Philosophiae naturalis theoria redacta ad unicam legem virium in natura existentium. Auctore P. Rogerio Josepho Boscovich Societatis Jesu publico matheseos professore in Collegio romano anno 1758

271쪽

novi generis : hinc tam multae compositiones, & transformationes in Natura, & in Chemia inprimis: hinc tam multa, tam diversa vaporum genera, & in aere elastico a tam diversis corporibus fixis genito tantum discrimen. Patet ubique immensiis excursui eam pus; sed eo relicto progredior ad alia non nulla, quae ad fermentationes, di evaporationes itidem pertinent. CCCCLIX. Substantia, quae fuerat dissoluta, non λlum per praecipitationem colligitur iterum, ut ubi metalla cadunt suo pondere in tenuem pulvistulum redacta; sed etiam per evaporationem,

ut diximus, in silibus, qui evaporato illo fluido, in quo fuerant dissoluti, remanent in fluido. Et quidem siles non remanent sub forma tenuis pulvistuli, particulis minutissimis prorsus inertibus; sed colliguntur in massulas grandiu las habentes certas figuras, quae in aliis silibus aliae sunt, & angulosae in omnibus, ac in maxime corrosivis horrendum in modum cuspidatae, ac serratae; unde S apores alium acutiores, & aliquorum ex iis, quae corrosiva sunt, fibrillarum tenuium in animantibus prosicissio, ac destructio organorum necessariorum ad Vitam. Quo autem pacto eas potissimum figuras induere possint, id pater ex Num- 434, ut S sturae crystallorum Sssiccorum, ex quibus gemmae, S. duri lapides hunqubi simplices sunt, & suam quique figuram affectant, ac aliorum eiusmodi, quae post evaporationem concrescunt, haberi utique possunt, ut ibidem ostensiim est, Per hoc, quod in ceriss tantummodo lateribus, & punctis particulae alias particulas positas ad certas distantias attrahant, adeoque sibi adjunganr certo illo ordine, qui respondet illis punms, vel lateribus. CCCCLX. Ferme. atatio paullatim minuitur, & demum cessit, cuius imminuti motius cinises attigi pluribus locis. v Ni m. I06. Eodem autem pertiner 1:lud etiam , quod innui Niam. 3S.. Irregularitas particularum, ex si tribus zorpora constant, L. ilia qualitas virium, plurimum confert ad imminuen ain, S. demum sistendum motum. Ubi nimirum aliquae particulae, Vel rotae irruerimi in malorum cavitates, vel ubi suos uncOS quosdam aliarum uncis,

vel foraminibus inseruerunt, explicari non possunt; & sublapsiis

quidam, & compressiones particulariim Rccidunt in massa temere agitata, quae motum imminuunt, & ad sensum extinguunt, quo dc

in mollibus ssti motus potest post amissam figuram. Multum sti- dem potest ad minuendum, ae demum sistendum morum sisti asoeritas ipse particularum, ut motus in scabro corpore sistitur per fri-

272쪽

ctionem; multum incursus in externa Puncta, ut aer pendulum sistit; multum particulae, quae emittuntur in omnes plagas, ut in evaporatione, vel ubi corpus refrigescit, excussis pluribus igneis particulis, quae dum evolant actione particularum massis , ipsis massesse particulis procurrentibus motum in partes contrarias imprimunt,& dum illae, quae Osicillationem auxerant, aliae post alias aufugiunt; illae, quae remanent, sunt, quae oscillationes ipsas internis, & externis actionibus minuebant. CCCCLXI. Porro non omnes substantiae cum omnibus fermentant , sed cum quibusdam tantummodo: acida cum alcatinis; Squod quibusdam videtur mirum, sunt quaedam, quae apparent aci da resipectu unius substantiae, & alcatina respectu alterius. Ea omnia in mea Theoria facilem admodum explicationem habent: nam vidimus, Particulas quasdam respectu quarundam inertes esse, cum quibus commistae idcirco non fermentant; respectu aliarum merce re Vires Uarias; adeoque si respectu quarundam habeant pro variis distantiis diversis vires, i c alternationem satis magnam attra Etionum, ac repulsionum, statim, ac satis prope ad ipsas accesserint, fermentant. Sic si limatura ferri cum sulphure commit esetur, δέ in ergatur aqua, oritur aliquanto post ingens fermen-

rario, quae S in mationem Parit, ac rerrae motuum exhibet imaginem quandam, & Vulcanorum. Oportuit ferrum in tenues particulas discerpere, ac ad majorem mixtionem adhuc adhibere aquam.

CCCCLXII. Ignem ego itidem arbitror esse quoddam fer-inentationis genus, quod acquirat vel potissimum, vel etiam sola

sulphii res stibistantia, cum qua fermentat materia lucis vehementissime, si ita sitis magna copia collecta sit. Ignem autem voco eum, qui non tantum 1 arefacir motu suo, sed & calefacit, & lucet; quίc Oroma habentur, quando maturis illa sulphurea satis fermentescir. Porro ignis comburit, quia in substantiis combustibilibus multum adest sat tinti .e cujusdam, quae sulphure abundat pluri- . . mum, & quae idcirco sulphurea appellari potest, quae vel per lucem in statis magna copia collectam, vel per ipsam iam fermentescentem sulphuream substantiam satis praegnantem ipsa lucida materia sibi admotam fermentesicit itidem, & dissolvitur, ae avolat. Is ingens motus intestinus particularum excurrentium fit utique per vires mutuas inter particillas, quae erant in aequilibrio; sed mutatis parum admodum distantiis exigui etiam punctorum numeri per exiguum unius scintillae, vel t'nuissimorum radiorum accessum, iam aliae vi

273쪽

res succedunt, & per earum reciprocationem perturbariis punctorum motus, qui cito per totam massam propagatur. CCCCLXIII. Imaginem rei admodum vividam habere possumus in sola etiam gravitate. Emergat e mari satis editus mons, per cujus latera dispositae sint versus fundum ingentes lapidum praegrandium moles; tum quo magis ascenditur, eo minores; donec versius apicem lapilli sint, & in summo monte arenulae; sint autem omnia fere in re quilibrio pendentia ita, ut vi resipe tu molis exigua devolvi posIint. Si avicula in summo monte commoveat arenulam pede, ea decidit, & lapillos secum dejicit, qui, dum ruunt, majores lapides secum trahunt, & hi demum ingentes illas moles:

fid ruina immanis, & ingens motus, qui, decidentibus in mare omnibus, mare ipsum commovet, ac in eo agitationem ingentem, &undas immanes ciet, imotu aquarum vehementissimo diutissime perdurante. Avicula aequilibrium venulae sustulit vi perquam exigua; reliquos motus gravitas edidit, quae occasionem agendi est naela ex illo exiguo motu aviculi c. H. ec imago quaedam est virium intestinarum agentium, ubi cum Vires crescere possint in immensium mutata utcunque parum distantia, multo i dhuc major effectus haberi potest, quam in cassi gravitatiS, quae quidem Perse erat e.uhem, aucta tantummodo velocitate descensius Per noVta accelerationes

CCCCLXIV. Quod si ignis excitatur tantummodo per sui, phitreae substantiae fermentationem, ubi nihil adsit ejus substantiae,

nullus erit metus ab igne. VidemuS utique, quo minus ejusmo listbstantiae corpora habeant, eo minus igni obnOXia esse, ut examianto S relae fiant, quae igne moderato Purgantur , non combu- ' runtur. Censeo autem idcirco nostras hasce terrestres stibilanti sab igne satis intensb dillo hi omnes, ct inflammari, quod omnes

ejusmodi substantiae aliquiti GJ anxium habeant, quod nectat etiam inter se plurimas inertes particulaS. D s corporahat eq Hair aliqua, quae nihil ex ejusmodi siubstantia habeten: admilatu .n, ea in medio igne vehementissimo illaesa perstarent, nec ullum motum acquirerent, quem nimirum nostra haec corpora acquirunt ab igne non per incursium, sed per fermentationem ab internis viribus exiscitatam. Hinc in ipso sole, dc Fixis, ubi nostra corpora momento ... fere temporis conflagrarent, ct in vapores abirent tenuissimos , ii possunt esse corpora ea substantia destituta, quae vegetent, & vi- ς vant sine ulla organici sui torus laesone minima. Videmus certe

maculas seperficiei Qtis proximas durantes aliquando per menses Η h a etiam

274쪽

etiam plures, ubi nostrae nubes, quibus eae videntur satis analogat, brevissimo tempore dissiparentur.

CCCCLXV. Id mirum videbinir homini praejudiciis praeoccupato; nec intelliget, qui fieri possit, ut vivat aliquid in sole ipso,

in quo tanto major esse debet vis historia, dum hic eriguus radiorum larium numerus majoribus cavis speculis, vel lentibus collectus dissolvit omnia. At ut evidenter pateat, cujusmodi praejudicium id sit, fingamus nostra corpora compaeta esse eX illis terris, quas bolos vocant, quae a diversis aquis mineralibus deponuntur, Sc quae cum acidis fermentant, ac omnia corpora, quae habemus Prae manibus, vel ex eadem esse terra, vel plurimum ex ea habere admixtum. Acetum nobis haberetur loco ignis: quaecunque corpora in acetum deciderent, ingenti motu excitato distatuerentur citissime; & si manum immitteremus in acetum, ea ipsi per fermentationem eXorram amissa, protinus horrore concuteremur ad ilam aceti viciniam, & eodem modo videretur nobis absurdum quoddam, ubi audiremus, esse substantias, quae acetum non metuant, & in eo diu perstare possint sine minimo motu, atque sui textus laesione, quo vulgus rem prorsus absurdiso censebit, si audiat, in medio igne, n ip B ile, posse haberi corpora, quae nullam inde laesionem acta piant, sed paratissime quiescant, . dc vegetent, ac vivant.

CCCCLXVI. Haec quidem de igne; jam aliquid de luce, quam ignis emittit, ct quae satis cqllecta ipsum excitat. Ipsa lux

potest ess,es effluvium quoddam tenuissimum, & quas vapor fermentatione ignea vehementi excussus. Et sane 1 alidissima, meo quidem judicio, argumenta mi , contra Omnes at as hypotheses, ut Contraondas, per quas olim phaenomena lucis exol care conatus est Hugenius, quam sententiam diu consepultam iterum excitare conati

sunt nuper silmmi nostri sevi Geometrae; sed meo quidem judicio sine seccessu; nam explicarunt illi quidem, & satis aegre, paucas admoduni luminis proprietates, aliis inta his prorsus, quae sane peream hypothesin nullo pacto explicari posse censeo, & quarum aliquas ipsi arbitror omnino opponi; sed eam sententiam impugnare non est huius loci, quod quidem alibi jam praestiti non semel.

Μirum sane, quam egregie in essuviorum empnantium sententia ex mea Theoria profluant omnes tam variae lucis proprietares, Mamexplicationem fuse persecutus sum in ada parte Dissertationis de Lu-a Ttner praecipua capita hic attingam; interea illud innuam, videri admodum rationi consentaneam ejusmodi sententiam materiae es

275쪽

fluentis, vel ex is, quod in ingenti agitatione, quam habet ignis, debet utique juxta id, quod vidimus Num. I9 , evolare copia quae dam particularum, ut in ebullitionibus, effervestentiis, fermentationibus passim evaporationes habentur.3 CCCCLXVII. Praecipuae proprietates luminis stant ejus emisssio constans, ct ab aequali massa, ut ab eodem ite, ab ejusdem candelae flamma, ad sensum eadem intensiate; immanis velocitas ἱ nam semidiametronim terrestrium aci millia, quanta est circiter Solis a Terra diriantia, saercurrit semi quadrante horae; velocitatum discrimen eXiguum in diversis radiis, nam celeritatis discrimen in radiis homogeneis vix ullum esse, si quod est, colligitur e pluribus indiciis ; propagatio rectilinea per medium diaphanum ejusdem densit iis ubique cum impedimento progrestis per media opaca, sine ullo impedimento sensibili ex impactu in se invicem radiorum tot diversas directiones habentium, aut in partes internas diaPhanorum cor- Porum utcunque densorum; reflexio partis luminis ad angulos aequales in mutatione medii, parte, quae reflectitur, eo majore respectu

luminis, quo obliquitas incidentiae est major; refractis, alterius par. ris in eadem muratione cum lege c. instantis rationis inter sinum incidentiae, & sinum anguli refreteti; quae ratio in diversis coloracis radiis diversa est, in quo stat diversa diversbrum coloratorum radiorum refrangibilitas; dis rsio S in reflexione , Oc in refractione exiguae partis luminis cum directionibus quibuscunque quaquaversus; alternatio binarum dispositionum in quovis radio, in quarum altera facilius reflectatur, S in altera facilius transmittatur lux deis lata ad superficiem dirimentem duo media heterogeneo. quas Newtonus vocat vices facilioris reflexionis, S facilioris transmissiis, cum intervallis vicium, post quae nimirum disipositiones maxime faventes reflexioni, vel refrς tioni redeunt, aequalibus in eodeni radio ingresso in idem medium, & diversis in diversis coloratiς radiis, in diversis mediorum densitatibus, m diversis incii rationi- - .hus, in quibus radius ingreditur; EX quibus VicibuS, Cc earum in rervallis diversis in diversis coloratis radiis pendent omnia Phaenomena laminarum tenuium, S naturalium colorum tam perm8nentium, quam variabilium, uti & crassarum lκminarum colores, quae omnia isatis luculenter exposuit in celebri Dissertatione de Lumine P. Carolus Benvenuti e soc. nostra Scriptor accuratissimus; ac demum illa, quam vocant diffractionem, qua radii in transitu prope corpo- b

276쪽

rum acies inflectuimir, & qui diversituri colorem, ac diversam refrangibilitatem habent, in angulis diversis. CCCCLX, III. Quod pertinet ad emissionem, jam est expositum Num. I9s & Num. 36; ubi etiam ostensium est illud, manente eadem massa, quae emittit emuvia, ipsiorum multitudinum dato tempore esse ad sensum eandem. Porro fieri potest , ut massa, qtuc lumen emittit, penitus dis luatur, ut in ignibus stubitis accidit; α fieri potest, ut perseveret diutissime. Id potissimum pendet a magnitudine intervalli, in quo sit ostillatio fermentationis, αa natura arcus attraElivi terminantis id intervallum juxra Num. I9 . Quin immo si Auctor naturae voluit massam vehementissima etiam se maent tione agitaram prorsius indissolubilem quacunque finita velocitate , potuit facile id praemare juxta Num SS per alios asymptoticos arcus cum areis infinitis, intra quorum limites sit masIa fermentesicenS; quorum ope ea colligari potest ita, ut dissolvi omnino nequiret Ponendo deinde materiam luminis emittendi ultra intervallum earum asymPrororum respectu mrticularum ejus massae, Scirra arcum attracti Uum ingentis areae, sed non infinitae, ex quo

aliae lucid. e particulae evolare possint post alias. Nec illud, quod vulgo objici solet, tanta luminis effusione debere multum imminui mast in selis, habet ullam difficultatem, posita illa componihili-litate in infinitum, & illa solutione problematis, quae habetur Num.

391. Potest enim in spatiolo utcunque exiguo haberi numeriis utocunque 'gens Puronorum, & omnis massa luminis, quae diffusa tam immanem molem occupat, Potest in sole, vel prope sblem occupavit Te spati Olum, quantum libuerit, parvum, ut idcirco Qt post quo eurique saeculorum millia ne latum quidem unguem decrescat. Id pender a ratione densitatis luminis ad densualem λlis, quae ratio potest esse uiciinque parva; S quidem pro immense luminis tenuitate si in t argumenta admodum Ualida, quorum aliqua Proferam infra. . CCCCI XIX. Celeritas utcunque magna haberi potest ab arcubus res,ulsi Hs iariS alidis, qui occurrant post extremum limitem oscillarionis terminatae ab arcu ingenti attractivo juxta Num. I ;ngm si inde evadar particula cum velocitate nulla, quadratum velo - . . cit riis rotius definitur ab ocessit arearum munium repulsivarum stora omnes attractivaς ivvm Num. 177, qui creessus cum possit esse utcunque magnus, eiusmodi celeritas 'otest itidem esse utcun- qlle. magna. Uerum celeritatis discrimen in Darticulis homogeneis

'erit prorsus insensibile, quis particulae luminis ejusdem generis ad

277쪽

finem oscillationis advenient cum velocitatibus fere nullis; nam eae, quae juxta Theoriam expositam Num. I94 paullatim augent oscillationem suam, demum adveniunt ad limitem cohibentem massam, avolant; quo si tum, cum avolant, advenirent cum ingenti velocitate, advenissent utique eodem, & effugissent in oscillatione praecedenti. Demonstravimus autem ibidem, exiguum discrimen velocitatis in ingressu spatii, in quo datae vires perpetuo accelerant motum , S generant velocitatem ingentem, inducere discrimen velocitatis genitae perquam exiguum etiam respectu illius exigui discriminis velocitatis initialis, quod demonstravimus ibi ratione petita a natura quadrati quantitatis ingentis conjuneli cum quadrato quantitatis multo minoris, quod quantitatem exhibet a priore illa disserentem multo minus, quam sit quantitas illa Parva, cujus quadratum conjungitur. Discrimen aliquod sensibile haberi poterit, si quae effugiunt, non sint puncta simplicia, sed particulae non nihil

inter se diversae; nam curva virium, qua massa tota agit in ejus modi particulas, potest esse non nihil diversa pro illis diversis particulis; adeoque eXcessus summae arearum repulsivarum 4upra attra-etivarum potest esse non nihil divorsiis, & quadratum velocitatis ipsi respondens non nihil itidem diversium. Hoc pacto particulae Iuminis homogeneae habebunt velocitatem ad sensiim prorsiis aequalem; particulae heterogeneae poterunt habere DCn nihil diversam, uti cx observatione phaenomenorum Videtur omnino colligi. Illud unum hac in re notandum stuperest, quod cur 'a virium, citia massa tota agit in particulam positam jam ultra terminum oscillationum, mutatis per os illationem ipsam punctis massie, mutabitur non nihil ; sed quoniam in fortuita ingenti agitatione massae totius cnrrime sita ccedtint omnes di 'ers e positiones nunctorum, silmma omnium erit ad sensum eadem, potissimum pro particula diutius hierente in illo initio suae fugae, ad quod advenit, uti diXimus, cum velocitate perquam exigua, ut idcirco homogenearum Particularum velocitas ubi jam deventum fuerit ad arcum gravitatis, S. Vires exiguas', debeat esse ad sensum eadem, & diser men aliquod haberi possit tan-rummodo in heterogeneis particulis a diver o earum textu. Patetigitur, unde celeritas ingens provenire possit, & si quod est, celeritatis discrimen eXiguum.

CCCCLXX. Quod pertinet ad propagationem rectiltheam per medium homogeneum diaphanum, & ad morum liberum sne . . ullo impedimento a particulis ipsius luminis, vel medii diaphani,

in Diuitigod by COOste

278쪽

id in mea Theoria admodum facile exponitur, quod in aliis ingentem dissicultatem Parit. Et quidem quod pertinet ad impedimenta, si curva virium nullum habeat arcum asymptoticum Perpendicularem mi praeter Primum, ostensum est Num 36I, sola fatis magna velocitate obtineri posse apparentem coinpenerrationem duarum substantiarum, quam tenuitas , oc homogeneitas sipatii, per quod transitur, plurimum juvat. Quoniam respectu punctorum Prorsus indivisibilium, S. inextensorum materiae infinities infinita sunt puncta spatii existentium in eodem plano, infinities infinite est impro. habilis pro quovis momento temporis directio motus puncti materiae cujusvis accurate versuS aliud punctum materiae, ac improbabilitas pro summa momentorum omnium contentorum dato quovis

tempore utcunque longo evadit adhuc infinita. Ingens quidem est numerus punctorum lucis, & propemodum immensius; sed in mea Theoria utique finitus. Ea puneta quovis momento temporis di. . rectioneS motuum habent numero propemodum immeni, sed in mea Theoria finito. Verum quidem est, ubicunque oculus collocetur iis immensa proPemodum superficie siphaerae circa unam Fixam remotistimam de criDta, immo intra ipsam sphaeram, videri IMXcm, S. proinde aliqVam luminta particulam assicere nostrum oculum ; sed id fit in mea Theoria non quia accurate in omnibus abis

solii te infinitis directionibus adveniant radii, sed quod pupilla, de

fibrae o utoriim non ut icum Punctum sunt, dc vires pi nctorum part u uminis agunt ad aliquod intervallum. Hinc quovis utcunque ιongo tum 'Orς nullus debet accidere casus in mea Theoria,

in quo punctum aliquod luminis directe tendat contra aliquod aliud purimum vel luminis, Vel siubstantne cujusvili, ut in ipsum debeat,n rrere. Quamobrem Per incurstim, dc immediatum impactum nullum punctum luminis aus sister motum situm, aut deflecter. . . CCCCLXXI. Id quidem commune est omnibus coi poribus,qnae corpora inter se congrediuntur. Ea nullum habent in mea

Theoriis punctum immediatum incurrens in aliud punctum; quam .h causem & illud ibidem dixi, si nullae vires mutuae adessent, debere utique haberi apparentem quandam compenetrationem omnium massamini; sed adhuc vel eX hoc λlo canite veram compenetrarionem fis heri nunquam omnino posse. Vires igitire, quae ad aliquam distantilam pro enduntiar, impediunt progressum. Eae vires si ei r- .humquaque essent semper aequales, nullum impedimentum haberet motus, qui vi uaertim deberet esse rectilineus. Quare stia diffe

279쪽

rentia virium agentium in punctum mobile obstare potest. At si nulla occurrat infinita vis arcus asymptotici cujuspiam post primum, vires omnes finitae sunt, adeoque & differentia virium secundum diversas directiones agentium finita est semper. Igitur utcunque ea sit magna, ipsam finita quaedam velocitas elidere potest, quin

permittat ullam retardationem, accelerationem, deviationem, quae ad datam quampiam utcunque parvam magnitudinem assurgat: nam vires indigent tempore ad producendam nOVEm velocitatem , quae

semper proportionalis cst tempori, & vi. Hinc si satis magna velocitas haberetur, quievis substantia trans aliam quamvis libere per- mearet sine ullo sensibili obstaculo, & sine ulla sensibili mutatione dispositionis propriorum punctorum, & sine ulla jaetura nexus mutui inter ipse puncta, & cohaesionis, quod ibidem illustravi exemplo ferrei globuli inter magnetes dispersos cum satis magna velocitate libere permeantis; ubi etiam illud vidimus, in hoc casu vir um ubique finitarum impenetrabilitatis ideam, quam habemus, nos debere soli mediocritati nostrarum velocitatum, dc Virium, quarum ope non possumus imprimere satis magnam velocitatem, & libere trans murorum septa, & trans occlusas Portas Pervadere. CCCCLXXII. Id quidem ita se habet, si nullae praeter primam asymptoti habeantur, quae Vires absolute infinitas inducant; nam si per ejusmodi asymptoticos arcus particulae hal. t indissoluisbiles, α prorsiis impenetrabiles juXra Nom. 36 tum o nulla

utcunque magna velocitate posset una Par ictita alteram volare,& res eodem recideret, quo in communi te latentia de continua extensione materiae. Tum nimirum OpCrteret lucis particulas minue

re, non quidem in infinitum, quod ego Qui de ii lute imposs-bile arbitror, ut & quantitates, quae revera infinire parvae fiat in se ipsis tales, ac independenter ab omni nostro rogitandi modo deis

re inarae, nec vero earum usquam habetur nece istas in Natiare puer' .sed ita, ut adhuc incursiis unius Particulae in aliam pro quovis. Di to tempore sit, quantum libuerir, improbabilis, quod pee finitas Utique magnitudines praestari potest. Si enim concipiatur planum per lucis particulam quamcunque ductum, & cum ea oro; rediens, eorum planorum mimems dato quovis finito tempore utcunque longo erit utique finitus, si particulae inter se distent qυovis ut p-.que exiguo intervallo, quarum idcirco finito quovis tempore naen' nisi finitum numerum emittet massa utcunque iucula. Porro qu&- . vis ex ejusmodi planis ad medias, qua latissimae sunt, alias parricur

280쪽

Ias luminis. inter se distantes finito numem vicium appellet utique intra finitum quodvis tempus, cum id P ex intervalla finita tantummodo debeat accidere, & summa ejusmodi accessuum pertinentium ad omnia plana particularum numero finitarum finita erit itidem, utcunque magna. Licebit autem ira parricularum diametros maximas imminuere , ut spatium Plani ad datam quamvis distantiam pro-rensi circum quaque utcunque etiam eXiguam, habeat ad sectionem m imam particulae rationem, quantum libueri , majorem illa, quam exprimit ille ingens, sed finitus accessitum numerus, ac idcirco numerus directionum, per quas possint transire omnia illa plana ad omnes particulas pertinentia sne incursia in ullam Particulam, erit numero earum, per quas fieri possit incursus, major in ratione ingenti, quantum libuerit, etiam si cum ea lege progredi deberem, ut altera non deberet transire in majore distantia ab altera, quam sit intervallum illud determinans exiguum illud spatium, ad quod g sumpta est particularum sectio minor in ratione, quantum libuerili, magna. Infinito nusquam opuS erit in Natura , & series finitorum, quae in infinitum progreditur, semper aliquod finitum nobis Offert ita magnum, vel parvum, ut ad physicos usus quoscun-

ciue susta Ciar. .

CCCCI XXIII. Guod de particulis inter se collatis est di flum,

idem locum habet & in particulis respectu Corporum quorumcunque, potissimum si corpora juxta meam Theoriam constituta sint parrictili, distantibuS a se invicem, & non continuo nexu colligatis, sive eXrensionis Vere continuae illius veli, aut muri continuam infinire objicientis resistentiam. de quo e nus Num. 36 I. Ue rum eiuSmodi asymptoticorum arcuum nulla mihi est necessitas in mea Thcoria, δc hic itidem per nexus, ac vires limitum ingentis,

'et . quantum libuegit, quanquain ion etiam infiniti valoris, omnia prae--stam postulti in natura, & si princip)o inductionis inhaerere libeat, . debesori S potiuS arbitrari, nullos esse alios ejusmodi asymptoricos arcu cur is, quam Natura adhibet; cum in ingenti intervallo a. Fixis et A partiouas minimas, quas intueri per microscopia possumus,

- . nullus eiusmodi neXus occurrat, quod indicat motus continuus parricularunc luminis per omnes eiusmodi tractus; nisi forte primus Ille reptilsi rus, & postremus ejus naturae arcus, ad gravitatem Per tinenς, indicio sint, esse & alios alibi in distantiis, quae citra micro istopioriim, vel ultra telescopiorum potestatem contrahuntur, Vel protenduntur. Ceterum si vires omnes finitae sint, & puncta ma