장음표시 사용
31쪽
Notula IV. Genus eloquii dulcis, m encomiastici es, menerabundo silentio incomprehensibilem excellentiam Eucharisiici Sacramenti indicare. 3 ru
tula U. Devore eoismunicans ita Huma luce irradiatur, visemper videat alia
quid, de quo in conspectia Dei erubescat. 3 T. INotula VI. Sacra Synaxis desiderium effundendisnguinem ad se risi imitationem AEccendit. 3q8. IVers. q. sicut turris Dauid collum tuum, quae a discata est cum propugnaculis: mille clypei pendent ex ea, omnis
armatura sortium. Notula I. Summa fortitudo, qua dilecta anima infacra Synaxi corroborata est, commendatur hὶc. 3 q9. 2 tula II. Eminens, sydi triumphalis obedientia, quam pia anima infacra communione acquisiuit,celebratur hic. 7 3 l . I tiata III. Regia Altaris mensa conuiuas ingenua libertate, in animo regio conspiacuos desiderat. 3 3 2. Iriosula IV. Nobilis animi libertas, quae in sacra mense conuiua exigitur,per ιillux diuini cibi sumptionem mirabiliter augetur e 3 J 3. 2Vers. . Duo ubera tua, scut duo hinnuli capreae gemelli, qui pascuntur in lilijs.
tula Vnica. Laudatur in dilecta anima pudicitia ab omni labe seruata, virtute Eucharistici Sacramenti. 3 Uerss. Donec aspiret dies, & incenentur umbrae, vadam ad montem myrrhae, & ad collem thuris. Notula mica . Christus sui xemplo allicit dilectam animamposio tam sacram
Synaxim adorationis, ste mortificationisstudium . 3 3 6. 2Vers.7. Tota pulchra es amica mea, & macula non est in te. Notula mica . Diuinas honos pulchritudinem eximiam , qua dilecta anima ιta decorata est infacro conuiuio, mi absters omni piaculorum lab/, tota specio appareat, praecometat hic. 3IT. 2
Quanam ratione a venialibus culpis per sacram Synaxim fideles liberentur. Di uisitio I. aquaenam dispositio requiratur in communicante, mi ei mentalia re
Di uisitio II. Utram Sacramentum Eucharistiae infallibioter eperetur remis nem venianum in communicante non habente ullum assectum , aut complacentiam ad lenialia. 33 9. 2 Di uisitis III. An omnia peccata venialia remittantur mirtute Eucharisiici Sacramenti. 36o. IVerc
32쪽
Ver 8. Veni de Libano sponsa mea, veni de Libano, venit coronaberis de capite Amana, de vertice Sanir, & Hermon, de cubilibus leonum, de montibus pardorum. ratula mica. Dilecta anima infacra Synaxipurg o candore facta conspicua
inuitatur a Lamo sponso, mi oblita natatis huius munrista, parentum, cognatorum, secum assectu vivat in caelesti Ierusalem, ubi coronanda es. 3 6o. 2Vers. p. Vulnerasti cor meum soror mea sponsa, vulnerasti cor meum in uno oculorum tuorum, & in uno crine colli tui. Notula I. Dilecta anima in sacra S axi itasanctificatur, ut afectum omnem, cogi atum in diuinu ponsum dirigens mirabili amoris telo eum Ieriat. 3 6 a. I' Notula II. Via antum amabitis reddatur anima obsiduciam, quam de Hunia boni . rate concepit inscra Synaxi, demonstratur bic . 3 6 3. I aluti m. odia eximiam sanctitatem asi equitur per Eucharistiam deuotὸ sum. piam anima fidelis, ut in re qu/cuus minima diuino sponso placere max mea studeat, quod illi accepti mum es . . i. 366, IVersio. Quam pulchrae sunt mammae tuae soror mea sponsa l pulchriora
sunt ubera tua vino, & odor unguentoru tuoru super omnia aromata. Notula mica . commendatur bla assectus, quem concepit pia anima in sacra mensa vacandi saluti animarum suauitate magis, quam ιolentιa , vel nimio rigore. . 366. IVers tr. Fauus distillans labia tua sponsa, mel, & lac sub lingua tuarti odor vestimentorum tuorum sicut 9dor thuris. Notula L mulcescit Eucharistica alimonia animae candore puritatis vitenti. 363. INotula II. Beata meto perfectiora modo, quam caetera purae creaturae, Euebaristici cibi fuauitatem degustauit. ὀ ο9. INotula III. Suaviter sapit Ocbarsia ei, qui eo animi sensu communit u , mi iuspiritali ivrocinias perpetuo esse meditetur. 3TO. I
De ijs , quae ex vi verborum sunt in Eucharistia. Di uisitis L quaenam sint in boc Sacramento ex vi verborum, quae mero per
Di uisitio II. inui nomine corporis significetur,cum dicιtur solum Christi corpus esse praesens ex mi merborum sub accidentibus panis in Sacramento. 373. 2Disquis II. An totus christi sanguis sit ex vi verbo rufub specubus Uui. 77.2Notula III. Anima per deuotam Eucharisae sumptionem ita in meum operationes fuas referre discit,ut adimpleat illud Luc. I 8. Oportet semper orare. 378.2Vers. I 2. Hortus cones usus soror mea sponsa, hortus conclusus, sona signatus. Notula Unica. commendatur dilecta anima ob mirtutem , quam a secra Onaxi habuit
33쪽
habuit custodiendi cor obsequio Dei dicatum . 38 o. rVers i 3. Emissiones tuae Paradisus malorum punicorum cum pomorum fructibus, Cypri cum nardo.
Notula mica. Laudatur anima, quod ad eam mirtutis: cenentiam peruenerit perfacram Synaxim , πt, suod issi amabilius, ex iucundius erat, leo obtulerit . 38 I. ΣVers. IA. Nardus ,& crocus, fistula,& cinnamomum cum uniuersis lignis Libani, myrrha, & aloe cum omnibus primis unguentis. Notula I. Laudatur hὶc si lis anima ea gratia donata in sacrosancta communione, mi eleganti adinvicem successione ordinet, ω componat praestantismarum viriturum actus. 3 3 8 . INotula II. Humilitas, in patientia , quam a sera Synam fidelis anima habui ,
commendatur his everbis. i ibid. tula III. 6elebratur duee a anima ea mirtute ditata afuera Synaxi, qua ita ια- teriorι perfectioni vacat , ut simul actiones externas prommorum aifationi accommodet. 386. 2M:uia m. Laudantur assectus maioris sanctitatis, quos anima deuota conceps in sacro conuiuio. 8 . a Notula V. Diuinus sponsus praeconi at piam animam incitatam a sacra synaxi ad omne mortificatιonis genus,e praecipue ad ableganda gulae irritamenta . 388.2Notula VI. Diumissolat is piam animam cra Synams replet. 39O. IVerc is. Fons hortorum, puteus aquarum viventium, quae fluunt impetu de Libano. tuti LChristus infacra Synari instar uberrimi fontis adeo copiosam gratia aqua
transfundit in animam piam, ut haec melaifons beneficentiae riuulos transmittat in proximos . 3 9 I. INotula II. Indicantur hὶc in anima ditim profundi sima humilitatis,abarumqi νιrtutum femper perfemores actus tempore communionιs , ob quos magis disponi. rur ad uberioresgratiae influxus recipieris,dusacra peties perdurant. 392. 2Vers i6. Surge Aquilo, & veni Auster, perfla hortum meum, S fluant aromata illius.
Noluta l. Amma dilecta per mirtutem facrae Synaxis ita perficitur, mi eam ad quaecunq; praeclara facinora hcet ardua peragenda , vel minima diuinae ι 'rationis aura fatis pelticiat. 393. 2Notula II. Perfecutiones, γ' aduersitates in anima dilecta acuunt aliquando apyeritum Eucharisiici cibi, qui,quo auidiisssumitur, etiam suauius delinit. 39q. a tuta III. Licet ad tempus permittente Deo dilecta anima persecutionibus, fidi calamitatibui concutiatur, virtute tamen secra Duams eripitur, in mirifice δε- linitur . 393. ι
34쪽
Non solus spiritalis sensus, sed humanui etiam, seu historicus
in hoc Cantico a Salomone Spiritu Sancto dictante conscripto, admittendus est.
tiores aliqui eruis ditissimὰ pro prae fato afferto scriplere, in eo proban udo non immora. hor diu; uno, aut altero contentus ero argumento.
Et primo recepta est regula D. Augustini.& aliorum Doctorum, in sacro C Mutata' bl dico exponendo a proprio verboru sensendi fibri su non esse recedendum, nisi inconuenies est rei edese aliquod sequatur, sed plura huius sacridum a pro- Epithalamii verba, si secundum litterae Vio sensu sonum recipiatur, ita ut amores alicuius
iux4uba humani sponsi, desponsae significent, id. Bi 5. eoiε, que ad indica dum amorem diuinum inter Christum, & Ecelesia,vel inter Chri .stum S: animam sanctam, vel etiam inter Verbum,& sacram humanitatem assum ptam, nullum absurdum, aut aliquod indecens sequitur; nec est extra more sacrae Scripturae humanos recensere amo res valde ardentes virorum in mulieres,
ut Patriarchae lacob in Rachelem, Dauidis in Bersabeam, Assueri in Hester, Amnonis in Thamar, ad amorem Dei in nos vehementissimum indicandum: facilius enim homo per notas tibi historias ama-υ εὐ-- torias, & similitudines eleuari potest ad elata contemplandum flagrantissimum in nos inini' eon. amorem diuinum. Adde,quod i condia nubium de- ti orbis primordio legitimum maris, den at con connubium summam Christi eucsria Euri Ecclesia,& cum anima iusti coniunctio Eeclesia,& nem praemonstrauit,ut aduertit Aposto animatum. Mirati EMbarvi. Amorti. Tm.LAd Ephesilus ad Ephes s. qui cum de Protoparen
tum nostrorum coniunctione mentione
secisset, subdit. Sacramentum Me magnum est,ego autem dico in cisitio, ear in Ecclesia. Quis igitur neget apte admodum referri iii hoc sacro Cantico humanas nuptias ad altissimam Christi cum Ecclesia, seu anima sancta adumbrandam unionem 3Praeterea quoties Scriptura metaphora nuda utitur, aliquid addere solet, qua innuit metaphorice aceipiendum esse quod dicitur: e. q. Apocalypsis 3. dici 'tur Uicit leo de tribu Iuda, si tantum di. xisser,vicit leo, de vero leone posset intelligi, sed dum subnectit,de Tribu Iuda, de Christo accipiendum esse admonet: Atqui in hoe uero Cantico nihil est, quo sermonem fieri de Christo, vel Ecclesia indicetur, liquet igitur non esse intelligendum in limplici sensu metaphorico seiuncto ab omni proprietate verborum, atque ita praeter spiritalem sensum includere alium , quem voces significant; quod bene adnotat Illustrissimus Aresi in suo doctissimo volumine de sensu huis Aresius. ius saeti Cantici excursione r. sub nu. 8. Plura de hac re qui vult. videat s. er-logum anteloquio r. in Cant. sect. s. Sherlopis rubi num. 3 a. affert auctores eliminantes ab hoc Canticorum ψolumine quidquid humanum sapit. de solum aenoscentes spiritalem sensum . num. verό 33. alios magni nominis Interpretes adducit , praeter spiritalem sensum, Ilateralem etiam secundium Allegorii, vel historiae corticem admittentes. '
ritalem senatam ines ditur alius ,
35쪽
a Pro dilucidatione nostri Instituti
PRAENOTVLA II. ANo est improbabile Pharaonis
filiae connubiu cum Salomone decantari in hoc sacro Carmine secundum litterae corticem, ad repri sentandum excellentis
Otissima ratio ad prae memoratu a isertum stradendum est, quia sic ex positum, nihil, quod aures offendere valeat .nec Baliquod inconueniens contineat, de omnia in cortice littere filo narrationis non inter rupto, licet non ita facile, aliqua tamen ratione alligari possunt. Et praeterea plurimos non vulgares patronos habet,sbei lotus. ut notat Slierlogus cit. Ante loq. sect. s.
qui assertione primi usq; ad nonam , EL principium decimae multa , de quidem summa cum peritia congestu.
Probabile est secundum litterae corticem in hoc sacro Epithalamio non aliquas quidem peculiares personas, neque rem . si certam aliquando gestam enar- rari, sed id, quod ritu communi seri solebat in Hebraeorum nupti jS, repraesentari.
Raedictae existimationi expressὰ sa uet Gaspar Sanis ctius, egregius huius sacri carminis Commenta. tor, in praefatione ad Le. Dctorem , ubi haec habet.
Ga at Sl- . . ec tandem πero maxime
titui. simile mihi visum eli spectare Salomonem in bufaero virbalamio ritur illos. qui ιn
nutiarum sacris communiter seruabantuar ab Hebrais , quia in eis optima propone baritur
symbola easti connubi . sicut in biri qui nuncis chrinianis religiοιὸ seruantur. Nam νοritus illi conivum inteν se coniunctionem, amorem praefestrant; se etiam similis coniunctionis, O amoris christi eum Ecelesia
eximia documenta μηt. desue temtia mibi
videor in eam cogitationem venisserum eo. rtim, qua in hoc Epithalamis pracipuasunt, occurrui in Scriptura plurima, neque ea obin Icura veIIuia, ut pluribus IIatim Prolet meno Tertio ostendemus. Qua a Iudais nunc etiam ex antiquo, ut verisimile est, patrum suorum instituto seruari relligitur ex Hebraeorum rutuali, seu caremoniali, quod iam linam fecit Genebrardus. Quod ego etiam accepi ab Hebraeo quodam Iudaica antiquia Iis scientissimo, quι Hebraeorum matrimo snon interfuit filum . sed etiam praefuit tanquamlacrorum Antistes. Haec citatus Auctor. Nec ab hac cogitatione multum distat Ghisterius praefationis c. . dicens, Librum illum minime esse historicum, narrationemq: eius este locutionis rerum figuratarum , non autem gestarum ἔ Nei uidem existimationis esse videntur, qui hoc sacrum Carmen in modum Dramatis conscriptum,seu fabulae,scii comm .diae, in quibus laruatae, seu fictae personae introducuntur. Auctores pro hac parte asteri Sherlogus ante loq. pri. sect. y.nu. io. de 3I. Probabilitas aute huius aiserti innititur, tum auctoritate proba tissimorum scriptorum, tum etiam more sacraescripturae, quae aliquando parabolas ad praefatos ritus antiquos alludentes, a se
fert; qualis est de virginibus cum lampadibus obuiam sponso, si sponsae exeuntibus, de illa de homine non habente vestem nuptialem.
dam adolescentis Hierosolymirant primari j, & praediuitis nomine Salomonis; illius verbsponsam puellam suisVahumili genere natam in monte Libani.
pendet Gaspar Sanctius prole gomeno a. in hoc Canticum dicens ; Veleertὸ Salomon significes adolescentem Hierosoly.
mitanum, ut docuit Hieronymus suρer c. 3. Ioelis, ubi dicit Salomon em a Ierusalem no
men accipere. 8e paulo post subnectit. Quod salomon non se ipsum induces in bis canticis, probabile sit . quia non possetfatuo pudore, atque modestia, sibi arrogare, qu)d sit candidus, rabicandus, electus ex mil-
36쪽
IUM e. Huius autem interpretamenti Λ Aliqui Expositores plurii excogitia
auctor expressus, & delansor est Sheri runt, quibus praememoratum loquendigus anteloq. 3. N praecipud sect. a. sub modum ab omni impudicitiae, & inuere-set'. I. Praecipuit fulcimentum huius opi- cundiae macula vindicarent, inter hositionis est, quia ad dignoscendam histo- Sherlogus ingenio , de doctrina celebris Shetlnusericam, & non iactam enarra tionem plu- hac de re fuse satis scripsit to. i. in Cant. rimum confert, si personarum nominλ ab ante loquio s. Uerum ad huius auct intex alitur, Sc de patria, moribus, & ris argumenta enervanda plura eruditis euentibus singularibus spectantibus ad sime congessit illustriis. Paulus Aresius Aresius. perionas, de quibus agitur, fiat mentio, in suo opere de vero ueri Cantici Can- quod in hoc sacro Cantico accidit, nam licorum sensu ab excursione 4. vla ad ys sa, Salomonia, seu quod ide est, Suna- in cuius fine consutat etiam quod cita. mitis nominatur. Sponsa sinquit citatus tus Sherlogus sect. s. num. 48. habet Sanctius ) qui antea a multis Sunamitisdia nimirum quod sponsa haec protulerit nocebatur, sulamitis dicitur ,iaci Hierooty- labias, sed corde praefata verba, , bi ne mitana, ut habetur in Gracis, Hebraicisq; mo audi bati Confiitat igitur asserens radicibus, O in Bibliis a Sixto correctis r non consonare hoc dictis ipsius, qui cum Ina vero sponsa Cant. 8. videtur prodere caeteris expositoribus Neotetici lasse- nomen famn: Nam cum θοηβι nominis ely- rebat haec a sponsa prolata fuisse, dum se- mologiam extofuisset . appella spacificum , V rὰ exanimis ab aliis puellis uneuentis, Datimsai nominis notιonem νιdetur insinua. & vino foueretur , significam sibi nihil re, cam alest, Ex quὸ facta sum coram eo, prodeste deficiente sponsi amplexu i sed quasi pacem reperies, quod idcm valet Sula, quidquid sit de hoc. esto breuiter dico tu, ideri pacifica . Sponsi nomen Salo- puellam hane solam induci a Salomone 'monem esse ita dunt multi . Praeterea in praefata verba prorum petem ex am natales sponsae infimi indicantur, utpote re vehementi, quo sponsum iuxta leges a quod mater prae rerum angustia coacta honesti connubia assectabat, nec hoc re- sit in sylvis sub pomitera arbore edere ἔ pugnare decori, neq; moribus pudicaeve constat ex illo Canti c. s. Sub arbore puellae: desiderare enim nuptias propter malo suscitaut te. Anglista etiam resis- prole. maxime aeuo illo Salomonico. quo miliaris illi fuit, & modica supellex, ut pro maledictis habebantur steriles, nee innuitur Cantic. r. Nigra fum oec. Pa. virgines dedecebat, nee inusitatum est, tria indieatur illis verbis c. q. Veni de puellam etiam pudicam amore pudicoribuno sponsa mea. Tempus etiam storse alicuius exardescentem secum loqui, Ndum , & amoenum , ver scilicet nuptiis animi sui sensus ad solamen solam pro- serre, quorum exempla apud scriptores iacile inuenies. Quare chm liceat oratoribus, & poetis non so lum verum , sed vero similia intexere , quid mirum, si s pient illimus Salomon puellam in sponsum suum amore esseruescentem non atru uo praesente sua vota sic annuentem inisucat culetar me osculo oris fui ctc.
Et sane ex modo loquendi etiam satis
colligi potest huius Epithalamii sponsam
nullo audiente ad absente sponsum suas postulationes dirextile , Osculetur me of-euti oris fui e re .en cum tertia persona loqui apertὰ videtur,& statim subnectit. ae si praesentem spotum alloqueretur, quia meliora Iunt ubera tua vino. Et certὰ si coram aliis sic locuta fuistet, non satis decori suo consuluisset, urpota non co
Dices adhuc nodum dissoluendum obiectio ἰsuperesse , nam si ab aliis adolescentibus sponsa prae amoris deliquio sulcumenta postulauit, Ad amplexus sponsi se
exoptare non obscurὰ indicauit quom
do assirmamus solam fuisse λRespondeo non eo tempore sponsam M*φdsi ἰintroduci expetentem oscula , quo prae-
Iam hyemi transi t. Ex his igitur partiacularibus circunstantiis historiam, non autem parabolam decantarim hoc sacro volumine valdὰ probabile apparet, cui exillimationi libenter adhaereo.
PRAENOTULA U. Nihil, quod repugnat pudicitiae, & honestati puellari, in hoc sacro Cantico
I Uoniam modestiae limia ites excedere. & delica ras aures nisendere prima fronte videri posset
puellam virginem pro. rumpere in haec verba sponsi ostula expeten tia, Osculetur me Ueulo oris fui,operae preistium erit declarare, qua ratione id dici potuit sine ulla indecentiae, Se impuritatis nota.
37쪽
Pro dilucidatione nostri Instituti
dicta subsidia efflagitabat, & ad ample .ctendam sponsi dexteram anhelabat. Inst intra . urgebis ad irac, non satis virgincia Pudori congruille, spontani amoris sui lan- ., guorem, & concupitos sponsi amplexus alijs adolescentibus propalare. olutio. kespondeo puellam promissione iam thalamo destinatam aliquam habere li- . , centiam de nuptialibus ritibus,& de lingulari amore in suum sponsum, cum ad O. lescentulis familiaritate coniunctis miscendi sermones: puellam autem in hanc scenam a Salomone introductam, desisponsatam suille, satis colligi potest ex ipso textu, qui etsi hoc expresse non dicat, implicite inauit , dum sic aperte de connubiali amore, de se itiua pompa nuptiali disterentes inducit sponsum, desponsam . Praeterea non videtur improbabile, sinatu, . quod Gaspar Sanctius in commentario Sherlotus. huius versiculi primi, & Sherlogus loco
- , , cit. dc alii tradunt, nimirum osculu nul-ria si imi lam impudicitiae nota importare, si amicitiae, paeli, citiae, si pacis, si beneuolentiae, si patriae
beneuolenia consuetudinis gratia, aut reddatur, aut viae,& P accipiatur . aut desideretur, osculum autem expetitum a puella huius Cania ita sit' tici ardentissimi quidem , sed honesti amoris argumentum fuisse. Uerum diti Ampletu, ficultas adhuc urget de amplexu, qui li- concordiae, cet fuerit Olim concordiae, Ee amicitiae&imicitiae symbolum , nihilominus inter viros ad 1ymbulum inuicem ,& inter 'minas pariter, non aut inter mare,& sex milia admittebatur.
Huie difficultati occurrere possumus proponendo honestum connubium , cui sponsa huius facti Cantici. ut diximus, iam destinata erat; undὰ licitὰ ea, quae
ad perlactionem , Sc complementum te. sitimum nuptiarum spectabant, poterat desiderare.
Quod si praedicta alicui adhuc non sa. tisfaciunt, satisfaciat quae habet Richardus Victorinus in prologo in haec Cannie hi dia tica . Nominantur enim, inquit, in boelia victorinui. bro oscula , nominantur ubera, nominauiatur gena , nominantur femora, ιn quibἹt re
bus non en irridenda faera scriptura, fedamplior Dei misericordia eonfideranda ess, quia dum membra torporis memorat, sie ad amorem Meat: Potandum eH, quam mira. biliter nobiscum, oe misericorditer operatur, qui ut cor nostrum ad intituationem Heri amoris accenderet, usque ad turpis nutriamoris verba descendit.
Caeterum huius sacri Epithalami, lectorem, Se contemplatorem monitum
volo, ut affectu puro, Si amore in Deum accenso my steria haec Diuina pertractet, quod docent Patres. Luculenter Gregoiso 'R. tius Nyssenus hom. i. in Cant. Nemo cr-gῖρeraurbationibus animi obnoxius, o eo natis, veteris hominis moritium adhuc Olera , 'torem, ad bellumas trahar operationes e uinitus inistratarum sententiarum, ac νcr
seipio excidens, cum fuerit extra mundum materιarem, per impatibilitatem quodammodo redierit in Paradisum, oe per purita tem Deo similis evaserit, ita procedat ad aditum mysteriorum, qua in Me apparent libro. Egrcgie D. Bet nardus serm. 7 . Vnti in D. Peraaia. Epilbalamio hoe non verba pensanda sunt, sed affectus. Cur ita nisi qsod amor sania Amor san ctus, quem totius buius volaminis unam conflat e semiei tam, non verbo sit . mancus, du, 'a', es aut lingua, sed opere, σ veritate. Amor lingua, sed νbique ιoquitur O si quis horum qua legam opere,oc vetur, cuριι arisisti notitiam amet. Alio- ritate. quin frustra ad audiendum, legendumv8 amoris carmen, qui non amat, accediι; quoniam B omnino non potest capere ignitum eloquium, frigidum pectus.
Geminum litteralem sensum hoc sacrum Carmen --' admittit.
zz - -Raeter litteralem sensum, qui est in cortice littere, alius Gii spiritalis, qui Duplex lit. - mysticus a multis, sed teralis sen- ctiam litteratis veredi- sus in hoc
iata Ut ci potest, in hoe diuino v I
Primus est, qui ex verbis parabolam, vel historiam huius Epithalam ij exprimemtibus, habetur. Alter, qui signincat nudiptias spiritales Christi cum Ecclesia ,&personae vςrbi cum humanitate aeumpta,& Christi eum anima sancta, per parabolam , seu historiam de humanis uti piijs repraesentatas. Primus dicitur li teratis proprius. Secundo vero litteralis translatus, seu met*phoricus. Huius asserti potissima ratio est, quia in hoc maxime Dei sapientia elucet, quod uno,
eodemq; vocabulo, una eademq; para
bola, vel historia plura aequd immediat ὀsiqnificet:& ad Christi gloriam , ad Eclesiae, te immanitatis assumptae , atq; anumae sanctae excellentiam indicadam plurimum faeir, si non solum my stice adumbrentur , sed ad litteram celebrentur in hoc sacro Cantico; se pro hac re firmam,
deiuniuersalem regulam sani horum Patrum ellatis consonam affero, quam docet Ualentia tom. I. disp. I. q. I. punct. . valentia.
38쪽
a fert eo gruit alioquin eum fana doctrina,
cum aliis locis clariori basso tura, post referri ad finem, in quem referri oporret ea omnia, qua traduntur injucris litteris, nempd ad claritatem; tunc omnis eium
di sensus est admittendωs , ut praeclaia docet Acustin. Augustιn. lib. s. de doct. brin. c. 3 Cr 27. Nee facultas Ite interpretandi sacras litteras, es appellanda nimia licentia ; immo ρ tius putandus est Spiritus functus eam facultatem fecisse hominibus erudιtis,ad utili
ratem Ecelsa,vt asserat Augustinus ιn illoi cap. 27. Plures Auctores huic parti tu Sheeloe . fragantes Sherlogus tom. I. in hoc Cant. antelOq. I. sect. q. affert; vide etia Are
Nuptiae humanae descriptae se-icundum litterae superficiem in hoc sacro Cantico apposite admodum 'repraesentant nuptias
Christum,&animam sanctam admiranda Eucharistiae vir
satis conitae'humanas nuptias secundum litterae corticem decantari in hoc sacro Carminet superest ut videamus,an
nuptiae spiritales ver Ecelebrentur inter Christum , Se animam sanctam, dum haec carnem, e sanguinem Christi in augustillimo Altaris sacramem accipit, quod si hoc demonstra imus ι apparebit, qui aptε ad nostrum captum Spiritus Sanctus affectus, id effectus spiri- talis coniugii per aflectus, & effectu, humani coniugii defignet, ad quod praestandum sanctorum patrum, & Theolo. orum effata asseram , in quibus aperti Lmὰ decIarant, nuptias spiritales fieri inter Christum, & animam sanctam per Theodoro. sacram Synarim. Theodoretus in Cant. Cantie . cum illum versiaulum primum
interpretatur, Osculetur me osculo oris sui. At ne quis,inqui , osculorum vocabulo per turbetur, consideret quemadmodum mystico
sponsi tempore sponsi corpus suscipientes co-
plectimur, O Uculamur , atq oculis cordis imponimus, O auimo, at cogitatione quasi
complexus quosdam, O congressus nuptiales AD M. Cuimus. Aponius lib. i. in Cant.υοno essem est, scilicet anima, corpus, erfanguinem Grinino corpori coniungendo.
Richardus in Cant. c. 33. Anima enim sali, qua in nuptiis Agni uxores , o filia, ν vino spirituati inebriari nouit, qua in hoc conuiuio lateribus Cbrifli absidet, O circi mensam cut scriptum est ; Vxor tua sicurvitis abundans in lateribus domus tua: fili
tui sicut noue Ea olinarum in circurru mensa
tuae. Gregorius Nyilenus in cit. Cant. GreI NIL Canti c. c. s. de coniugio isto,te Ecclesiae se exponens illum locum, Vox patruelis mei pulsat fores, veri mihi foror mea,proxima mea , haec habet. Comparat nos Dominus cum Angelis, siquidem vigilanter Deo pareamus; ερο vos. νt ait Dominus, similes bo minibus expectantibas Dominum uum, qua do reuertat mr d nuptiis. ut cum venerit, σpulsauerit, confestim aperiant ei. subiungie deinde Gregorius, scilicet, factis nupt3s,
rbalamum myrteriorum admissa tam
ait Ioannes γ expectabant Aueta reditum exta Ecclesiae ad naturalem beatitudinem, O gloriam. His ergὸ dixit Dominus debere esse imitem vitam nostram. haec Gregorius, cuius vetba expendens Franciscus Tur Tu trianus. rianus de Sacram. Eucharist. tract. 2. c. . ita subdit. Thalamum steriorum νο-cat Altare, ad cuius participationem,qui admittuntur , cum eis tanqua eum sponsa obriastus sponsiis nuptιas per communionem cor poris sui in mysterio celebrat. A pud quem Auctorem de hoe argumento dille ente plura videri poliunt. B. Laurentius Iu - I r. iusti.
itinianus serm. de Eucharist. sie scribit. ni n. De Me Dirituali connubist Apostolus I quens ait. Vser Elii ite uxores vestras, si 2 eut christus Llexit Eeelem , qui tradidi semet sum pro ea. ut exhiberetsibi sponsam
Ecclesiam non habentem maculam, neque ru
gam. Hate eastisma sponsa nedum in viris ginali tabcsit mraro, ut essent duo in carne una, verum etiam in corporix, ct f a uinis sui Sacramento, quatenus sint suo in νno piis rita, si tamen Diritaliter manducetur. UaDqueZ tom. Irin 3. partem c. a. disp. ro . Vativo. sie ad reni nostram loquitur. Cum enim charitas ad hoc erueniat, ut non tant sim coniungat nos raristasecundum locum ,sicut
etiamIolet amor coniungere amantes, visua
intra carnem nostramis, ut e spiritaliter alamur: hae coniunctio non tantum habebitrationem cuiusdam propinquit itis inter ων-pora nostra, O corpus Christi, sed etiam rationem Milanis propter intimum afectum, quem corpus Christi existens intra rarnem no Iram, non quomodocunq; sed sumptum per modam cibi intra nos operatur, sic enim
se, ut sicut maritui poII commixtionem cum
39쪽
Pro dilucidatione nostri Instituti
uxore canum issius propriam existimare, Λ demum perfici conuenit, ct absolui ve- tractare debet,quia intima illa coniunctio hoc postulat, ita etiam christus poti quamdnobis intra viscera, o carnem notiram per modum tibi ex charitate; amplus G. cory ra nosra,inter qua recipitur,animet, Ira ctet ut propria, O ut membra ex carne, σossibus eius.
Claudius Sainctes acerrimus Haereticorum oppugnator luculentii Enae pro nostro scopo disserit, perpendens illud Apost. ad Ephes. s. Viri diligite vaores
vestro. Labenter, inquit, aduersa' Iubscribunt huic fortentia , sed interpretantur vinculum matrimon contrabi fide interpo-pta .nec opus.esse corporali comixtione, quoniam nuptias consen 's faciat, non conc ub rus,cotiua Gq. ιnter absentes matrimonium propter idem mutuam. Vor autem cum Parum matrimonium. Propterea non satis fuit
filio Dei despondisse sibi naturam humanam
ab origine Mundi ,σ in eius nuptias consen sisse Dropertuit revera o defacto eam sibi eommiscere : ita ex parte nonra vicism tam verὸ camis chrasi cum noIira ιδmixtio deis II deratur ad complementum matrimonis, crrealis copula quam fuit, inquam,necessarium ex parae tuitis nostram carnem cum ei dem diuinitate commi Iceri. Hanc vicissitudinem naturalem , subnantialem , ac corporalem ad veri matrimoni, inter nos, o Christum consummationem, Irenam, Cyprianus, Hilarius, Augustinus. chr UoHomas, Cyrillus Alexandrinus inculcant. Verum nefas alui aduersarij, commixtioni coniugali compar re Vm, qua nobis cum Christo intercedit.c iunctionem. Apostolus quidem comparari tribus ex hae scriptura contendimus , easti B tionem ducit ex matrimoniali copula, quoad pulationε corporis nostri eum carne christ, tum ex ratio ne matrimonν, tum quia scribatur nos esse os ex ogibus, o earnem de car ne eius. 2, am Apostolus, christi cum Ecclesia coniugium, non simpliciter comparat cum matrimonio , sed cum illo, quod ιnter Euam,e Adamum intercest. tu quo dupli citer Eua fuit una earo cum carne Adami vprius origιne . quia de.virosumpta fuit , ob idque dixit, Olex mus meis, m caro de carne mea, postea commixtione cum Adam. Vt Eua ergo assi Adamo carnem suscepit aIsua carnis formationem, ita ad reformatio. nem. innotiationem carnis nostrs decet nos d Christo earnem mutuari, ut prius origine inueniamur os de ossibus, O caro de carne eius. Estane tantum spiritali contactucar nis Adami formata est Z an ad eam tantum
peruenit Piritalis i earne nescio quis tantum influa ,an propter fidem, aut per eam aliquam desumptam perfectionem sine earnis fui stantia potuit haberi, reputari os, Oca rode ossibus, ae earne Adam: Θ Sic Irent , cyrillus Alexandrinus, atque alη applicant textum Apostoli, vi oporteat nostra corpora carnem CιHIii capere vi ad immo talιtatem . O incorruptioncm vegetemur, efficiamurque membra de membris , O os deos us eius. Me ne fulsi ere ea entur ad Demary, si animus. aut spiritust noster partiac et cum earne cbriflι, aut cum eius spiri tu, or diuinitate. 8 spondet Irenaeus, nec in christo, nee in nobis . spiritum carnem , O
essa habere, sed agi de ea. qua fecundum bominem est, earnis, C osum ob lantia. Et nonnullis intersectis subnectit citatus
Claudius haec . Deind/ ex eontracto in trimonio . O fide data ac consensu . nondum perficitur , O consummatur matriminium, nec realis est copula. o una earo re νera, sed tantum babitu ine quadamiaepotestate. At
inter ChriIlum, O Ecclesia usi inter Euam,ofectum illius inniunctionis , ne ἡ quoad Vnionem realem. corpoν alem. sed non quoad mcdum : quia quampis latis coadunaaio sit par cum ea, qua 'in matrimonio, nou ta-
meu facta est in christo, nee tu nobis fit peract m matrimon , aut venereum concubitu:
sed in cbristo per incarnationem, O assum ptior em natura bumana , in nobis vero per manducatione. a Jumptioηem carnis chriasti facramentalem, quemadmodum Icripturave bis istis ecposaite Qui manducat meam carnem .er bibit meum sanguinem, in me manet, ego in eo . Quoniam veris tam arcto est, aut etiam arctior mutuus.carnis christi, Cr nostra contactus, quam in matrimonio, id ὀscriptura illud matrimonro confert , C Pulses adsimilitudinem matrimon commi tionem appellarunt. Ex praealtatis igitur Patrum, de Theologorum testimoniis asserentibus Christum veluti maritali foedere animae sanctae per sacram Synaximconiungi, liquet quam accommodate hae spiritales nuptiae. Eucharisticae sub u-ris velami te humani connubu indiccntur eli, ist. sub in hoe sacro Cantico , quod diuina velimine faue nie gratia expositurus sum, aia hinnani eo-
serendo primo litteralem sensum proprium. εc postea spiri. talem ad sacrosanctam Communionem spectantem
40쪽
PRAENOTULA VIII. A PRAENOTULA IX.
Non est nouum omninb interpretamentum huius sacri
Epithalam ij de Eucharisticis nupti j s.
Atres aliqui non obscurE in eiu ut spiritale conis nubium Christi cu anima sancta per sacram Synaxim decantari inhoe coelesti carmine. D. Ambrosius lib. s. de
sacram. c. a. explicat primum versiculude sacrouncta comita n ione, cuius verba
dabimus infra notula i. ad versiculum , BOsculetur me osculo oris fisi, cui adstipulatur Theodoretus , cuius pronuntiatum antecedenti praenotula adduximus; Horum autem Auctorum menti quis di. cet te pugnare , si cet era etiam, que inhoe libro habentur sub inuolucris huma
narum nuptiarum, de eodem iacramen
to enucleentur hoc enim est solum astit- mare priora pollerioribus colit rere, quod sicut ad excellentia huius sacri striapturi attinet, Sc disionum nimis videtur ab hoc carmine a Spiritu Sancto di
ctato antecedentium connexionem cum sequentibus tollere, ita eorundem patru
existimationi consonum est mysteria huius sacri Cantici ordine admirabili, ε summa colitrentia, atq; sequela exponere. Affero demum patronum optimuexplicationis , quam prosecuturus sum, : Getisnem scilicet , qui tract. 9. pari. q. super Magnificat, postquam de dele ctatione que percipitur ab anima in Eucharistica alimonia, disseruit, hic subijcit. mget huius delictationis feruidus ardor i tus incendens, totus I ruefaciens colligi per totum decursum cantici canticorum sub alloqui s amorosis Dono ad Jonsum. Videre est illic ut assuet affectibus, ut totum sciui illat amorosum ipsius incendium, Nul
Ianguet, stipatur, fulcitur , carit, o spasmatur.
Nobilissimi Dynastae connubiucum puella infimi status accommodate designat nuptias Eucharisticas
Iximus praenotula quarta celebrari in hoc Epinthalamio coiugium adolescentis stemmate, Potentia, de diuitiaru amisplitudine clarissimi, cuagresti puella pastrice, atq; inopi,quae virtute talium nuptiarum domina primaria , Ee pridiues euasit. Egregium sane schema,in quo adumbratiar Eucharisticae nuptii, in quibus homo, qui est infimet conditionis , utpote de stirpe maculata natus. 3e sic dimonis seria' uituti subiectus , miseriisq; quamplurimis repletus ad summu nobilitatis apicem evehitur, it c leti tum thesaurorum aviuentia locupletatur , dum illius anima per sacram synaxim vinculo arctiori quam maritali coniungitur magnificentissimo. 8e ditissimo Dominotum Do. mino , Regum Regi, atq; Monarche po ttentissimo.
Mysterium de sacrosancta Eucharistia innuunt similitudines de sylvis, de ductando grege,
caeteraq; ad pastori titi munus,
cui sponsa huius Epithalam ij addicta erat, spectantia, quae hic de
cantantur. V M hoc Carmen diuino amante Spiritu sit a Salomone conscripto, dubium nemini esse debet, quin mystcriis grauidu sit, quidquid in eo conistinetur ; Quare puella huῖus Cantici ex infimo vulgu , in sylvis, de inter greges educata, verbaq; in eodem Dramate scepissimὰ a vineis,ab hortis, a gregibus, a pascuis petita,sacra certe quidam arcana indicanti Crediderim inter illa hoc esse , ut admone