장음표시 사용
171쪽
PERIOD. I. sE T. II. CAP. VI. camirus in Aer plo eesta medicia de Petosiride. XXX. .
de Necte o rege. XX Agppus hae aetate exteris aperta specimina eius mediane. XXVII- V a Grecis frequentata. XXXI. . XXVIIIL
Ad Iudaeam gentem nos auocat, qui hoc interuallo
vixit sedentissimus regum, sALOMON, Dauidista lius. Constat fatis ex scriptura sacra , quantam sibi exorauerit & a D E o impetrauerit sapientiam , &quod de vegetabilibus animalibusque disputauerit. Quod quidem temmonium a quibusdam eo trahitur, quod S lomon nisulta volumina, rerum naturalium cognitionem complexa, scripserit, aut aliis scribendi, quae ex ipso perceperant, occasionem dederit.
. IL' I o s E P Η v s, rerum Iudaicarum nec impudens' nec imprudens scriptor, multum de hoc negotio disseriti. Longior est sermo, quam qui transscribi huc possit: summa autem eo redit, Salomonem proprietates herbarum, sed & aliorum simplicium, recte cognouisse: praecipue autem nouisse quae ad medelam hominum a e sus daemones emcaciter fieri possent. Ne vero existimemus a medicamentis illam virtutem desumtam esse, addit: Incantationes enim composeuit, quibus m Mi pectanturus coniurationum modos, ἐξορκώσι- scriptos reistiquit, quibus cedentes damones ita fugantur, vimpo
rum numquam reuerti audeant.. Antiquit. Iudaic. L. VIII. pag. 2s7. 2s8.
III. Ex Christianis veteribus subiicio iudicium Ε sEBii qui mersmi imum esse iudicat plurima exinde artis medicascriptores decerpsi se, ealidorum Digidorum,sceorum, humicorum o Mem c fuisse haec herba,
172쪽
uta herba quanam mensma set calidior aut figidior, N. huius animalis haec particula cui morbo asserat remedium, utpote fel hyaena aut adeps leonis, aut sanguis tauri, aut Omnes Oiperae. De his enim 'ip se doctos medicos, acce-pta occa sene as his, quae Salomon prius Acripserat.
IIII. Haec sunt modestiorum ferenda iudicia&non improbabilia, etsi nec odani dubio maiora. Sed ex Iudaeis aeque ac Christianis nonnulli longius abeunt. Non dicam quot supposititia & ineptissima Salomoni tribuan-.tur scripta magica, de quibus consuli potest Celeb. D. D. FABRicius: sed tantum illud adducam, quod ex Christianis recentioribus aliqui contenderint Salomonem etiam circulationem sanguinis cognouisse , indicante pASCHIo: quin R. ABRAHAM ZAC UTH in libro Luctasin contendit, quicquid solidum est in doctrilia Aristot sis, id furto ablatum esse a sapientia Salomonis.' Postea enim quam Alexander Macedo rerum potitus est Hiero-Mlymis, summam rerum concredidisse Aristoteli praec tori suo, ipsosque adeo Salomonis libros. Sed M'ristotelem, suppresio Salomonis nomine, de suis nugas '& impietates inseruisse, omniaque pro suis edidisse.
Codlae Deia teraph. V. Test.' de lavent. novotiq. p. 3II. Adducit ibidem Cornelii Bonte Oe '. tramium Belgicum, cui titulus: Lorte me antitae van 's Menia . stare Leven, Geson eid, Meste ea D d, cuius sest. II. M. t. m. 24 t. pericopa libri, qui Ecclesastes dicitur, cap. XII. r. isqq. paraphrasi quadam illustratur dominis, quae circulationi iam Itinis superi iustis iunt, consor . Profitetur auctor viari Abi momonem melius pervidisse circulationem sanguinis , quam
U. Seorsim Ios EpΗvs reser famam fuisse plantam seu ferulam balsamiferam Salomoni dono allatam
fuisse a regina Aethiopiae, quam fama sapienti i regis
173쪽
PERIOD. I. SECT. II. CAP. VI. Is Hierosolymam attraxerat. Eam deinceps cultura silia genti multiplicatam non exiguum terrae fructum attulisse:
quod quidem verosimile faciant horti Salomonis aromatici r quorum in sacris fit diserta mentio. Idem de hausamo iterum asens μη nos edocet circa Hierichuntem hortos balsamiferos fuisse. Sed balsami huius mentionem alio tempore propiore licebit iterum facere.' Antiquit. Iudaicar. p. 27 Libr. XIR cap. VI I. p. 473.
VI. Quod ex Salomonis disciplina quidam mira patrauerint daemonibus fugandis,radicis cuiusdam beneficio. intelligitur ex eodem I o S E P Η Ο. Quam Vero radicem intelligat, alio loco indicat, scilicet radicem Baaras, quae in valle eiusdem nominis, ad Urbem arcemque m nitissimam Machaeruntem, creuisse ibidem indicatur, adiunctis circumstantiis non parum τιωτολογῶας continentibuS. Antiquit. Ita. VIII. cap. 7. de bello Ivd. lib. VIII. pag. 98r. Quod vero Iudaei fabulati sunt de radice Baaras, transisse etiam ad alias gentes non obscure colligitur ex eo, quod de mandragora nigra passim legitur : cuius persuasionis antiquitas cognosci potest ex Dioscoride MSto,qui in biblioth AugustissimaVindobonensi exstat,
saeculo V. exaratus egregiisque picturis ornatus, quarum urina NEsss Lio lib. III. cod. Lexhibita, sistit seu diuestisnem habitu seminae mandragoram manu tenentis, cui subis iunctus est canis, tamquam ad eam assiliens, sed reuolabe di exspirans.
VII. Denique Salomonem fuisse alchemiae aurificis gnarum, eX opulentia eius summa aliqui Colligunt, quam tot aedificandis operibus magnificis testatam feci persuasumque habent nec nauigationes cius Ophiriticas, nec patris Dauidis parsimoniam,potuisse ad tantas diuitias lassicere.
174쪽
VIII. Laudatur passim sal aliquod sacerdotale, quod paulo posterioribus temporibus Eliae vel Elisaei Iudaeis in
usu fuerit contra affectus catarinales , ad stomachi imbecillitatem corrigendam , Visusque acumen conseruandum. Sed videtur esse aeui recentioris inuentum. Plura huius generis apud NICOLAVM MYREPsVM & alios videas sanctis Apostolis, aliisque magnis viris, tributa. de salibus sest. II. pag. 47o. ed. H. Steph. VIIII. Hac occasione ad Graecos parum resipicere . liceat, apud quos pariter celebratum fuit sal aliquod di- iuinum. PHOTI vs memorat Nereum Pelei Thetidisque
nuptiis donum attulisse τούς Θειους δεας πιελουμεώυς ω -τιδι
Dιem, quem vocant diuinum, in arculae qui sal incredibulem habeat virtutem ad iuuandam edacitatem, appetiatum excitandum re ciborum concoctionem, urbis 6 Simul indicatur eo respexisse Η Ο M E- lRvM, is ubi tamen scholiastes Didymus nihil praeter lcommunem salem intelligere videtur: diuinum autem dici innuit, quod a corruptione praeseruat ea, quibus a spergitur.
X. Pium regem EZechiam memorant, referentes vi D Α, combussisse libros Salomonis, quod videret populum plus confidere herbarum virtutibus,quam Deo: ex Ieodemque refertur in vestibulo templi Hierosolymitani morborum remedia fuisse tabulis vel parietibus inscripta: tamquam idem hic factitatum crediderit, quod de Alcle- pleis paganorum supra Vidimus. Fides ut penes Suidam L Rabbinos, aut quicunque fuerunt illi auctores, ex quorum traditione forte hoc emauauit. Si vero Ezechias hos libros combussit & aboleuit, qui potuit Ale- lxander M. eos in Aristotelis sinum deponeret 'x L Tu
175쪽
. XI. Eiusdem Ezechiae regis morbus nos docet Iudaeorum prophetas, quod et de sacerdotibus supra innuimus, non alienos fuisse a medicis consiliis & praeceptis ferendis: quippe cataplasma vel emplastrum ficatum regi applicari iussit. Qualis morbus fuerit, inter inter
pretes minime constat: sed de medicina hac iuvabit audire D. HIERONYMvM: flaim finat, quarum in Pa fina permagna copia est is quas Maias '
pheta ulcera a resiae regis iubet apponere. Os autem massa pinguium caricinum, quas, in mo em laterum Aguram tes, ut diu uia permaneant, calcant atque compIngunt.
. Maia XXXVIm a I. D. Reil. IX. 7. ' comment. in Osee cap. I. vox Graeca ex Hieronymo allata apud
LXX interpretes utroque loco citato legitur , sed scribitur
XII. In historia regis Assar refertur , ouod senectutem eius pedum morbus amixerit, quocique bene' actam vitam inter alia hoc deturpaverit, dum medicorum potius quam D E I auxilium quaesiuit. Ex quo loco mihi videor iuste colligere, Vsque ad hoc tempus Iudaeos non habuisse peculiares medicos, sed per sacerdotes auxilia morborum a D Eo expetiisse. Asam vero, inductum forte exemplo vicinorum regum, qui Undicunque accitos medendi arte claros viros in aula sua habebant , idem esse imitatum. In quo D E v M offendit,quod illo tempore omnes medici viderentur alicuius fictitii numinis praesidio morborum medelas parare e tum vero quod omnino DEI auxilium quaerere ne exit, si forte etiam absque superstitione medicinam facientes habuit.
XII. In te ora Hippocrate superiora incidit etiam curatio caeci Tobiae patris a filio, imposito piscis felle , peracta : de qua legatur libellus apocryphus To-BIAE. Ex eo certe tempore fellis piscium quorundam V a usus
176쪽
rm HrsTORIAR M DICINAE 'usus in morbis oculorum seruari frequentarique coeptum esse, Vero est perquam simile.' cap. XI.
XIIII. Sed de Iudaeorum medicina, quae ad hanc
periodum pertineant, plura inuenire me non memini. Pudet enim nugarum istarum, quando aliqui Iudaeorum sacerdotibus inuentionem chemiae vel ex hoc capite tribuunt, quod honi viri obseruauerint a sacrificatis anim libus nidorem fumosque adscendentes, quos, Vt sapie
res, vilics putabant, colligi aliquando in liquorem quendam, si quando frigido corpori copiosius allapsi fuissent, Hinc illos cogitasse, sic supponunt, de viribus colligendis, fierique curasse magnum capitellum seu alembicumarae imponendum, ut collecti nidores in phlegma, spiritum, oleum & sal volatile coirent. Sic inuentam fuiste destillationem ex retorta, qua hodie ex cornubus, aliisque animalium partibus, aliquid elicimus. Hoc est fingere historias. Et si ponamus ita factum fuisse, cur potius a Iudaeis fingimus id inuentum fuisse quam ab aliis nationibus , apud quas itidem animalia sacrificabantur. Fabulam legi in scriptis . ILHELMI ten RHYNE. X V. Apud Persas hoc interuallo ad medicinam peritinens nihil fere aliud , quam quod periodi finem attingit, inuenimus. Tempore quo Darius regnauit, in aula habebantur medicorum, qui ex Aegypto euocari poterant, optimi. Sed cum rex , Venatione occupatus equo celeriter exsiliret, pedemque luxaret, nec illi restituere valerent: casu accidit ut Democedes Crotoniata ad regem adduceretur Captiuus, iussusque , immo coactus artem profiteri & exercere, regem sanitati redderet. Ex quo Aegyptiorum medicorum existimatio priastina valde conculta est, Graecorum autem desiderium
inualescere coepit. Sed quod Graeci libertatis studiosi es- stat, vix nisi per calamitatem suam abrepti eo deuene-
177쪽
PRRIOD.I SE T. II. CAP VI. Is runt. Sunt ex horum numero Ctesias Cnidius & infe- .lix ille amator Cous: quorum modo mentionem supra iniecimus. Laudandum in Democede , quod latam in Aegyptios medicos duram sententiam, qua cruci addicebantur, sua deerecatione sustulit.
XVI. Si quaerimus qui & quando factum sit, Vt
medici Aegyptii tantum valerent apud Persas: forte a liquius initium non inueniemus , quam illud tempus, quo Persis Cambyses imperauit: quem & medicum ocu-ilarium,ab Aegypti rege precibus impetratum, in aula habuisse, & eius consiliis Aegyptum inuasiste ac deuicisse certum est: quod anno munia creati 4I89. accidisse P
XUII. Sed non solum in aula optimos medicos magni fuisse aestimatos, verum etiam Vrbes aliquos aluisse & duces secum in exercitu habuisse deinceps, ex Cyri, qui Cambysis filius fuit, sermone apud XENOPHO TEM intelligimus. rved. Lib. I. p. m. 2ωX UIII.' Maxime autem medicis fauit optimus hic princeps Cyrus, ipsemet medicinae non parum deditus, ut luculento testimonio eiusdem XENOPHONTIs apparet , cuius partem potissimam exhibebo : Cyrus mea eos optimos ad Ie accersuit, ut eum his D mretur squacunque i sumenta utilia esse dixisset istiquis eorum , mel venena vel esculenta mel potulenta, hac omnia pin
ta sieruabat apud sese. Confiderabat etiam quando quis suorum arrotabat, quod esset curandi tempus, i Aebatque omnia quibus opus esset. Habebat etiam medicis gratiam, quum quis sanassia quemquam eorum, quos a se curandos
178쪽
IssHI TORIAR MEDICINARXUIIII. Non est dubitandum , sub tam sapiente bonoque principe rem medicam eximia cepisse incrementa : sea magis particularia referre non licet ob scriptorum veterum silentium. Quum vero Cambysis regnum non fuerit diuturnum ; nec adeo multis post Darii initia annis videatur accidisse illa Democedis commendatio,cum Ae ptiorum existimationis detrimento coniuncta: nescio sane, quid statuere debeam de illis a Xenophonte nobis ostentis medicis, quos sane Graecos dicere omnes non audeo. Forte ab hoc tempore Aegyptii &. Graeci simul, ut quisque operibus artis magis claruit, floruerunt, & ex Persarum gente aliquos arte sua etiam imbuerunt. XX. Non alienum fuerit, hoc loco referre eX XENOPHONTE , quod Persae admodum moderato & tem erato victu usi fuerint, eique a prima infantia, ut &la-oribus rite perferendis, frigoribusque & aestui tolerandis mature adsueuerint, ut non sine delectatione fructuque apud laudatum auctorem legitur. Postea vero Quam opes Persarum, adiunctis Medorum, Assyriorum , Aegyptiorumque amplissimis regnis, creverunt, quae fere satietatem & abundantiam sublequi solent vitia , luxus libidinesque mature inoleverunt huic nationi , ut hoc nomine Graecis ubique vapulent : qui tamen & ipsi im sequutis temporibus iisdem vitiis nimis mature succu
XXL Vix quisquam dubitabit, illam diuersarum gentium coniunctionem, & praecipue Aegypti, quae ad hoc tempus commerciis minus patebat, subiugationem, haud exiguam intulisse etiam mutationem , Ut aliis quibuscunque artibus, sic seorsim medicinae: sed dolendum est , quod nos destituant illa vetustatis monumenta , ex quibus eruere certum clarumque quid liceret.
179쪽
XXII. Aegyptiorum res quum ad hoc VSGue tempus rectissime stetissent, sub Amasi autem rege laetissime emoruissent, fatalis quaedam clades mirifice Aecit, modico quodam oculario Cambysen, ut id regnum occuparet , instigante. Scilicet illum male habebat, quod, regis Amasis iussu ad Cambysen amandatus , patria carissimisque pignoribus Careret. Rei totius , ut gesta fuit, seriem exhibet HERODOTVS.
XXIII. Idem auctor in illo sermone rem commemorat , cui pugna in ipso Aegypti aditu inter Persas A
gyptiosque commissa occalionem dedit. Nam cum utrimque multi caderent: neque vero Persis Aegyptiisque cadauera comburere legitimum esset: illa computruere; ossaque ad Herodoti usque aetatem relicta iacuerunt, ubi inventum est caluarias Aegyptiorum durissimas esse Persarum autem tam fragiles , ut leui lapidis ictu potuerint perforari et cuius rei causam reddit hist ricus , quod Persae capita semper pileis tiarisque tedia gerant e Aegyptii vero Vertice raso incedant, caputque nudum soli durandum permittant. . . ' .
XXIIII. Eodem terris ore Aegypti rex Pammenitus, sub quo capta & expugnata fuit resio , sanguine
taurino epoto finem vitae imposuit: nescio, an sponte, an Cambyse iubente fecerit. Facile tamen inducor, ut credam fuisse antiquitus apud barbaras gentes poenae loco illis , qui morti adiudicati erant, propinatum, ut apud Athenienses cicuta huic fini destinata erat. Sed vel hanc ob causam notari meretur euentus, quoniam sanguis bovis recens iugulati, apud medicos Graecos , in venenorum classem sollemniter adscriptus est, ut apud NN
180쪽
εω ΗIsTORIAE MEDICINAE XXV. Ut vero politicarum rerum mutationes raro
religionem litterarumque statum eodem loco relinquunt: isic St Aegyptiis sacerdotibiis , quorum pars erant medici, aliquid acci cisse facile persuadebimus nobis, si Cam- l sis in Aegypto gesta recognoscamus t quippe religio- inem illorum admodum vilipendit, &, violato Api, Vul- lcani quoque templum, Vbi chemicam officinam fuisse lperhibent qui Aegyptiis artem asserunt, irreuerenter subiit. XXVI. Celebratur magnis laudibus Nechepsus, rex Aegypti, quem D. D. CLERIC VS perhibet 344 annis Salomone posteriorem mille : quod tempus incidit in illum Aegypti regem, qui in sacris Pharao Necho, apud HERODOTUM '' Necos vocatur. Huius multa, quae laudabilem principem denotant, facta refert: sed quod medicinae operam dederit, simul tamen magicis assumentis eam inuoluerit, ex Iulio Firmico Materno, qui aetate Constantini M. Vixit, aliorumque , ex quibus ipse noster Glenus est , monumentis prolixe docet
X X UII. Sed ne omnia ipsius magica existimemus aut adspememur, facit AETIus, de Anthemide seu chamaemelo disserens, & ex Nechepsi do trinis trochiscos magni usus in febrium curatione, siue externe siue interne adhibeas, ex floribus parare docens. Hoc reis medium non esse contemnendum quotidiana experie tia practicos docet: sed forte plerique non suspicabuntur tantam illius esse antiquitatem.
. Tetrabibl. I. serm. I. Voce,
X X VIII. Nec superstitiosum est , quod idem ΑE- et ivs Nechepso auctori tribuit remedium ad comminuendos Diuitigoo by GOrale