus animi ingeniique dotibus instructam: quodque in illo

Fastigio rarissimum est, nulla non doctrina excultam: quae, quod CX animo Deum colat, etiam Ministros ejus & Sacerdotcs honore Prosequitur: quam, quicquid agit, quodcumque loquitur, quoquo in dit, Decor,Suadela Majustasque comitantur. ILLE denique, quo non praesenti modo actati sed M venienti consultum, NEPOTE es quoquc NEPTEsquc Britanniae impertit: mirificae omncs lactissimaequc indolis: quos ipsc Genius, quas ipsae Gratiae, ad summa omnia quasi manibus finxisse ac formavisse videantur. Hoc

36쪽

IN COMITIIS HABITA.

Hoc Li roriim Vimmimqtic comitatu cinctus Rex Augusti simus, quid mirum si Matri nostrae Academiae felicia tempora candidosque 1 oles restituit Z Jam Pax & Otium & Honos; iam ingenuae juvenum artes, ac tortiora demum & virilia studia, Domicilium hoc sibi olim notum & assuetum rcvisunt. His auspiciis reverendi hi Viri, hac blanda tompestate inducti, jam spretis inserioribus subselliis ad supremtun in Theologia gradum strenue enituntur. Vos vcro, Filii diiciatissimi, machi ista virtute atque ingenio

ostotc. Vos Academia lubens in hunc Doctorum ordinem cooptat; ac Purpuratorum sitorum decus renasci sibi & reflorescere lacta cona templatur. Quae vcro vobis Bona dividat Mater amantillima' quibusve demum mulacribus suos filios prosequatur' Non certe pecunia, non reditibus & fundis: hos vosmet a Rcge Optimo, hos ab Optimatibus, hos a Praesulibus, vestro merito quandoque

consequemini. Ipsia, quod probe scitis, in rebus istis paupcrcula est Quod vero habet, melius id prosecto ac majus, jamdudum vobis

dedit Ze inscuit, bonam mentem, eloquentiam, doctrinam, humanitatem. No tamen vos & hodie prorsus indonatos dimittat, his suis Insignibus de more veteri deductis cohonestat: quac vos

non pretio quasi venalia, sed suo pondere & ex prisca dignitate

mcti ini. Ac primo quidem vos Fileo donat, Libertatis quondam sim- bolo: quo vos, opinor, hunc Gradum semel assecutos, post ab omnibus apud se Scholasticis exercitiis liberos & immuncs constituit. Nec tamen vos deinceps otiosbs ac desides fore arbitratur. Quippe, ut olim qui nudo capite domi ac in viis: versabantur, ad itor tamen accincti Pili sibi caput aut Petaso vel Galero muniebant: ita vos hoc suo pignore commonitos esse cupit s ut jam Pileo instructi, continuo magis arduum iter ac laboriosum inceptetis. Non jam amplius vobis, in hac umbra Schiniarum , sed in sole ac pulvere, in vera justaque acie sub dio cistmilitandum: jam cum hostibus Ecclesiae hinaecumque incursan-ribus, qua concionibus habendis, qua libris cdendis, accrrime

confligendum. Qti in & illud vobis inculcat: sicut in Numinis vcteribus Ulixei & Mercurii ac Vulcani essigies, Pileatae psorumque vel Petasatae spectantur, ita vos in sermonibus scriptisque vestris.

37쪽

ORATIUNCULA

& Ulixei facundiam, & Mercurii acumen, & Vulcani artificem

operam exprimere oportere

SED & altero vos dono beat Mater Academia, potiore cunctis Persarum Arabumve divitiis. Videtis hunc Codicem Sacrum, melioris vitae duccm & magistrum, immortalitatis obsidem, salutis sponsorem. Hoc vos libro impertit, & primo quidem Clauso: quo uclut signo vobis indicat, arcana dei mystcria cunctosque sapientiac thesauros hic habcri reconditos; non illotis, quod aiunt,

manibus tra standos, non indocto cuivis de profano temere committendos l. Vobis vero, quos cum cruditione, rum moribus agnoscit idoneos, ctiam Apertum concrcdit: undo & vobismet ipsi lucidum veri fontem v1vosque latices hauriatis, & auditorum --

stroruni animos puro ac salubri rore caelestis doctrinae irrigetis NEQUE rem vel hic clauditur munificae Matris liberalitas. Nam & Antilo vos dignatur, & co opudem Aureo , tam libertatis iam vestrae quam aultoritatis itidicio. Qilippe iit olim jus Anuli Aurci Senatoribus primum solis, mox autem & Equitibus, postremo clabante publica disciplina) cuivis Ingenuo Liberouc, numquam vero Scrvis concessum est, ita vos hodie suo Mator hoc pignore, si minus in Senatoriam dipnitatem hanc solius Regis neficio suo quisque tempore nanciscamini) at in Ingenuitatem certe Libertatemque asserit. Jam manum ferulae subducitis: jam magistrorum dictata tuto negligitis: non diutius vcstrum est, stantes disccre, sed ex cathedra docere. Quin & aliis nominibus hoc suum munusculum ornat & commendat. Hic vobis Anulus more vetcri Natalitius habeatur: hodie enim Doctores nascimini. Hic dici vobis deinceps quali Natalis numerabitur, tanto illi alteri honore anteponendus, quanto majus cst Doctorcs, quam Infantes nasci. Porro idem hic Anulus etiam vobis esto. Quippe hoc velut arrabone, jam Mater Academia filiarum suarum natu maximam Theologiam in matrimonium vobis collocat: quamstuc dote cxigua, 1eu quod auguror atquc opto luculente Gota-ttan inveneritis, numquam cum illa facietis divortium: uxorem

38쪽

IN COMITIIS HABITA.

eam vobis, matronam, dominam, caste semper & honorifice habebitis. Quin & ipsc Ego, more majorum, cum anulum meum vobis trado , Heredem hujus Cathedrac meac de vobis aliqvcm,

si non dedignamini, libens institato . SEo quid ego de Me, tamquam olim de vobis quempiam Ηcredem Cathedrae rclictum ρ Ipsa Mater Academia jubet & instituit, ut jam nunc in ista sede vos singulos collocem. Videtis, ut prima specie adblandiatur ut ths rem callide subdoleque invitet' mollicula pluma tumens, & opere textili superbicias. Ea vero, si expertis creditis, quovis scamno durior cst ac molestior, quovis stadio & curriculo exercitatior. Atque hoc vos symbolo Mater admonet; ne nunc, quasi studiis omnibus curisque defuncti, cessatum aliquo rei fessitatam abeatis: scd ut quam

primum in hac Sella paulisper consederitis, ad labores novos cxperiendos alacriores surgatis : atque eo quidem omine, ut tandem aliquando vel hanc ipsam, nac dcccdente, Cathedram occupctis, Vci quod lautius est & optabilius, Decanalem alia quam aut Episcopalcm; vcl, si ne hic quidem consistitis, A

chiepiscopalem denique, jam non Cathedram sed Thronum,

ascendatis 'l'.

NUMQUID aliud est quod restat, an jam valero vobis dictura est Academia' Immo vero, quo nulla non gratia suos Filios d mereatur , Ctiam Oscillo Vos per me excipit , non Sumio quod voluptatis est , sed Osculo quod religionis, Osculo caritatis, Osculo sancto, Osculo in Domino Iesu: quale prisco Ecclesiae ritu, cum super Cenam Dominicam, tum die Paschatis festo, tum in Ordinationibus Sacris, pie olim & pudice dabatur ac reddebatur. Hoc vobis osculo bona Mater impetrataae veniae fidem facit, siquid olim in Statuta sua juniores & rerum imperiti

forte peccavistis. Hoc itidem osculum Benevolentiae suae pignus, hoc & Cognationis tesseram vobiscum auferetis: ut, ubicumquCterrarum gentiumve fueritis, hanc Matrcm vestram semper caram , semper honoratam habeatis & ab Ipsa vicissim, quando- .cumque

39쪽

cumque in rem vestram fiterit, consilium, auxiliiun jure vestrocmagitctis '. JAM Q U E , nisi animi fallor, Viri Academici, rite facta ac trans adta sunt omnia. Vos vero, Filii carissimi , sollemnibus jam verbis compello ι & Auctoritate mihi commissa, creo, salu-ro, pronuntIo vos omnes, Frofessores, Doctores in Sacra Theologia.

ue singuli Osculo exripiuntur.

LECTORI

S. P. D.

CUm virum hoc tempore paucis comparandum R. Betulcium audicbamus Tcrentium & Phaedrum, scriptores clegantissimos atque utilis limos, sua opera castigatos in Anglia odidisse,& in his regionibis aut pauca aut nulla exemplaria istius editionis reperiri intelligebamus, statim consilium cepimus utrumque edendi ita emcndatum & castigatum, ut Vir Clariss illos in publicum emisserat, una cum ipsius & Faerni animadversionibus. Verum cum sciremus haud frustra dici solere, secundas curas esse primis meliores, ipsum Benticium litoris compcllavimus, si quid in editione sua vellet mutatum aut emendatum. Nec spes frustra fuit. Transmisit Vir summus, quae est ejus erga nos humanitas singularis, Anglicae editionis codicem sua manu emendatum adcditionem secundam, ut illum nos sequeremur. Secuti sumus igitur, nec usquam a duce isto discessimus, tam in Phacdro quam in Terentio typis describendo. Addidimus praeterea indices duos, plane novos, absolutissimos, tam in hunc scriptorem quam in illum, ut consulercmus istis, qui linguae Latinae puritati student, quibus hinc discere licebit, quid Latinis quondam placuerit auribus, quiduc illac adspernatae nierint. Quid igitur haec nostra editio Anglicae praestet, quivis videt. Vala, & tave conatibus nostriS.

ANDRIA

40쪽

ANDRIA TERENΤΙ.

Fabulae interlocutoreS.

ACTA LUDIS MEGALENSIB. M. FULVIO ET M'. GLABRIONE AEDILIB. CURULIB. EGERUNT L. AMBIVIUS TURPIO L. ATILIUS PRAENEST LNUS. MODOS FECIT FLACCUS CLAUDI TLBIIS PARIB. DEXTRIS ET SINISTRIS. ΕΤ EST

ΤΟΤΑ GRAECA. EDITA M. MARCELLO CN. SULPICIO COSS.

ANDRIAE

POETA eum primum animum adscribendum adpulit, Id sibi negoti credidit solum dari, 'Populo ut placerent , quas fecisset fabulas.

Verum aliter euenire multo intellegit:

s Nam in prologis scribundis operam abutitur, Non qui argumentum narret, sed qui malevoli Veteris poetae maledictis respondeat, Nunc, quam rem uitio dent, quare. animum aduortite. Menander fecit AEndria, is Ferinthiam.

SEARCH

MENU NAVIGATION