장음표시 사용
51쪽
R CAPvT II. DE ILLIUS DOCTRINAE
que Iudice fieri potuerint, eadein extra Provinciam a Praesi-cle, aut extra territorium a Magistratu suscipi non potuerint i
illud ex apertissima lege LEONIs; hoc ex juris antiqui,quod stare priesumitur, natura. Sed & coram seipse, a Magistratu potuisse donari, non ambigo. An & apud Magistratum
sorte fortuna obvium p non opinor. In eo enim haec novi
juris voluntaria Iurisdictio a veteris juris exemplis dissidere videtur, quod haec Legis actione, quae verbis solemnibus
ritibusque nonnullis Constabat, perficerentur, illa vero actis & monumentis indigeret, Lyr.3a.M. C. de Donatis Detestamentorum infirmatione, ob ea, quae in priori capite disputata sunt, subsisto. Nunc ad praesentem usuin haec applicantibus evidens est, si voluntaria Iurisdictio non est, nisi Proconsularis, eam cum omni Proconsulis officio apuanos frustra requiri. Quod si do voluntaria Praesidum &Magistratuum Municipalium Iurisdictione quaeritur, commodum veteris juris exempla fere in rerum argumentis defici lant, Manumissiones Romanae apud nos nullae, Adoptiones rarae, emancipationes paucae. Sed fingas, malle, incertum qua prudentia, hominem Germanum adoptare, qUam alere, aut cautum Patremfamilias cupere filii emancipationem 1 & non patitur hodierna summi Imperii indoles, ut a Magistratu, vel Britannico Gallicove, in nostro Imperio, vel Germanico, in alieni Principis territorio illa fiant; qui enim id homini, apud suos quidem magistratui, ubi iter facit, privato & hospiti, liceat, quod ne quidem Romano jure Praesidi extra suam provinciam licuisse manifestum estpEadem Majestatis a Praesidum potestate immane quantum discrepantis sanistitas prohibet, subjectos illius rei causta alterius Principis Magistratus adire, nisi forte dura necessias aliud imperet; extra eam crediderim, & prohibendos esse homines vel inepte, vel fraudulenter tale quid facturos, &negotio temere gesto, illud in poenam pro irrito habendum. latra territorium supremas Curias ct Regimina istam Iurisdia
52쪽
Iurisdicti mem habere, prorsus consentio; in ratione λ te dissentio, utpote, qui id magis Principis, cujus persenam gerunt, quam Praesidis fure facere opinor. Sed & Magistratibus nostris idem juris esse videtur: cum aequissimum sit,
ut negotia, quae Legum Romanarum receptioni debemus, earundum auctoritate regantur. An vero Magistratus --
ster, etiam Praesectus, coram seipso adoptabit, & emancipabit 3 AjuntLeges Romanae, nec video, quid vetet; An idem fiet, dum in balneum vel theatrum itur 3 De collegiis Iudicum, qualia apud nos plurima, illud quaerere, fere avinum est Sed S Praesectum illud facere non posse, ut rear, moveor, primum, quod ille instar veterum Magistratuum, suam quanaam majestatem & imperii insignia secum circumse re non videatur, deinde quod & adoptio & emancipatio acta & monumenta magis, quam illos veteres ritus legitimos requirant, quorum non in transitu, sed in judicii loco est copia. Neque turbat, posse aliquando vel honoris vel necestitatis caulia istos actus extra judicii locum expediri ;nemo enim, nostrorum judicum auctoritatem suis subselliis ita alligatam, credet, ut nullae subdelegationi vel alii translationi locus supersit. De insinuatione donationum, quid dicam, anceps haereo. Video legem LEONIs clarissimam;
rationem lcgis non video: non enim omnium, quae a majoribus constituta sunt, potest reddi ratio, nempe ut IULIA-N υ Al capio in I. ao. D. de Legibus, optima maxima. Doctores legi sua auctoritate suppetias ferunt, & sane ego is non sum, qui in eo, quod plurimis placuit, lubenter dillentiam.
Neque tamen in hac ScholasticaDisceptatione tacenda sunt ea, quae obverti possunt. Rerum figuras a Romanis accellas Romano jure censeri, haud aegre ferent magistratus nostri ;ut diximus Sed tale negotium non est, Ius confirmandi, quod in donationibus aeque ac in aliis conmelibus qui MCunque D stris magistratibus, non adventitiae legis benem
clo, sed proprio & antiquissimo jure competit. Quiritium
53쪽
s CAPUT II. DE ILLI vs DOCTRINAE
leges cis Alpes benigno hospitio in hac causa exceptae, quod amice in donationibus conii rarent; sed & placuit circa donationes, quingentis solidis majores, superinducta confirmationis necessitas,quod ita hominum fraudibus occurratur, Iurisdictionis autem termini eo ipso non moveantur, sed firmentur. P. II. Const. XIL An vero teque placuisse videtur, quod fines hos in Germania tam sanis elos mutat confunditque, quod competentem judicem justis commodis exuit, quod fraudibus variis fenestram aperit, quod litium cumulum auget 3 Non opinor; Aut latet quid doli, aut injuriae, aut iniquitatis, ut contrahentium intersit, clam illud firmari & ab ignotis judicibus; & summum jus erit summa injuria: aut tale latet nuhil, tunc quid est causae, cur competentis judicis tribunal illi homines defugiant 3 Forte adversae sententiae
Patronus, legem duram essu, tamen scriptam esse, ociscinet. Tu vero cave, eam legem duram dicas, quae prorsus ratione caret. Deinde legem legi adversam audi: CONSTANT IN Us A. ad Cainum P. V. Promulgatum dudum es, donationes nun alio modo
firmas posse detineri, nisi apud actorum eonte stationem confecta fuerint. Sed quia multi aliena, vel non pleno jure ad se perininentia donantes, ex ra patriam F promisciam, in qua mydent, acta consieiunt , placet , ut nussi liceat extra provinciam lareminque suum donationam in umenta apud acta adlega. re, sed in quo domicilium habuerit, atque posse ones constituta sunt, apud suum ordinarium judicem, 'vel si eum abesse consuerit, apud Curatorem, Municipa-Iesve ejusdem civitatis e Nam fl hoe praetermissum
fiserit, nugam Ar MIem habere donationer, sem
54쪽
is. C. Theod. is Donat. Frustra es, inquiet advertarius; tempore vincit, ut lex posterior, Leonina Constitutio; immo cum IUSTINIANUS CONSTANTINI Rescriptum suum non fecerit, illud cum omni tuo Codice Theodo- sano nunquam in foro recepto aeternum Valere jubeo. Ego 'vero valde metuo, ne idem mittatur nuncius rectae rationi, ut Legi CONSTANΤINI, quamvis reapse non
ea fini illam allegaverim, ac si nostro foro, tot Codicibus onerato, illam etiam T II EODOSII molem imponi praeOptem, sed ut Tibi, Romani juris amore saucio, ostenderem, id, quod volo, Romanae prudentiae aliquando recte placuisse. Ceterum δευτερας Φροδας etiam in Legislatoribus non semper esse meliores, luculento exemplo ostendit, Novelga CXXL. Cap. I. cui legi posteriori & novissimae in aliam antiquiorem legem Antonini ro. C. de L --ris in nostro foro nihil licet. sΤRYLI Us de Caul. Cont ISM. v c. I. g. n. Quare cum nobis in hac doctrina juris Romani auctoritas unice obsistat, forte multis haud ii
probabile videbitur, licere Ic tis, qui sunt, id quod licuit illis, qui fuere: quorum hi legem abrogatam merito praetulerunt novissimae, illi legem neglectam haud injuria praeferent repetitae. Vin rei insolitae exemplum; Gallia ad secit, illa juris striori retinentissima Gallia, ut ex HEmnici ΙΙ. Constitutione, ICtisque Pragmaticis BOUCHELIO& io Luo probat laudatissimus GoΤHo PREDUs ad d. l. Sed satis est dictum de donationibus; aurem vellunt testamenta, quorum insinuationes apud veteres fuisse voluntariae Iurisdictionis, ut credam, aegerrime me adduci patior. Sed milia hac in proesenti controversia, credamus B ARTO Lo& omni Interpretum turbae, malis ispe Iuris constituti interpretibus, bonis aliquando IuriS Constituendi auctoribus; credamus, inquam, ex Iuris Romani auctoritate testamenta a quocunque judice posse suscipi, . nunc Millatim quaerendum est, an testandi causa: homni privato liceat aulae alieni territorii judicem; an
55쪽
saltim liceat adire judicem ejusdcm territorii quemcM-que; an liceat judici ejus rei causa intrare alienum terroisrium; an laltim alienam Iurisdictionem p Ita enim separandas esse visiones, res ipsa loquitur. Quod primo loco quaesitum est, ego quidcm, extra necessitatis auris mum telum, fieri polle abscisse nego, quod ipsa iuris Romani ratio reclamet, nostrorum Imperiorum, sanctitas idem vetet, nulla denique probabilis causa hominem te ritorii sui fines testando migrantem excuset, Cum, si maxime clandestina testamenti iactione opus sit, id quod &suos & judicem suum latere vult, a pud alios judicra eiu dem territorii sexcentos facere postit. Alterum e quaesitis usu sori quotidiano servari video, & inposterum 1ervandum esse existimo: nihil inde superioritatis territorialis sanctitati decedit; interest saepe privatorum, nesciri uutimi elogii confectionem; magistratus denique nostri, rem a Quiritibus acceptam, secundum Quiritarii juris verum vel imaginarium 1ensum confici, hauia immerito patiuntur. De iis quae tertio & quarto loco quaerebantur, Perillustr. BERGEnus in EleeL Disc. Forens P. II. pag. 28. Veluis tacita quadam Oriunum Imperii comentione obtinuisse pridem, ait, ut alteri liceat in alterius loco sive jurisdictionali Ave territoriali dimota actus voluntariae Iurudictionis exemcere. De tacita Ordinum Imperii conventione, qua alteri liceat in alterius loco territoriali actus voluntariae Iurisdictionis exercere, non rectius quam ex promiscuo illius Iuris usu constabit, quem tamen ex Interpretum Iuris o
servatis nondum licuit didicisse. Si est talis Ordinum vel
universalis vel particularis conventio, eam Iuris non scripti instar habere intelligo, &, ut decet in iis, quae Principi quacunque ratione placuerunt, merito Veneror: Sta illa defuerit, in negantem sententiam me pertrahit, imperiorum sanctitas, & quod homini peregrino testamenti publicatio, id est, inriti arbitrii in legem domesticam pu-
56쪽
blici juris auctoritate commutandi potestas non facile itipermittenda. Quod vero ad ultimum attinet, num liceat iudici hujus rei causa alienam intrare Iurisdictionem, quid tacita ordinum Imperii conventione in re opus sit, quae ab eorum voluntate unice pendet, non videoo Ex . pressa Principis voluntas omnino deest. Quid IClip Illi stre ajunt per ea, quae habet CARPE Ov Ius P. LII. Decis, am. Perillustris BERGE RUS adeg. P. H. p. ap. Excellenti stimus LEYSER Us Medit. ad D. N e. XXIX. n. H. Illustris wERN HER Us obfem. forens P. VIII. Obs ros Nostrum non est improbare in foro, quod tam excellentibus Viris pia Cuit: erit autem nostrum rationes in*icere, ut qui Cathedrae scribimus. Brevissime SCABINI a apud CARPZovID Μ: Di eluber innoch deroichen Insinuatio testamenti embl Practus voluntariae iurisdictionis, Quia e nara gemein Mahn der Rechts-GAArten aura lextra territorium e ercimvmriumet. At enimvero novimus, pinionem Communem opinioni communi aliquando obsistere, aliquando succedere, novimus & ea, quae ICtorum Lipsiensiuin Primicerius. Illustris G Rin NE Usin Dissertat.de Obsim antiis Colgegiorum Iuridicorum, magno veritatis amore Incensus dixit. ΙCTiwITTEBERGENSES nonnullas conquisivere rationes: favorem id jubere ultimarum voluntatum; Iurisdictionem competentis Iudicis non valde turbari, cui idem juris in alterum vel alium quemcunque iliceat; Sportularum no- .
mine, ut sibi satisfiat, posse petere: Sed erunt sorte, qui
a In eundem modum, sed seque breviter, iidem responderunt Anno 1691. teste B. RARTHro in Dissertat. de Iurisdictime, quam Peris. sonis i seres o nobiles per efficiales exercere solent I. in verbis e serveebs die Insinuatio testamenti aueb bo einem frembden Risbire daris vorgenommen me en, una diser, mell sokhe ad voluntariam Iurisdictionem geboeret, spelue timinister Mehu - Lebrer Monuet ebaueb extra territoriam an exercum is, si strambis requiriret arandes ε
57쪽
contendent geminatarum sportularum injunctione jugulam peti voIuntariae Iurisdictibnis; nec aequitate salva ita mulctari eum, qui quod fecerat, jure fecisse videbatur; penes magistratus esse, num de finium judiciariorum sun-elitate, jure ab majoribus quaesito, quicquam velint remittere, nec ne; eorundem esse, statuere, quid ab ista confusone metuendum habeant; volenti de iure suo remittere, ut idem liceat in alterum, csse aequum; invitum. ideo ad remittendum non posse compelli; favorem denique ultimarum voluntatum non esse tantum, quantuS Vulgo jactatur, sagacioribus dudim suboluisse. ConsultilILmus L EusER Us etiam leges Romanas excitat, L r. a. αδε inse. Procons. l. 3si. g. r. D. de Adoptionibus. L II. pr. D. de Manumiss. Vindicta, sed incassum, ut ea, quae supra docuimus, loquuntur. SCABI NI LIPSIENSES parIter atque
ICTI WiΤΥΕnERGEMs Es ab iis consulto & recte manum abstinuisse videntur. Scilicet opinionis illius fons istae leges; quarum cum verba tenerent, Vim earundem, &diversam Proconsulis & Praesidum & Magistratuum Municipalium Potestatem non tenerent invictissimi illi juris . utriusque Monaresve, tradiderunt posteris doctrinam, cujus apud multos non levis auctoritas, num eo sit valitura momento, ut in tanta jurisprudentiae humanioris luce, recta ratione diversum ajente, indole Iurisdictionis Gennanicae contrarium flagitante, vivat atque perennet, intelligent nepotes. Sane etiam majores nostros vel expressis pactis & conventionibus in hac re sibi prospexisse, mon
fendimus in hunc modum: Testamenta dicuntur esse volunt riae Iurisdictionis ,'valent coram quocunque judice in numras secin tamen comentione vel paeis aliquo aliud sitim ductum, veluti in modo algetata causa ad consuli alionem nimirum des Dom-Dechanis, Senioris und des Capitula Eu Nam eth M. Apr. ἐύ res Uum Dit. Weiridie
58쪽
SE die et schen euch und dem Rath Zu Naum burgh au Griclitelen Vert ge und Compacten uiater andern aucti dieses vermueFn, dasse Te amenta im weichbilite, oderib lin weichbilite vortaumen, vor denen Gericliten ussder Freylieit nichi autericlitet nocti angenommen we den 1ollen. Als sind auch dahero eure Gericlite uTder Freylieit nichi belagi ge estia, des S. Testament vor ili- non aufricliten Eu lamen, und demnach solche dissositiongu Recht nichi bestaendig. V. R. w. Adde quae habet I o. CAR. N IE UI Us in Iure Patrum C. VIII. g. r. Sed & audi Perillustrem BERCERUΜ: Postremo tamen reticendum nones, a Dd. recte V prudenter statui, fue rectim consultimque esse, doceri ad evitandas lites, quae est nomine excitari po sunt, ut donationes pariter is testa dita fimi me actis voluntariae Iurisdictionis, quantumvis alicujus cognitionis non indigeant, coram oraenario se competentae judice, atque mdeo etiam multo magis in proprio Iurisdictionis Ioco expediantur. Et pium B. ΤI T II desiderium Jur. Priv. L. VIK c. v.
Praecavendis litigiis is nuditatibus satim foret, F lege consentueretur, ut iamnes actus coram competente judice expediremtur. Neque est ut verearis, ita vulgatissimam di1tinctionem concidere, erunt Contentiola, erunt voluntariae, sed aliter ac apud Romanos ordinatae Iurisdictionis exempla, etiam Legibus Romanis prorsus ignorata, vid. Deciff. N Serenisi . Regis nostri de Sportulis Ordisationem Tit. ILV. Quod sequitur de Iuristatione ordinaria, & e traordinaria, minimum nobis negocii facesset; sive enim istam distinctionem inde petas, quod vel ex lege vel jure magistratus competat , sive a diversa ordinariorum & emtraordinariorum magistratuum potestate, sivue a duplici Praetoris & Iudicis pedanei persona, nihil illa ad nos, ct Interpretes nostri consentiunt. VI. Non aeque facili negocio munere suscepto desum gi poterimus in iis, quae de mandata Iurisdictione uicini.
59쪽
co CAPvΥ ΙΙ. DE ILLIUS DOCTRINAE
da lunt; quod & hic Doctorum non sit una eademque se tentia. Vide si lubet sCHILTERUM Exercit. ad D. V Iaa. sTRYRIUM in inu Moderno Pandectarum ad. Tit. de O cio. cui mandes Iuris d. B. TITIUM in Aure Pris. L. VIII. C. X. g. v. B. T II O M A S I U hi in Not. ad D. de Iurisdict. Periti lustr. BER GERUM in Oeconom. Iuris Lib. IV ID. III. g. r. Not. p. Excellentissi LEYSERUM Medit. ad Panae SpecXXVII. Nobis animus est, sepositis auctoritatibus rem ipsam excutere: Ubi de Legato Proconsulis, singularique iurisdictionis eidem mandatae specie, satis constat, illam apud nos usu non servari. Quod ad alteram speciem at tinet, qua magistratui cuicunque in privatos conferre licuit Iurisdictionem, non unam illi ipsi, qui eam existereajunt, fovent sentcntiam. Sunt qui Proesectis nostris eandem, quam Magistratibus Romanis competiisse coimstat, tribuunt licentiam; sunt qui adJustitiarios & judiciorum administratores eo nomine confusiunt; sunt denique, qui in Commisiariis optimarum legum vim atque potestatem superesse contendunt. Qui a Praefecto Iurisdictionem tertio mandari posse existimant, id capiendum esse monent de Iurisdictione paniculari, non universali,
id est de certa causa, non de munere toto. Ego Vero ad hoc primum observo, ita non omnium magistratuum esse manciare Iurisdictionem, ut Romae, sed paucorum, cum
jurisdictiones longe plurimae in Germania nostra sint vel
Dominorum vel Universitatium. Deinde fateor, me non
perspicere, qui factum sit, ut nostri majores reliquas demandata Iurisdictione leges receperint, illas nobilissimas XVI. XVII. D. de Iurisdictione, de liberrima universam Iurisdictionem mandandi potestate, respuerint, atque mandatam Iurisdictionem in paucis personis superstitem etiam potissima suae potestatis parte truncaverint. Capit
inde vires adversae panis suspicio, id, quod a nostri fori usu in imam Pariem abhorrex, prorsua abhorrere, Sed an j . solunt
60쪽
solent Praefecti nostri certas causas mandare Θ Vix est, ut frequentia illius rei expectes exempla, quo monemur in Iurisdictionis Germanicae natura quidpiam latere, quod usurpare vetet rem apud Quirites dubio procul quotidi nam. At enim vero si quem Praesectum hujus rei invadat cupido, an id, more Romano, inconsulto Principe, invitis partibus, faciet 3 Quo minus affirmem, obsistit summum discrimen inter nostrorum Iudicum auctoritatem, aC Pret torum, Praesidum, Proconsulum majestatem. Hi jure suo ex majorum more pro religione sua Iurisdictioni pra erant. Illi, alieno magis, puta Principis, beneficio, ex collati muneris formula, jurata fide judicant. Ille vero majorum apud Quiritcs mos ideo invaluisse videtur, quod Populi Romani Magistratus Viri illustres, sed saepe legum immo literarum imperiti illa via ad Confitiatum aliasque dignitates grassarentur, in provinciis, etiam juris peritissmi, summa publicarum rerum Cura aliquando supra modum distinerentur, ubi utile perquam atque necessarium visum fuit, posse privato Iurisdictionem vel omnem mai dari; quae omnia, cum ad Praefectos nostros nihil perti- . neant, eos rectius facturos existimo, si rem a Principe a ceptam alienae fidei pro suo arbitrio nunquam commi tent. In Iustitiariis, verosimiliter ob jus Romanum in sora nostra introductum exortis, uti facile ferri potest
communis loquendi inodus: Illum sui predii Iurisclicti nem Illi manciasse; ita Dominos jurisdictionales in re ob Iuris Romani imperitiam adinventa illius Iuris peritiam profiteri, & ex illius sensu & sententia agerc, non facile crediderim. Et res ipsa loquitur, cum Iurisdictio itu ex
moribus Germanicis mandata non in una causa, sed causarum universitate consistat, & non modo contentiones,
sed voluntarios quoque actus, non illa tantum, qriae jure magistratus ollin competebant, sed & quae lege, non invitum modo, sed merum etiam imperium comprehen-