장음표시 사용
111쪽
p. I. De exhalatim ιαι subterraneis. o lectu Hento.
Cae. II. De cometis. Artic. I. De cometarum natura re quaint
Anic. a. Da cometarum signi arione. Cap. III. De Igne F tuo, castore O RA
Cap. v. ne Fulgura, Fulmine re Tonem. Cap. VI. De Rentu. Anic. I. De origine Henis
Artic. a. De generwCap. VII. De Terea
Artic. 2. De Terra m tuum, is , tempor'
ectis. cap. V III. De Pluvia. Cap. IX. V e Ni e re
Grandine. Cap. X. De Rare amao Melle. Cap. XI. Da Iride. p. XII. De M Lrandu quibusdam
112쪽
Exhalationes pro materia habent inteora. Sol & Sydera caetera illas eliciunt, ignisque subterraneus haud paucarum artifex. Nil de illis dicemus; harum salub Quasdam,quassiani noxias dari pluribus cothrobari potest exemplis. Ad radices montis Trituli Halveari existunt aquae, a quibus per quadraginta tres gradus , ad sudationis ascenditur locum: hujus vero longitudo tria passuum millia continet. Quo magIs a tolleris, magis cales . minus quo magis te demiseris. Ex membris hae pituitam evocant, do capitis medentur destillationi. Iuxta calidas quae ad paludem Agnani exiliunt, visitur Caldarium. Fosse sunt cespite contectae, dc lapidibus amotis, Calictus emittitur vapor, qui movet ex ipientibus sudorem. Ex lacu Campaniae Menao , antequam silvis quibus vestiebatur caesis, aerem fecisset Agriepa perflabilem, adeo spissae exhalationes Prodibant , ut advolantibus avibus mors essent. Ad paludem Agnani in Italia mons est, in quo spelunca angusta, clementer deorsum vergit,longitudinem pedum octo continens. Solum ejus Pede vel manu tentatum , reliquo sentitur calidius. Injectum animal, pestifero exanimat hali- tu, sensu & motu privat, statim si xxtraxeris: Vi- Cinae vero confestim injectum paludi, vita mirum restatuitur camer. cent.7 Mirab.mem.so. Dui Ebuso Insula adeo exhalationes inficiunt terram,
ut in collubrariam illatas , pestiferae bestiae sermiaequeant. In maximis BMani frictiolis scrobs
113쪽
s8 . ADMIRANDA est, cujus aqua tam calidos exhalat vapores, Ricera liquescente extingualitur candelae, tam lethiseros, ut homines correpti, mortui repenthconcidant. Apud Babylonem est etiam spelunca, ex cujus ore tam pestilens emittitui Spiritus, ut omnia, quae eum hauriunt, interimat. Plutonium denique exiguo in colle montos, regionis , os habet ita moderatum, ut hominem capere possit,
ipsum valde profundum. Cingitur Septis quadratis, & quidem tantis , quanta dimidium ambiant jugerum; quae nebulosae & crassae caliginis adeo plena sunt, ut solum vix cerni possit. Eos qui circa appropinquant ad Septa, aer non laedit.
utpote purus ab ea caligine, cum non flaverint venti. Animanti vero intra eunti mors confestim parata est. Tauri etiam introducti cadiant,mortui extrahuntur. Ad Hierapolim denique syriae,stri-hente Dime in vita Trajani, est tetri ac lethalis odoris specus. Quicquid eum animantium haurit, in it. Soli Eunuchi maleficii illius 3c noxae sunt
Art. I. De cometarum natura di quantitate. Cometarum ortus re natura varie sapientes torsit; nec adhuc inventum judicium, quod decideret. Perpetui quibusdam videntur; circa Solem,Veneris α Μercurii instar volvi,pIerumque latere: de novo creari nonnullis , nec in sublunaribus cathedram figere , sed in aethereis. Illustrium mentes judicavit Democritus, qua postquam innumerabilibus in terris viguere seculis , extremos obiturae peragunt Triumphos. Eodinus fatetur ignorantiam: huic tamen accedit, inque stellas fixas tandem abire innuit. Causa omnes sine bccasu evanuisse veteribus cogni
114쪽
turn. Duplices alii posuere, AEquivocos qui in aethere consedere ; veros qui de theremae regioriis praedicavere siFgestu. Quicquid sit, abdita hec, dc quia coelestia dissiciliora. Qui anno 14s6Dut, plus quam duo coeli occupavit signa; qui
I 4 a toto mense summa celeritate,a Lilara retro,
totum suo cursu confecit Zodiacum , initio quadraginta partes , centum & viginti postea in sin- .gulos dies. Sennen. l. Epitom.cav.2. Tantum at nuS IS F6 vidit, ut non tantum exspirariones levissimaser arida, sed noe omnes quidemsyma ac nemora , quo
quot era it ,-terrarum, pabuis bimestri, quo luxit sincere potuisent. Herba sunt Bodini lib. a Theatri. no Is43 visus est cum cauda versus Aquil nem ingens ; Ex eo flamma draconis instar devolavit, rivum exhausit, agri fructus absumsit. Sen-nen. l. e. Attalo regnante tantus erat, ut in immensum extensus , coeli plagam, cui Iactea nomen est, sequaret. Senec.qua Z.natur Ly,c. Ia cidereorol. e. r. Tempore Anaxagorae ingens pydies arsit; tanta ventorum insecuta tempestas, ut
lapidem vehiculi magnitudine avulsum, in sublime turbo ferret, & in AEgeos Thraciae dejiceret Bumen. Nicephor. l. ra,cap. Theodosii denique senioris tempore meridie noctis circa Luciferum apparuit inibiens; ingens ad eum vis aggregabatur stellarum, quae lucem mutuo quae emittebant concursu; hqc in unam abiitflammam, ancipitis gladii instar. Ipso die mense Iulio , visum referunt Hispani sibi & navibus exitialem. Vel Ob aeris subtilitatem vel ob splendoris collectionem, vel dici. obscuritatem accidere scribit caris
An. II. De cimetarum mi atione. ΡRaecur rem autem calamitatum, si laectemus judicium & dicunt & compertum est. Vespa- sano mortem praedixit, Romae ab Alarico Caytivitatem , miserum Mauritii fatum , Mahit exis
115쪽
Ioo A D M 1 R. A N B a Carolo Μ. ultimum diem: Τartarorum in SiI sam impetum, Sc auricularum abscissionem , indixit. Memoriae produnt. Carolum Μ. cum illum vidisset, attonitum cum inharto disseruisse, principis evocari vitam. Cumque is ne tristitia assiceret, illud. AIin eoeli intra timere, Protulisset. Non alium tunere debemus, adjecisse,nisi qui nostri & syderis creator est; sed ejus clementiam laudare renemur , qui nostram inertiam tam libus admonere dignatur signis. 'tacin chranu. Vnus faustus putatur, qui cum Augustiis ludos Veneri genitrici appararet, apparuit. Hinc verbah ius P .La, e. as. I, ipsis ludorum meorum dis- , Ddus crinisum per ira in regione eoeli, sub Septentrionibus est , conspectum. Id oriebazur circa undeciamam horam dari , eliarumque di omnib- terru Myieuumfuit. Eoodere significari vulguὸ eredidit. Casaris animam inter D EO RUM Immortalium nomina r reptam: quo mιne id insigne simulachro capitis, quod mox in foro eo erravimus , adjectum est. In antiqui Romani denarii altera parte , casaris es Aster eum his litem. Imp. cas. Divi. III. Vir. R.R.c. in altera veroTempli κωris anterior facies cum stella, caesaris rua augurali hastru ct ara ad quam sacri care,diora suscipere, O eontroversias Hrimere seuerposito jurejurando, per casarem solebant, e m his lueris. Dimo Iul. Diniam ad s. a. Plin.cap a F. CAPUT III.
Orca sepulchr & patibula, ignis degit se
tuus. viscosa enim & pingui exhalatione, tanquam parente Faudet. Nocturni aeris mcliπreιςασει accenditur, k ad motum aeris variis cietur agitationibus. Accedentes viatores fugere videtur,recedentes sequi. Causa in aere est. Pro
pellitur in cursui propellit dc istos. in fuga sequi
116쪽
M E T R o R V Μ. Iottur, comitantur 3c ipsi. Hinc Viatorum saepe pericula. Pagorum dum esse existimant lumina in paludes coriiciuntur. Tria riuentia in mari apparero solent; Groessunt, in ivit Pinuus Las. 37. telia,si Miraria venere, merguntque navigia , oesin earina ima deciderint,exurenter. Gemina autem μ' lutaret, o pro 'eri cursu nanuincia , Narum advenis tum fugare illum diram ae minacem Helenam ferunt.
ob id Polluci & castoriistiad numen assignant,
eos in mari invocant, navibus tanquam duces tutela Sassignant. Octo r. a δίc. I r. De Helena
neris est Helena fidus, circa milum navis , eadens etiam an μ eolliquat, cerem seu mersionis nunc s.
Nam istum in gravibus existit tempestatibus,neCnisi crassissimo Spiritu, & magna ventorum vi, vapor ille cogi potest in baviil ardere simul; unde etiam imminentem nunciat perniciem. C Α P V T IV. '
DE IGNE LAMBENTE.IGnis lambens ex subtili & pingui exhalati
ne oritur , & animalium nilis ac vestibus ad- hqrescit, imo calidioris si fuerit temperamenti, ex sudoribus illorum accenditur. Tale quid de . canis ingilias et aeneid
Ecce levis summo de vertice visis Iesi Fundere lumen apex, tactuque ιnna a molli Lambereflamma comas, ct circum tempora pasti. Refert cardam cuidam amico suo, lib. de variat. Io, cap. s. Cum hora prima noctis venisset, in
pallii consueta depositione, scintillas a dorso petasi proslusse : intra dies autem I s veneficii acincusatum, suasu amicorum in exilium ivisse. Servio Tullio etiam tum puerulo dormienti , circa caput flammam emicu1sse, domestici oculi annotaverunt. Quod prodigium Prisci Tarquinii Resis uxor Tanaquil admirata Sorvium Serva natum
117쪽
tum, in modum filii educavit,& ad regium sastia
Ex L. etiam Martii ducis duorum Exercituum, quos interitus Pub. 8C Cn. Scipionem , in Hispania debilitaverat capite concionantis eluxit. Ie-nae puer detraeta per occiput interula scintillas copiosas una deteriit. Libam. l. I, de Oriente rerum. Caumontiae Heroinae, in mediis tenebris capillus dum pectitur, ignem vomere visus est. Equum ad cataphracti usum e calabria cancdum habitimus , ii4quit S M. Exerc. 17 . Irrn renum ubi stragile fi- earetur , scintillaM ejaculari videbatur. At causam ponunt restactionem luminis in subjecto laevi, sicut in aere rorante,guttulae fiunt, quasi singula
Dcula ita in capite piloso, pingui, viscido , squammose pili vel squammae. Sedoc in insectis
aliquid ignei apparere dicitur. In Insula enim Solebe tam excellenter singulis muscae splendent noctibus , ut singulae appareant faceS. Labo. I. c. Vermis fixura stellae repetitur,qui noctu lucet ut stella. rs est stella marina, ex cujus liquore Chymici pollicentur lucidum i Ex vermium qu - , rundam in Hispaniola Insula juncturis, lux emicat plurima, pruinam imitatur fulgore. sunt Malii qui non minori qdam centum passuum interstitio lucem emittunt: neque tamen a toto corpore illa, sed juncturis. In Hispania novi orbis musca fertur Scarabei magnitudine , vagini pennis. cujus nomine;Tujus oculi noctem illuminant, ut cerea candela pro lucerna sit noctu ambulantibus, pro et lychnio in cubiculis, ad cri us lumen legi scribique possit ; nec tantum vivae sed remortuae. Quidam enim funiculos ex istis candelis faciunt, colloque appensis sibi praelucent ad , iter faciendum. causa vero non in ignem lambentem conjicitur, sed in humoribus animalium inrepercuruonem; quaedam in se lucens aliquid habere creduntur. tarte cicindulae inclusae pugno , si per rimam in maxime tenebricosa nocte aspexeris, lueem emittunt. Restatin est, pisce aliquam
118쪽
Squammis partes comprehendere igneas , quarum beneficio luceant. Delphini exemplum comis probare videtur.Nocte enim aureus apearet,cum in tergo sit caeruleus, in lateribus viridis, ventre albus. Reselaus in Margarisa Philoseph. - C A P V T V.
Gnerationem Tonitrui penitius qui inspicea
re voluerit, Chymicos consulat. Quoties enim cunque Sali-petrae Sulphuris accessit Portio, ingens editur strepitus: & aurum fulminans majore ferri impetu dicemus. Notum etiam ex Nitro, Sulphure, Calce viva & Bituminibus si fiant misturae , humidi aspersione accendi posse. Similis hic res agitur. Nam ubi vapores sulphurei & nitrosi tempore aestivo, a calore Solis,fla tibus praecipue ventis meridionalibus , sursum elevantur, 1 ventis oppositis uniuntur atque densantur, ob peculiarem accenduntur repugnan tiam : hinc α sonus oritur & coruscatio. Coelo
sereno audita fuisse Historiae tradunt. Senec. tu ναί. I. a, cap. 3 o. AEtiua aliquando multo igne a- Bundavit: ingentem vim arenae urentis effudit.
Involutus est dies pulvere, populosque subita nox terruit. Illo tempore Munt plurima fuisse tonitrua dc fulmina: quae concurru aridorum facta sunt non nubium , quas in tanto aeris ardore nullas fuisse verisimile est. Fulmen in terram usque interdum fertur, tum 'uiat vehementi e nube ejicitur impetu, tum quia bene cohaerentere compacta constat materia : nunquam tamen quinque pedibus altius descendere In terram auctor est Himm La. .ss. Essectus ejus miri. Do- Ita exhauriuntur intaius operimentis . nulloque alio vestigio relicto. Aurum & aes & argentum liquantur intus, sacculis ipsis nullo modo ambustis, ac neconfuso quidem signo corae. PM.La
119쪽
ro4 ADMIRANDAst. Exeertus id Lucius Scipio,cum aurum in vi minea cista haberet. Marcia Princeps Romanorum icta gravida partu exanimato , ipsa citra aliud ullum incommodum vixit. Causa in raritatere crassitie ponitur. Facilius illa penetrat, haec uia dissicilius magis laedit. .Arist. 3 Metor A. Toracto interdum dolio stat vinum; causa est,quia calor fulminis exteriores vini condensat parte ut vinum quasi pelli inclusum stare videatur:
Someri. l. - mm. c. 2 , triduum hunc non durare rigorem. Senaee.dyme'. turic a F. I, auctor est. Maxime mirandum quod refert Meurerm in commenta
Meteorol. innistrum quendam ita subito ex oculis hominum, in via qua Lipsia itur Torgam abreptum , ut nunquam apparuerit postea. Mox tangendi aded hebetantur , ut nec tQnitru , nec horrendos persentiscant Dagores. Id in Germanicis bellis Equitum magistro Severo, imperante Iuliano usu venit. Acer primo & insignis fato u gente commacruit. Laurum , vitulum marinum, aquilam non tangi tradit Pliniin , ficum Rhodemias adjungit, & maritudini acceptum resertiR- m. mu'. lin. LI, Gas. Ideo Tiberius Caesar, ut hahet Suetonim in ejus visa tonitrua metuens turbatiore coelo, Coronam lauream capite gestabat,&ob id tradente columella gallinae dubanti laureae ramulos subjiciunt. Ideo tentoria Imperatorum
ex pellibus vituli marini fieri selebant. Et stribie
eramus. Augustum adeo expavisse fulmina , dctonitrua, ut easdem se γα secum portaret. Severo Imperatori ex eadem materia lectica ad eosdem uias. Nyrat tamen V mereatus ad y -- teorie. Io. Laurum aliquando de coelo tactam. c rumbrisenses vero fictitiam hanc immunitatem
existimant: nisi quod naturae quodam instinctu fulmina praedicantur ab illis. De Lapide fulmineo sub tectis asservato , herbis & candelis celebrioribus festis lustrali aqua expiatis , Campanarum pulsu, non est Oeus: ut multa dicam. Superstitiosa hac. esse quia non viderit Quidam eo . runx
120쪽
- ΜΕΥΕΟst xv Μ. , os tum dicunt Renm. I. Da--. e. aσὶ irritum re inefficacem esse campanarum senum , si quae ex illis cum lustratur, ex Sacerdotis concubina fuerit nuncupata. Quod si sonitus ille aerem rarefacit qucra tamen ab lute dictum falsum est: Nam nec nebulas nobis propinquiores dissipat, nec recta serium volat, sea per senestras certis in iocis oblique cogitur , nec ad nubem pervenit
satius esset tormenta explodi, majoretque cam , Panas tantiim moveri. Feles , Canes & capras
magis illorum obnoxios ictibus, observatio dedit sedula. Hinc, si in patente cum homine canis versetur campo , territus ipsius implicatur pedibus. Causam 1n halitus ex animalium horum comporibus exhalantes conjicit Cl: Bartholinus,quos tanquam materiam cognitam , dc nutrimentum
aliquod, fulminei spiritus, sores praesertim si pateant , ut libere in aerem ferantur, sequitiatur. Hinc feles in limine tanguntur saepissime. Canes autem odoros esse, odoras dc capras. quis est oui nesciat Feles in tanta copia per poros effunaere eosdem ι ut 3c homines quidam ad illorum praesentiam deliquium patiantur , dc generosiores Equitat curru abscondantur, sudorem anxie emittant, experientia ipsa nos docuit. Ηyeme raro fiunt Τonitrua. Paucae enim & fere nullae calidae attolluntur exhalationes: meminit tamen tempore Alexandri curtius lib.δ, de Olix. Erat pr inquit, continum caeli fragor , re passim eademtium
fulminum Lyecies visebatur. Tum renue imber grandianem incutiens , torrentis modo finditur. mirem vis frigoris concreto 3elu astrinxerat. Ola 4 lib. I, cap. 6, in
Septentrionali plaga vehementiora judicat. Nam homines exanimant: & in Tartaria regni Mon- at mixtis cadunt nivibus. In Brasilia vero raro
emit tuntur fulmina, at tanta fulgura, ut Solem siperare videantur. Ioseph. Oresta anno Issso.
Tempore Marci Antonini Philo phi, fulmine ad Iegionis Christianae preces percus bs hostes legimus. Vnde Chrissimorum Legio Fulminatrix tacta.