장음표시 사용
41쪽
propagata, vel prorogata, quod privatorum consensu exleae Iulia judiciorum fieri poterat, uLPi Asus Lib. IL ad Edictum: . Si se subiciant aliqui Iurisdictioni, F consentiant, iurer consentientes, evusvis judicis, qui tribunali praees, vel aliam Iurisdictionem habet, est Iurisdictio. l. l. D. da Iudiciis. Et i D EM Lib. In ad Edict.
Consensisse autem ridentur, qui seriant, se non esse sub -ctos Iurisdictioni ejus,Vin eum conssutians e ceterum,' - si putent, ejus urisdisionem esse, non eris ejus Iurisdi- ctior Error enim Itigatorum cur IULIANUS quoque , Lib. I. Digestorum scribio non habet consensimo aut si putaverunt, alium esse Praetoremstro alis,aeque error non dedis Iurisdictionem e aut si eum resistinet quivis ex litis gatoribus, tribus Praetura compulsus es, Ea Iurisdictio est. g. r. Cooenire autem,uirum inter privatossi ficis an vero issius etiam Pratoris consensus necessanus es f Lex Iulia judiciorum ait: suo minus inter primios conveniat ; βημιν ergo privatorum consensis. Proinde, si privati consentiant, Praetor autem ignoret consentire,
re putat suam Iurisdictionem, an Legi satisfactum sit 'Didendum est; γ puto posse defendi, eius esse Iurisdictionem f. a. Si oe judex ad rempus datus, omnes Brigatores consentians, nisissectabere Principali jussione prorogatio fueris inhibita, possunt tempora, intra quae jussus est litem dirimere,prorogari. I. a. n. g. . a. D. de Iudici opus adeo est, duorum vel plurium litigantium in hoc placito-consensu, vel cXpresso,
42쪽
ab vel tacito, quem fieri nihil, vetat, quod major sit unius e partibus Iurisdictio, ULPiANus Lib. XXXIX. ad Edictum:
a Ubi inter actorem & reum apertissinis verbis convenit, velle se ad iudicem vel ex utriusque, vel ex Rci saltim persona incompetentem ire. quod ita observatum esse, in specie l. ρm. C. de Pactis, & praetcrea, ut fieri assolui, expressis verbis de tollcnda fori privilegiati prascriptione esse cautum, algerere nihil vetat. Quod si hoc minus placeat, 1pecies talis cmngenda est: Μunicipalis, allectus in militiam, nactus dignitatem, ornatus sacerdotii praerogativa, eo ipso alterius fori esse incipit, indeque, ut ULPIAN Us bene tradit in I. 7. D. de Dieiis, jus reis vocandi forum consequitur: idem in conscripto chirographo se de
here centum confessus est: conventus coram Μagistratibus munici
palibus , illud ut incompetens recusare nequit: volens forum Magi- uti Militum, Praesidis, Episcopi rcvocat, sive, uti in I. u. C de pactis est, sori singularis praescriptione utitur. Sed in eodem instruis mento dixit, se non usurum ista praescriptione: & sorum municiis pale non reeusabit: quod eo clarius apparebit, si, debitorem posuisse cingulum, exeidisse dignitate. reliquisse sacerdotium, fingas. quo facto convcntus, fori illius, quod amisit, praescriptione, ipso jure
excidit, alium tamen Quemcunqtre judiccm, praeter municipalem,
recte recusabit. Et ita legem explicuit GOTHO PREDus in Notis, quem qui notant, non capiunt. Majus est, expresse in quemvis ju- ' dice ri consentire, cujus ita Iurisdictio prorogatur, minus, simpliciter polliceri, se ad eum judicem non iturum, ad quem jure possit rein vocare , quod non alienae Iurisdictionis prorogationem, sed ex duabus Uterius in hac causa restrictionem continet. Gemina prorsus sunt, quaeu Lpi Nus habet l. r. D. si quis in jus voc. non ierit: Si quis in jus voeatus fidiussorem dederit, in judicio sistendi caussa, non suppositum Iurisdictioni sigitis, ad quem vocatur, pro non dato fide iussor babetur: nisi suo priuilegio specialiter renunciaverit. Et in I. 7. pr. D. qui satis dare eo-gantur: Si sub sor non negetur idoneus, sed diemur habere fori pro Astionem: o metuat teιitor, ne jure soli utatur, videndum quid juris sis pD Diuus Pius ut o Pomponius Libro episeolarum referι, Cr Marcessus Lib. III. Digestorum o Papinianus m. III. suasionum Cometio Proeulo rescripsi, merito petitorem recusare talem si sejussorem: sed si alioseaveri non possis, praedicendum ei, non usurum eum privilegio, si conveniatur. In his locis Iori praem iptione, fori jure usi, est, privilegio uti .
43쪽
Es receptum, eoque jure utimur, ut si quis major vel aequalis subiciat se Iurisdictioni alterius: possis ei, σ
adversius eum, jus dici. I. IM. D. de Iurisdict. Aut quod judicantis intra certam summam se contineat potestas. IULIANUs Lib. V.
Digest. Iudex, qui usque ad certam summam judicare jussus es, etiam de re mavori judicare potes, si inter litiga
L D. g. r. D. de Iudiciis, & PAULus Lib. I. ad Edictum: Inter conveni/ntes, s de re majori , apud Magsratus
municipales agetur. l. 28. D. ad Mumcistat Vitiat tamen error, ut ULPIANUS
supra , & in Lib. II. de omni b. Tribunalibus:
Si per errorem abus pro alio Praetor fuerit adisus , ni.
LI valebit , quod actum est: nec enim ferendus es , qui
& dum dicitur, metuere petitorem, Oe jure fori utatus , constat, potuisse eonventum uti privilegio cinguli, dignitatis, militiae; potuisse non oti, quod illud prius sorum per privilegium non sit penitus extinctunt. Jam vero illi, qui . confessum fori praescriptione se non usurum, Cuicunque judicio se subjecisse contendunt, viderint, qui idem, privilegio se non usurum, dixisse potueriti maxime eum ti illa Codicis lex de foro ex privilegio propter cingulum militiae, vel dignitatis, vel etiam sacerdotii praerogativam clare loquatur. Nos ex harum legum sententia ita tenemus: Aut est ereditori & debitori forum idem & unum, de res dubio earet, aut est ereditori & debitori forum idem, sed huic &aliud ex privilegio , cuius praescriptione non usurum creditori promittat, quo casu Iurisdictionem, quae jam est, non prorogat, sed illi, quam revocare poterat, renunciat: aut creditori aliud est forum, aliud debitori, & consensu vcl expresso vel tacito, reus, in creditoris aut aliud quodcunque sorum consentit, quo casu proprie & unice ju dicis, in quem consensum, Iurisdictio prorogatur.
44쪽
lianus scribit9 non consentiant, qui errent. uid enim eam contrarium consensui es , quam error, qui imperitiam dete tyl. ις D. de Iurisd. Et linit mutata voluntaS, AFRICANUS Lib. VII. Quaest. Si convenerit , ut alius Prator, quam cujus Iurisdictio esset, jus diceret; ου priusquam adiretur, mutata voluntas fuerite procul dubio nemo compelletur , eis modi conventioni stare. l. II. D. de Iurisae Sit tamen aliqua judicantis Iurisdictio, cujus fines propagari possint, ut rescripserunt DIOCLE-
Privarorum consensus judicem non facit eum , qui nusti praes judicior nec, quod is saluit, rei judicata conti
l. 3. C. de Iurisae An etiam servandum est in prorogatione causarum discrimen p Video ita tenera Viros Eximios, sed mihi contrarium verius videtur,ob id quod de quantitatibus ex L D. de Iudic. attulimus, ob illa in I. r. D. de Iudiciis ver ba : cuyusvis judicis, qui tribunali pra)est, uti aliam Iurisdictionem habet, & ob luculentum, ut opinor, ANTONINI Λ. Rescriptum: Non quidem fuit competens judex Procurator noster iulite privatorum: Sed cum Vsi eum judicem elegeritis, s is consentientibus adversariis sententiam tuleris, imeelligitis , vos acquiescere debere rei ex consensu vestro judicatae cum cs Procuratorisiurandi potestatem in-
45쪽
ter certas habeat ρerseonas I re vos incongruum eum esse vobis judicem scientes, tamen audientiam ejus et
gistis. Guod re in aliis similibus judicum, tam in
actionem proponentis, quam in exceptionem ononentis persona locum habebis. l. I. C. de IurisdictXVII. Demum p AULus ait Lib. III. ad Plautium:
taui non cogitur in aliquo loco judicium pati, si ipse
ibi agat, cogitur excipere actiones, ad eundem ju-d em mitti. I. aa. D de Iudiciis. Et vicissim G Aius Lib. I. ad Edictum Provinciale: SM'si mutua sunt actiones, re aiser minorem quam ritatem , alere majorem petat et apud eundem judicem agendum es ei, qui quantuatem minorem petis. t. n. g. r D. de Iurisdict. Hoc ex ratione a CAIo rectissimc iubjuncta: Ne in potestate inumniosa adversarii mei sit, an sud eundem litigare possim. Illud ut i ai P E R A T o a I s in L M. C. de Sentent. S interlocvt. Verbis utar: ne, cujus iungendo observat arbitrium, eum habere, is contra se, fiarem dedignetur, cons. Novel . XCVI. Qua in ro, cum &actor conventus teneretur apud eundem judiccm excipere, S. reUS conveniens apud eundem judicem teneretur cxperiri, Iudicis illius, jurisdictionisque sine non compotentis, sines Iegali necessitate propagari, potest non incommode dici. CApvT
46쪽
DE ILLIUS DOCTRINAE IN GERMANIA US V.
I Hidi spernicio sium Miorum illi,qui de moderna Iuri
dictiorisforma eclegibusRomanis tangent, disputantiunt gravissima verba ICti celeberrimi DAR MEvII P. IV. Decis 29o. n. 7. sed &B. I ia ius in Iure privato Lib. VIII. cap. X. I. Iq. Ilodio, ait, laris Romani hac hiparte exiguus vel vulguου es usus, nam nomine Iurisdictionis jacuitas cognoscendi s exequendi venit, praeter a quid ad Iurisdictionem civilem referri debeat, aut quid juris huic aut illi magias, alui adscribendum sit, nec ne, Egud non ex Lure Romano, sed propriis principiis judicandum est, utut forte ex regulis artis legulebae nonnunquam aliter pronuntietur. Invilum &reipublicae infestum genus hominum ICti inutiles&perniciosi, sed & turpis legule jorum natio, in quorum Castra ne
delabamur imprudentes, cum cura in hoc capite elaborat dum est.
IL Magistratus Iuro Romano sunt vel Populi Romani, vel Municipales, illi vel Majores, vel Minores. Romani Imperii Majestatem, aeterna Ottonis lege, in nostros Reges translatam esse novi, qui aut quo tempore Populus Romanus effecti simus, ignoro. Neque civitas Romana superest, cum qua munera capiundi jus sint adepti populares nostri,
C A R., S IG O NI U S de antiquo jure Baliae L. II. cap. si pag. GL neque urbis Romanae, quae nunc est, honori dandum, ut civitatium Germanicarum cives municipes appellentur, l. l. f. r. D. ad utinicipalem. Urbium nostrarum Magistratus, qui suas origines ultra adventitiorum juriuin artarem eXteΠ-ciunt, in infinitum judicant: ea, quae magis imperii visa, habent, immo in causis capitalibus facinorosos homines
47쪽
M CAPUT II. DE ILLI vS DOCTRINAE quoscunque vitae amissione coercent, quae omnia Magistratibus Municipalibus non licuisse supra docuimus. Sane siquis hoc suscipiat negotii, ut in aulis Principum, Praetorio Praeseclos, Consules, Praetores, Aediles, Quaestores, Tri-hunos, in Provinciis Proconsules, Praesides, Legatos, Prae- Delos Augustales, Procuratores Caesaris, in urbibus, Duumviros, IIII viros, Seviros, Defensores, Iuridicos, Decapro tos, Icos aprotos, digito monstret, & dicat, hi sunt, nae ille
habet aettuopem, quem aeternum lavet. Ne quidem majorum minorumve Magistratuum divisioni hic ullus locus: sive enim a majoribus minoribusve auspiciis eam ortam dicas, cxpulit has nequitias melior de rebus sacris persuasio: sive a centuriatis tributisve comitiis, ignorat centuriarum tribuumque rationem nostra Respublica: sive a tribunali-hus & subselliis derivos, illa etiam insignia ad nostram gentem non pervenerunt. Quod si quis obvertat, esse tamen nobis magistratus, si dignitatem auctoritatemque sDectes, alios majorus, minores asos, illud, uti largior, ita nobis non magis cum Quiritibus, quam cum Antipodibus commune estu existimo; jam, si de illius dignitatis auctoritatisque modo, & inde profluente magistratuum disserentia suboritur quaestio, quae eo faciunt, missis ut Incarum, ita Quiritium placitis, ex domestico jure patriisque moribus 1luat ad discenda. II f. De Magistratibus facile nobis cum aliis conveniet, quod in hac Iurisprudentiae publicae luce nominem facile lateat, Magistratuum vim atque potestatem ab universa civitatis compage pendere, nostrae autem Reipublicae Gprmanicae esse suam propriam naturam, a Romanorum vel regno,
vel libertate,ves imperio diversis limam. Sed illi nostri Magistratus sunt tamen Magistratus, habent Imperium, cum merum, gladii potestatem ad animadvertenclum facinorosos homines, tum mixtum & mite, cui ipsa Iurisdictio inest, quod illi rudes barbarae aetatis Scabini, rem tenente
48쪽
verborum ignari, & prosanum vulgus, ICtos veluti torrente involvens, Iurisdictionem altam & basiam, Cent nam &Uoneiam, Hab- rictu & se Gerichte, ObemG rictu & Meder-Geri te appellarunt. Agno is forte, verae non simulatae Philosophiae studiose, Carmen, ad tuendum omnimodum juris Romani usum perquam neccssarium, & quo si semel fuerit imbuta recens, tervabit od rem testa diu. Sane aequo animo ferimus, quotiens, alia omnia de rectiora edocti, istis meri mixtique impurii voci-hus, quas didicere juvenes, non dedidicere senes, apud
intelligentes utuntur, quod lo HANNI SCHILTERO at quanto viro saepius accidisse novimus: verumenimvero,
qui istis vocibus juvenum animis insidiantur, & eos de Iuris Romani usu in hac etiam doctrina persuasissimos essicere. student, illos & falli & fallere nullus dubito. Sunt nobis facinorosi homines, est& gladius ultor, sunt civium litigia, sunt & judices, qui & judicant, & res judicatas exsequuntur. Eadem Romae olim, sed& eadem apud illos, qui s Iem orientem primi vidciat, qui tamen ut Consucii sapientiam cum Edicto perpetuo commutent, nondum potu runt adduci. De eo quaerimus, an apud nos, Ut aPud Quirites, merum imperium a mixto nunquam non sit distin esistimum, ita ut hoc maximam pariem magistratus jure
competat, illud Populi Romani Quiritium proprium certis publicorum judiciorum legibus, certis iisque majoribus potestatibus sit datum; an illa gladii potestas ita sit in no
strorum magistratuum manu, ut fuit in manu Praesidum; an merum imperium comprehendat omnium omnino criminum persecutionem, minum vero nullorum; an nostro.
rum Magistratuum jurisdictio duabus istis partibus absolvatur, ut vel decernant, vel judices dent; an ubi decernit iudex, hoc vel jure magistratus, vel legis autoritate faciat; an denique sit quicquam in omni, mera Imperii, mixti Imperii, Iurisdietionis natura, praeter id, quod naturalis ratio
49쪽
inter omnes homines constituit, A quod apud omnes perseque custoditur, quod didicisse e re nostra est, & quod
nisi didiceris, in λro haereas. Hoc postremum merito negamus, quoad illa priora ex quotidiano usu observamus, Iurisdictionem altam, die H e uud Obere risu, & bas sem, die L M--dMeder-Geri te, nunc arctissime junctas, nunc esse sejunctissimas; et eos, qui utramque tenent, non sene certas majoresque potestates, sed plerumque privatos, vel singulos, verin universitates collectos, frui illa potestate i si spectes originem, supremumque arbitrium, he neficio Principis; si titulum quaeras, vel ex privilegio, vel ex contractu; si acquisitionis modum intuearis, & a Praesectis discedas, jure vel proprio vel laudi, linino fundi &
pereetuo; ita autem frui eos gladii potestate, ut sententiae a Iciis concipiantur, ex Dequentissima Nemeseos Caroli .linae ordinatione; Praefecti, vel hoc uno ab illis Romanis potestatibus immane quantum dissidentes, sententiam a ICtis latam, ne quidem resignent, sed ad Principis Senatum remittant, Processiis directores magis & sententiae ad nutum Principis executores, quam magi stratus; S C m L-TERUS Exercit. ad D. VI. g. t ubi Iurisdictiones illae sunt sejunctae, crimina ad Iurisdictionem altam non rese mnia, ad hastam non pertinere nulla; Ordinatio Politica
Erb-Gerichten Ohbret, magistratum in causis civilibus duce nere, judicem non dare, decernere, si magistratus est, uniee iure magistratus, sin dominus, etiam sui jure domis nil Igitur, qui legum Romanarum doctrinam, peritiam, studium profitetur,as meri miκtique Imperii,& Iurisdictionis naturam probe calleat: qui nostrae Iurisdictionis ini riona rimatur, ab hac Iunone sibi temperabit, Vid. H A H N μus ad mesenberium b. t. pag. Ux qua contra secerit, ille sentiet, se cum nube congressum, criminum mixti imperii, quae bono C ARPao v Io excidere, simes. ἔν. n. N. Quae-
50쪽
stionum Domitianarum, qualis illa ICTIS FRANCO FUR
lium absque mero imperio, & similium portentorum illaetabilem fore parentem. IV. Dissicilem locum superavimus, ent plana magis de voluntaria & contentiosa Iurisdictione; magis enim ad nostram aetatem haec applicari posse videntur; sed videntur fere, & suis salebris non carent. Voluntariam Iurisdictio
nem ex vero diximus eam, quam Proconsul urbem egre ius, provinciam nondum ingressus exercet, quod illa ita v
luntate agentium constet, ut nullo Tribunali opus sit. Exempla illius, Adoptio, Em/ncipatio, Manumissio. Haec facit Proconsul absque Tribunali extra provinciam, multo magis in provincia extra Tribunal, λ quae ad ipsum pertinent, etiam Coram seipso. An adeo fuit voluntaria Iurisdictio etiam Praesidi 8 Parum abest, quin negem. Quod i men in eam partem accipi nolim, ac si negare esset animus, factas fuisse apud Praesidem Adoptiones, Emancipationes, Manumissiones: saltim extra provinciam ei statim, pomquam egressus erat urbem, talem Iurisdictionem competiis se, legum auctoritate nego; intra provinciam & extra tribuisnal, oc coram seipso eum aditum cum a sitis, tum ab aliente provinciae hominibus, ista omnia rite peregisse, nullus d hito. Inde ambiguum esse non potest, quid cle Magistratibus Municipalibus lentiam; uti enim iis, majorem, quam Pra sidibus auctoritatem tribuere, vel recta ratione Impedior, ita intra sui territorii fines, vel in theatrum balneumve ambulantes, Praesidum & Proconsulum strenue esse imitatos potestatem, ex aliis conjicio. Haec de jure antiquo; jure novo voluntariae Iurisdictionis fuit, donationum insinuatio,
