장음표시 사용
381쪽
SANCTI GREGORII PAPAE REGULAE PASTORALIS LIBER
383쪽
CAP. I. IS UI AD REGIMEN ORDINATE PERVENERIT, QUALEM SE IN IPSO REGIMINE DEBEAT EXHIBERE. Tantum debet
actionem populi actio transcendere praesulis, quantum distare Solet a grege Vita pastoris. Oportet namque, ut metiriue sollicite studeat, quanta tenendae rectitudinis necessitate constringitur, sub cuius aestimatione populus grex Vocatur. Sit ergo necesse est cogitatione munduS, actione praecipuus, discretus in silentio, utilis in Verbo, singulis compassione proximus, prae cunctis contemplatione SuSpenSuS, bene agenio tibus per humilitatem socius, contra delinquentium vitia per gelum iustitiae erectus, internorum curam in exteriorum occupatione non minuens, exteriorum providentiam in inter norum sollicitudine non relinquens. Sed haec, quae breviter enumerando perstrinximus, paulo latius replicando is disseramUS. CAP. H. UT RECTOR COGITATIONE SIT MUNDUS. Rector Semper cogitatione sit munduS, quatenus nulla hunc immunditia polluat, qui hoc suscepit ossicii, ut in alienis quoque cordibus pollutionis maculas tergat: quia neceSSe eSt, Ut
I. MAURINI atque ΗURTER huic secundae parti titulum apponunt De vita pastoris, qui tamen in antiquis mss. non legitur, ita ut in ipsis capitulorum ordo I ' partis ordinem sequatur. Capita I-7, 9 huius libri Gregorius inseruit in ep. syn. ad patriarchaS orientales quam vides in Ρ. I, p. 77. NO-tandum est tamen textum Rex. past. a clar. EWALD in ep. SVn. cUratum non esse in omnibus idem ac textum editionis MAURINORUM ob adhibitorum codicum diversitatem. B I. Sanet. λιν. Ser. VII II.
384쪽
S. GREGORII PAPAELPar. II esse munda Studeat manus, quae diluere SordeS curat, ne
tacta quaeque deterius inquinet, si sordida insequens lutum tenet. Hinc namque per Prophetam dicitur: u Mundamini, si qui sertis vasa Dominis. Domini etenim vasa serunt, qui proximorum animas ad aeterna sacraria perducendas in uesuae conversationis fide suscipiunt. Apud semetipsos ergo quantum debeant mundari conspiciant, qui ad aeternitatis templum vasa viventia in Sinu propriae sponsionis portant. Hinc divina voce praecipitur, ut in Aaron pectore rationale iudicii vittis ligantibus imprimatur; quatenus Sacerdotale tocor nequaquam cogitationes fluxae possideant, sed ratio sola
constringat; nec indiscretum quid vel inutile cogitet, qui ad
exemplum aliis conStitutus ex gravitate vitae semper debet ostendere, quantam in pectore rationem portet. In quo etiam rationali vigilanter adiungitur, ut duodecim patriarcha- iuerum nomina describantur. Adscriptos etenim patres Semper in pectore ferre, eSt antiquorum vitam sine intermissione cogitare. Nam tunc Sacerdos irreprehensibiliter graditur, cum exempla patrum praecedentium indesinenter intuetur,
cum Sanctorum Vestigia Sine ceSSatione conSiderat, et cogi- aotationes illicitas deprimit, ne extra ordinis limitem operis pedem tendat. Quod bene etiam rationale iudicii vocatur; quia debet rector subtili semper examine bona malaque di- Scernere, et quae Vel quibus, quando vel qualiter congruant, studiose cogitare nihilque proprium quaerere, Sed Sua com- asmoda propinquorum bona deputare. Unde illic scriptum est: si Pones autem in rationali iudicii doctrinam et verit utem, quae erunt in pectore Aaron, quando ingredietur si coram Domino, et gestabit iudicium filiorum Israel inu pectore Suo in conspectu Domini semper s. Sacerdoti soquippe iudicium filiorum Israel in pectore coram Domini
385쪽
conSpectu geStare, eSt Subiectorum causas pro sola interni iudicis intentione discutere, ut nihil se ei humanitatis admisceat in hoc, quod divina positus vice dispenSat, ne correptionis studia privatus dolor exasperet. Cumque contras aliena vitia aemulator ostenditur, quae Sua Sunt eXSequatur, ne tranquillitatem iudicii aut latens invidia maculet, aut praeceps ira perturbet. Sed dum consideratur terror eius qui super omnia praesidet, videlicet iudicis intimi, non sine magno regantur timore subiecti . Qui nimirum timor dum Ici mentem rectoris humiliat, purgat, ne hanc aut praesumptio spiritus levet, aut carnis delectatio inquinet, aut per terrenarum rerum cupidinem importunitas pulvereae cogitationis
obScuret: quae tamen non pulSare rectoriS animum nequeunt; sed festinare neceSSe eSt, ut repugnatione Vincantur; ne Vi-
is tium quod per suggestionem tentat, mollitie delectationis subigat: cumque haec ab animo tarde repellitur, mucrone
conSenSUS Occidat. CAP. III. UT RECTOR SEMPER SIT OPERATIONE . PRAECIPUUS. Sit rector operatione praecipuuS, ut vitae viam sv
ao ditis vivendo denunciet, et grex qui paStoriS Vocem moreS-que Sequitur, per exempla meliuS quam per Verba gradiatur. Qui enim loci sui necessitate exigitur Summa dicere, hac eadem necessitate compellitur Summa monstrare. Illa Mamque vox libentius auditorum cor penetrat, quam dicentisas Vita commendat: quia quod loquendo imperat, ostendendo adiuvat ut fiat. Hinc enim per Prophetam dicitur: si Super si montem excelSum aScende tu, qui evangeligas Sion n. Ut videlicet qui coelesti praedicatione utitur, ima iam terrenorum operum deSerenS, in rerum culmine Stare Videatur, 3o tantoque facilius subditos ad meliora pertrahat, quanto per vitae meritum de supernis clamat. Hinc divina lege armum
386쪽
sacerdos in sacrificium et dextrum accipit et Separatum, ut non solum sit eius operatio utilis, sed etiam singularis: nec inter malos tantummodo quae recta sunt faciat, sed bene quoque operantes Subditos, sicut honore ordinis superat, ita etiam morum virtute transcendat. Cui in esu quoque pe- sctusculum cum armo tribuitur, ut quod de sacrificio praecipitur sumere, hoc de semetipso auctori discat immolare Et non Solum pectore quae recta sunt cogitet, Sed Spectatores suos ad sublimia armo operis invitet, nulla prospera praesentis vitae appetat, nulla adversa pertimescat, blandi- romenta mundi respecto intimo terrore despiciat, terrore autem considerato internae dulcedinis blandimento contemnat. Unde Supernae quoque vocis imperio in utroque humero
sacerdos velamine Superhumeralis adstringitur, ut contra ad- VerSa ac proSpera Virtutum Semper ornamento muniatur: Is
quatenus iuxta vocem Pauli per arma iustitiae a dextris sinistriSque gradiens, cum ad sola quae interiora sunt nititur, in nullo delectationis infimae latere flectatur. Non hunc proSpera eleVent, non adVerSa perturbent, non blanda usque ad voluptatem demulceant, non aspera ad deSpera- 2Otionem premant: ut dum nullis passionibus intentionem mentis humiliat, quanto in utroque humero superhumeraliSpulchritudine tegatur, ostendat. Quod recte etiam Super- humerale ex auro, hyacintho, purpura, biS tincto cocco, et torta fieri bysso praecipitur, ut quanta sacerdOS clar cere a virtutum diversitate debeat, demonstretur. In sacerdotiSquipppe habitu ante omnia aurum fulget, ut in eo intellectus sapientiae principaliter emicet. Cui hyacinthus qui
aereo colore resplendet adiungitur, ut per omne quod intelligendo penetrat, non ad favores infimos, Sed ad amo- 3orem coeleStium Surgat, ne dum suis incautus laudibus ca-
387쪽
pitur, ipso etiam veritatis intellectu vacuetur. Auro quoque et hyacintho purpura permiscetur; ut videlicet sacerdotale cor, cum Summa quae praedicat Sperat, in semetipso etiam SuggeStiones vitiorum reprimat eisque velut ex regia pol 3 State contradicat, quatenus nobilitatem semper intimae regenerationis aspiciat et coelestis regni sibi habitum moribus defendat. De hac quippe nobilitate spiritus per Petrum dicitur: si VOS autem genuS electum, regale Sacerdotium D. De hac etiam potestate qua vitia subigimus, Ioannis voceio roboramur, qui ait: α Quotquot autem receperunt eum, deditu eis potestatem filios Dei fieris. Hanc dignitatem sortitudinis Psalmista considerat, dicens u Mihi autem nimisu honorificati sunt amici tui Deus, nimis confortatuS eStuprincipatus eorum s. Quia nimirum Sanctorum mei Sis principaliter in summis erigitur, cum exterius perpeti abiecta cernuntur. Auro etiam, hyacintho ac purpurae bis tinctus coccus adiungitur; ut ante interni iudicis oculos omnia vim tutum bona ex caritate decorentur, et cuncta quae coram hominibus rutilant, haec in conspectu occulti arbitri flammaao intimi amoris accendat. Quae scilicet caritas, quia Deum
simul ac proximum diligit, quasi ex duplici tinctura fulgescit. Qui igitur sic ad auctoris speciem anhelat ut proximorum curam negligat, vel Sic proXimorum curam eXS quitur ut a divino amore torpescat: quia unum horumas quodlibet negligit, in superhumeralis ornamento habere coccum bis tintum nescit. Sed cum mens ad praecepta caritatis tenditur, restat procul dubio ut per abstinentiam caro maceretur. Unde et bis tincto cocco torta byssus adiungitur. De terra etenim byssus nitenti specie oritur. Et
3o quid per byssum, nisi candens decore munditiae corporalis castitas designatur Θ Quae videlicet torta pulchritudini Su-8. I PET. II, 9. I 4. Psal. CXXXVIII, I7.
388쪽
Par. II perhumeralis innectitur; quia tunc castimonia ad persectum munditiae candorem ducitur, cum per abstinentiam caro satigatur. Cumque inter virtutes ceteras etiam amictae carnis meritum proficit, quasi in diversa superhumeralis specie byssus torta candeScit. SCAP. IV. UT SIT RECΤΟR DISCRETUS IN SILENTIO, UTILIS IN VERBO. Sit rector discretus in silentio, utilis in verbo, ne aut tacenda proferat, aut proferenda reticescat. Nam sicut incauta locutio in errorem pertrahit, ita indiscretum silentium hos, qui erudiri poterant, in errore derelinquit. Saepe nam- Ioque rectores improvidi humanam emittere gratiam formidantes loqui libere recta pertimescunt, et iuxta Veritatis Vocem nequaquam iam gregis cuStodiae pastorum studio, sed mercenariorum vice deServiunt: quia veniente lupo fugiunt, dum se sub silentio abscondunt. Hinc namque coS IS per Prophetam Dominus increpat, dicens: si Canes muti non si valentes latrare n. Hinc rursum queritur dicens: si Non si aScendi StiS ex adverSO, nec Opposuistis murum pro domo
a Israel, ut staretis in praelio in die Domini n. Ex adverso quippe ascendere, est pro defensione gregis voce libera huius ao mundi potestatibus contraire. Et in die Domini in praelio Stare, est pravis decertantibus ex iustitiae amore resistere. Pastori enim recta timuisse dicere, quid est aliud quam tacendo terga praebuisse Θ Qui nimirum si pro grege se obiicit, murum pro domo Israel hostibus opponit. Hinc a rursum delinquenti populo dicitur: si Prophetae tui viderunt
si tibi falsa et stulta, nec aperiebant iniquitatem tuam, ut te si ad poenitentiam proVocarent s. Prophetae quippe in Sacro eloquio nonnunquam doctores vocantur, qui dum fugitiVa esse praesentia indicant, quae Sunt ventura, mani Stant. QQuos divinus sermo falsa videre redarguit; quia dum cor-
IS. Cir. IOHANN. X, Ia. I9. EZECH. XIII, 3. 17. ISAI. LVI, Io. 28. Thren. II, 14.
389쪽
cap. 4.J REGULA PASTORALIS 31ripere culpas metuunt, incassum delinquentibus promissa securitate blandiuntur; qui iniquitatem peccantium nequaquam aperiunt, quia ab increpationiS Voce conticescunt. Clavis quippe apertionis est sermo correptioniS; quia incres pando culpam detegit, quam saepe nescit ipse etiam qui perpetravit. Hinc Paulus ait: u Ut potens sit exhortari in
a doctrina sana, et eos, qui contradicunt, arguere n. Hinc per Malachiam dicitur: si Labia sacerdotis custodiunt sciens tiam, et legem requirent ex Ore eius, quia angelus Do- Io simini exercituum est n. Hinc per Isaiam Dominus admonet, dicens: si Clama, ne ceSSes, quaSi tuba exalta vocem si tuamn . Praeconis quippe ossicium suscipit, quisquis ad Sacerdotium accedit, ut ante adventum iudicis qui terribiliter Sequitur, ipse Scilicet clamando gradiatur. Sacerdosas ergo si praedicationiS eSi nesciuS, quam clamoris vocem daturus est praeco mutuSy Hinc est enim, quod Super pastores prinios in linguarum specie Spiritus sanctus insedit: quia nimirum, quOS repleVerit, de Se protinuS loquentes facit. Hinc Moysi praecipitur, ut tabernaculum Sacerdosao ingrediens tintinnabulis ambiatur, ut videlicet voces praedicationiS habeat, ne superni spectatoris iudicium ex silentio offendat. Scriptum quippe est: si Ut audiatur Sonitu S, quando si ingreditur et egreditur Sanctuarium in conspectu Domini, si et non moriatur n. SacerdoS namque ingrediens vel egreas diens moritur, si de eo sonituS non auditur: quia iram contra
se occulti iudicis exigit, si sine praedicationis sonitu incedit. Apte autem tintinnabula vestimentis illius describuntur inserita Vestimenta etenim sacerdotis quid aliud quam recta opera debemus accipere Θ Propheta atteStante qui ait: si Sa-3o si cerdotes tui induantur iustitiam s. Vestimentis itaque illius
7. Tu. I, 9. 2O. Cis. Exod. XXVIII, 33. IO. MALA . II, 7. 24. Exod. XXVIII, 33. II. ISAI. LVIII. I. . 3O. Psal. CXXXI, 9. 17. Cis. Act. II, 3.
390쪽
Par. II tintinnabula inhaerent, ut vitae viam cum linguae sonitu ipsa quoque Sacerdotis opera clament. Sed cum rector se adloquendum praeparat, sub quanto cautelae studio loquatur attendat, ne, si inordinate ad loquendum rapitur, erroris vulnere audientium corda seriantur, et cum fortasse Sapiens Vi- sderi desiderat, unitatis compagem insipienter abscidat. Hinc namque Veritas dicit: u Habete sal in vobis et pacem habete si inter vos s. Per sal quippe verbi sapientia designatur. Qui igitur loqui sapienter nititur, magnopere metuat, ne
eius eloquio audientium unitas confundatur. Hinc Paulus io ait: si Non pluS Sapere, quam oportet Sapere, Sed Sapere si ad sobrietatem n. Hinc in sacerdotis veste iuxta divinam vocem tintinnabulis mala punica coniunguntur. Quid
enim per mala punica, nisi fidei unitas designatur λ Nam
sicut in malo punico uno exterius cortice multa interius is grana muniuntur: Sic innumeros Sanctae Ecclesiae populos unitas fidei contegit, quos intus diversitas meritorum tenet.
Ne igitur rector incautus ad loquendum proruat, hoc quod iam praemisSimus per semetipsam Veritas discipulis clamat: o Habete sal in vobis, et pacem habete inter vos n. Ac aosi figurate per habitum sacerdotis dicat: Mala punica tintinnabulis iungite, ut per omne quod dicitis, unitatem fidei
cauta observatione teneatis. Providendum quoque est sollicita intentione rectoribus, ut ab eis non Solum prava nullo modo, sed ne recta quidem nimie et inordinate proferantur: a squia Saepe dictorum virtus perditur, cum apud corda audientium loquacitatis incauta importunitate laevigatur, et auctorem suum haec eadem loquacitaS inquinat, quae Semvire auditoribus ad usum profectus ignorat. Unde bene per Moysen dicitur: u Vir, qui fluxum Seminis patitur, im- 3oo mundus erit s. In mente quippe audientium semen se-