장음표시 사용
591쪽
injuria adulterii, inualecunque damnum iIIud naturale permanens vel transiens non sit in genere pecuniae, vel boni temporalis sed in alio superiori genere bonorum, ni muriam circa corpus conjugis consequens est, quod χ ulter non teneatur pecuniis compensare iniuriam, vel damnum illud. Adde, quod opposita sententia sit contra sensum & praxinumnium fidelium,in confessariorum,qui etiam doctissimi optimi, talem obligationem nunquam agnoverunt. Dices Maritus vir honestus mallet carere centum aureis, quam pati injuriam adulterii praecise secluso omni alio damno in honore fama, vel pecunia et ergo pro
illa injuria pra: ciae est obligatio restituendi sque imo major, quam pro furto centu aure OrU.
pondetur negando consequentia Nam etiaoccidendus mallet carere mille aureis, quam vita,&tamen non sequitur tuum illatum, so.
Ium ergo utroq; casu sequitur maiorem esse in . iuriam, , , tori poena dignam quam sit furatum centum, vel mille aureorum, non potest ρutem sequi obligatio restituendi propter impotentiam compensandi ad aeuualitatem, cumlint diversa genera bonorum, ut dictum est , Dices rurs is, qui utitur re aliena v. g. equo, invito omino, tenetur non solum reddere equum, sed etiam pretium aequivalens pro usu praeterito illius equi, vel rei alienae r ergo si imiliter qui usus est uxore aliena, tenetur 9n
solua uxorem relinquςre viro suo, sed etiam
592쪽
aliquid quasi pretium aequivalens dare pro , usui corporis. Vestondetur iterum negando consequentiam, paritatem inii usus equi
est in eodem genere bonorum cum pecunia
scilicet boni temporalis, fortunae, atque ade' potest debet pecunia compensari; at Verψ usus uxoris, sicut &ipsa uxor sunt in alio ai- .riori genere bonorum, quare sicut qui occiditi xorem Sempronii, non tenetur ei pecuniam festitu. re pro ipsa uxore praecise secluso alio. amno temporali: Ita neque ille, qui usu inluxoris habuit invito marito quia hic usus ad aliud bonorum genus spectat, quae aequivalente pecunia compensari nequeunt Lin re etiamsi maritus sciat adulterium, exi rat satisfaltio- hem pecuniae pro ipso adulierio certum it a
id ulterum posse recusare, quia id ob speciem Ienocinii, pudicitiam vendere, prohibitum stin Iure Transigere Cod de Transact.
Quod si tamen adulter loco poenae velit satisfacere in pecunia poterit maritus in conscienis dii illam accipere cietinere, quia tunc non 'Id esset lenocinium, ut suppono Leges autem 'lum in foro externo illam satisfactio is Mem vetant, ne detur ansa lenociniis, ut bene 'rvat ambur in Lib s. Decalog.c. .f. .n.
Erisi est, qu bd sicut pro infamia, vel de de ab Oscore, quod ex iniusta detractione,vel con-
593쪽
36 Irocinii Sacramentalis Nursar.
tumelia oritur, compensatio fieri debet a restitutionem iuxta dicendace uita etiam ist-famia dedecus, quod maritus patitur exta. juria adulterii, si adulterium ad aliorum noti tiam perveniat, si fieri possit, reparari debere. ex obligatione Iustitiae. mico tamen Asent, possit, plerumque enim erit impossit bile eam illo famiam, vel dedecus miseri cornuti auferre. Dedecus tamen aliquando compensari terit ab adultero honorando vel elevando aialtiorem gradum, ut videatur nullam,vel mo dicam honoris iacturam incurrisse. - Deinde sermo est tantum de marito injuriam passi sed si maritus ipse adulterium eommisisset,ic videtur ex hoc obligatus ad restituendum uxti ri, quia haec ex mariti Odulterio hullum deo heus, vel infamiam incurrere com nauniter e 'stimatur, ait Lugo ea. I is'. a e duim Pro damno temporali CErto restituendum est marito pro expe sis, quas facit in aliena prole alenda b d Emque pro iis, quae pater putatilius tali proliis
spuriae donat,4 post mortem relinquit haere lditate, fidei commisso, c. Idemque aliis saeliis, vel haeredibus legitimis juxta dicendas. 2.il ac etiam pro iis, quae consanguinei maritus ejus intuitu donant, vel relinquunt tali proli lputatiliae, alias proli legitimo donaturi. Ad
dit molina tradi Io I. etiam restitue
594쪽
dum est, pro iis quae mater plus insumit, vel minus lucratur bonis communibus, quam alias insumptura, vel lucratura fuisset. Verum hoc nimis rigorose dictum merito censent cum aliis Lugo nunquid enim si uxor ex pulpabili causa aegrotat, di sic minus lucretur, νel plus insumat tenebitur postea restituere uenunquid econtra culpabiliter aegrotans mari, iusi aege ipsum mel, si curiosus es.
0 Pim sumptibus hospitalis odo proles ex adulterio suscepta expΟ-nitur alenda in hospitali ad id fundato, item quando parentes adulti divites sunt, schium ad tegendum erimen suum prolem ita reponunt, etiam ipsi hospitali pro sumptibus uendae prolis restituendum esse ab iisdem patentibus, docet communis D D. Plurimisque eitatis Sancher Lib. i. Consili. . di . 6 q. T. 20 r. l. a. tract. a. c. . loquentes universaliteris exponentibus, prolem sive spuriam, sive te tu imam,sii specie de prole adulterina. Mo- acitatus dis'. io I. Lugo citatus Sect. I. n. q.
fleri nex di p. 6.q. 7. 96. Ratio est, quia sum tus illi redditus hospitalis fundati relicti unt, ut subveniatur pauperibus , ergo injustE git, oui cum dives sit, di possit, ac teneaturisiis alimenta praestare, absque necessitate in Ierit, cogit illum ali ex bonis pauperum, sequenter eos sumptus ex justitia tenebitur
595쪽
tefundere,is certe semper commode poteris, si non per se ipsum ob metus infamiae, certe per aliam personam fidelem, aut ipsum conis fessarium, tiam vis oppositum sentiant, Jatis bene suadeant aliqui, quos refert appro bat Diana part a tract. scel: Bolui. 4o. Quem vide, non enim libet rei rarae pra 3 immorari.
1 Frtum est adulterum, si moraliter Certus usit prolem esse suam ex suo adulterio Gnitam, obligari ad restitutionem pro damnis consecutis marito Hiberis legitimis modis postea declarandis Communissima apud mox citandos. Ratio generatim est, quia pinnis injuste damnificans proximum tenetur ad restitutionem c sed adulter vere injust4 damnificat,4 vere iniusta causa est damnorum
illorum, qua udo eam injustam actionem zex
euit, ex qua suapte natura prolis generatis conjuncta cum damno mariti, doliberorum te ritimorum consequi potest&solet, ergo&ipsa tenetur ad resti lationem, seu compensationem illorum damnoruin in foro omni, etiam conscientiae maxime intellige tamen per Ioquendo, nisi scilice excusetur in toto, vel in parte, sive quia damnum ab ipsa adultera j m compensatum sit, vel compensandum cre-
datur; sive quod restitutionem praestare ne-
596쪽
eat ob impotentiam, vel phys: cam vel moralem ob periculum vitae, pravis dispendii faia
juxta causas generales excusantes a restitutione Et in simili dicam infra de ipsa adultera. In particulari ergo quoad adulteium tria lila certa sunt, duo autem valde dubia
Certum est inprimis adulterum debere restituor marito pro infamia vel dedecore ex adulterio diffamato subsecuto, qualido ea mala possJunt vel in toto, vel in parte reparari buxta paulo Superitis dicta . . Certum est in integrum debere solvere vel compensare ma, tuo alimenta proii adulierinae, eum ipse sit vetus pater, ripsi incumbat alere filium t Sed intellige a tertio anno aetatis prolis, nam usq; tertium aetatis annum, seu in primo triennio ipsa mater sola debet alere fili ima, ut habetur iitroque tue c. a. De convers. Insidet. L. 9. Nec filium, c. C. De Pal. Potest. Si adultersuasit adulterae, ut prolem adulterinam maritosipponeret, tanquam ex ipso genitam, &consequenter tanquam suam educandam, certUm
est apud omnes eum obligari ad compensanda damna inde secuta, & marito in sumptibus 5 liberis legitimis, vel haeredibus in diminutioin ne haereditatis, similibus, quia tunc fuit veta in oratis voluntaria causa illor uni damRorum atque hoc simul cum adultera aeque primo aeque immediate,&non solum secun
eo loco in desectum adulier e , quia quando
597쪽
consilium datum est in/qmmodum in pra consultoris . execmmu iterque tenuataemi primo pro ratain singuli in soliduo istoefectu alterius . Ut ex eommuni ntitat lastius L ι b. a.α Io.n. 3 Et ex. ς0 Lugoti it a.n. I. infine. . Tenebitur ergo tune restitutae adulter aut in parte rata etiani majori ita ig. t toto, prout ipsa adultera multum, patum.i t nihil ad restitutionem cooperati velocupim ψς x potuerit, similiter ωecontra dicesicia tera. Et haec triὴ ςerta sunt.1 l . as I. Dubium&controversum prinium te ian ex adulteria praecisse quando adulter Pnec ullo modo tocura vit, quod proles adit Iterina marito stip=ρ
neretur, geneatur tamen saltem ex parte pro
rata sita ad restituendum liberis Lotimi adfl Rredibus pro damim, utpot prii haeredita ciminutavri ablata, pro Maioratu ves fati commisso . aliove praecipuo tali spuriolata
dotus 5b. q. dejustitia c. 7. AE a. . Et post pak Fausto Diana ήμ, a. trari. 3. M sicet res Asa aliique Mettici Lemo, oc citato non negante huius sentem probabilitatem Fundameiatum est quὁὀtita adulter non sit causa propria illius damni si lo Ia uxor adultera, quae sol i supponitur rix'Pr' lenam pro sua, quod adulter, ut sup'
et' 'm min, nec consulit, nec pro
598쪽
rat ergo sola mater est, quaera innum inis i ideoque ea sola tenetur reparare. Queinia admodum, si eo casu adultera procuret abutum, non ideo adulter esset causa ab ortus, i illum nee suasit nee procuravit, licet illius iccasionem dederit sua copula adulterin er- Io similiter non erit causa illius suppolitionis Irolis alienae, si eam nec suasit, nee priaura sit, licet illius oecasionem dederit. Item sigo tibi tutatus sum ditam suppelectilem, tu ve Oad eani compensandam fureris ab alio tertio eEuniam , non ideo ego debeo te tio restitue
est cuniam , sed solum tibi pro tua suppelle fili rata in proposito adulter est quidem reus. dulterii , non tamen illius suppositionis, de lamnorum , quae uxor adultera supponendo tolam alienam infert marito, de filiis legiti-iis: eonsequenter ille a restitutionis deb3- γ' immunis erit. Sententia non omninoia probabilis i Sed vera est sententia assit sativa communis D D. quos late citantin se-duntur Atilina tract. a. disp. - Layman. . 3. 27 1eolog morai tran. 3 pari. 3. Iq.
Lugo di p. is sedi. a. n. II. Lest. lib. 2. De litta e 1 Obdub. . Her incx di f. s. q. . n. . Ratio communis est, quia licὰ mater sit , aae immediat supponit prolem illegitimam arato , adulter tamen est causa illius supposi-nnisin damnorum consequentium , quatenus se facto suo conlecit matrem in necessitatem a faciendi, nepiodat suum delictum Leertὸ enim
599쪽
s a Procinii Sacramental mura IV.
enim regu riter saliena non poterit aliter faceres quia tamen aliquando saltem pollet non ita supponere, sed extra familiam alere prole puriam, quo casuVas'. apud Lug. cit fatetur posse locum habere sententiam Soti, ideo & Ratio generalis ei quia adulter etiam est vera 3 Pr Ixima, cim mediata causa illorum damnorum sicut est mater adultera , hae enim non aliter concurrit ad illa damna , nisi quatenus filium illegitimum talam permittit esse in domo, do familia mariti ut maritus, alii credant esse filium legitimum , sicut reliquos, neque enim ad hanc .causalitatem necesse est, quod Glatet positive dicat eum esse filium legitimum patris.. neque ita dicere solent , sed solum permittit eum sic domi manere decipit maritum acialios putantes eum esse filium legitimum katqui eodem modo inulto magis concurrit adulter qui cum sit verus pater prolis, is se debere: eam alere, educare, Millius curam habere edi
ipso, quod, filium suum relinquit inali 'addimo apud alium ut .ititium patrem, a quo vis
det eum pro filio legitimo haberi & edue q&c est causa non minus quam mater illius de ceptionis damnorum consequentium mulsi liberorum legitimorum it sane perpenden ii luce meridiana clarius apparebit, α satius prosequitur iugo citatus n. q. ergo c. Di
versa est plane ratio in exemplis allatis de abortu furto qui , ut dixi ad suppositionem prolis concurrit adulter etiam immediate ponendo
600쪽
endo eam in utero adulterae, tenendo in a. Alena domo Lad abortum autem nullo mis do oncurrit immediate, sed nudam occasionem D
aebeti plius liberae electionis: furans tibi
uam suppellectilem nullo modo concurrit aduum furtum pecuniae respectu tertii, sed meam occasionem praebet , ex qua libere eligis 'graria altero tantundem Et neuter in rae. yssitatem ita aeendi regulariter eoniicituri
od si tamen in casu singularici licui furi
sciens sui sciensin volens coniicere in neis estuate in furandi alteri tertio, cerre iam in rarius eris in illum tertium, ideoque in denis lam prioris furis restituti' ni obnoxius et quo is tamen onere te liberas restituendo tuum irimum furtum, de quo alibi latius.
Il. Dubium controversum alterum&diis altius est . Dixeram initio adulterum,fimor. - , ter ceriussit prolem esse suam obligari ad re inutionem. Id autem in proposito morali-ier certum censetur, quod prudenter ita credi- . a , Ut contrarium nullo modo videatur pro abiles talia enim passim humano modo certa 'acuntur, ait Less. citatus lib. a. dub. um. 39: ab omnibus Communiter receptus.
Iis in proposito tempus partiis correspondeatum tempore conceptionis & adulterii comis aissio tune maritus fuit absens , vel infirmi a te impotens . v et alias filios nunquam genuit,