De febribus commentarius / ex libris aliquot Hippocratis et Galeni, parte plurima selectus, à Jacobo Sylvio ... Indice copiosissimo nuperrimè adjecto. Cui adjunximus Camilli Thomai medici Ravennatis commentariolum. De febrium humoralium, hecticarum,

발행: 1555년

분량: 187페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

151쪽

assertant. Affectus animi uehementes ut ita, timorina ror gaudiu: praecipue ubi uires corpus nostrum dispensantes sunt inabecillae ut in senibus Dolor uehemens capitis neruo una,tendonum,articulorurn coli, ilei. Dolor etiam ex remediis dysenteriae ualentis limis ortus, conuulsionem quibusdam dc lipo

thymiam demii cs madore cutis, mortem attulit Calor immodicus aeris, nis phlegmone maRna. Febris imagna maligna ut ardens, bestilens,d magnam phlegmonem hepatis,uentriculi, stomachi, sequens .Frigus uehemens,ut initio accession si, partes extremae plurimum etiueratae,quibusdam hoc pericula attulerunt. Siccitas quoque immoderat aut an principiis febrium ardentium praesertim sicciore corpore. Neque solum lis symptomata,ceu causas i pothymia equitur: sed praecedit poplexiam , epi-lepsiam:cum ei malignior, e taetra σιν, συλκο-ν,1 Θ σιν, iustocationem ab utero . teri autem recursus. in latera inclinationes, plerianque sequitur. Febres cum his symptomatibus iunctae, non aeque simplicem ut praedictae his carentes,curationem postulant sed in his expendes ebris magnitudine: e quἀ-

tum symptomate periculsi impendet uretentiorisque maiorem haberationem non neglecto anten altero. ue remediorsi ratio sequenda est etiam ubi ou sfmplomata sunt contraria:& ubi morbi, indicationes habent Hirarias. ias uero symptomatu de morborum indicationes,n simpliciter obserua sed causam, a quasingula fiunt. Ex hac enim, curatios eapta uenies. Lipothymis. n. varia debJtur remedia,

Scausis uariis nuper dictis, mox scribe iam is singulis symptomatibus grauibus, lipo thymia, fgpei, ia Osen excitantibus,propria sunt remedia:quae om

152쪽

D FEBRIBUS

ni percensere infiniti esset operis di quae illorum morbis assident,sine his curari nequeunt. Dicemus aute ea praecipue quae lipothymiae aut syncopes accessioni repete incideti,occurrunt:supta semper indicatione ab his symptomatibus,ceu lipothymiae causis uariis .Lirothymi igitur a uomitu,cholera, aluirrofluuio,& alia uniuersali uacuatione,curabis aspersione frigidae in faciem nasi uulsione oris uetriculi frictione blanda,cum manu molli calente uomitu, ligitis aut penna in lauces immissa,irritato macraud pedum vinculis pluribus,ualentioribus illaru quidem,cum insernae excedunt vacuationes, ut inhaemorrhoidibus,purgatione menstruat horum uero cu supernae,ut in haemorrhagia nariti, uomitu. Sic sanguine a vulnere in contraria reuelles:ad partem scilicet a qua est fluxionis origo.Sic cucurbitulet hypochodrio dextro assixae,inare dextra reuellui: sinistro, sinistra,mammis,ab utero. Parte aut, ad quam fluxio sertur,statue sublime:sed quoad potes indolenter.Si quis habitu non ita pleno, ex recenti cruditate os uentriculi oppi essum uel morsum sentiat:aut ut in uomitu humoris noxi):offensum gra- Diter:os uentriculi primu robora:deinde cruditatis multitudinem uacua nisi aluum etia ualde solvat. Alioqui mortis periculo attuleris.Vinum aqua frigida dilutu,sanat ii thymia magnae uacuationi succedentem:modo nulla sit viscerum phlegmone nec magnus capitis dolor: nec assectus aliquis delirium excitanc nec febris ardens sit,in ea adhuc cruda. In his .n .affectibus,uinum noxas affert insanabiles. Specta quoque in uini usu,ςgri natura,cissuetudine. aetate,aeris temperie:ut des tuto calidu aut rigidu.

Frigido,n.plane laedentur frigida natura, calido assueti

153쪽

COMMENTARIVS

steti senes,decrepit in aere frigido calido iuuantur.

ContrariJ,contra Uinu in alit, influxionibus ad uetriculuna,siit calidum,tenue in haeniorrlaagia autecrassiana,nigi si acerbuni Partes ad quas, S per quas sit fluxio,robora. Venae ruptae, si1 apparet, san Euine

supprimentia adhibe. Balneae,fluxioni ad uentricu-lii,salubres lipothyntiae a sudore, haemorrhagia uel alia uacuatione,insalubres. Nam in sudore nuritodico,cutis refrigeranda aere fi igido natura uel arte Scastringenda. Uin una frigidiani dandum . Aeger nec

Uinculis extremorum , nec uomitu , nec aliter mouendus. Quae omnia, fluxionen ad uentriculum

augent. Nam si lipothymia est a uitiolis unioribus os uentriculi mordentibus,tiomat,per aquam tepidam , uel hydrelaeon tepidum, quod etiam al- Dum mouet ob id etiam salubre. Si aeger uomat calefac partes uentriculo uic nas nianus ' pedes Deinde vomat, etiam digiti aut penna in faucer imin:lsa di sumpto rursus dicto voninota Mordacibur acuatis hu-mCribus , uentriculum iobora mulsa cui abs thia coma erit incocta: postea uino. Et focis corroborantia adhibe, imbecilio ori uentriculi debita: ut oleum absinthii, melinum,mastichmum,nur-oinum: uinum austersi, uel emplattium e dactylis,uino austero, farina hordei, croco, aloe, mastiche. Humoribus autem adhuc in uentriculo manentibus,calefactantum: non alti inge. Si pinuta inulta os uentriculi opprimat:unge oleo ablinthii bibe hidromeli,uel oxymeli,in quo hyssopum, uel quidiimile, infusum fuit: aut piper, ut diatrio m pepe-τeon , aut dios politicon, ireliqua incidentia dc

uacu4nta pituitam dabis. Si empyo , aut hy d QPRQ, suctione tres ultione, pus di aquam to 'H tum

154쪽

tam uacuas derepenti moriuntur . em si ex cynanche, aut pleuritide pus in uentriculum uel thoracem, multum confluat, lipo thymiam excitat. Hos refice mox optimis odoribus di paulo post sorbitione coctu facili. Plethoricos calefac modice , sica liga in artubus: a uino, cibo, balneo, abstine etiam si ebricitent . Pota hydronaelite uel oxymetite: in quo Hiph lib. bullierint thymus, oryganum , pulegium, hysso-3 dix N pus uel aliud simile . Quae ab utero sustocantur: iisdem curantur dempto oxymelites quod uterodi partibus aliis neruosis nocet. His frici liga pedes, magis quam manus,& cucurbitulam inguinibus, Sc coxis affige Quae remedia utero in latus inclinato etiam prosunt.Naribus quoque graveolentia utero autem suaveolentia , laxantia calfacientia adhibe ii thymiam ab obstructione partis

Principis, cura simili Oximelite: cibis incidentibus,ac urinas cientibus ut foeniculum, apium , petroselinum, aini,daucum, spicam nardi recipientibus. Deinde uinum album, tenue, non ualde antiquum, offer. Li thymiam a uehementi animi affectu curabis odoribus, narium constrictiones uulsilone,&uomitu, & uino.

Lipothymiama dolore uehementi coli, ilei, nerui aut neruosae partis, capitis , curato partium affectarum calfactione uinculis extremorum. aliis: pro causa doloris uaria,seu solutione continui ct alteratione subita partis alicuius sentientis . pro doloris magnitudine. Si enim ex dolore uires resoluuntur,ct ex eo uitae periculum impendet dolor mitigandus:& uires roborandae ut morbo resiste

re,ct curationis spatio fassicere possint.

155쪽

Vbi enim uires collabuntur,nondum tamen uelis menter sunt resolutae symptoma, ut dolorem uel

aliua oppugnam HS.

Si uero es ,hatae multum iam sint non modo symptoma sedamus sed uires firmamus. Ad haec ubi icior partis alicuius est uehementissimus aut fluxo tenuis,uigilias tussim excitans pauca quaeriam narcotica, sed inueterata,miscet Galena ne colore, aut uigiliis,uires resoluantur. Et haec sem-ptoniatis remedia sunt.In ophthalmia autem, me- 1 potio, uenae sectione,purgatio, c. affectum primo tollunt: una cum ipso, dolorem oculorum

di caput dolet consensu stomachi uomitu bilis aut Pituitae, aut utriushue,dolor cessat.Si affectus dolorificus est capiti proprius: ut plenitudo, obstruetio phlegmone aliquarum capitis partium quaerenda est doloris causa fiet contrarium aufereno . Grauitas enim pleilitudinem mordacitas, humores aut uaporis acrimoniam:pulsatio, phlet uionen mensio sine grauitate aut pulsu spiritus crudi flatuum multitudinem signi sicat Tensivus&Pulsatorius , corporis membranoli phlegmonen. Tensitius&grauis multitudinem intra membranas contentam.Causa autem doloris cognita, tibi Niodum curationis ostendat.Vt si a corpore pleno aut febre magna,vapores aut humores in caput se rantur: uacua clysteiabus acribus,purgatione , paucii nguinis missione. Inter quae, reuellentia, partium insernarum rictionem ' uincula capiti admoue reuellentia de-

uade ipsum uacuantia:postrento roborantia. dolor capitis, crisin permaritimis'morrha 'iam, aut vomitum portendit:curationem non requirit. 3POthymiam patientes a calore immodico,utua

156쪽

DE FEBRI Us

ra in aere balnei, uel suffocante, restigerastatim uento expositos , aqua frigida aspersos.Os uentriculi frices deinde uinoin cibo refice . Sic a phlegurone, sebre magna ardentes,refrigera Lipothyitiam a frigiditate desbulimo, calefac igni, frictione, balneo, oleis calidis,cibo,uino calente. Eam uero quae

a frigiditate, initio accessionum sica liga sertiter: calefac extrema uigilias, cibi totus integraniabilinentiam impera Lipothymiam ex siccitate ut per febres ardentes aestus extremorum inculis cura. Deinde cibum ustoniachum , coitu facilem, potius ante animi deliquium te uinum dilutum, malum punicum , uel alium fructum acidum. Si enim cibum largiorem , aut coctu difficiliorem dederis: lipothymiam augebis, aegrum frangulabis Lipothymiam a propria imbecillitate virium corpus regentium, intemperaturam cerebri,cordis, hepatis,inquente, curabis remediis intemperaturae contrarijs: ut frigidam calidis. contra humidam siccis,in contra .Facultas autem uitalis in corde ita, imbecillis noscitur pulsu naturalis in hepate, deiectionibus sanguineis, primum aquolisin tenuibus post crassis, ct saeci similibus.

Hnimalis in cerebro motus uoluntarii inibecillitate S haec instauratur inspiratione, ilexu re-tiformi uitalis, inspiratione, ε sanguinis uapore: naturalis, alimento . Cum ergo syncope, sit praeceps halum trium facultatum lapsus S harum es sentia sit, in spirituosae, carnosa seu humidae,sblidae substantiae,tum iusta quantitate, tum mediocri qualitate seu temperamento qui harum

quantitatem dc qualitatem iustam, similibus serua-xit aut morbo uitiatam , ad mediocre reuocarit contrariis: frncopen tum uitabit, tum, si immi

neat

157쪽

neat uel adsit, emendabit sensit in quidem dc paulatim, cum sensim uacuata substantia illa, aut alterata est: consertim autem simul, ubi maenactorinultanea uacuatio, uel repletio, aut alteratio, morbum facit Spiritus,omni momento, multi uacuantur 6 per nutritionem , aere temperato puro inspirato, cibo, potu,instaurantur alterantur uero a uitiosis succis aeris malitia, desqualitate lenenosa Spiritus quoque sientiam , dissipant: animi affectus uehementes,ira, timor moeror,UO-Iuptas, dolor, studiunt uehemens, d intempestiatium&immodicum,praesertim cum spiritus est tenuior: ob id nimis dissipabilis. exhalabilis in

corpus eum continens,rarius,d respiratio prohibita,& alimenti penuria.

Nec solum animi motus, in quo anima per seipsam mouetur: sed etiam corporis, in quo anima corporis actiones facit, robur animae disibivio ut Ialao immodicus Carnosam substantiam , humida alimenta: ut potus, iura,sorbitiones, pultes, iusta quantitate' idonea qualitate si sunt similia sertiant si contraria, uel laedunt: vel uitiatam,ad naturalem habitum reuocant. Solidorum corporum subitantiae in qua uel maxime uirium substantia consistit)uacuatae,succedit tandem syncope in morbi si Cngis,corpore per trophiam extenuato, cini ebribus acutis corpus colliquantibus.Temperies autem trium principiorum, cerebri,cordis,hepatis, dc partium eis consentientiuna, ut uentriculi, seruata, syncopalem accessionem maxime prohibet. In ore enim uentriculi quod propter sensum exactiorem etiam syncopem sed stomachicam appellatam excitat humorum crudorum copia dc crassities, inres

Premit Poros,per quos sit respiratio, obstruit sic

158쪽

DE FEBRIBUS

eritialem assectum syncopen excitat. Qia d in eo animal non nutritur coctis enim non crudis habile est nutriri,sed calor nativus sus catur,n e

linquitur. Si uero hi succi crudi, neque grauent,n que obstruant lipothymiam excitant, non synco- non. Pauca autem calida, tenuantia , Iimenta medicamenta, sed crebra his danda me exoluantur,ct animo linquantur:uti:num aquosum, prinsertim si senex est, ac febris parua . Qualis esse solet a crudi succi copia, ct post meridiem,& circam ctem affligens. Nos ergo paulatim saepe uacuamus 'uia multam simul vacuationem serre non possunt. Quod si a copia succi crudi febricitans, iustam semel uacuationem , sine syncope serre posset: hac uacuatione a morbo expediretur. His contrarijs spiritus: succos in corpore toto praetenues. Ocyssime e halabiles habent:& faciem Hippocraticam cito habent , a morbi uehementiaci peiorem quam a

filiore alui, inedia uigilia , tristitia:& in syncopen prompte incidunt nisi nutriantur cibis coctu dedissipatu dissicilibus ut pane alica,fructibus austeris , lis cibis largioribus, si uires ualent parcioribus vero',sed crebrioribus, si imbecilla sunt. His, ut prioribus, si phlegmone uentriculi', hepatis,aut alterius uisceris , adest, malum est insanabiale. Nam seruari non possunt, nisi crebro nutriantur: nutriri tutes non possunt, nisi in phlegmones

declinatione .Hos uero , cum ante accessionem nutrire cogamur febrim longiorem facimus: Mum cutim frigidis ε astringentibus densare cogimur, ne ita distipentur succi,d syncopen accersant Iam Onmes causas pothymiae: h hac saeuioris sync res abunde tractauimus:uentris torporis reli

159쪽

qui uacuationem inaniodicatiNdolorem uehemenis rem uigilias immoderatas: naotus deliranti lim intemperiem principiorum solam, uel una succo uitioso . Sed cum uinum, natura calidum,tenue, Hatrum, dorum,uetus sui3austerum Onan syncope

sit dandunt scopos quosdam, pro causi syncopes varia, pro consuetudine, paucis tibi explicabo. Frigidum enim ipsunt, interdum eius loco hydromeli uel oxymeli dabis aestate. frigido potuias uetis. Si autem aestas sit multum aestuans frigidam quoque'dabis etiamsi calido potui sit assuetus modo nullum uiscus a frigida laedi sit oportunum. Contra hyeme, calidum etiamsi frigido potui sit assuetus. Si aer calet: in syncope, da panem madudum vino, aqua primuna frigida diluto:deinde calida etiam bilis laua os uentriculi infestat, da frigidum uinum modo uentriculus d hepar

phlegmone careant. Vinum autem sit tenue quia alina enti coctionem in in corpus distributionem iuuat succi biliosi, stomachum laedentis , Ditiuin mitigat: stomachum firmat corporis habitum calf cit iucundum est potu . In syncope autem a crudis humoribus , da salernuna quia coctionem&distributionem ni agis iuuat: dc succi est melioris. In penuria autem vini, syncope ac rudi succi copia aut bile, da aquosum uetus quod alimenti distributionem, prodiime' suluis,itua at: quia tamen minus calidum coctionem in uentriculo uenis, minus iuuat. Fulvum praeterea magis epa cerasticum,seu attemperans,domiscibile, nutriens. Ex quosorum auteni substantia, nihil in sani uinis substantiam uertitur.Ε luis autem,elige quosiori ne caput seriantes tenuiora, quae urinas

maxime mouent.

160쪽

Fuete autem silua crassa, austera,noua,amara quia illabere coquuntur Histribuuntur. Ailiara,laudabilem uini succum d nutrimentum iam amiserunt. Haec symptomata febrium grauia non solum medici curam ad se trahunt, curandi ordinem immutant sed etiam remedia ebrium causis debita interturbant. Febris enim cum alui profluuio, etiam non uacuante pro ubi rudinis ratione, aliam vacuationem non admittit , per medicamenta purgantia , aut rhlebotomen ne aegrum in pericula grauiora coniicias. Insomnia uehemens,& doloria agnus, subitana ac multam acuationem prohibet. Si ebris est, cum neruorum distentione egens phlebotona ire nainus vacua, quam morbi magnitudo postulet: ' aliquid symptomati condona,saepe sudoles&υigilias molestas excitanti, Vires prosternenti. Os Dentriculi affectum est: ita ut ne cibos quidem adpetat: sed male tum retineat,tum coquat si sumere

coeantur,integram uacuationem ne adhibe: neque lais , qui uacuari ion consueuerunt aut non inte- re,aut 3 na Uana sunt iacta mi: inultis cibis, si

tui, r. ionii 'riti paucis cibis, si sunt, uacuari

consueuertant,audacter u .icuandi si caetera consentiant Syniplomatis grauibus loco quaedam sunt: etiam re inedia causis morborum debita interturbant: Ut temperatura , aetas, consuetudo , corporis habitus, uires,aer Calidi is sicci natura,prompte onmes ab integra uacuatione laeduntur. Pueri ae- Des integram acuatione ni Qia serunt. Nun- qtiam vacuati, aut non integre', consideratius rarcius Vacuandi, quina naoibi magnitudo postulat. Qui carne sunt rara, molli, difffluentes qui percutim multum distiando, uacuantur moderate

SEARCH

MENU NAVIGATION