장음표시 사용
91쪽
Nembda. Ibi locum habet provocatio a judice ad judicem : In hoc a Nembda ad Nembdam, cap τ& 3 8 inglud 'Ioi. prout jure est constitutum. Evincit hoc ipsum deniq; poena cun
istantium in sententia ferenda. Utriq; enim, judici membdae,sententiam aliquando differre non licet, aliquando licet; ludici non licet,nisi juret se jus in eo casu non scire Nembdae non licet, nisi, si veritatem nondum se invenisse fateatur, id est, veritas in Nembda, cognitio juris applicatio in judice spectatur Altera enim alterius sic poscit opem&conspirat amice Cap. 3 izin millitas.&cap. S ibi saxa in mode jure West Gothico adeo manifeste judicis Nembdae ossicia separantur, ut sub poena etiam judici interdicatur, ne se officio Nembd. e immisceat, neve illis ullo modo praeeat aut pr judicetis. Haec Nembdae ratio etiam hodie non in Dania tantum, sed etiam in Anglia superstes est, ex eo procul dubjo jure,quod Dani Normanni
olim in Angliam invexeriint. Perinde enim ut nos, labent & nominant dolfindian. Perinde etiam ut nos, eligunt, ex Viris scilicet honestis,
qui in vicinia habitant, ut quam Velint tam pos ς sint
92쪽
sint veritatem eruere; audiunt hi testes, indicia, praesumptionesvic quae coram judicibus discuti.
untur, ut eo certiores reddantur, quod & olim
a nostra Nembda fieri debuit De iure novello statutum est, ut si ad notitiam rei sufficiant testes, Nembdae inquisitio cesset, tanquam superVacua. Deniq; in factum hi condemnant vel absolvunt, quae necessitas de nostris incumbit. In eo tamen abit ius Anglicum a nostro, quod in criminalibus omnes singuli simul vel absolvere debeant vel
condemnare Maioribus vero nostris placuit absolvi vel condemnari, non praecis quem omnes,
sed quem maior parsNembdae absol verit vel condemnarit itaq; septem suffragiis reus vel vincit vel vincitur. Si autem paria utrinq; fuerint, in
meliorem partem inclinatius nostrum, & absolvi reum quam condemnari, humanius existim vitta. Ad absolvendum vero vel condemnandum in Anglia necessitate compelluntnr,atq;.Ο-nsq: famelici quasi captivi includuntur, nem, ne intromisso, donec alterutrum fecerint. Nostris non ea quidem est necessitas aut coaetio, di f. ferre enim censuram licet ad proximam uridicam, ea tamen conditione, ut tunc praecise an
93쪽
sententiam proferant, aut poenam pecuniariam sustinean ausae cognitione ad alios devoluta. In
Anglia vero hi duodecim viri ordinari & stati
non sunt, itaq; ultra trium causarum cogniti nem non tenentur, quemadmodum olim nec apud nos aut inmania, ut minime dubium sit e dem prorsus jura esse La Schantianis originenia traxisti.
Quia autem Nembda nostra hodierna stata ἡρπ'& ordinaria est, officium ejus applicatum est ad
alia partim ex ure, partim ex consuetudine. Ex jure adhibentur ad executionem decretornm judicij, ad inspectionem terminorum, ad xstimationem pretij, damni, lucri, c. quibus judici at, quando etiam interdictum est interesse. Daban. tu aliquando ex his pacificatores petentibus, quod de hodie silubriter fit, qua ratione multas rusticorum lites celerrime finiri consta . Atq; hac ratione arbitri esse possunt, quomodo jus Wesmannicum appellationem ab ipso judice ad Nembdam concessisse arbitror, tanquam si a stri, isto jure aliquando ad aequitatem aut arbitrium Lbonorum virorum proVocare liceat, quod tamen de nullo reliquo jure fieri potuit, ratione ,
94쪽
sane potiori. me jure tamen st-Gothico etiam testes sunt de judice actis ejus 'udex vero de ipsis vicissim testari non potest, vere an falso jurent qualicunq; enim eorum assertioni standum stri judicandum. Si tamen evidenti argumento falsum jurasse con vincantur id quod de jure anico non judex,sed Episcopus provinciae&alij ejusdem probi cordati viri de jure Gothico vero superius judicium cognokere debebant: mulctantur in bonis, de caetero perjuri intestabiles. De cosuetudine vero hodie Nembda ex ossicio judicis participat, confusis enim ossiciis simul de facto, jure cognoscuntvi dijudicant tanquam Assetares, judice tantum praesidenteis, itaq, vota ipsorum4 suffragia vel ipse judex de jure colligit vel iudex faeti, qui unus est ex Nem-bdariis & proprie ab ipsis iudex nominatur, cum
iudicem de iure, iuris tantum ac legis lectorem nuncupent. Hic tam de iure quam de facto disserentes audit, & ut evitetur omnis oblocutio confusio, sententias eorum placide in iudicium profert, ex quibus iudices ut plurimum pendent.
95쪽
'rfnsiit rantes Actores ordinarii tres Primi causa post sor. Alius inquisitio Reg Tertius inquisitor communitatis. Romina ct j ira sngulorum.
partibus litigantibus dicenduna est, aetore scilicet de reo. Sed de reis pauca, neq; enim illi ordinarii. Plura de actoribus qui ordinarii Mati fuerunt. In omni enim aetione, ubi de damno an iniuria quacunq; agitur, poena altare pecuniaria imposita fuit, cuius partem adtor, partem Rex, partem territorium sibi vendicabat, quod de hodie fit, idq; ex vetustissimo iure Tacitus enim de moribus Germanorum hoc tangit, hiuioribus inquit desictis pro modo Martini, quorum peco/umj num ro,co cli Cantur, pars mulctae vetita ituti, pars ipsit ut v udicatur elpropinquis ejus ex-
flatiun Hoc ergo est, quod ferme hodie igno.
96쪽
rant Germani pud nos vero a vetustissimis secu. lis observatam fuit, ut sine tripartitae huius divisionis mentione nullum fere in iure nostro caput, sitne eius usu nullum fere iudicium habeatur, quia ergo ex una causa tot creditoribus debetur, tot etiam ordinarii fuerunt adhores. Primus is quem causa proxime tangebat,iaesus vel passus aliquid in se vel suis, circa res, corpus, famam aut vitam, qui ob id ipsum solus velmhΜ- ἡξω e cause possessor dicitur, iudhIAdgande. Alter actor vel inquisitor Regis, qui id quod e gis erat circa causam persequebatur, ob id ipsumsthismi dictus sonum Sosium tertius actor com- Sy th munitatis sive territorii,qui ius territorii urgebat, η ς Sh Daradheoanare ita enim in iure vetusto no
Hos tres quoscunqidelicto reus offendisse existimabatur, primario quidem, principaliter atq, re ipsa,caulae possessorem. Regem vero praevaricatione vel transgressione legis; civitatem vero vel communitatem exemplo. Contra vitam enim, famam, salutem, vel bona aut commoda proximi peccatum fuit contra interdictum legis regis contra'cietem dc concordiam civium.
97쪽
Hi tres ergo placandi erant, his tribus satisfaciendiim,quor in primus quod suum Sc primaritam,reliquid io quod publicum erat,quaerebant. Atq; hic alter alterius jus tollere non potui , quamvis suum remisisset, itaq; super quolibet de . licto, damno vel injuria, ex quo pecunia debebatur, pacisci licuit, sine alterius tamen praejudicio, cui sus suum auferri non potuit, quod alioquin & hodie de jure communi obtinuit, sed in causis gravioribus, leves enim transmittuntur, sed olim quoq; causae leves quaedam transmissa sunt. Ante tempora Bergeri Iarii juris erat, ut actor semissem sibi jure debitam remitteret, ex altera semisse dimidium ipsi,vi quadrans Regi quadrans territorio cederetur, in causi ut dixi, tantum levioribus Correxit autem illud Berge rus Iari, ad hunc modum, ut si modo, exempli gratia, in injuriis realibus vulnus, naevus aut cicatrix appareret, salvum esset fisco regis territorii, jus suum ad persecutionem integrae mulcta legibus decretae,
quidquid tandem actori placuisset. In causis autem gravioribus hic ordo ait : primum agendi ius laeso dabatur, aut quicunque ei proximus esset secundum procuratori Regis postremum
98쪽
nniversitati Remittente aut desistente primo jus sectandiri terti sublatum non fuit, nisi reus causam adversus primum actorem obtinuis se i judicialiter, tunc enim adversus reliquos duos vi l cisse judicatum fuit, neque enim ulterius dabatur illis eo nomine actio, sed non viceversa; Rege enim Luniversitate paciscente quod Lepe a Ctum super crimine aliquo, vindieta tamen actori concessa fuit Hodie de jure communi in certis causis, praecipue inomicidii voluntarii, Rex denniversitas emcaciter pacisci non pos iunt,in praejudicium primi agentis, cujus postulationi ius suum denegari non potest, quandocunque ei insistit, nisi dato salvo condulfiurens se iudicio stit rit vicissim, si in flagrante crimine reus d prehenditur,causa pos es orri universitas in praeiudicium Regis pacisci non pos iunt, ut non liceat
poenam quam iura imponunt, capitalem exigore in levioribus autem causis,quod ante dia fium, hoc adeo stricte observatum non fuit leviores autem habitae sunt causae, quaecunq; essent infra marcae pretium, illas enim concessum fui reo, etiam septem oris redimere, ne scilicet cogeretur sacramentales praestare periculum tri-
99쪽
plicatae mulctae subire sed si triens in o. havam cset , ius Regiin universitati acquisitiam fi ait:
ctonungar. Ceterum cum olim agerent hi non nisi ci. viliter, id est ad poenam tantum pecuniariari L , ut quis prior erat in agendo i ita quoque in mul- istae participatione praeferebatur , quod probe observatum fuit, prasertim si reus non es Iet singulis solvendo, principali enim in solidum solvi debuit, pro rata Regi territorio decessit, quam vis aliquando etiam actori pro rata decedere , sed raro. Si vero nihil prorsus in bonis condemnatus habuit, in operasa labores tenebatnr, primum aetori, ac deinde Regi, non habito respectu ad jus territorii, tanquam ab eo remissum esset . remittere etiam aetori licet, sine praejudicio tamen Regis, qui jus siaum ad operas nihilominus persequi potest sed actorein Rege ab actione , cessantibus, praesumitur communitatis territorium jus suum, vel, ut dixi, remisisse, vel nullum .habuissetis. Hi aetores primitus, quod is ante dictui , , quaesitores seu inquisitores dicti fuerunt, Θον ς -
100쪽
anare quod jus quisque principalis sui quaereret persequeretur. Successu autem temporis ydrid 3s ualidicti fuerunt, sive quod in proVinciis age
rent, negotia Regis aut territorii procurarent, sive potius quod eis praefecturae datae esssent, quae nostra voce 24hia etiam hodie dicuntur,cum olim eo nomine non nisi seuda dicerentur. Hinc passim in jure communi procurator sive quaestor regius kon ungueldiadjnian/nuncupatur. Vir fuit magnae authoritatis, cujus locum mossicium sustinent, qui praesides provinciarum nominantur; Io Dania tamen nome pristinum adhuc retinent. Horum curiae commissum erat, ne quid contra leges Medicta Regis peccaretur, praecipne vero ad jura fisci attendere,in pro pace publica de securitate cujusque domestica invigilare His permi sa exaggerandi, cibis non concessa sibi-ipsis
contradicendi potestas, ossifalii ossi Qirecta tu
Territorii vero sive haeredarum quaesitores,etiam sic dicti fuerunt, sed haeredarum tantum sive centuriarum, Daraduelant 3naan: Singulae enim limraedae sive communitates singulos habebat, prout& hodie habent, quorum ossicium erat jura ter