장음표시 사용
61쪽
so LIBER II. SECT L CAP. VI. pathica foret; eoque magis , quia alvus diu suppressa
fuerat. Aderat nausea , atque oris amarities. Nidorem interdum eructabat. Τorminibus identidem cruciabatur, necnon etiam impense sitiens urinas tenues,
limpidas, ac plane crudas, sub finem praesertim paro-xysmi, abunde excernebat I quae res, quum maximam mihi suspicionem fecerint, coctionis organa, uti ant jam diximus, recrementorum colluvie pergravari, es secerunt , ut enemate communi, quod alvum bis concitavit , prius indito, hauriendam inde potionem hanc A blande solventem praescripserim. Dies erat morbi tertia, ex quo Thessalam aegrotantem tractandam suscepimus; & Qrdes, quas, alvo arte soluta,uber rime ege Gerat, reliqua omnia licet symptomata pene discussissent, adhuc tamen mens torpebat, atque Rc cessus vertiginosii , uti prius, in dies semper recurrebant . Quamobrem optima victus ratione, atque alterantibus , ut in B insequitur, humoribus opportune praeparatis, eoquod plurimo scatere sanguine videretur, ut is tempesti ve imminueretur, vena in brachio secta, sanguinis libram circiter , ex nostra sententia , emisit. Id die morbi octava, mensum fluxu , qui nunquam rettiterat, exacto, successit; neque incassum , siquidem, & mens clarificari , & vertigo , quae posthac longe mitior semper invasit, resel vi cepit. Hinc quum venae sectionem plurimum sane in curatione smorbi processisse conjecimus , cute de more scarificata, ac cervici, dorsoque cucurbitulis appositis , aliam sanguinis quantitatem triduo post ad uncias octo circiter extraximus έ quod sane quum itidem profuisset, & vires quum adhuc constarent, & quum pulsus sebre licet semper immunis, adhuc tamen durus , sese non fatis explicaret , ut opus tandem absolveretur, diebus aliis decem inde interpositis , ac pediluviis, una et
62쪽
sinapismatibus in dies alternatim adhibitis, saphena ex dextero pede seluta, sangninem iterum imminuimus ; qui ad alteram circirer libram eductus, effecit,
ut menstrualis consueta repurgatio praemature , atque abunde excreta morbi reliquias deleverit. Si quis modo quaerat, an existimemus, Vertiginem Cur veri Io lu- hanc ex consensu , an per essentiam exortam mi se , τὸπ ' 4 ci.' Tingenue fatemur id nos propemodum latere . Nihilo- quo e citeς- .seci iis ex indicii, mixtam quodammodo eam extitisse , autumavimus . Animi quippe perturbationes nervorum genus primo, mox Organa coetionis affecisse credidimus . Hinc recrementa ex digestionibus pravis in visceribus congesta, & sanguis in vasis intus redundans, nil mirum si plexus in imo ventre mordicando, & meatus in cerebro identidem comprimendo, Vertiginem , praefatam per vices quotidie recurrentem pepererint. Quod autem meatus in cerebro redundante sanguine compressi vertiginem inducere queant, luculentissime patet ex ea vertiginis specie, quam, data opera, toties eXcitare possumus, quoties venis jugularibus instita extrinsecus , vel leviter compressis, praestamus , ne sanguis carotidum, ac vertebralium per cerebri sub stantiam a sinistro cordis ventriculo prius effusius, libere per jugulares in dexterum remeare valeat. Neque dissimili ratione vertiginibus per saepe obnoxii evadunt ii, quibus , polypus cordi inhaerens , ac in
ramos distractus in truncum venat cavat ascendentis sese praesertim immiserit .
63쪽
3a LIBER II. SECT. I. CAP. VI.
Veterum opinio per vapores vertiginem exisplicantium a
V Erriginem excitari opinabantur Ueteres a vapo.ribus , sive halitibus quibusdam , qui aut in cerebro congregentur , aut ad cerebrum a partibus infernis provehantur.Quum in cerebro congregati vertiginem pariunt,tum eam id iopathice fore sibi suadebant. Quum a partibus in sernis sublimati, ac cerebrum conscendentes, vertiginem cieant, tum sympathicam eam ex titisse affirmabant. Non desiunt inter Recentiores , qui vapores , atque halitus hujusmodi , tanquam res omnino commentitias contemnendo , irrideant. Nos autem non inficias ibimus, portionem quandam humoris in sermentationibus extenuatam, atque in VaporeS distractam, cerebrum hedere, item et mentem Obumbrare quodammodo posse , rationi licet longe magis consonum ducamus , anatome praesertim instrueti, Vertiginis causam e X ponere , non secus ac in capite superiori exposuimus . Idque pluribus sane ex causis ,
de quibus & ante jam diximus, & deinceps dicturi
64쪽
citur , eoqubd hisce in affectibus musculorum, principium , & finis in unum quasi convelli, contrahique videantur . A convulsione penes Recentiores nonnullos differt spasinus , quatenus spasinus fit cum dolore partis affectis, convulsio sine; adeo ut dici possit l, consul onem esse musculorum contractionem insolunta- Dςβ'K Q
riamoirmam sine dolor spasmum eum dolore. Firmam
dicimus , ut utranque affectionem a tremoribus , sivea motibus convulsi vis, aut spataodicis distinguamus, in quibus musiculorum contractio inter antagonistas,hoc est inter musculos contra nitentes , alternatur . Variae in Praxi medica species , variique gradus D MNnx ηconvulsionis occurrunt; convulsio enim ita quandoque per artus, ac per parietes universos corporis humani vitam habentis effunditur, ut membra corporis praefati maximam sibi nacta rigiditatem idem corpus quaquaversiam coextendant, ejusque molem undique
rigidam , atque inflexibilem faciant. Quo in casuretanos convulsio nominatur . Modo autem musculorum contractio talis est, ut corpus humanum vivens
antrorsum incurvetur. Modo demum talis fit, ut in diversiam partem, retrorsum nimirum reclinetur. Hinc aliae duae convulsionis insurgunt species , quarum altera dicitur e rosΘotonon , altera opishotonon , Em prosthotonon est,quum in anteriorem partem incurvatur . opisthotonon, quum in posteriorem reclinatur. Alias praeterea habemus convulsiones , quae peculiares
dici possimi: uti suptlpasmur, qui dicitur Unicuι, τὸ
65쪽
3 LIBER . II SECT. I CAP. VII.
Ius, qui nuncupatur sardonicus , & ea con Vulsio, quae trismos a Medicis appellatur. Necnon et ea , qua vocatur strabiymus. Spasimus cynicus fit, ubi muGculus Oris latus ex uno duntaxat latere contractus OS ita deformat, ut speciem canis prope ringentis quo' dammodo aemuletur . Risus iardonicus producum, quum ex utroque latere idem musculus contractus labia utrinque sibi attrahit, atque extendit, quo risum mentiri videtur. Trismos oritur a contractione musieulorum temporum, & maxillarum ; qui vehementer insimul contracti efficiunt, ut dentes ex utraque m xilla adinvicem adducti mutuo adeo sese obnixe comprimant , ut propemodum attriti stridorem edant. Strabismus nihil aliua est , quam ea Oculorum eo tomsio, quae provenit a contractione musculorum no omnium, sed quorundam ex iis, qui oculorum gemmis movendis , sive circumducendis inserveniunt.
Quum ex dictis diagnosis liqueat, ad causas transire expedit, quae ex duplici sonte hauriri posse videntur; eontractio quippe musculorum fieri quandoque potest ob vim spirituum , quia cerebro cum impetiti
in fibras motrices propelluntur musculorum,quOS convulsio praeter naturam contraxit. Quandoque autem
fieri potest quoque, quod quam sepissime contigis
experientia quotidie testatur, ex praepedito, praecius que eorundem spirituum per nervos in musculos antam gonistas influxu ; qui propterea resoluti in causa sunt, ut musculi oppositi, eoquod renixus contranitentium iis defecerit, vim propriam, ut ita dicam , elastieam, exerrentes conVellantur ἰ quo in easti neutiquam musculi eontracti, sed adversi, qui resolutionem patiuntur: ii videt ieet, qui musculis eontractis adve santur tanquam partes morbo affectae, respiciend.
sunt. His ita praena issis, quum facile elicere quisque
66쪽
DE CONVULSIONE, ET SPASMO . II
poterit, quare convullio interdum excitetur limplex, interdum spasinodica, quare modo per essentiam ex cerebro , nervisque affectis , sive ex laesa musculorum structuri, modo per consensum ex aliarum partium assectarum conQrtio , modo ob sanguinem stagnantem, aliosque concretos humores, aut in mustulis contractis, aut in adversis resolutis , aut in partibus finitimis, non videtur cur in hoc diutius immoremur . Ad pro-gnosin itaque accedamus , quam tum ex Hippocrate , tum ex Galeno praesertim paucis expedire aggrediar. Tetanos , nisi dierum quatuordecim circiter spa- Pς'g Minsi . tio solvatur , aegrotantem interimit. Convulsiones quo sertiores , eo pejores . Spasmodicae magis, quam simplices . Idiopathicae, quam sympathicae. Apoplexiam , vel epilepsiam non raro accersunt. Ex vulneribus , lethales. In taminis hystericis imprimis , lo ge minus habere selent periculi, quam in maribus . Convulsiones , quas concitavit helleborus, aliaque sertiora purgantia , ex Hippocrate praecipue so) , ne
eem sere semper moliuntur. Pessiimae sunt, que nimmiam sanguinis excretionem , aut hypercat barsin insequuntur; tum maxime, quum viribus praetermodum re lutis, aeger dejectus consistere nequeat. In febre,& prae caeteris maligna , et tum maxime, quum in progressis morbi supervenerint, febricitantem brevi decessurum indicare consueverunt. Febris ardens, quae convulsionibus aecesserit, eas utplurimum extenuavit. Hinc illud Hippocratis b) qui a eonsui ne,
aut distensone nervorum tenetur , febresupervenientemeratur. Et ex eodem Hippocrate σ) febrem convinsioni superienire mendi es, quam febri conuisonem. dmirum igitur si in febre continua labiorum contorsio, oculorum, superciliorum, aut narium, prae λribus mor- . tem versari non semel praedixerit. Diae-
67쪽
Diaeta , quae convulsionibus curandis praescriben da est, ei non absimilis fore videtur, quam reliquis ce rebri affectionibus curandis in capitibus superioribus paulo ante adhibuimus . Aer igitur convenit temperatus , & serenus , quum borealis, frigiduS , atque hybernus ex Hippocrate sa) convulsiones inducat. Victus tenuis sit, concoctuque facilis. Plurimum nocet falsus, acidus , acris , saccharatus , item et mellitus. Vinum , utpote quod nervis insensum , plane proscribendum. Quies longe magis, quam motus conserre Videtur , is praesertim , qui contentiose , & vehementi fiat cum conatu. Alvus quotidie nisi respondeat, blande cienda . Hilaris, pacatusque sit animus &c. Inpbarmacia, & chirurgia distinguendum est prius num
convulsiones extent peressentiam,num per consensum.
Si ex consensu, partibus statim, qui morbo proxime laborant, partibus videlicet primario asse stis, Occurrere debemus. Si peresseritiam, sedulb inquiramus Oportet, num id fiat spirituum vitio, an sanguinis ; num alte rius eujusque humoris , qui vel cerebrum, Vel nervos, vel mustulos hedat; num succedat ob contractionem Violentam musculorum partis convulsie ; num ob re solutionem musculorum , qui musculis contractis adversim tur &c. Sordibus itaque tum ventriculi, tum intestinorum blande egestis, ubi sanguis redundet, confestim imminuendus. Ubi spiritus excandescant,
leniter coercendi. Si quis humor crassiis, aut nervos Obstruat, aut eos adeo comprimat, ne spiritus a cerChro in musculos resis lutos libere fluant, is blande discutiendus. Qua de re clysteres commendamus, leniora emetica, item et purgantia, ea prae caeteris, quae Paran tur oleo live communi, sive amygdalarum dulcium,sve seminum melonum, necnon etiam seminum lini&C.
68쪽
Spiritibus, qui nimium effervescunt , cohibendis, apprime conducunt optata , item et balinea aquae dulcis, vel emollientia , aqua nuceriana large epota, decoctiones emollientes , hisque smilia. Tetanos, alvo oleo amygdalarum dulcium purgata prius, balneo inde olei communis felicissime resolutum, non sen. et vidimus.
INter eonput onem, &spasmum , penes eos , qui Ia quo,
inter Veteres de Facultate medica scripserunt, convulsio nullum unquam aliud intersuit discrimen, nisi quod 'ρ ' convulsio vox sit latina , & spasmos graeca; quae voces pri, secto , si nominis etymologiam intuearis , unum , dc idem sonant, contractionem quippe dicunt; neque aliter, quantum scio, tum ab Hippocrate , tum a GD leno, usurpantur: spasmos erus es, quo nervi, muffculi tentamur , adeo ut mod3 totum eorpus, mod3 pars sne toluntatis arbitrio trahatur, inquit Galenus sa) . Hos profecto inter Antiquiores , Mercuriam lis , I eurnius, fernelius, Riolanus; inter Recentiores, Sennertus, Riverius , Sylvius , Et tmulierus, Bellinus , aliique sequuti, uno eodemque sensu convulsionem , &spasmum complexi sunt, per eam utran-que Vocem, membrorum, aut musculorum contractionem promiscue designantes. Nobis autem , cum aliis, qui convulsionem a spasimo recens distinxerunt, licet fortasse non melioris notae Auctoribus , ad eximendam rerum istarum , quae non minima exorta est , ambiguitatem , eonput onem unice dicere placuit, eam membrorum contractionem, quae aut minime dolet,
aut ullum vix inseri doloris indicium i & spasinum , Tom. II. H pr
69쪽
proprie dicere arrisit eam membrorum, aut munculorum , aliarumque partium contractionem , quae eum dolare sive exoritur, sive perennet .
. ANIMADVERSIONES PATHOLOGICAE .
in nem V ' Onvulsiones fieri Ueteres opinabantur aut ex re eonvulsionem , I pletione , aut ex inanitione . Ex repletione uera athrmabant, quum aut sanguis , aut alius quivis piritate fieri, affr- tuitosus humor sese insinuans in nervos, aut musculos, ''Π' ' eos inflet, & contrahat. Exinanitione autem tum,
exoriri sibi suadebant, quum , humido radicali penitus exhausto , ita quandoque, in eorum sententia, nervi, & musiculi exiccantur, ut, eorti ad instar igni admoti , contrahantur , & convellantur. Id figmentis quamvis anilibus fidenter annumerare consuevisIet Helmontius , nos tamen Veterum opinionem interpretari potius,quam irridere juvabit. Atque adeo convulsi nem ex repletione fieri, cum Veteribus tum dicendum censemus, quum, Ob violentam fibrarum ex vehementi spirituum influxu distractionem, musculi praeter nat ram contracti membra convellunt. Ex inanitione svero tum , quum Ob denegatam spirituum in fibras radiationem, resolutis antagonistis, musculi ex adverso vim ruam connaturalem , procul ab omni contrant tentium renixu , liber hexercentes , valid8 contrahuntur.
Ita profecto, & sipasmum praecipue cynicum, & risiurisardonicum , & strabismum , non secus ac emprosili tonos, atque Opisthotonos frequentius produci, credidimus.
70쪽
... . . ALIAE ANIMADVERSION PATHOLOGICAE. I Remores , aut motus eonvulsi vos , in quibu& εα contractiones sive simplices , sive spasmodicae , ἰ..histaeo,
vicissim, uti monuimus, alternantur, concitari ut- uuis 'plurimum autumamus , vel ab humore quodam acri , qui nervos hinc inde sparsim mordicet; vel a sanguine, live a lympha quadam crassa , quae in tubulis identidem stagnando , eos praetermodum extendat, & nervos interceptos multis, variisque in locis divisim com primat. Quo sit, ut, non aeque praecluso spirituum a cerebro per nervos afflatu , modo hic , modo illic indiscriminatim musculi reselvantur. Hinc vari. e mem .hrorum contractiones convulsivae, quae nequaquam persistere, sed in variis regionibus corporis humani vitam habentis , uti patet, alternari deberent .
ANIMADVERSIONES THERAPE UTICAE AD CHIRURGIAM SPECTANTES.
IN ter praesidia chirurgica reselvendis convulsioni-Quiequid opi. bus plurimum tanquam idonea excogitata habe ,2: ... vi
mus, non modo desticationes , tarificationes , velli- sionis, de vesi-eationes , atque arctissimas vinctiones , verum etiam .' : mustiones , item et vescantia , in quibus tamen uni-.rilate extera Versis caute admodum , ex nostra saltem sententia, in hv, P Mi qii 'cedere oportet. Scimus equidem , praedicta remedia exteriora pluribus sane ex causis hisce in casibus prodesse posse; eliciunt quippe spiritus , eosque revocant ad musculos resolutos. Neque inficias imus, irritatis quandoque artubus extremis,spiritus praefatos a regionibus, in quibus impetum fecerant, averti, a