장음표시 사용
191쪽
His dictis indagandum puto,si transucto iudicio,extra insonum inferiorem ad te
uiores poenas locus remaneat : esse quippe apud inferos locum purgatorium, in quo saluandi vel tenebris tantum assciantur,vel expiationis igne decoquantur. Quidam asserunt iuxta illud patriarchae: Lugens descendam ad interos. Sillud Ap stoli: ipse autem saluus erit, sic tamen quas per ignem. At si terminatis in iudicio inis, singulorum, pro qualitate meritorum aeternis poenis deputatis, nulIus intra purga hitur, quomodo locus ille superior purratorius residuus erit. Si vero non remanebit, ut de aliis taceam quid de paruulis, qui solo originali delicto tenentur fiet Nunquia in puteum inferni inserioris &ipsi retrudetur Uenim nonnulli tenebris tantiam eos sicut antiquos patres eo quod in nullo rei inueniatur, nisi quod ad gratiam baptissint α ad agnitionem verae lucis non peruenerunt,teneri affirmantiad ipsas tantum ten hras interpretantes, quod mitissima poena Augustinus eos plectendos esse tcsatur Alii praefata verba Augustini durius accipieres,vera eos poena,sed mitissima puniem dos dicunt. Quod si locus etiam ille superior,non ut prius ad purgationem,sed ad e rum vel minus malorum punitionem perpetua tamen reseruabitur non huic astim tioni oppositum quod post iudicium purgatorius locus non remaneat,cum non mutato loco sed officio qui prius erat purgationis,tunc sat punitionis: quamuis etsi l co illo penitus abolito, in generalem poenarum locum deputentur,non est incredibia Ie, cum possit omnipotens manus dei eos in ido horribili incendio vel intactios serua re vel minus assicere, qui quondam tres in camino ignis pueros illaeses conseruauita Nam di uno,eodem* solis calore non omnes aequaliter uri vel assici videmus. Cui emen rei assertionem, quia nondum cer auctoritate inuenimus, dei iudicio reli
quamus. cuini ista ignis ibi odeat, er non lareat. c APUT πα vi I.
V Idendum quo' est de igne illo attemo quomodo luce careat eum veri ignis senatura non solum urere sed di lucere. Nam si lucet, quomodo sunt ibi tenebrae exteriores,tenebrae palpabiles Qua in re considerandum est,quod naturae creator deus quasdam ipsi causas & vires indidit quas si certis rationibus,sicut deus quando subtrallit, rari non oportet:quia di ignis ille insomace Chaldsoru habuit viseeutem suam ad cosumenda puerorum vincula, sed non habuit ad delenda ipsem compora. Et olim in rubo,quem ardere volui oc non consumi, ardebat,& non combur Daturi quia naturam suam ignis habebat ad lucem non ad consummatione. Sic ecomtrario infernalis ignis virtute sua in luce cares,it,& plenarie eam habebit in exustione Erit itam tormentu ignis ibi sine consolatione lucis adures,nonilluminans, afficiens non reficiens: ut omne genus miseriae plus quam ne dicam edici, sed nec excogitari Possit,habeat, omni delectamento quo miserrimi valeant subleuari,careat.
Andem decurso laboriosa disputationesne malorum, quas graui pelago enata to, ad silauem dc iucundum ciuitatis Christi linen ipsus steti gratia veniamus. Igitur ciuitate mundi Babylone miserabiliter praecipitata. qualiter ciuitas Christi Hierusalem cui sta glorificetur, audiamus.Ioarines cum de illa dixisset in A pocalyps quod cum seductore suo diabolo, di pseudopropheta suo Antichristo milia esset in
caminum ignis sulphuris, ubi cruciabuntur die ac nocte in secula seculorum, post pauca subiunxit: Et vidi ciuitatem sanctam Flierusalem nouam descendentem de cinio, deo paratam scut spons- oinatam viro suo. Et audivi vocem magnam de coelo dicentem:
192쪽
LIBER oc TAYvs. 'mentem tetere tabernaculum dei cum hominibus, eccPutant Ii si inaducti tu MO,sae sui, Hierusilem tmenrem magna cum gloria restaurari: ibi , cum maxima roum abundantia secum illo regnaturos,omnis mundialis gloriae deliciis asiluere, aedisscium illud Ezechiesis in monte,necnon prophetiam Esaiae: Surge illuminare Hierim tam, quia venit lumen tuum, registria domini super te orta est, &cadliteiam intes gentes.Quorum errorem quidam sub Christiano nomine secreati, renium Christi in terra futurum putauerunt: ibi, in Hierus dem terrestri, sanctis cum ipso deliciose anctus, post mille armos solumdum Sathanam, at timc demum praecipitandum in regnum coeleste assumendos fore. A qua aeminatione filii Zebedaei ho
dum virtute ex alto induti,non longe fuerunt, cum mediante matre peterent, ut viiii
ad dexteram, di alter ad sinistiam in regno Christi sederent. Ioannes ergo ut omne has opiniones di errores destiueret, primo damnationem reprobae ciuitatis, eius vltimum incendium enarrare studuit, ac possino dum coelo dc terra innquato, de coctis, non de terrenia gloria Hierusidem loquens, subiunxit: Et vidi statem fametiun Herusalem nouam descendentem de cAlo. Quomodo enim sanct in vocareqquam propheta occidentem, re eos qui ad se missi fuerant, lapidantem, Babylonempti nominauite intomodo nouam, quae in vetustate legis adhuc manet, diceret Quomodo post emo eam quae semper in terra terrena fuit, de coelo descendenternassereret Vnde bene Apostolus eam irae in terris est Agar comparans, seruire cum filiis sitis ait:illam tamen quae sarsim es matrem nostiam,&liberam attestans. Sed ecHesmisia cum ineundin te de hoc, quod in domum domini, di atria Hierusalem itu vis et,attestiae tur, Hierusalem inquit, quae aedificatur ut ciuitas. Non enim ciuit tem aedificari, sed in ciuitatem eam aedificari dicens, non more nostro, nec nostris lapidibus sed diuina virtute inuis* ea lapidibus ipsam aedificandam declarauit. rudiat quis in dulus est, audiat quod sequitur: Cuius participatio eius m idipsum. Quomodo enim Murae, non permansurae pati patio eius in idipsum Est ergo illius ciuitatis quae nat nostra est, de sursiam est, patricipatio eius, qui dixit: Ego sum qui sum, ecquiest misit me duo ius dico in idipsum, id est, in diuinitate sua aetemnaliter ec incommutabiliter semper uno eodem. modo permanentis. Cuius quia tune cum videbis eum sicuti est, Rimitatis ocidentitatis vere persectiar particepseris, benedicinisitarius participatio est in idipsum. Itaque secluso illorum errore, vera ha Apostoli prosequamur. Vidi ait, ciuitatem sanctam Hierusalem nouam descendentem de coelo. Res mystica, reprosiinda,prox j ingenium nostis excedEs. Quid est enim quod ciuitatem illam stactam, id est, ad incommutabilitatem firmatam,nqua itanquam ab omni corruptione ec mortalitate liberatam, di innovatam descenditude coelo dicit An merces quae in coelis latura promittitur, in terra erit c Si enim iuxta Augustinum; in his ccesisvisbilibus merces sanctorum reposita est, quanto magis nec in his inserius locanda erit c QMid ergo sibi vult, Vidi ciuitatem sanctam Hi nitam nouam descendentemde coelocEgo quidem quid senserit, ecui debita ven. satione tanquam semini secretum amplectar, ad plenum tamen me non intellige e profiteor, niti sorte coelum, ip sit perexcellentem diutilitatis naturam, de qua pii, Asimmo coelo egrestio eius, intest cerit.ut sic dictam videatur, quod gloria illius chuitatis in solius dri praedesimati e ab aeterno collocata, ipsis soli nota, tunc demum adsuictorum cognitionem plenariam, quando deus omnia in omnitius erit, divide hitur sicuti est,descenti t. qd enim in hac vita plene, etiam ab electis illa superinatis abilis beatitudo comprehendi non valeat, sit' prophetico S apostolico proh tur testimonio: Oculus non vidit,aurisnon audiuit, nec in cor hominis ascendit, quae praeparauit deus diligentib*s se. Descedere go dicitiir de coelo, cu ab arcano diuini, consilii ad nouum electorum, nonsolum poscientiam, sed re per experientiam im
comparabilis illa corona perueniet, ideo paratani, sicut sponsam ornatam viro suo.
rem ornatumin spiritu propheta praeuidens, immenso iussusus gaudio, Gaudens inquit udeli in domine u exultabit anima m xiii deo meo Causam s Pudii d immem . induit me tib vestimento salutis, di indumento iusticiae circundedit
193쪽
rit ergo ornatus eius corona, monilia. Corona scilicet immarcescibilis perpetua
immortalitatis Ac incorruptionis adornans gloria: monilia in bili cordis puritate, qua re deus videtur, decorans eam mmditia. Denique quia a facctore suo non solum ut laetiua aeternaliter praescita,in coeleste habitaculum potentialiter introducitur, sedidi ut sponsa decorata in eius regni thalamo amabiliter collocatur, bene de coelo de scindens, a deo parata, di sicut sponsa ornata narratui: Alira enim di inessibili beni- itatis assiuentia, factiva fit sponsii: m eam quam mirabilites vi nihilo creauit, actramulatum mirabilius reformatam, ad coelestis thalami iocundini assumet amplo inlin. Et audivi vocem magnam de coelo dicentem. Vox ista vox sumiis, vox laetitiae
de alto senam, de stiblimi diuinitatis consessu dulciter increpitans,quid dicat audimus:Ecce tabernaculum dei cum hominitius,5 habitabit cum eis. Quod est illud ra hernaculum dei An sorte inter illa reputabitur, de quibus dicitur: iam pulchra ta hernacula tua Iacob, tentoria tua Israel An potius inter illa quaepsal ista concupiascens,alto suspirio proclamat: Quam dile 'atabetinacilla tua domine vir. concupiscia redeficit anima mea in atria dominimunt en tabernacula Iacob tabemacula luctantium in praesentis vitae militia, agone & exercitio gravia,sed intuitu colonae spectaculo pulchra, bona semper, sed non semper iocunda. Simi θc tabernacula dei, tabernatacula regnantium in coelestis patriae curia, omni cauato metu,plena b nquillitate, sua ui de percepta corona plene gaudentiamonsulimbi inas inper,sed sine tristium in. termixtione,sine laborum fatigatione se perlieni re iocunda Bene ergo illa pulchra: isti Meetii vocantur. id enim pulchrius, qu m spe coronae cum viiijs ec concupiscentijs tu stam inirer inlidamabilius; quam victoria peradia, depci cepta corona
audere: Sunt itaque tabernacula Iacob pulchra , vst,emacula dei diledia:quia dela ore certandi peruenitur ad sim stirin praemij perireprendi. Quia Vero in coelesti curia,
diuersa sandiorum angelorum contubernia, charitalis nexu unam laci trempubli
cam bene quae Psalmista dixerat tabernacula,hic tabema natum vocatur: quibus duri sanetorum agmina coniuncta unam conduntuhius, ibis commanentiam, bene cum homininus tabernaculum dei ad aeternam inansonihili sum nauatur. Sed inaesti, mabili dulcedine omnia praedicia exup erat quod subditur Et habitabit cum eis. Si o nim species tabernaculorum dele fiat quanto magis seliabitatoris eorum,qui feciti,ta,visio &mansio dele 'abilis erit Habitabit ei go deus in eis, pilano ci vero ν
dio replens, ne usquam vacillare valeant, plenam eis sit. vi nis noti iam largiens. atque omitibus omnia factius, perlaetam eis beatitudinem tribuens. Nnde pulchre subiungitur Et ipsi populus eius erunt,oc ipse deus cuni eis erit eorum deus. In hac cnim vita, terrena habitatio sensum multa cogitantem deprimit. Quotiens curis
licitudinibus succumbimus, quasi toticiis deum ' mori omnibus fluxis di transitori praeponere debueramus,deum nostium es e obliuiseimur.In illa Veia ciuitate, ubi liediuina contemelatio omnes in idipsum conglutinaris beatificatist interno di arte ogaudio perse Resuffuses, foras evagari non oporteae,ii popua eius erim deus cum eis erit eorum deus.Vbi prose 'ὀquilis e teternaei inditatis 5c laetitiae rino inebrientur,ut omnis transie aevitatiuis avitici nonassiciantire. Quod subieci inter declara cum sebiungitur:Et abstemet deus o leni lachrymam ab oculis eorum, α iam non erit neque ludius, neque clamor, nequed ibi eius intra quae prima abierunt. Porro quod alibi ciuitas ipsa ex auro modo, fundamento omni lapide pretio, se constare dicitur,mportae eius ex singulis ora fili, , fiteae ex auro mundo tamquam vitro perlucidar,omatae serinitur quantaificcilesti Lillius patriae iocsidissimam
mansionem depromunt Si enim ad lite am intellectri,pulchra simi & decor quanto magis spiritaliter intellecta, long neomoaribilius ic undaec destinabilia inueniun, tinc Sipreciosum 'quanto pieciosius est Ooad nillitur per aurum o Luci enim
comparata purior inuenitur rapientia. Diximus vi mimus qualiter sdblato impio,
ne videat gloriam dei, Christi insitas sitiret Hiemialam Misaeetur, pluribus quae de
tanta iocividitate Dipossintsuppresiis , dum quot esta irdicenda festinam
194쪽
oeam potest, qualia sim at post tesurrectionem in illa ciuitate corpora habear
rat enim Apostolus: Seminatur corpus animale, resurget spirituale. Et rura sum: Caro & cinguis regnum dei non possidebunt. Vndendi nil in spitiora tem substantiam corpora sanAorum post resurreetionem n sinuturi putauerimi. Alii tametsi corpora non spiritus ea sutura dicerint, 'tamen in raniam sabtilitatem, venec palpati,nec excogitari posset ipsa redigenda credebant. Quia item iuxta domini exemplum, post restiuectione discipulis suis dicentis Palpate dc videte, quia spiritiis carnem & ossa non habe sicut me videtis habere era corpora in vera camis substantia resinete iura credimus, qualiter praedicta virba Apostoli accipienda sint, vide mus. Seminatur inquit, corpus animale , resurget spirituale. Sedintuerinur ex subsequentibus quid per animale, quid per spirituale intellexerit Cum enim dixisset, Semitatur corpus animale, resurget spirituale, subseqdenter adiunxit: Stest corpus anima ,estresbirituale sicut scriptum est Pa stus est primus homo Adam inanimam vivenisti ouissimus Adam in biritum uiuificante sed non prius quod spirituale est sed
quod ammale est, deinde quod spirituale. Pinnus homo de terra terremis, secundus homo de coelo coelestis. Qialis terrenus, tales ecterreni: re qualis coelestis, tales eccosestes. Nunquid his verbis, secundo rominem Christum Iesiam, quem spiritu Iem vocavit di coeleste ver m carnem habere negauit Spiritualem ergo seu coelo stem dicem non came carere voluit: sed ad disserentiam primi, qui voluntatem car nis secutus, mandati dei praeuaricator extitit, carnis operibus alienum vita oc d Uir una ta declarauit. Vnde oc dicitiininuis homo de terra terrenus, Mac si diceret: Pi L mus homo terrenis operibus nos perdidit, sed secundus collem vita nos reparausti Idiaque subiunxit: Igitur sicut portauimus imaginem terreni, portemus di imagi nem c estis. Ac deinde. Hoc autem dico fratres, quia caro ec san is regnum desalon positaebundid es possidere non potest. Corpus itaque quod seminatur anim te, Iurget spirituale: cum substantiae vitium sub itur, veritas naturae relinquinii. H est enim quod subdit: Seminatur in corruptione, resurget in incorruptione. Ad hanc quippe vitam mortalem,per concupiscentiam centes, animales seminamur: ad illam vero vitam immortalem,pergratiam rei straues, iritales resurgimus. Huic assertioni di hoc sit magatur, quia cumdixisset, quod caro re sanguis regnum des non potadebunt: ne de substantia carnis stum putaretiir, subiunxit: Neque corruptio incorruptesam possidebit. Habebunt ergo in illa ciuitate sancti de vera carnis sui minuavera corpora,sed ab omni corruptione aliena, puritatis dignitate, oc agilitatis subtilitate spiritibus nim inseriora, ac ita concorditer spiritibus sitis connexa, ut nusequam esse velint ubi essenon possint, nec usquam sint ubi esse non velint. Nulla enim poterit esse dis epantia, quos diuinus spiritus intus alens, verae pacis persecta connectit concordia. Quapropter ubi sint, quaerere non oportet, cum iuxta dominicum Oxemplum,qui post re estionem lanius clausis intrauit, alae sint agilitatis, ut siuem coelo, siue in terra iam innovatis esse voluerinhin potestatehabean bin voluntas
facultati, nec ficultas repugnat Voluntati.
sesequiret vis illa beata patria praeteritae vitae memoriam. Guscien tiam habeam: Ait enim prophetarum eximius Esaias: Non erunt memores priorum,nec ascoidentin corda illoruitvSed quid est quod alibi dicit, Egredientur, dividebunt cadauera mortuorum . qui praeuaricati sunt in me: Nunquid crede i ii P Α
195쪽
sivit illas beatas sedes resinquere ac ad videndum malorum totinenta localiter citarer Abst.Si Gilo astultione aeteriti boni non recedentes,eMedientur posci etiam, quo modo non erunt memores priorur An scient pinnas alienas, si scptransectas miserias, undeliboativi suo gratias habere deberent,obliuioni tradentet mira in re sciem dum eliduas esse scientias,duas obliuiones. Scit enim aliter aeger infirmitato per ς perientia liter medicus per artis notitiam. Sic etiam aliter obliuiscimur eoruinqtiae experimento cognouimus, aliter illorum quae artis tantum industria inexperti comprestendimimSicut ergosaneti habebunt omnium quae delectare possim n in memoria lic nihil quod ossicoe possit, eord tanget conscientiam, ut plene habeant unde redemptori suo gratias agant, ec nihil recolant inde laeso corde deptiora recordatione doleatista omnimodis aeliciis uetes, pace dei, ius exuperat omnerismi gaudentes,sicut soris nulla putantur tentatione, ita intus nulla recordationis tristivinassiciuntur pinione. Sesentitam ad maiorem beatitudinis suae cim mulum,redemptoris sei largum recolendo beneficium, non sicut expertitam siros a. stus, quam malorum apuduiseros cureus, ut non solum de sua Micitate gaudeanu sedec deo suo eos de una massa si reos ab illorum perditione misericorditer separanti grati as agerehabeant. Scient, inqua vidi mim vi, per omnia scientem 5c sua ec aliena,M per experientiae miseriam, sed per internae ec aeternae sapientiae superefflueteio
i s decursis, qualiter illa milestis euria ordinata sit inquiramus. Nunqusdemino
mnes stema illa beatitudine pari modo, pariter omnes sitiuntur, iuxta illi parabolicum, ubi omnes in vinea domini non aequaliter desedantes,squalem operis mercedem tanquam singulos denarios recepi si emutitur: Sed quomodo intelligomus ipsius domini testimonium dicentis: In domo patris mei mansiones multae simicEtillud Apostoli: Alia claritas solis alia claritas lunae:&si istella differt in claritat sic erit Ocresurrectio mortuorum Verum est igitur,ciuod singuli singulos derrarios accipium: oc verum est quod diuersis mansiones inhabitates,alius alio clarior existanta omnes quidem in unam beatitudinemrecipientur, sed pro qualitate meritor rsas ibi mansiones sertientur. Nam di dominus non in dominus, sed in una domo mansionum hane varietatem esse dicens, m lare beatinidine, sed in beatitudinis fruitione distantias ostendiLQuod etiam in mesenti videmus, i in una ecclesii dia ius dignitatum ordinibus,alium alio clariorem, alium alio superiorem coipimus. Quam asinstar illius curiae distinetiun domin Moysi loquens ostendit, cum it sede ut omnia iacias iuxta exemplar, quod tibi monstratum est in monte. Sunt istis ita domo illa dure aemansiones, quas alius alio clarior, alius alio fictior habitex: quia tanto qui is vicinius,&quasi proximius dicini luminis splendore irradiatur, quam cadentius G vehementius in praestiui vita ad innamore per idem operant ex dii Oone inflammatur. Et sicin pluribus ad unum sonte conquentibus mulsis eius gusti, mirin, qui plusscit, plus haurinita ad deumstatem vitae festinantes, tanto largius ab ubertate domus es torrente voluptatis suaeine antur, quanto eum m- Pliore sitis ardore vehementius 5cauidius praestolantur. Pro diuersitate igitur opera capacitate singi timidiatia una beata tamen omnium erit gloria cto .
-ono quia estatas Ma duobus parietibus eo acta, ista res constate iv D 19nibus, sec. iliteriliter eos ordo sit intueamur. Tres angelorum luem chias, id esh sacros principatus, praecipuus theologorum ponit Dionysius: ec una
et ordineat diui se in nouem in orum otium compleat, uiato I constituit.
196쪽
LIBER oc TAvvs. 37 eonsistitit. In prima hierarchia Seraphin,Cherubin, Thronos in sec da Dotirinalso nes, Potestates, Virtutes: in tertia Principatus, Archan elos N Angelos ponit. Primam autem hierarchiam immediate trinitatem circumsi re, ab ea , sela illuminarit secundam vero inter primam re vltimam mediam tam a stiperiore illuminari, quiminiariorem illuminare asserit. roriam sacratissimae humanum ingenium trant cendentis naturae causas rimari, si ipsa nos est,nec praescias opus exposcit. Ait nempe si pra nominatus theologus: Quantici dem sunt & suales supercoelestium es lentiaruornatus,&quomodo secundum eos hierarchiae perficiuntur,solam diligenter scire dico contemplativam eorum persecstionis principem. inutius verbis eum solam diuinam sapientiam, a qua principium habentui sint, o ad quam contemplandam respiciunt ut perfecti sint, scire dicat sacram eorum superornatam ordinationem, tem rarium de ipsorum natura videtur inuestigare, cum 5 ipsos angelos quales faeli vel qualiter dispositi sint,lateatur no posse comprehendere. Propterea inqui dico S eos adhuc ignorare proprias virtutes 5cilluminationes, ct suam facram di superornatam ordinationem. de re subiungit Impossibile est enim nos scire supercoelestium an, morum mysteria,& sanistissimas eorum perseetiones,nisi ibi dixerit quis quaecunque I er eos nos tanquam propria bene scientes diuinitas mysteria docuiti&esi dictum: ncassim ad comprehensionem si a percoelestium mysteriorum laboramus, cum nec Mysos supercoelestes spiritus, quorum reuelatione illa cognoscere deberemus, plene illa possie comprehendere credamus. id est autem, quod supra eos nescire assiimas, hic nos per eos tanquam propria bene scientes, erudire diuinitatem dicit fm si quoasciunt propriam 'eria quantum sus icit ad nostiam eriaditi onem, sed non sciunt aa plenam & perseciam comprehensionem. amuis igitur ex proprio motu nil de eorum natura comprehendere valeamus, hoc tamen quod diuina eloquia de illis sacris ordinibus necnon re iste theologus testantur,indubi tanter credamus. Ait ergo:Omnis theologia coelestes essentias nouem vocavit manifestatiuis cognominationibus.
Deinde ab egregio doctore gentium, magistro suo Paulo, qui ad tertium coelum raptus arcana dei audiera quid edoetiis sit, subsequenter adnectit dicens: Has scilicet nouem c estes essentias, diuinus noster sanetus prosector in tres siegregat tentas di, spolitiones. Quod quia nusciuam in Paulo legitur, ab eo familiari colloquio tan quam diuinus philosophus didicisse innuitur. Nec repugnat, quod arcana qu. eetudiui homini loqui licere Apostolus negat, cum nec homo, sed Imper homi ncm, velut huic vitae funditiis mortuus fiseriquet qui docuit, ves qui didiciti Dicat ergo: Has di irinus noster prosectior in tres segregat ternas dispositiones. Et primam quidem est dicit circa deum existentem semper, Δ ante alias immediate uniri traditam seni nisi simos thronos, di oculosos, dc pennosos ordines Hebraeorum voce Chenabin & S raphin nominatos. asia em m Seraphin incendentes, Cherubin plenitudo sciemtiae interpretatur, Cherubin oculosos propter contemplationis cognitionem, Seraphin pennoses propter ardentissimi amoris dile 'ionem , symbolice nominat. Thronos vero, in quibus deus sita iudicia decernit, quos alibi compa fias & altis. smas sedes, hic elissimos thronos anagogice vocat altistimas sedes propter diu gnitatem, compactas propter iudicii veritatem, sanetissimas propter incommuta Dilitatis firmissimam aeternitatem. Est ergo proprium thronorum iudicii discretio, Cherubin veniatis cognitio, Seraphin cognitionis persecta dilectito. Et quia in his
tribus omnis constat persectio, recte amantes, cognoscentes, iudicantes, velut in tus praesidentes,ci ab interna contemplatione ad exteriora ossicia nunquam exeuntes, immediate deo initi, 5c ante alias circa ipsum semper attente existere dicuntur. Vltimos vero tres ad extetiora mitti, ut angelos 5carchanselos: vel dimittendis imuisibili potestate dispensare, ut principatus, testatur. Porro medios quae a superi ribus ad inseriores deserenda sunt, secundum dignitatem dc officium suum adminia strare dicit. In quibus Dominationes quasi solo imperio ad nuncianda se antes o, Virtutes tanquam perceptum ab eis imperium Potestatibus edentes secundo , Potestates quasi conceptum mandatum in Principatibus, Archangelis, Angelis
197쪽
sbi ad operationem subie Rix perficientes, tertio loco ponit. Qui vero post Angelo
re Archangelos,Virtutes,& deinde Potestates,& sic Principatus constituunt, a tuo tes eos per quos signa 5c miracula fiunt, Potestates eos qui aduersas virtutes spiritia a comprimun ne tantum nocere possint quantum volunt, Principatus qui etia bonis spiritibus principantur,accipiunt plus etymologiam nomin quam rationes ossiciorum secuti. Usu enim nostro plus est potestate agere,quim virtute. Devide maior est Principatus,quam potestas. Non enim omnis potestas principatus, sed omnes principatus sunt potestates. ὀd autem amplius sit in principatu dominari quam princispari, nemo ambigiti&idcirco dominationes quasi principatibus domitates in emisnentiori loco po erunti Quid est autem, quod suprema illa hierarchia immedi :te circa deum,&ita semper attente, ut nunquam a iucundissima maiestatis eius prinsentia foris prodeat assistere credatur,ad mundanda labia prophetae Seraphin existen tur,cu dicitur:Volacit ad me unus deSeraphim,ece. Vbi prosecto iuxta eundem Dionysium innuitur,quὀd inferiori ordine missus, superioris ordinis vocabulum ex officio est sortitus. Prophetae quippe labia purgare, eius* mctem ad diuinitatis amorem accendere vetuens, Seraphin, id est,incendentis vocabulu accepiti iam uis non.
sint qui dicant,non incongrue ad alta cosilia de altistimo ordine birinis mitti, cum ipse unigerulus de sinu patris ad terras missus, magni consilii dictus sit angelus. Quod enim omnes mittantur, testari videtur Apostolus, ubi ait: Nonne omnes sunt
administratorii spiritus in ministerium missi Vnde Michaelem,Gabrielem apba
lem,quos prae caeteris spiritibus ecclesia dei veneratur, altissimoru illorum ordinum principes esse putatinec idcirco eos ab intima diuinitatis pretissentia recedere dicunt, cum tantae subtilitatis eos,& inaestimabilis puritatis esse velint, ut sic ad exteriora procreant,ut tamen in coelis semper deo assistant. Unde est illud Gabrielis in Euano lio: Ego sum unus de illis qui semper assistunt ante deum,& huc missus sum annunciare tibi. Cum enim hoc diceret ad terras missus fuerat, ec tamen deo se asiistere dic ibatPorro quod quidam a superiorida erudiantur, alij vero ab ipso deo immediate illiminentur, prophetica austoritate probatur. Quidam enim mysterium inomati riis ignorantes, cum Iesum in gloria coelos ascendere conspicerent,noui regis aduem tum admirantes,a superioribus inquirebant dicentes, is est iste rex gloriaer Sed ecsuperiores non omnino ignorates,sed immediate ab ipso discere volentes, nec tamena intorogationem festine praestire audentes, primum apud se deliberabat. Qinfestis te qui venit de Edom, tinctis vestibus de Bosrac Cumque ad doctrinam ultro DPla se offerret dicens, Ego sum qui loquor iusticiam: tune demum assumpta fiduciau
ad ipsum quaestionem dirigunt: Quare ergo rubrum est indumentum tuum, &vestia menta tua sicut calcantium in torculari in eo enim quod interrogansiostendunt se ivluminationem appetere in eo vero quod inter se conserendo deliberant, fg cane quia diuinam in se processionem non audent praeuenire. Vnde theologus iste, apud 1e inquit, Ipsas deliberant ante interrogare:ostendentes quia discunt,& deifica scieri itiam aput Enon autem praesilientes per diuinam processionem inditam illumina tion .Et notandu,quod interrogatio spirituu illorum ad deum non est aliud quam spra interrogationis perceptio, ipsum eius responso: vel locutio non est aliud quam illuminationis datio. a igitur ipsi non praeueniunt illuminationem in percepit ne, sed diuina eos gratia proria enit indatione, non ante interrogare dicuntur vidiscansis ed ipse largitor re doctor offerae asseri tur eis quid deceat Et hoc est quod dicita Non rauli tes per diuinam processionem inditam illuminationem. Praestirent nim inditam illuminationem,si humano more per studiu inquisitionis ad lumen peruenirent cogitationis: sic processio esset non dei ad ipsos, sed ipsorum ad deum. ea quia diuina processio, hoc est a deo procedens datio, sponteveniens in ipsos Uc eos illuminat, ut nullum inquisitionis studium hanc illuminationem eviciat: Dine dicitur quod inditam illuminationem per diuinam processionem non pra isti t. dic de annesorum natura, non de nostro sensu, sed de diuinis eloquiis prolata luinciant, ut quibus nihil inmere diffiniendo, sed secretum vinetania indua
198쪽
LIBER oc TAVV s. a indubitanter oedimus, quod siue omnes mittantur, seu omnes omnia sipeucelestia sciant arcana vel non: indeficienti tamen iubilo omnes simul in creatoris sui contemplatione iocundantur. Vnde item Dionysius ad superprincipale principium, & ad psum principium uniuersistiter eos conuerti testatur. mri etiam ad hoc ut supernς hierarchiae spiritiis sic deo semper assislant ut nunqua ad externa ossicia seras prodean ει quod inferiores spiritus quandoque secretadei lateant, donec saperiorum reuela tione addiscant,inclinariu videtur. od tamen etsi ita est, eorum beatitudinem non minuidquia omnia scientem videntes,sie in eo omnia sciunt, ut quicquid expedit eos seimscire velint mee aliquid scirevelint,quod scire eos non expedita
ia de coelestium spirituumhierarchiis, eo quod in esuri ordines Medi asci
mendi, unam rempub. facere creduntur, incidenter disputauimus: superest ut adhuc qualiter in ipsorum consertia proportionabiliter assimiantur, inquira- D. Ait itidem de hoc saepe nominatus optimus theolopus: Ad quas, id es supercinustes essentia' secundum differentiam progresti onum, di incrementa illuminatione proportionaliter nobisipsis ascendimus ser gradus spiritualium profectuum inno vi vel differentiam donoruminter nos. Et est diebam, quod sicut in praesenti per domna gratiarum, S mdus dignitatum proportionaliter, hoc est, differenti & ordinata participatione diisponimi' sicin coelestis curiae contubernia promoueamur. Iuxta ibpsius enim domini testimonium,inii in modico fidelis est, si a pra multa constituenti: ec qui bene ministrat, dum bonum acquiret: θc quia fideles dispensatores ecclesiae
tanto amplius coronantur in coelis, quanto magis verbowexemplo gregem domini pascentes,desudauerimi in terris. Unde qui accepto ad usuram talento, plus Dener uit, iuxta differentiam m intorum proportionaliter accipit stipendia retributionum:
dum isti dicitur, Tu esto super quinque ciuitates:oc illi, Tu esto super decem. Ascendent ergo sancti per differentiam progressionum, id est, quantum bene operando mediuntur:& incrementa illuminationum,id est, quantum bene docendo subdis Iminandos profecerunt, per gradus spiritualium prosecthrum, quod est de virtute in votem, non pedum, sed mentium, in diuersis dignitatibus progressus, vel differentiam donorum, quae fiunt diuersa dona charismatum, id est, diuersos ordines beatorum spirituum. Qirae quoniam in ipsis ei inter ipsos sunt, iuxta illud Psalmistae, Beatus vir cuius est auxilium abs te, ascensiones in corde disposuit.Bene theologus iste dicit, qu5d secundum disterentiam progressionum,& incrementa illuminatio num proportionaliter nobisipta ascendimus per gradus spiritualium pro laetitum in nobis, vel differentiam donorum internos, ad contubernia angelorum ini aliter autem insingillos ordines beatorum spirituum, singuli quique electorum assumantur,vinon tum mentis & corporis puritate, sed graduum dimittate angelis similes ecpares in beatitudine sint,beatus Gregorius minifluo ore distiniit, tantum iuxtati iam auctoritatem, Constituit terminos populorum iuxta numerum angelorum desiin illa civitate numerum electorum futurorum ostendens, quantus ibi sanctorum ro
sEd inquiri potest, cum decima diagma tanquam angelorum pars, perdita perho
minorestamari debeat,quomodo tantus fiat numerus electorum, quantus mastangelorum inra inre prose 24 videndum est, quod vj. x. c. re huiusmodi, in diui paginano semper munerum, sed sisnificatum numeri ponui. Quia enim denarius in sacra scriptura persectionem significare selet, decima Gamapetisse dicitur, cum reprobae illius partis globus a deo exorbitans, a creationis suae dignissima periectio ne, ad propriae volui uatis motum declinans, superbiendo corruit: ut dicant non
199쪽
quodilla de apara comaeti sed quod illa pars conuerit decima id est, ut decima qualitatem suams substantiam verbi reddat verbo, vinon intransitive, sed substantiue iungatur, cum corruit:quod est dicere, ut nonnumerum,sed literani, sed iuxta iugnificationem numeri mysticum sensum respicia tno si taliud dicere, Corruit deciam quam corruit perseeta dest,in eo quod persectiusicut solemus dicere, Videoleo piente verbum iungendouansitive, ad tesubstantiue ad sepientem. Vel corruit de
cima, id est, perseeta, idest. a decima,vel a perseela:visit ablativus decima peri Gela vel sensum habeat ablatiriSicut enim nominatiuus apud orammaticos steque ter substantiam sui,sie ablativus vel nominatiuus ex pane meaicati, semper qualitate eiusdem nominis innuit.Vt cum dico artinus es homo, non praedico Iecunda Loecos hoesed ex hocsicut econueris cum dico Homo currit,non subiicio ex hoc,sedoc.Nam si hac parabola, ad hoc ut decimam partem angelorum, quae per humines restaurari debet,cecidisse eredere compellimur:nihilominus etiam centesimam tamepartem ex parabola e. ovium corruisse cogemur consteti. Praedictus ergo denarium vel centenarius,quia indictum est,non adnumerum, sed ad significatum numeri nos inittitinee ad hoc cogi t decimam partem seu centesimam corruisse credamus : nee ad hoc impellit', vitant dem restaurandonim, quinium lapsorum numerum fore aperdita dicitur xubi ordines,quorinnisus corruerit quandoque luerunt,sed dEungulis hcillis oria ibus cadentes Hurn inordinati ordinis globum iecmini. amuis ii dicat quis Gregorium hoc non sub asstitioneposuist n5 sit mestum in eius de te inatione laborandum: dum hoclamerieredatur, qudd vere in singulorum ans .lorum ordines, liue in numero pares, Vel si i pares sint, beatitudine pares ele fit auii mantur.Non enim Gregorius ait,ad qimitot ascensuros scimus, sed credimus. Haec illa quam posui avictoritas, Constituit terminos populorum, iuxta numerum anges rum huic sententis accommodata cernitur, cum ibi subsequenter dicat Pars autem domini populus eius. iod sic teste Dionsio dictam videriit:Caeterae nationes res gionem angelorum se stantes,diuersam militiam cocli colue iunt: solus illaesiticus p, pulus unius dei cultum seruas ipsi tanquam sua pars,*funiculus haereditatis in pon ionem peculiariter cessit. Unde est illud mimis ne :Notus in Iudaea deus, in ima magnum nomen eius. Si vero iuxta aliam translationem,iuxta numerum filiorum dei legarin , longeiterum alium sensum require einnuitur, nisi eosdem filios dei, quos Mangesos dixerimus iuxta illud Genesis, ubi alius translator sitos dei, alius angelos ad filias hominum accessisse commemorat. Quod si iuxta nostrum usum, iuxta numerassiorum Israes dicatur,peregrinum penitd ab hoc intellectit erit Igitur de resecietistima prorsus e nostris oculis remota, iudicium prudesitioribus resinquentes, ad ea quErestant transeamus:hoc tamen credente,quod in libro sapientissimae prauecieti aede quam nullum fugit pro dum, nullum i secretum, certus est numerus ese storiu
nc videndum est,quae illius patriae sit beatitudo.Non enim credendum est, a
nimas exutas corpore,vel post resumpta spiritalia corpora, angelicis spiritibus puritate ac di itate non inferiores rebus exterioribus sicut in hae vita desectati. Proinde sicubi saera scriptura floridis revirentibus campis, amoenis locis, garrit auium, odoriseris rebus, utpote cynamomo di balsamo, sensus eorum refici re assici dicit, spiritaliter hoc potius quam carnaliter accipiendum videtur. Quamvis 5 pr pter simplice qui lacte,non solido cibo alendi sunt, quorum sensus nondum exerculati. spiritalem iocunditatem comprehendere nequeunt, haec frequetera quibusdam
doctoribus ponantur, ut sie pervi ubilia ad inuisibilia cognoscenda θc inquirenda mittantur.Est igitur beatitudo landiorum.visio conditoris imuxta illud dominita: Ho
200쪽
LIBER oc TRVVr. Isi est vita aeterna,vi cognoscant te verum deum,& quem inissisti Iesum Christum: intelligendum cum spiritu, qui est amborum. Haec est inquit,vita aeterna. inlid enim aliud est vita aeterna, quam beatitudo ipsa Si enim esset vita temporanea, beata non esset, quae de termino sollicita sorec Rursus quatrumcunque diuturna, nisi omnis miseriae defectu carens omnimodae felicitatis afflueret abundantia, beata dici non posset. quae aliquo nsuo insecta esχt.Est itaque illa vita aeterna & beata, beata & aeterna. Vt cognoscant te verum deum, re quem misisti Iesum Christum. Vide quod stultionem Beati tudinis,cognitionem dixit esse diuinitatis. Vndeseustra quidam ad comprehensionem diuinae rubstantiae in hac vita laborant, quae a sanctis per speculum,&in aeniagmate vix in praesenti visa,sicuti est videnda pleniter cognoscenda, in sutura eis tantum vita promitu tur.Delectantur igitur sancti in plene iocunda oc aeterna beata visione dei, iuxta illud Psalmistae: Benedictionem dabit qui legem dedit, ibunt de virtute in virtutem, videbitur deus deorum in Sion. mi id maius quid iocundius,quid gloriosius: Quanto desiderio in tenebris positi desideramus hunc solem quanto studio optamus hanc lucem iniὀd si haec lux desiderata cum gaudio suscipitur,suscepta cum ad miratione inspicitur, visus seequenter reuerberatur, rursus ad videndum sustollitur,nec usu vilescit, nec frequentia fastidium gignit: quam putas lux lucis videntibus se iocunditatem asserat,admirationem tribuat, nec tamen fastidium inserat Si reges, vel imperatores terrenos in gloria sua fluxa di trasitoria cum admiratione, & quadam hilaritate videmus quam inaestimabili gaudio fuit usbs, inaestimabili iubilo mentis r Pletos aestimabimus qui regem regum, creatorem uniuei serum in decore suo, de gloria incomparabili ec immarcescibili,coesii angelorum S hominum stipatum militia videbunt Nec videbunt tantum,sed divisum amabunt,amatum laudabiit. Vnde pulchre Psalmista: Beati qui habitant in domo tua domine, in secula seculorum laudabsit te. Est ergo beatitudo videre deum,in quem desiderant angeli prospicere incessanter. sine is dio visiam amare indesinenter, sine fastidio amatum indes esse laudare , sne satigatione, atque de his in ineffabili cordis iubilo gaudio inaestimabili, sine tristium in termixtione in secula seculorum gaudere. QIiod quia in hac vita plene habeti non potest, illi coelesti ciuitati digne reseruatur. Vnde rursus Psalmista: Sicut laetantium omnium habitatio est in te. Perhoc enim quod non laetantium, sed sicut laetantium dicit, longe illud gaudium nostro in hac vita superexcellere ostendit. Cum itaque plene ac persecte de visione dei gaudio quod nemo tollere potest gaudeant, quomodo rebus exterioribus delectari putabuntur,cum etiam in praesenti ubi per speculum, di in aenigmate gloria illa vix praegustatur, nonnunquam sancti contemplatione supernorum sic subleuantur, ut omnibus sensibus propriis ossiciis carentibus, interna tantum dulcedine suauiter afficiantur Quare credendum non est, quὀd tisi in coelo novo, ec terra noua omnibus in melius mutatis,splendido decore cuncta clarescant: tamen ut dis 'um est, sanctos visone ac laude creatoris sui iocundantes, horum pulchritudine oecupatos ab illa laetitia reuocari. Nam quamuis iuxta Prophetam,tanta ibi claritas fiet iunae, quanta nunc solis, solisin septempliciter quanta nunc est: tamen at hi habes, quod ciuitas illa non eget sole,neque luna,vi luceant in ea. Nam claritas dei illumina hit eam.& lucernarius agnus est. Quod si claritate dei illuminati, contemplationis,uetae visionis eius luce ineffabiliter persus, stipemis ad dele fiationis augmentum noegent luminaribus multo minus inferioribus his, quibus sensus corporis , ut supra dis 'ium est assici selent ad delectamentum indigebunt inamuis non desunt, qui dicat illam etiam ibi ad delectationem non deesse. Aiunt enim quod omnimodis ibi deliaciis affluant,& quanquam visone dei plene delectati, exteriora non desiderent, illa tamen istam tanquam affectae assequanturisicut in sanctoriim libris nonnunquam secvitatis scientia, diuinam sapientiam non assectata, tanquam pedissequa comitari cognoscitur. Erunt ergo haec omnia ibi si erunt famulantia adornatum, sed non erunt ibi ad necessit iis obsequium.