Joh. O. Stiernhöök De Jure Sveonum et Gothorum vetusto. Libri duo ..

71쪽

talibus, Gestricia, et singia, cic liquis versus

occidentem Borealibus regni provinciis, quibus antiquitus primi secunda una fuit, quod bis in anno uingulis in parceciis habebantur. Ultima vero judicium Regium provinciale fuit, semel in anno ino tantum in loco,fandόν VS tiugh Ultima enim instantia Regis erat, sive eorum qui nomine Regis summum judicium exercebant, a quibus nulla ulterior dabatur postillatio Nullum enim majores nostri in terris tribunal superius agnovere Regio, quo magis reprehensione digna est incogitantia Iohannis P bSveciae Maniae Regis, qui rem gladio determinandam ad Cameram Spirensem traxi . Impune Steno Sture,Caesari extra territorium citanti,non

paruit, nec quantum ad se,jus regni Diari passus est, quod Rex pro Dania quidem, turpiter pro

stituebat . Iudicium Regis ordinarium duplex sui , riin Jiingst.

correctorium. Iudicium summum inquisitorium seu animadversorium Ndsuetin b alias provinciale ,2anduesing b eadem significatione, ordi. narium seu anniversarium erat, stato locori temporea

72쪽

pore, quod absente Rege suos ordinarios habebat Astessores, tam Ecclesiasticos quam secula-

Iares,&inter seculares etiam inferiorum judicio I rum judices. unde causas etiam utriusq; fori, nomine Regis tractasse videtur, cumprimis tamen eas, quae poenam dc vindicationem postularent, ne scelera impunita forent,ne quid contra jus Regis aut etiam securitatem iuramento regio stipulatam com mitteretur, neve sillo modo pax publi

ca laederetur. Hoc non tantu ex notatione nomi

nis, sedi officio ciuramento embdae quod cap. 3 S de iure Regiori l .de iudiciis expressum extat, satis colligi potest. 'usOst Gothicum ali quanto quidem latius huius fori causas explicat:

dii treegi aeen iussaat; id est, controversi de fundis' causae criminosessere omnes, quae quidem essent

majoris momenti, aut aenam haberent pecuniariam quadraginta marcarum, sed a tamen ut in arbi rio actoris esset, ea etiam in inferiore iudicio persequi. Tanti certe quaedam non fuerunt,ut de iis cognoscere

73쪽

scere non etiam in seriora judicia possent, quae dam etiam sola supremi istius cognitione indigna, ideo pleraq; haec excepto crimine laese Majesta ltis in prima instanti ad ij iudicata fuerunt, judicium supremum culter saltem cognovit, magis

executoriale erat, in eo praecipue occupaturr ,

quo legibus vigor, vis imperio ' Regibus sua

authoritas constaret .

Iudicium vero praetorium, Vel ut nostratς Nattas.. Vocaverunt, correctorium, si ditare E eiugh, Titig ordinarium vel anniversarium non erat, idcirco non certo loco aut tempori adstri stum, sed pro re nata causarum copia crebrius rariusve habitum, Nembdam habebat, nec illam ordinariam quidem aut statam, pari tamen numero ex eque lilrii plebeio ordine, unde causas tantum secularesvi quidem civiles sit scepisse videtur, Mi vivocis concludi potes .correxisse, mitigas e vel etiam exasperasse, prout id aequum virum essset, exq tibus causis Praetores olimria integrum restitiae

bant. Liberior itaq; horum fuisse potesta,videtur rigore juris liberata, quod non obscure innuere videntur verba illa: Ad impar mala:

74쪽

derari aut ex Dare quidquid ante illuni perperse, I-gor e aut liniter in excessu aut defectu udicatum esset Iudices vero inferioress iste adjura alligatos esse, quam potestatem, cum eo loco Regi supra judicium

contra ejus decreta tribuat, dubitare cogor, an

unquam in ejus exercitio judicium summum fuerit, praesertim cum nec hodie quidem in capitalibus contra rigorem iuris quemquam inconsulto Rege a poena mortis liberare possint, quam jura

imponuntia.

Itaq: ut dehisce judiciis in genere eorumq;cansis quid sentiam, levi conjectura exponam , probabile est ab initio,'nod de jure etiam Saxonum vetusto obtinuit, quievisse omnia inferiora judicia, dicente jus Rege Quamcunq; enia provinciam ingressus esset, iudicis illius tribunal Regi vacasse, eumq; iudicasse omnes causas quae incidebant,& coram judicio inferiore non fuerant inceptae. Hoc enim manifesto apparet usu& consuetudine receptum fuisse, in secunda instantia, respectu primae;& de jure Gothico liberum erat actori in causa graviori vel postulare judicium lammum, vel etiam in inferiore ad-

. Versus

75쪽

Versus reiam experiri, praesertim si res dubia Sacramentalium manum exposceret, aut satisfactionem pecuniariam, vel etiam,quemadmodum in Norvegia,in suspenso, etiam appellatione non interposita, fuis ejudicum inferiorum sententias, praesertim de re majoris momenti, donec judicium supremnia recognovisset quidquid vero coram illo denuo motum non fuit ivisse; rem judicatam. Non fuerunt eo tempore lucro an litibus valde dediti, quare cum iudicum sententiis facile acquiescerent, haec pudicia raro excer, cita fuisse videntur, ad extremum etiam confusa, de quoad causarum distinctionem,paene ignorata, donec Anno 16Oo in con Ventu Lincopensi de iis iterum in usum rcvocandis ageretur, statutiaq; ut bis in anno, Hyeme psali e in nundinis Disanis, Estate Lincopiae circa festum D. Petri exercerentur, causasq; sola susciperent, ut in iudicio provinciali terminari non poterant. Sub initio tamen imperii Gustavi Magni haec pauid immutata, primum in effectum dedueta fuerunt, constitutis iudiciis aulicis, a quibus hodie Hol miae, O necopir, Aboae, Orpati a diversis personis bis in anno iustitia administratur, causae H a Cinneo

76쪽

omnes criminales resolvuntur,iciviles ex tantum, quae aut appellatione aut piavi legio istuc

spectandis

Iudicia autem haec quamquam Regia l-sent, Regio nomine cauthoritate exercita , Rege tamen Majores nostri quibuscunq, iudiciis aut iuris solennibus ita non astrinxerunt, ut non liceret ei, aut de planoin sine strepitu forensi cognoscere, aut etiam rem totam retractare , si sinistre vel parum accurate examinata. diiudicata esset, quare haec exceptio semper legibus addi

lationem cap , . lib. 3. Vel inter reliqua iura Regis hoc etiam recensetur Dindigeri sit festuo

ius paragraph genuino sensu infra dicetur. CAR

77쪽

ARGUMENTUM

CGn lituit ii dicis per elictionem. Modus is ordo lucindi iudicem secundae in antiae . Iuricem prima nyiaiiti. . coir sit uti judicum 1 ltima instant . Iuramentumo scium dicum judiciale cicium udicum extrajudiciale, ct in 'uibus Potistas ct authoritus uri-cumjscimd iv lantia. Dignitus judictim priin. ivstantia.

dicis ut Magistratus omnis 44'' h

l olim, ne populum et cetio erat, confir x lx: m. urnatio penes Regem. Electio a talem restricta, certo modo& conditione peracta. Quo λties enim vacabat locias populus con Vocatus per i

Episcopum, ex seipso duodecim Elcetores elige ibat, ex equestri ordine ex . totidem ex plebe , qui tres alios vicissim eligebant, quos pares mineri existimabant, ex quibus Rex unum confirmabat. Electio autem haec ad incolas restricta fuit, neq; enim fas extra territorium judicem tarici quae t

78쪽

qu erere, quod intra itu cumprimis tribunitiae potestatis factum arbitror, de qua postea. Flectio'd lectorum electionem jus antiqvum non

populo sed Regi tribuit, confirmationem etiam Regi aut ejus vicario. Eodem vero modo de conditione electus est judex primae instantiae, in ipso quoq; instantiae istius territorio quaesitus,saltem duodecim erant electores, praeter ipsum ut dicem provincialem, cuiri convocandi dessustragandi us erat : Iudices autem ultimae instantiae,ut suos,Rex

solus eligebat absq; populi suffragio. Sed in or-- inariis &anniversariis illis judiciis, aliis fere usus non est, quam Episcopo loci ordinario Gudice provinciali. Hi pro arbitrio sibi Assessores adscivisse videntur, Episcopus E capitulo binos; totidem ex senatoribus Regni aut primaria nobilitate, judex provincialis. o seium iu Ossicium judicis proprium juramento condyςΦβqμ-Jμ' tinetur, quod quale olim fuit, etiam hodie est,isibi seculis omnibus constare debet, de quo nihil attinet prolixe dicere Ius Norvegicum pluribus officium boni judicis describit, inuasdam . praecipue virtutes inculcatu commendat, ut

79쪽

misericordiam, eritatem, jusjtiam, patientiam. Horicordiam, ne vindicia detur locus Phylitiam, ne imiuitati Veritatem, ne mendaciori patientiam ne praecipitaut . proinde ut metum, favorem, odium, vitet, O quid quid aliquem horum assectuum incitare poteIl, ut potentiam, pecuniam, genus erc. Et quotiescunt causa vis ni momenti dijudicanda esset, ut hoc caput de

ostici or virtutibus judicis sibi publice praelegi δε-

Iudicem ex malitiai avaritia male judicantem , majores nostri non tantua gravissime mulctarunt, sed & cum infamia perpetuo ab ossicio removerunt. Ex imperitia autem .simplicitate peccantem prorsus impunitum dimiserunt; Loco paenae enim pecunia sufficere visa, quam eo in casu, si appellatum essetis, parti tata, praeteream, luam vadimonio deposuisset,restituere teneretur.

Sed haec de ossicio judicis, quatenus judex es ἡπin causis civium dirimendis versabatur. Fuerunt Iudiciale.

dc causae quaedam ex trajudiciales, de quasi ossicij alienae, de quibus judices nostri disponebant, non tamen ut judices,sed ut principes vel capita populi Fuisse enim videtur potestas eorum, qualis Eph

80쪽

Ephororum apud Lacedemonios, an tribnnitia

apud Romanos, praecipue vero judicii provincialium,quibus antiquitus juris non dicendi tantiam, sed componendi cura commissa fuit. Unde

illi soli Nomarchae, viri legum, conrisdictio eorum,nost ra voce sola urisdietio, Nomarchia i ag 03u dici merebatur. Fuit enim hic olim status magna ex parte popularis qualem suis temporibus fuisse in Germania Tacitus In Gallia Caesar testatur. Quid enim aliud civitates eo. rum quam provinciae nostraea Congeries scilicet pagorum sive multitudo quaedam hominum , eo. dem juris locorum conjugio in unum consentientium: Neq: enim urbes erant, quales hodie in Germania sunt, cum diserte neget Tacitus,

tanquam rem omnibus notam , ullas Germanor a

populis habitari urbes, nec passos quidem inter se mici. is sedes Sed coluisse discretosis diveryos, ut fons, uenim, campus, placuissent. mae provinciae parvum quod dam reipublicae corpus sibi fecisse videntia pnon alias in commune cum reliquis consuletes, quam cum aut de hoste pellendo,autRege eligendo vel sustentando ageretur Tunc quoq; per judices

provinciales suffragia dabant. Non enim,u hodie