장음표시 사용
351쪽
De medicis ab excessu unocratis ad Alexan
Deter malisperioribulas. r. de Praxamra cis. XXIIL Melchiae et Greciasor a commaris mToptiuiis anatome praecepiris. M. fuli. XXIIII. De Hippocratis discipulis. III. Decimina anatomica et pb solo de Herodico. IIII. ea. XXV in XXmI. de Dioxippo. V. depraxi eiusdem. XXVIIII. Eius dogma de potus defessu adpi δε de discipulis. XXX. '. , molles. VI. de Philotiso. XXXI. de praxi eiusdem. VII. de Plistonico, XXXII. XXXIII. de Apollonio et Petrone. nTLVIIII. inrelio ad Mosdam coeaos. de fiscisci stis. X. XXXIIII. Elasatas eontroversa. XI. XII. de Dd o. XXXV. XXXVI '
352쪽
ittera hac periodo historiae, quam tradere institui, medicinae, ab Hippocratis Coi e
cessia usque ad illam epocnam, qua Romani Graecam medicinam admiserunt vel a ripuerunt, tempus centum, triginta et octo annorum complectar. Nam Quum Hippocratem ex
vivis excessisse Olympiadis centeumae quintae ultimo anno plerique ponant ; qui mundi conditi est supra termi lesimum et sexcentesimum vicesimus septimus: Romam vero primum ex Peloponneso aduenisse Archagat umΑ. V. DXXXV. PLINIUS ' luculenter testetur . quod tempus in mundi conditi annum 3 s. incidit: calculi rationes facile patebunt. . Attamen tam breui tempore adeo multa, quae scribantur digna Aciderunt, eaque satis certis testimoniis innixa, ut haec periodus in primis clara et memorabilis videri merito debeat.
II. . Atque ut Graecia hoc temporis interuallo sor-ribus armis maximas res gessit, et in primis valuit, do nec in viscera sua saeuiendo ipsammet se pessum dedit, RomaniEue earatam praedam obiecit: ita artium cuia tura laetissime in eadem gente, orbis iam domina, su cessit, ipsique ad omnem posteritatem memorabile nomen peperit. Seorsim autem Graecanica medicina tam egregia inCrementa coepit, Vt dicere ausim et virilem aetatem eius in haec potissimum tempora incidisse, et post haec egregie cum illa actum fuisse, si bene parta recte tueri potuisset. III. Exposituri autem de illis viris, quorum industria aut patrocinio factum est,ut ars nostra post Hippocratis excessum maxime efforesceret, merito initium
facimus a discipulis Hippocratis , aut ab ius deductis , saltem
353쪽
saltem coaevis, viris , quos supra attingere noluimus, quoniam cum dicendorum serie facta eorum arctius cohaerent. Sunt autem Herodicus, Dioxippus et Apollonius Hippocratis disciquii: Diocles Cristius, Pr xagoras Cous et ipsius discipuli: et Eudoxi Cnidii audi. tor Chrysippus Cnidius, cum aliquibus aliis., IIII. Et de Herodico quidem supra binis locis dixi, nec dissimulaui quam si obscura huius viri historiae quum non solum nomen incertum sit, aliis Prodi cum scribentibus aliis Herodicum, verum etiam patria fluctuet. Puto autem multa inquirendo tandem inuenisse, illum', qui medicinam gymnasticam instituendo vectigal iatroaliptis inuenit, esse Selymbrianum, huncinque forte Hippocratis praeceptorem in ea parte fuisse: Uterum vero Hippocratis discipulum vel Leontinum et Gorgiae fratrem fuisse; vel Chium Hilius videtur min se liber de nae in mana. Cuius 'GALEN vs meminit , et eX quo Gemplum affert nouaturiendi, quovruriebat, studii etiam in minutiis grammaticis.
- . de natures.sacis. II LII. pay. Io6. Gr. confide Hippocr. et Plat. piae. VII. p . 3i8. Scilicet aegre tulit nomen' ' quod pituitam, numorem frigidum, ab antiquo designauit, illi tribui, quum sit a Graeco adeoque vi vo
bustum et 'qua'super βα- Mahest itaque pro 'appeti
. V. Dioxippus, quem et Dexippum vocari inu nio,patria Cous fuit. s v I D A s refert eum ab Hecatomno Cariae rege accersituna, ut ipsius filios, Mausolum et Pixodarum, desperatψ morbo laborantes, cur*ret, ali conditione non iuisiei nisi bellum,i quod aduersus C tas potius Coos) gereuat, compositum esset. Scripsisse autem eum Vnum medicum librum et de praeco- . Tt 3 gestio-
354쪽
gnitionibus duos: quos GALENI' aetate iam deperditos fuisse colligere licet.
vide Comment. III. in libram Hipp. de va. ac. pag. 83. M. Gr.
VI. De dogmatibus ipsius a veteribus aliqua commemorantur. Et PLUTARCHVs' quidem testatur ipsum sequutum esse doctrinam Platonicam de potus de scensu ad pulmones, cui plures antiquos adlisisse supra iam indicatum fuit. Noster autem . seorsim antiquit tem defendere, non sine applausu, Vt videtur , conatus est . Nam quum obiiceretur Riglottidem impedire. quo minus aliquid ex deglutiendis in asperam arteriam illaberetur, ipse epiglottidem contendit propterea a natura factam fuisse , ut deglutiendorum humidior pars hic detineretur et in asperam arteriam deduceretur, soli' diora autem, cum parte aliquota humidorum, ad ven
triculum per Cesopnagum decide ent. i, C. ' . 'mpsacon, IL eap. I. quem locum iam supra 3 Io. integrum exhibui, meamque coniecturam exposui, quo pa- cto integritati suae restitui debeat. Illam egregie, ut quidem existimo, confirmat Iocus deinde repertus, de . cor. ρο ρη. p. cit'. 'obo. ubi omnia In priori Iobo mse dicta compendio paucarum linearum includit et ' Dioxippum nostrum 'ν vocat: Vt adeo manifectum ut ex hoc loco illum debere suppleri et Dioxippi no- men reponi. Mirum est quanta contentione haec controuersia inter veteres , isque ad Plutarchi et Galeni aeta-- tem agitata est: illo serio pro Platone depugnanter hoe conciliationem in eo quaerente . Ut humiciorum assumtorum portionem δροσοειδωMoris nitur, ad pulmones destende.
VII. De praxi Dioxippi aliquid huic cum Apollo
nio commune GALENUS' commemorat ex Erasistrato.' Hic enim libro de febribus Dexippurri et Apollonium accusauerat, quod aegrotos suos siti enescarent, et aqu/m ridicula parsimonia admetirentur. Id veho Galenus
355쪽
3 3slenus dicit maligne ab Erasistrato scriptum esse , ut perlatus discipulorum praeceptorem Hippocratem lacesseret: de quo tamen comprobat ipsum humectantia in febribus, ubi conuenirent, non adeo Parca manu, sed plane liberali, obtulisse.
Conmment. III. indevict. acat. p. 83. , .
VIII. De Apollonio, Hippocratis discipulo, quod
afferam nihil habeo. Plurimi in medicina illustre nomen adepti sunt Apollonii, de quibus suis locis et temporibus dicendi erit occasio. Nunc commemoratione horum virorum defuncto commode afferre licebit Petronem,l qui Galeno Πετρωνῆς audit, et curatione febrium noua, maxime Hippocratis successbrum temporibus, et ante Herophilum ac Erasistratum,inclaruit. De huius viri methodo omnium ciarissime CELsus' noster agit, tum vero etiam G ALENUS ' illam attingit et monstro
; . tabr. m. ecp. 9. En inleva Urba: Neque, hercules, ista ear tio nova qua nunc quidam traditos sint aegrotos, qvisub ea floribus medicis trahebantur, interdum contrariis remediis sanant. l. Siquidem apud antiqvos quoque aηte Herophilum et Erasistratum, maximeqae post Hippocratem, fuit Petron quidam, quifrariettaa- .: tem hominem Ubi acceperat, multis vestimeηtis operiebat, ut simul calor inllentem stimque excitaret. Dein ubi paulum remitti caeperat storis, aquam frigidam potui dabat: ac si mouerat sudorem, eafflicuisse se aegrin iudicabat: si non mouerat, plus etiam aque tripide ingerebat, et tum vomere creebat. Si alterutra mo do febre sileraureat, protinus suillam a lam et vinam homini daiahat. Si aon liber erat, decoquebat aquam sale adiecto, eamque bibere cogehat, ut vomendo ventrem purgaret. Et intra haeae is eius medicina erat ἰ eaque non minus erata fuit his, quos Hippocratis si cessores non rifecerant, quom η c est his, quos Herophili vel Ma rati emuli dia tractos non expedierunt. Neia . . sve ideo tamen ηοη est temeraria ista. medicina, quia plures fi protinas a principiis extepit interemit. maerat. de vim acvt. Llia: '
356쪽
. . VIIII. Plura de hoc Petrone apud veteres non uenio. Nam ille Petronas , quem GALE Nus inter celeberrimos artis pharmaCeuticae auctores recenset, via
detur esse aliquis junior, forteque idem, quem Dioscorides in praefatione laudat, Asclepiadae Bithyni discipu
lus, de quo inferius erit agendi locus. i . . L . . . . . de compos med. se gem lib. III. p. 3s7. i
X. Ante vero quam longius ' prouehamur 4 com mode interserendi sunt duo medici i clarissimi, Diocles Carystius et Praxagoras Cous, post Hippocratem iam datissimi. De Diocte quidem,quum satis multa praeclara veteres reliquerint, ad vitam tamen pertinentia omnino reticuerunt: unde aliquis dissensus eruditorum, nec contemnendus ille, de aetate eius exstitit. Suidam enim sequuti ad Darii Hystaspidis aetatem reiiciunt, adeoque Hippocrate antiquiorem faciunt: alii plus iusto iuniorem et Antigono Gonatae aequalem scripserunt, qui ce testimo et decimo septimo anno ab Hippocratis excessu vivis interesse desiit. XI. Mihi autem vero videtur simillimum,mox ab Hippocratis morte gloriam ipsius emoruisse. Persuadet
hoC CELs v s, qui clarorum medicorum successiones
ita describit: ps quem Hidiocratem Diocles Carseus, deinde Praxagoras et Chrysenus, tum Herophilus NA ratus, sic artem hanc exercuerunt, ut etiam in diue fas curandi vias processerint. . Cum hoc bene concinit PLINIus, qui, cum de Hippocrate dixisset, Dioclis Carystii meminit, qui secundus aetate fama rue exstitit, deinde Praxagoram et Chrysippum, tum Erasistratum et Herophilum subiicit.' Praefatione libri I. . . ' ' Libro XX eq.2. Adde G A RE Nuri de disse'. tripag.2I3. Gr. ubi aperte testatiir Dioelem et Praxagoram γεγανενα exiguo' te repost Hippocratem vixisse., XII. Hanc
357쪽
XII. Hanc seriem maxime turbari necesse est, si Dioclem nostrum Antigono Gonatae , et quidem latri senescenti, coaevum statuamus , quum illius aeuo Praxagoram et Chrysippum iam defloruisse, ex chronolo-ziae rationibus, colligamus, iamque ipso et Herophilum Erasistratumque valde senes fuisse necesse sit, si non omnino iam viuere tum desierunt. Neque Ualde meretur illa epistola, cuius fide ad hanc aetatem refertur, ut
magna ratio eius habeatur. Scilicet PAvLvs Agat NET A, scriptor saeculi VII. in fine libri primi exhibet epistolam quanaam a Diocle ad Antigonum regem scriptam , construandae valetudinis praecepta continentem. Laudatur Rex ob amorem litterarum et eruditionem eximiam e dicitur, etiam ad senium iam peruenisse. Haee in nullum Antigonum, nisi Gonatam, satis recte quadrare aliquibus vicientur, quem Musarum patronum suisse aliunde constat. Sed quadrant omnino et, iam Antigono illi, qui Alexandro in parte aliqua Asiae
successit. Et qumuis huius μουσοφιλia non adeo posteritati commendata est, quam bellica strenuitas et longaeuitas rfieri tamen potuit ut vel illius documenta, in remotissimis regnis tunc notissima, apud exteros parum innotescerent , vel epistolae auctor auribus monarchae aliquid daret. Attamen, ut verum fatear, tota mhi epistola est νοθειαι valde suspecta. Non enim solum antiquorum nulli laudatur an
te LARGIvM DESIGNATIANUM apud MARCELLvM,
ut eam, tamquam ab Hippocrate ad Antigonum scriptam,
.atine exhibet: verum etiam res ipsae, antiquitatis genio utcunque accommodatae, grauitatem eam, quam vel ab
Hippocrate Coo vel Diocle , altero Hippocrate. exspectes, neutiquam ostendunt. Q is enim credet auctorem non futilem breuem epistolam monarchae scribentem , et seniet rerum mathematicarum gnarissimo, opus existimare ut eidem inculcet quot sint dies a solstitio aci aequinoctium. ab aequinoctio verno ad Vergiliarum exortum, hinc ad solstitium aestiuum, et ab hoc ad aequinoctium auctumna. Ie φ Certe videtur hoc bene considerasse iam laudatus intemPres vetus, qui inversione minutias istiusmodi dissimulare
358쪽
ΗIsTORIAE MEDICINARXIII. Quod vero ad merita Dioclis medica attinet, . celebiari ipsum video ob studium anatomicae doctrinae impensum, ob pathologico- practicam sollertiam, et ob chirurgicam non solum peritiam, Verum etiam partis huius per instrumenta noua amplificationem : de quibus deinceps ordine eXponam. XIIII. Primum fuisse Dioclem Asclepiadarum omnium, qui de anatomica administratione aliquid scriberet, GALENI testimonio clarum est: qui idem mgnificat eius scriptis institutionibus ante Dioclis tempora opus non fuisse , quum Asclepiadae olim nullos , nisi qui essent e familia, artem docerent, hi vero a teneris unguiculis parentibus artis opera facientibus , adeoque etiam dissecantibus, adsistendo ita rem illam perdiscerent, ut aroue difficile videretur illius obliuisci, quam vel loqui vel legere aut scribere. Verum postquam coeperunt collegio alii etiam adscribi, iique ad virilem aetatem iam perducti,natam fuisse necessitatem cogitandi de remedio quo id suppleretur et emendaretur quod institutioni puerili defuerat.
de administri allatori. libr. II. ineunte.
XU. Sed idem O ALENus' Dioclis anatomica me rita non parum eleuat, quando ipsum absque dissimulatione rudibus anatomicis, et qui rem superficiario studio tractauerunt, accenset his verbis: Nihil mirum se
Diocles aut Praxagoras, aut Philotimus, aut veterum ferme omnium quisquam haec cum aliis , quaesunt in corpore, ignorauerunt leuiori enim brachio et minus accurate res anatomicas tractauerunt, qua uiarum ne rationem quidem habendam censeo.
' de dissect. matris. p. II a. ed. Bas.
XUI. Hoc Dioclis scriptum anatomicum satis Cla. re innuit se vidisse PLvTARcHUS, ex eodemque aia
fert, cur mulae sint steriles, rationem anatomicam, sed ab
359쪽
ab Empedocle, ut ipsemet ibi profitetur acceptam. Ex quo apparet, quod supra iam innuimus, philosophos, et seorsim Italicos, Asclepiadas ad naturae studium excitasse. Forte ex eodem libro desumsit Dioclis sente tiam cur viri evadant, steriles, ubi inter plures rationes allegat paralysin partium genitalium, et penis vitiosam
incuruationem, qua fit ut semen non recta eiaculetur, denique etiam virilium organorum ad femineas partes ἀσυμμενώαν. Neque minus notatu digna est sententia, quam et Polybi et empiricorum fuiste testatur, posse etiam octauo mense vitales partus nasci, multosque virilem aetatem consequutos fuisse, qui hoc mense fuerant in lucem editi.' de placitis pbilosophorum lib. VL Adde , si placet. MACRO
BIv H Somn. Scip. lib. I. ubi multa referuntur Diocli nqstro cum Stratone Peripatetico communia , de obstritatione periodi septenariae an scetu, nato, et adolescente homine.
X VII. Pathologiae Diocleae etiam passim laudantur apud Veteres specimina. Modo citatus P LvΤΑRC Η V s refert ipsum docuisse, quod plurimi morbi enascantur ex inaequalitate principiorum seu elementorum corporis, indeque totius eius habitus et status orta at teratione. De febribus docuit,quod sint omnes symptomaticae seu aliisque laesionibus demum accedant. Argumentatus autem est ab iis , quae in oculos incurrunt ad ea, quae magis sunt abdita. Euidens a tem esse, quod febres superueniant vulneribus, infla mationibus, bubonibus. XVIII. Sed amplum fragmentum nobis conse uauit GALEN v s ' ex Dioclis libro, qui πάθος, πέοι, i. e. de asse IIbus, eorundem causis et curationibus inscriptus fuit, quod agit de specie quadam melancholiae, quae malum hypochondriacum et flatulentum vocatur, eX quo non obscure elucet, quod in rationibus Uu a affe-
360쪽
affectuum dandis ad proportionem iustam et habitudi
nem elementarium qualitatum respexerit. de locis assectis libr. III. pag. 2 78. ed. Bas. Gr. En vero illud i
tegrum et o vero tertia etiam melancholia disserentia , quae, scut aliquando comitialis morbus, a uevirictilo originem ducit. Vbeant eam aliivi medici h3pochoadriacum, aliisatulentum morisbum reum Mitem fuit Dioclis potissimum verbis describereDmplomata ad hisc morbum constituemum eo 'irantia; sunt antem ex libro, qui de asseribvs, eorum causis et curatione inscribitur. ibi hae pο uit: Porro alias a ventricuae morbus oritur, a priori has diversus. Aliqui melancholicum eum vocant, alti amentum. Aegro , ubi cibum adsumsit, praecipve cocta discitem et ardores excitare aptum, eueniunt stulationes himide copiosa, ructas acidi, instationes, praecordia aestuant, fluctuationem percipiunt, non istico, sed quando eructationes cohibent. Aliquanao etiam ventris vehementes dolores percipiuntur, qui in nonnullis supra diaphragma excurrunt, et concociis quidem cibis mitescunt, . quam primum vero cibin resumunt, eodem modo assidunt: quin sepe etiam ieiunis, et post coenam, molesti ex aut. Quods evomant, cruda et pitviatam subamaram , calidam acidamve reiiciunt, usque adeo ut et dentes inde stupore assciantur. Et haec in nonnullis admodum i frenibus eveniunt, cuicunque autem accidunt diuturno tempore ininherent. Horum vero symptomatum hane Hiolossiam DioclesANi xit: latesilere autem oportet homines satulentos nimio calore, venis illis, que alimentum a ventricnis suscipirat, incluso, ama
re, indeque sanguinem morum lassi tum 6'. Manifestum a tem inde redditur. quoa aliquid venis hisce impactum haereat, quoniam eorpus nutritionem ausiam asinit, sed in ventriculo cruda manent, qua ossumuntur : quum antea cin statu sano nutritia partes in hos meatus sustiperentur, et ad partes inferiores distr
haeremiam. Quod postri tu etiam vomere solent, 'inde accidit, quoniam a sumta ad intestina non deaolvuntur. Calorem autem pretre naturam auctum esse, inde potissmum colligas, quod ad ρη- sum a 'vant,et quod oblatis stlidis tauratur. Talia enim eatorem exstineti t.ant languidiorem reddist. Perpit Diocles:Dieunt aliqui in hominibus talia perpetit ntibus os vertriculi illud, quod intemnis coniunctum est, in stammatione eoripi, hacque obstrui,scque tempestixum adseratorvm ad intestina descensum impediri r quo facto necese esse ηοη solum in ventricular repletur manesivaveram etiam ut insatio