장음표시 사용
411쪽
3 o riuus distillans labia tua, ct c. c. q. V. I L
quaest. 8 I. are. I. & cum eo communiter A insipientcs, qui maxime inuitantur ad Theologi, quos citat Vasqucae tona. 3. incoli firmatione ,& explicatione citata a
ticuli, viri hoc maxime probari ex illo
La as 'Lucae I a. non bibam amodo de generatrone t is c. docet. De qua re etiam vide Marra. ri potest Suarea rom. 3. in 3. p. incominment. eiusdem articuli. Porro qliod mi
id sacra illa sumptione recreatus fuerit Christus, colligi potest ex eo, quod do-D. Thomu t S. D stor memorato articulo in teia
Fauus distillans tibia tua sponsa , mel, gu laesub lingua tua:
odor mesimentorum tuora sicut o or thuris.
Suaviter sapit Eucharistia ei,
qui eo animi sensu comm nicat, ut in spiritali tyrocinio se perpetub esse
ma nomia Eucharisticu Eucharitticum conuiuium p Sane qui im mi inpruchoantes se perpetuo arbitramur in primis vitae spiritualis rudimentis haere--h, re putant, nihil altum sapiunt, sed humi. rere te i utae liter timent. Hos paruulos ad suauissis suetitissi
me epulandum in sacra mensa Christus Luctari ilici symposii institutor non admittit modo, sed inultat, allicit. Si quis latui a Dci
is paruulus, νeniat ad me. - .
tiarum in cιrcuitu mensa tua . de Eucharistica mensa inteli igitur . D. Chrysost. D.Chrychom. I. ad populum, a D. Thoma , & D momoab Ecclesia in ossicio de festo Corporis Christi. Sed eur Eucharistici conuiuii
B commensales aequantur nouellis , & r Cur com centibus olivarum plantis p cur no adul- ως noris,& annosis , quae cum uberiorum stu- '
sum sint feraces, aptiores videbantur iis ad significandam spiritalem foecunditati tur tem, qua locupletantur epulantes ins Croconuiuio λ Uerum, quia hi cum hac spiritali set tilitate simul eum animi se sum retinent, ut licὰt multum proficiant in via perfectionis, semper tamen se i cipere , di primo in limine versari aut ment, recte nouellis olivarum assimilan
Inter alia emblemata .quibus non m do ad decorem, sed ad altissima mysteria adumbranda condecorata erat me Sacramentum ob diui- C sa proposition is, in illius umbilico erat nam dulcedinem, quae in eo degustatur, melle significari diximus,la cte vero ex comuni patrum consensu cibus infantium in vita spiritali denotatur. hoc igitur enc io,
Quod illibatae sponsae tribuitur i diuino sponso his verbis: Fauus dictitans labia tua sponsa, mel O lae sub lingua tua, apposite significatur anima sancta, quae deliciis caelestibus cumulate persunditur in sacro conuiuio, Ze simul ita maloti saniactitati inhiat, ut nihil perfectionis stat tigisse, sed semper esse ab exordio arbitretur, lactis at alimoniam instar paruuli nin vita spiritali recenter nati affectet.
Sapieusa inquit salomon cap. o. ι molauit victimas fuas, miscuit vinum, proposuit mensam suam. Si quis est parum ιus, veniat ad me. Et insipientibus laetita est: Venite, comedite panem meum. Sacratae Eucbaristiae mensa haec est, ut inter alios aduertit Isidorus de vocatione sentium cap. 1s. Tei, inquit. sepientia confliauit domum sanctam Ecclesiam, in qua mactauit fui corporis bostias, in qua miscuit visum fui sarguinis in calice Sacramenti divini, O praeparauis mensam, idest Altare
Domini. Sed quiram sunt hi paruuli, ta
peruenustus Maeander, de quo Iosephus lib. 3. antiq. cap. 7. scribit. In mensa em Iolaphortemsculptua erat Maeander magni preti a Visq. per medium, tanquam stellis variet tus. Maander genus quoddam picturae, seu caelaturae erat ad similitudine amnis, qui appellatur Maeander, seu Maeandrus, qui sexuosis ambagibus ad fontem reuerti credatur i de quo Ouidiana Musa . . in epist. Deianirae, se cecinit. BIaan der toties qui terris errat in Idem, stultimas in ses ἐretorqueo aquar. Maeander itaq; caelatus inmensa propositionis Eucharisticam figurante forma exprimens Maeandri fluuij, qui ad origianem, a qua emanat, suos fluctus reuoluit,elegantissimum schema designat virtutis ab Eucharistica mensa derivantis, qua ad eam sedentes mente semper reis Euthari Iscurrunt ad suae vitae spiritalis primordia, ἐφ uest, iea quibus nondum se discessisse arbitran- μ':
Ap ari hie etiam potest, quod dixi duas extas. mus de aquis Iordanis retrosilientibus sisse put Q. ad inpressum areae supra ad versic. Si
ignoras te Oe. cap. I. notula 4.
Persentibus in Em malintinum oppi. dum duchus ex ecem discipulorum aP-
paruit Christus ii i mortuis redivivus,
412쪽
Disquisitio I. de Eucharistia 37i
eum quibus factus commensalis, accepit A sentia per verba conseerationis signiti, pan or Maedixit, ac ruit, Oporrigebat iιλ ; σ aperti sunt oculi eorum, o cognoue-IMae 4. runt eam. Luc. 24 dc paucis interiectis
subiectitur; o surgentes eadem hora revirregi sunt in Ierusalem . Panem illum a Christo in suum corpus transubstantiatu fuisse plurium Patrum calculo amrmae Maumat. ibidem Maldonatus , quod εἰ nos aliis satis probauimus t quociret discipuli pane illo sumpto reuertet es Ierusalem, ubi Christianae .ltae exordia habuerunt, aptissime denotant Dominici corporis alimonia pastos eo spiritu imbui,ut semper mente redeant ad illud initium, quo vutae mores ad normam Euangelieae persectionis componere coeperunt, in eoq; se adhue versari existiment. catur, ac proindὸ huius pret sentia eli om- Vnino nece ilaria ad veritatem verborum I per concomitatiam vero illud est in hoc Sacramento, cuius praesentia non signia ficatur per verba, nec est ad eorum veri. talem necessarium , sed quod est praesens solum ratione naturalis connexionis cliatio, quod est in Sacramento praesens ex vi verborum. Atq; haec acceptio, de ex plicatio praedictorum terminorum c muti is est apud Theologos. Dico primo, sub accidentibus panis a.C5clusio in Eucharistia solum Christi corpus esse Sub pmis praesens ex vi verborum, sanguinem a tem, animam, Se diuinitatem ibidem ' ,
ella tantum per concomitantiam . Pro praesctis exbatur, quia solum Christi corpus signifi- τι verbotu; catur per verba consecrationis panis, &-vς
se teli, edus de s. Victore hic per mel .V ιις η institistit Christi diuinitatem, P reius vero humanitatem, lac. D. vero D. Anton. Antoninus I. pari. ti . s. cap. 2. S. IO.
haec verba , meli er tae sub lingua tua, ad Sacerdotem directa intelligit . Ben8 dieit ait sub lingua , eo quod potiquam Sacer res superhoniam verba eonsecrationit finiavit, ibi en mel diuinitaris, lae humani.
raris. Quae expolitio occasionem nobis
titio requiritur ad veritatem eorundem ' civerborum: contra veris sanguis Christi, eoneomia. anima, de diuinitas sunt quidem sub spe- tiam. ciebus panis in Sacramento, ut constat, non tamen eorum praesentia per verba consecrationis panis signifieatur, nequE est necessaria ad keritatem eorundem vel borum, ut patet, sed tantum sunt in Sacramento, quia eorum praesentia per naturalem connexionem inter ipsa, de
eorpus Christi intercedentem exigitur ptabet discutiendi nonnulla ad scho- C i corpore; ergo solum eorpus Christi est praesens in Eucharistia sub speciebus pa nis ex vi verborum, sanguis autem, ani ma , de diuinitas solum per concomit
lasticam Theolog aspectantia. Sit ergo
sunt in Eucharistia. DISQUISITIO I.
Quaenam sint in hoc Sacrameto ex vi verborum, quae verbper concomitantiam.
me. Trictonstat ex definitione C cilii Tridentini sess. I 3.
cap. 3. quaedam esse in Eucharistia ex vi verbo rum , quaedam autem tum ex vi naturalis con nexionis , te concomitaliae. Pro explicatione Notandum , illud esse in sacramento ex vi verborum colae rationis, siue quod idem est, ex vi Saeramenti, cuius prae Nysati Eucharist. Amores. Tom. I. Dico secundo, sub speciebus vini conis a. Miusso secrati solum sanguinem Christi esse ex sub speeie
vi verborum; corpus vero, animam, Ecdiuinitatem esse per concomitantiam. Quod dicitur de corpore, anima, εἰ di- ex, ταb
umitate , patet ex definitione Concilii tu; eortus Trident. sess. t 3. cap. 3. Quod autem verri minadicitur de sanguine, non solum liquet ex meodem Concilio ibidem, sed etiam prinbatur . quia per verba consecrationis via Ttidem.
D ni solum sanguis Christi significatur,
verba autem consecrationis eum vini
practica , id emetunt, quod formaliter significant. Dico tertio , sub utrisque speciebus 3 84ςlus
Sacramentalibus no esse accidentia corporis, fle sanguinis Christi ex vi verbo ua sieramenta sed tantum per concomitantiam. Haec libus non est mens D.Thomae quaest. 6.art. . ubi ruat accidε
expressὰ docet Christi quantitatem inhoe Sacramento solum esse per conco chrisu inmitantiam, id autem potiori iure assiere- vi verboru, dum est de reliquis accidentibus. D. e 1 tantum Thomam sequuntur Suareet tom. 3. in 3. P ςος mi
413쪽
3 a' Fa uus distillans labia tua, ct c. c. V. II
ubiectio cta paucos alios. Probatur, quia illud tantum, ut lupra diximus, est ex vi verborum in Sacramento, sine quo verita eorundem constare non potest; sed veritas verborum potest coastare etiam sine accidentibus corporis, de sanguinis ἔergo &c. Minor probatur, quia si per diuinam potentiam omnia accidentia corporis Christi, & omnia accidentia sanguinis relicta eius substantia, tollerentur , adhuc verba consecrationis panis, di verba consecr tionis vini verisi. cari possent. Sed contra hanc conciusionem obij- vi verborum. Atqui ex Concilio diuinitas non est hic vi verborum , sed ipsius cum anima, & corpore hypostatice uni nis. Ri'd autem per diuinitatem intelligat Concilium etiam persona Uerbi , constat: tum quia alioqui doctrina
Concilii esset manca,tradit enim uniue salem regulam dignoscendi ea, quae in hoc Sacramento sunt ex vi verborum, &quae ex naturali concomitantia, ergo si per diuinitatem solum intelligeret naturam diuinam, nihil docuisset de persona Uerbi: tum quia assignans rationem huius concomitantiae, ait esse unionem hya
cies: vox, corpra, in consecratione signi. B postaticam, quae primario est a Verbo ficat corpus heterogeneum , di organi cum , quod praeter substanti aut includit accidentia, includit enim debitam proportionem membrorum, quae sine certa figura, densitate, rarit te concipi nopotest. Responsio . Respondeo distinguendo duplicem figuram, & organitationem I altera est substantialis, quae consistit in varia dispositione materiae per diuersas formas substantiales partiales,exigiti uas dmet larum dispositionum, & accidentium, in qua includitur densitas, & raritas sub stantialis, hoe est plures. aut pauciores Fundamentum, quia corpus, & sanguis per se subsistentiam non important Aoloni enim dicunt de sormali concretam substantiam . Sed obiicies primo,corpus, & saguis, I. qui sun t termini formales significationis Sacra mentalis exprimuntur per modum subsistentis, quia exprimuntur in concreto, & per se stantis , ergo important formaliter subsistentiam, non creatam , quae in Christo non est, ergo increatam Verbi, quae omnia in Chrmo subsistunt. Confirmatur, quia ex parte termini a quo non solum ex vi verborum conuen. lex.
partes substantiη naturaliter exigitiuae - titur materia panis,& vini, sed etiam
maloris, aut minoris quantitatis , huius,
vel illius figurae, & organizationis accidentalis , di haec fit vi verborum: altera accidentalis per varias dispositiones aecidentales naturaliter consequens ad priorem . & haec fit tantom concomitan. ter, & vi naturalis conuersionis. Addendum tamen est hic, cum dictitur accidentia corporis, & sanguinis, noesse in Lucharistia ex vi verborum, sed per concomitantiam , sermonem esse de accidentibus, quae Christi corpus,& san. puis habet in caelo: caeterum Christi co pus ex vi verborum sub accidentibus panis habet illa aecidentia, quae sormaliter inuoluit continentia pusiua corpo- eorum substantia , ergo ex parte termini ad quem non solum ex vi verborum sit materia corporis, & sanguinis,sed etiam subsistentia , quia in conuersione termi nus ad quem succedere debet, proportionatus termino i quo. Respondeo negando antecedens. Ad Responsi 'cuius probationς dico exprimi per m dum concreti substantiae non subsistentis, & nomina eorporis, & sanguinis in consecratione, licet sorsan quoad sonum
videantur esse concreta, reverλ tamen
quoad significationem esse potius abstracta,& nomen corporis non est concre istum, ut homo, sed est nomen significans
naturam corporis, ut partem, pars Ru
ris sub ljsdem accidentibus i similiter D tem non subsistit, vel existit per se: quais
Indomisanguis sub accidentibus vini, ex vi ver borum habet accidentia ,quae for maliter inuoluit cotinentia passiua eiusdem sanguinis sub accidentibus vini. Ratio est, quia haec continentia per vςrba co secrationis vini,illa vero continentia per verba consecrationis panis significatur. Dico quartor Uerbum diuinum non est hie virtute Sacramenti, sed concomitanter. Est Tridentini se T. I 3. cap. a. docentis diuinitatem esse hie propter admirabilem illam eius cum corpore, &anima hypost licam uniqnera,ergo qQure licet corpus participet de substantia
totius, non tamen subsistentia illa significatur nomine corporis, vel partis; idediscurrendu est de languine. Confirma tur, quia si corpus, & sanguis importarent formaliter subsistentiam , diei non posset. corpus . aut sanguinem Uetbum
assumpsisse . quia non potest dici , quisa Uerbum assumpsit aliquod subsistens. propter quod diei non potest, Veibuni
assumpsit hominem , quia homo importat subsistentiam .:Ad confirmationem
gico subsistentiam panis, ta vini couerti
414쪽
1. Disquisitio II. de Eucharistiari l 373
concomitanter asconuersionem substa, A exprimitur corpus , Si sanguis, qui est. α. tiae, concomitantia autem consistit in hoc quod,cum subsistentia creata sit m dus substantiae,nequit subluntia conuerinti non conuerso eius modo. x.obiectio obiicies secando, pronomen , meum. ia persona, risti prolatum importae unionem corporis cum Uerbo , est enimc0rpus verbi formaliter per unionem.
ωponso. Respondeo cocedendo per illud pronomen, meum, significari quidem, quod illud corpus sit unitum Uerbo, non ta. men significari, quod, prout est sub illis
accidentibus. sit unitum Uerbo ; nam iis et in Sacramento non replicaretur cuunione ad Uerbum, modo illam retine. Ne extra Sacramentum, adhuc prono- η nia cum anima. men, memn, velificaretur: sicut si Deus 'replicaret corpus meum Romae sine unione cum anima, verὰ dicere polsem , haessi corpus meum . ergo etiam si in s cramento non replicaretur corpusChristi cum vnione ad Verbum, adhuc sa cerdos in persona Christi verὸ diceret. Hoc ea corpus meam , propter unionem, quam retinet cum Uerbo extra Sacra- mut . - mentum. Lege Sotum in A. d ist. Io. M.
t x. art. I. S. Aliter tamen arguitur. LI
Λduertendu m e st autem hie, cum dieitur Verbum esse in Eucharistia perco comitantiam, sensum esse, quod iti sit in Sacramento Eucharistiae, ut si per impossibile non esset ubiquὰ per immensi. ratem, deberet tamen esse in Eucharistia propter unionem hypostaticam cum
Cytorici. Ex dictis colligitur, quod etiam Pater , & Spiritus Sanctus sunt per concomitantiam sub accidentibus panis,&vini, nempὰ propter connexionem, qua habent eum verbo, i quo sunt omnino in leparabiles : est vero discrimen inter praesentia Uerbi in Eucharistia, Se praesentiam reliquarum personarum, quod
in eo consistit , quod Uerbum laeundum corpus, quod in se habet, vel sustentat, subitet accidentibus panis, εe denomiis Christi, non prout est Chri iii i si enim ilialam Christus exprimere voluisset, Pe trus iam dixisset, Hae est corpus mihi unitum . Neq; ex eo, quod Concilium dicit esse hic diuinitatem propter eius cum corpore hypostaticam unione, colligi potest unionem formaliter impori ri cum ipso corpore; 'uia eodem modo dixit sub utraq; specie esse animam ob
naturalem eius unionem cum corpore , de sanguine, εc tamen unio corporis, aut sanguinis cum anima, non importatur
nisi concomitanter. alioqui non fuisset idem significatam formale in triduo, in quo nulla erat unio corporis, dc sanguia
Quid nomine corporis significetur, cum dicitur solu Christi corpus esse praesens ex vi verborum, sub accidentibus panis in
acramento Vod in quaestionem hie
adducitur , est, an diacendum sia solam materiam substantiae Christi
esse ex vi verborum lubaecidentibus panis, an
ex materia, Se forma substantiali, ita vesub accidentibus panis non solum matς ria, sed etiam aliqua forma substanti lis sit praesens ex vi verborum, qua uirevariε sentiu ne auctores. Prima opinio est Gabrielis lect. a. iacan. Missae, εt in . dist. I l. qu. .art. r. nota b. a. concl. I. Marsilii quaest. 8. art. r. in fine, Mi yroni dist. io. qu. s. at firmantium illud importare nudam m te.
nationes , quae pani tribuebitur, possint D riam. Fundamentum, quia hoc melius tollam etiam tribui supposito Uerbi, ita ut de monstratis accidentibus pinis, aut vini possi mus dicere, Hie est Deus, His est Filius Dei, scilicet ob communicationem idiomitum humanitati, non autem pes sumus dicere, Hic est Pater, vel Hic ess trito Sa ctus, eo quod hae personae diuinae nihil in se habent, ratione cuius substent accidentibus sacramentalibus. Collige secunto. neq; ipsam unionem hypostaticam esse sub aecidentibus consecratis ex vi verborum, sed coneomi in tanter tantum, qaia illa non exprimitur
per verba consecrationis, per qae solam
saluat , quomodo idem numero corpus vi Sacramenti consecratum fuisset in
triduo: nam eadem numero materia .
quae denudata omni sorma substantiali iacuit in sepulchro quaeq; tantum vi verborum fuit sub speciebus panis, est, fitq; praesens in Sacrameto vi eorundem ver
Confirmatur, nam in hac opinione cdfiniatio etiam si Christi corpus esset in cineres redactum , consecrari posset ex vi prae
sentium verborum , quia adhuc maneret radem numero materia tSed contra, quia sola materia denu- jianu data
415쪽
3 4 Fatius distillans labii tua, ct .c.4. V. II
data omni forma non est corpus huma- Α eadem forma sanguinis. Fundamentu, Fundi, num, quale significant verba'. Hoc estomus meum, quando a Christo proferuntur, quia hoc dicit organizationem variarum partium dissimi latium ossis,
carnis , neruorum, dec. quae sola materia
habente tantum partes similares saluari non possint. Unde Aristoteles humanu corpus appellat organicum potentia vitam habens , quia per tales partes Org nicas , εἰ dissimilares, est in strumentum animae ad varias iunctiones vitae obeundas .
Secunda sententia Aegidii theor. 38.3o. Argent. in A. dist. 13. qu. I. art. I. conciul. 3. asserentium corpus per vex-ba consecrationis expressum importare materiam, ut substat sub modo extensio. Vnis, sanguinem veto importare materiam , ut stat sub modo qualitatis, qui modus lices connotet quantitatem , dc qualitatem , non est tamen quantitas, de qualitas . sed realiter est ipsa materia extensa, dc subiecta qualitati, ratione cuiusmodi materia distinguitur in partes dissimilares carnis, ossis, dec. Fundamentum est idem, ac praecedenti , putant
enim materiam in triduo mansisse sine forma substantiali. Sed contra,quia neq; ut stat sub modo extensionis materia dici potest corpus
humanum,& organicum, quia a tali modo non habet nisi extensionem partium homogenearumi neq; etiam ut stat lubmodo qualitaris . nam vel ille modus nihil addit materiae extensae, de sic non potest diuersificare,& organizare partes materiae: vel addit aliquid, quod cum nequeat esse substantia, nam vel eli ipse effectus formalis qualitatis, vel vitio cuipsa, quae ne cessario est accidentalis,non saluaretur substantialis conuersio . quae formaliter terminatur ad materiam, ut stat sub tali modo. Tertia sententia s. Thomae qu. 7s .art. . ad secundum. Calet. ibidem in re seponsione ad secundum, Capreoli in 4.
quia cum in quolibet composito una i
tum sit torma substantialis, Ae ex alia parte nequeat sola materia intelligi nomine corporis, di sanguinis, necessariosequitur, ut praeter materiam cum corpore Importetur vel anima, ut dans esse corporeum, vel forma cadaueris, nam
sub alterutra saluatur natura corporis humani; cum sanguine vero, quia non aintegrat unam essentiam physicam cum homine , importatur propria forma san. guinis ab anima , de cadauere diuersa. Saluat autem haec sententia primo, quod iuxta Tridentinum, anima non sit in hoc
Sacramento ex vi verborum , sed ex naturali concomitantia, quia non est ut anima. formaliter, accidit enim corpori humano, ut fit cum anima, qilippὰ cum esse possit cum cadauere .: Secundosa uat, quod fuerit idem numero corpus mortuum, di vivum. N qnod fuit eadem numero materia. dc hypostasis, quamuis
fuerit diuersum sol maliter ob diuersitatem sormae cadaueris, o intellectivae Haec sententia diificile saluat primo
auctoritatem Tradentini asserentis ani mam in hoc 'acramento non esse ex viverborum, sed vinacia talis illius counexionis, atq; concomitantiae . qua partes Christi non amplius morituri inter se copul3ntur; cum tamen in hac opinione non fiat vi naturalis connexionis,de con comitantiae cum reliquis partibus Chriasti , sed vi essentialis identitatis cum se ipsa, ut tribuat esse corporeum , de animatum . Secundo non saluat Brmalem unitatem in significato corporis, nam aliud corpus lignificassent in coena verba prolata , aliud in triduo. Etenim si holi ia consecrata a Christo in coena fialia set asseruata in illo triduo, in quolibet instanti verum fuisset dicet e de illa,Hee est corpus chritili vel ergo habuisset praesens illud corpus, quod fuit Christi verum, de proprium, Si tunc explicandum erit per quam krmam constitueretur.
liquidem anima rationalis in illo triduo
s. soli qu. I. art. I. Ferrarien. . contra D non dabat esset vel certῆ habuisset praeia gentes cap. 6 . S. consi erandum tertio Nugnez q. 75. art. I. S. Grauis digcultas. Suarer disp. o. sect. . Uasque 2 docentium tam corpus, quim sanguinem importare aliquam sormam substantialem dantem esse corporis. 3c sanguinis, quae in corpore vivo est animal rationale se. cundum gradum corporeum, quem virtualiter continet, in mortuo est serma
cadaueris, in sanguine autem est propria forma sanguinis , quae eadem est in conis iuncto, & separato, hic enim cum sit sies.
duo tanquam liquor in vase informatur
sens aliud corpus, quod solium aequiuccEdicitur Christi, Et tunc verba illa solum impersecte, M aequivoce acciperentur, ει explicandum esset, qua ratione illud aliud corpus suerit institutum praesens sub illis speciebus. Quarta sententia scoli in m dist. i I.
tium per corpus importari materiam cusorma substantiali corporeitatis , quae coaeva materiae simpliciter tribuit illi
416쪽
Disquisitio II. de Eucharistia , s
lis . 'sed contra, quia haec non saluat sub
stantialem organi rationem partiti dissimilai tum, quas includit corpus humanum; quia cum haec torma lit homoge nea, ut patet in corporibus simplicibus, in q Dbus absq; illa heterogeneitate partiu .n reperitur, nequit dare materiae heter g nei a tem partium. Nequi hanc diuertitatem partium materia habere
potest ex diuersitate dispositionu, quas exig t haec forma, quae, cum ipsa sit homogenea, nequit exigere dispofitiones heterogeneas, alioqui illas etiam exigeiaret in corporibus simplicibus, in quibus
s. opinio Quinta sententia est eorum, qui adprobabilis r mittentes inimas partiales in homine, consequenter etiam asserunt per corpus in consecratione panis significari totum constitutum ex materia ,& formis partialibus carnis, & ossis,& c. Cencluso. Dico hanc vltimam sententiam probabiliorem esse; Ad iuxti eandem asse rendum est totum praedictum constituturi materia, εc formis partialibus carnis,
ossis, dee. ipsius Christi ex τi verborum esse praesens sub accidentibus panis.quia
hoc totum significatur per nomen, corin pus, cis homo dicitur constare ex coris Pore t quoniam autem sormae partiales in homine eadem manent, etiam in hominis cadauere, neq; necesse est ponere vllam aliam formam totalem cadaueris succedentem animae, quando homo moritur, ideo iuxta hanc doctrinam dicendum est, quod ii in triduo mortis Christi
aliquis Aoostolorum panem consecrasisset, corpus omnino idem secundum materiam . de formas partiales fuisset tune ex vi verborum sub accidentibus panis, quod nunc est .
Ex dictis sequitur, quod sub accidentibus panis ex vi vetborum sit Christi
Corpus, non quidem vivum determina.
iE, sed abstrahens i uiuo,se mortuo,quia per verba consecrationis panis no significatur Christi corpus vivum, alioqui iatriduo mortis Christi non potuisset panis consecrari, quia verba consecrationis tunc fa)ilent falsa , aut certe Christus ex vi verborum reuocatus esset ad vitam,quorum primum omnin5 repugnati et secundum est contra communem se
sum Theolo eorum. Adde quod cum secundum communem doctrinam supra traditam nomine corporis humani significetur praecise constitutum ex maiateria, Se formis partialibus , quod nullo
modo includit animam, sed abstrahit ab
an ina, & i priuatione animae , cum in differoens sis, ut sit vivum, de mortuum,
similiter dicendum est nomen corporis
in consecratione panis etiam nunc mgnificare Christi corpus abstrahens a
vivo,& mortuo,atq; ut tale esse ex vi veris
horum sub accidentibus panis, quamuis de facto, sicut per concomitantiam sub iisdem accidentibus habet omnia sibi connaturaliter debita, ita per concomi tantiam sit ibidem vivum. Probatur nostra affertio ex Patribus Probaruasserentibus panem fieri earnem Christi, in v vel conuerti in carnem Christi, ut loquitur Cyprianus serm. I. de coena Domini, Cymi n. Cyrillus in epist. ad Corosilum, Thζω Theoνh LPhylactus in cap. s. Ioannis , de alibi; '' et unde etiam Christus Ioa n. s. dixit, caro Iom.ε. mea veia est cibus; neq; enim ijs locis nomine carnis potest aliud significari, qua altera Christi pars composita ex materia, de formis partialibus, quod cum praecipua eius pars sit caro, figuratE n mine carnis significatur. Idem confirmatur ex eo, qudd Eeele.
sia in festo corporis Christi utitur illis verbis : Dogma datur christianis, qu)d in
carnem transeu panis, ex quo patet compositum ex materia, de formis partiali bus sig 1ificari per verba consecrationis, de consequenter ipsum esse in Sacramen to panis ex vi verborum, cum nihil pos sit esse terminus conuersionis Sacrame- talis, quod non sit in Sacramento ex viverborum , vel per ea non significetur. Dices, admissis etiam sormis partia- obiectis libus, nomen, corpus, non modo potest significare constitutum ex materia, dc
formis partialibus, quod est altera pars hominis omnino contradistincta ab anisma rationali, sed etiam potest significare gradum genericum corporis communem ad viuens, it non vivens: cur igitur per illas voces consecrationis,corpiumeum, potius significatur compositum ex materia, de sormis partialibus, quam ratio generica corporis existens in ipso Christo, ut illud potius, quam hoc dic tur esse ex vi verborum sub accidentibus panis consecrati Respondeo admissis sormis partiali- Responsio hus, ut diximus, per illa verba , corpus meum, significari potius alteram partem Christi compositam ex materia, dc in mis partialibus, quia certum est Chrianum voluisse per verba consecrationis . siue consecrationem ipsam repraesentare separationem sanguinis ab eo corpore, a quo idem sanguis in passione,& morte sua fuit separatus; hoc autem fluit comis positum ex materia, Ac formis partialiabus , si hae concedantur modo supra e plicato .
Aduertendum,quae hucusq; dicta sunt, iuxta opinionem admittentem formas
417쪽
M s Fauus distillans labia tua, ct c. c. V. I I
part tales,procedere supposito quod formae partiales non sint subiectum animae, vel anima in iis non recipiatur, sed immediate solum recipiatur in materiai quod si dicatur animam immediate recipi informis partialibus, eaq; recedente in morte hominis succedere formam
totalem cadaueris , quae immediate recipiatur in formis partialibus, tunc dicendum erit ex vi conste rationis panis sub accidentibus eiusdem panis esse illud compositum , quod est commune corpori vivo, S: corpori mortuo ipsius Chrini, siue quod est commune composito ex materia, formis partialibus, & anima rationali Christi, le composito ex materia, formis partialibus,de forma cadaueris, nam supposita praedicta senten. tia per illa verba consecrationis corpus
metira huiusmodi compositu significa.
Sed quoniam supponimus sententia, quae asserit dari sormas partiales, placet Q ur m hie primo explicate, quaenam sint haepirii formae partiales, cur sic nominentur, cur ita no- praedictae sententiae auctores praecipuos
minentur ait 4rre, Zc rationes, quibus innitatur,
contraria demum argumenta diluere. No andum, corpus humanum praeter materiam inctu de te sormas substantiales carnis, Ditis, nerui, caeterorumq; Organorum , ex quibus substantialiter di Dpolinur, de componitur ad animam rationalem , tanquam ad ultimum actum substantialein recipiendum, quae dicuntur formae partiales . quia singulae par tialiter tantum disponunt, de organizat materiam in ordine ad formam totalem, sunt enim fingulae partiales causae organizationis, de dispositaonis, quam
in subiecto proximo persectibili requirit
anima intellectiva, cui subordinantur, de deseruiunt ut propria instrumenta, dc organa ad varias operationes Obeunissemus: das. Pro hac opinione sunt Scotus in
qu. 1. de Scotistae communiter. Henr.
quodlib I qu. q. quod lib. a. qu. a. de 3. D quod lib. 4. quaeli. II. de ipse. S. Tho ras Iopula. de natura materiae, quanquam illud Caiet. negat ellas. Thomae, Iandis
a. de anima qu. a. se Averroistae communiter. Fundamentum est, quia non
repugnant plures formae substantiales subordinatae vilicae totali, id persectivae formae , ad quam disponunt, in eodem Composito 3 quia omnes habent rationEsubiecti persctibilis ab una forma superiori, se melius saluat, tum quae philosophia docet, praesertim de resoluti nζ inixtoria in et lementa, tum quae The Λ logia rradit de Christo: Quod semel assumpsiu, nunquam dimisit; quod ide corpus, quod natum fuit de Virgine, iacule
in sepulchro, de regnat in caelo; dc quod anima Christi non est in hoc Sacra me to ex vi verborum, sed ex naturali con comitantia, quae omnia aegrὰ saluat ori posita sententia. Saluat priino , quia nullam admittit formam cadaueris in Christi corpore mortuo. Secundo saliauat, quia idem numero corpus cum ii sedent formis partialibus, absq; alia fomma substantiali aduentitia iacuit in s pulchro, fuit in utero Uirginis, de regnat ineaelo. Tertio saluat, quia ex vivet horum fit tantum corpus cum his so B mis organicis substantialibus i anima
vero vi solius naturalis connexionis,qua copulatur cum corpore Christi vivo. Praecipua argumeta contra hane se tentiam, sunt haec. Primo, quia ex dum I. -ο.bus entibus in actu fieri nequit unum per
se, sed materia per quamlibet formam substantialem fit ens in actu ergo nequid cum alia sol ma substantiali, quae est in
Secundo, quia alioqui nullum seret Obiectio discrimen inter sormam substantialem,
de accidentalem, nam utraq; in hac le tentia relinquit materiam incompleta, & ulterius perfectibilem, de neutra da-- ret este simpliciter, cum tamen quaevis
- forma substantialis, ut contradistincta ab accidentali,det esse simpliciter. Tertio , ficut anima dat materiae esse a. oblectio substantiae, viventis, sensibilis, de rationalis, ita etiam corpus, quod virtualiter
Quarto, ultima dispositio non manet, Obiectio non manente eo, ad quod est dispositio,
sed formae partiales viventis sunt ultima dispositio ad animam, ergo non manent, non ma nente anima, ad quam disponiat, ergo va ria tur corpus separata anima. Confirmatur, quia anima non separa- Confirmaritur a materia, nisi introducatur aliqua tio.
dispositio disponens ad formam sibic
trariam, alioqui datetur naturalis com ruptio unius sine generatione alterius .
Ad primum distinguendum est du- Responsio
plex ens in actu , alteium completum, py quod non ex quacunq: sorma, sed ex vl- Db esti εtima, de suprema constituitur, de hoc nequit tacere unum per secum alio ente in actu . quia iam supponitur u lt imo costitutum in suo esset alterum in completum , quod constituitur ex aliqua forma substantiali in completa subordinata sermae superiori complet xile hoc sacere potest unii per secum alio ente in actu, nempe cum alia forma perfectiore com-Pleta, quae comparatur ad formam im
418쪽
Disquisitio III. de Eucharistia 377
persectiorem , ut perfectivum ad perfe- Actibile, proind8 apta facere unum per secum illa, non ut illa habet ratione actus, sed ut habet rationem potentiae, & Per
fectibilis; Dima enim substantialis in. ferior est actus,&periectivum respectu materiae, subiectum vero, & persectibile respectu formae superioris. Ad secundum nego tequelam , nam discrimen inter formam substantialem , Ω accidentalem eli hoc , quod forma substantialis aut dat esse completum, qualis est ultima, seu suprema, ut disponit substantialiter ad hoc esse completum; accidentalis vero nec dat essec
pletum, nec ad illud substantialiter disponit
An totus Christi sanguis sit ex
vi verborum sub speciebus vini.
Liqui putant ex vi ver. Uniae opa. borum esse in Sacrameto illum solum sanguionςm , qui in passione ef- susus est ; reliquum v ro , qui nunc reperitur in Christi corpore glo
rioso, esse tantum concomitanter. Funis
Ad tertium distinguo duplex esse cor
Pu S, alterum completum praedicabile de toto cum parte, & hoc habetur ex anima, Ze materia substantiat iter organi-xatis r alterum incompletum, & hoc habet materia ex formis partialibus orsa-nicis , quibus adueniens anima non dat esse corpori organico simpliciter; nam hoc supponitur ab anima , est enim haec actus corporis organici, quod ut subiectum praecedit sormam. Ad quartum nego minorem, ultima enim dispositio ad animam non sunt solae formae si ibstantiales organicae, sed B dantur in hoc, quia hic tantum ex prium itur in forma consecrationis illis verbis, qui pro vobis effundetur: ahi vero opinantur totum Christi sanguinem esse in hoc sacramento ex vi verborum, quia totus Christi sanguis in passione effusus suit. Fundantur in eo, quod ex vulnere lanceae sanguis. qui remanserat in Chri sti corpore, enusus est.
Sed contra hoc fund a metum est, quia RHicitur znulla probabilitate affirmari posse videtur, quod Christus in passione sua totum omnino sanguinem effiderit, nisi velimus id factum esse per miraculum, cuius tamen nullum habemus fundamentum rprimae etiam qualitates in certo gradu - quod autem nulla huius totalis sanguinis
combinatae , qua combinatione, & temperamento dii luto separatur anima, quamuis non corrumpantur sormae substantiales organicae, quia illae saltem ad tempus possunt conteruari cum minori
temperamento, quia non manent uti astrumenta r propterea Aristoteles i. degenerat. animal. cap. I. carnem mortui
appellat aequiuncὸ carnem , non quod mutata sit in aliam formam substantiale, sed quia dissbluto tempera meto prima rum qualitatum definit esse organum animae. Ad confirmationem concedo animam non separari a materia, nisi in ea introducatur aliqua dispositio, nego effusionis appareat probabilitas, liquet, quia si sit calix vitreus , in quo sit aqua, etiamsi calice inueris aqua effundatur, nihilominus aliquid aquae remanet a dis haerescens interioribus calicis lateribus, ut patet ex eo, qudd digitus admotus ijsdem lateribus madescit; Be tamen san fuis multo facilius adhaerescit interiori us lateribus venarum , se sinuum, qui sunt in iecore, corde,& aliis partibus eorporis, in quibus sanguis latet, quimaqua lateribus calicis vitrei , eum intorior calleis superficies laeuior fit, quam
superficies interior vaso tum continentium sanguinem . Rursum sanguis est tamen cum hae dispositione non posse D multo magis glutinosus, & adhaeresceskad tempus conseruari formas partiales viventis ; nego etiam fieri corruptionem unius sine generatione saltem accidentali alterius , quia non semper
substantae aliam statim generari. Lege Scotum loco citato.
quam sit aqua. ut patet ad tactum Iergori semper aliquid aquae lateribus vasis vitrei adhaerescit, idem multo magis aia serendum est de Christi sanguine,nisi velimus , ut dixi, ponere in hae re miracuis Ium abIq; necessitate. Quod fi interdit Patres videtur dicere Christum pro no his egudisse totum sanguinem,id est m taliter, non physice, sicut etiam dicitur ealice inverso totam aquam in eo con tentam effundi, quamuis semper aliquid aquae lateribus calicis adhaereat. Notandum, quaestionem esse posse noscituq de singuine, qui reman ut in v
419쪽
liabit u non dirima fueracffulus in passione xvi vettioruest sub spe ebur vina
Confirma tura a.Coelusio Si quid saturnis reperitur extra
modo est in Saerametia An in terr eperiatur pars aliqua sanguinis illius, Orim
Christus effudit in ν,ssione .
ς , Fauus distillans labia tua, ct c. c.q. V. II.
nis, di iecore Cbrasti mortui, scd iam A te affirmante praeter Baronium citatum,
de aliqua gutta , quae noni t ih surrectione reassumpta , tanquam mInus ne
Dico primo , totum tanguinem , qui nunc est in corpore Christi glorioso,etiasi non totus suerit e stasus in passione ,este ex vivet borum sub spieibus vini. Pr batur , quia verba , qui pro vobis qfundetur, non tu PUt illa praecedentia, hie est salix sanguinis mei, ad iis iiii canduin sanguinem. qu fuit in passione ei usus, sed od e primendum pi mrarium fit egibulus bacramenti, qui est repraesentatio pathonis Christi, sicut si L, noctus co uertiti et aquam in vinum his verbis, hoces vinum , qaia a vobis porabitur, posteriora vel ba non limitarent priora ad conuertendani solam aquam in vinum, quod fuisset ab illis potandum, sed tantum d denotandum miraculi finem , ello non totum vinum luillet ab illis p tandum . Confirmatur, quia verba illa, qui pro vobis istundetur, ut diximus supra ad ve M. Vox dιtem i, e . sunt ex. tra elientiam sormae coi secrationis vi ni, & verba eiusdcm tormae ablolute significant X pisanguine: quare ex vi ver, buria totus sanguis tui nunc est in Clitilli corpore, ponit ut in Sacram Dio . Dico secuudo, si qu id sanguinis reperiatur extra corpus Chi isti, nullo modo esse in X framento. Fundamentum eli, quia sanguis per verba consecrationis expressius est sanguis Christi; constat ex Pronomi Re meus, in persona Christi pro latus, quod idem significat . quod san-Pulsi quies inicus. ι. si ita, j. auro, argemo legato: eii autem sausuis .Chri iis ille, qui hypostatic E est v ut Verbo, soluin vero sangu .s, qui est in corpore Christi ,est hypostatice via ista, Verbo, DA si quid nuc reperi. ur D tςrri β ex ra corispus Christi, ille thon hypostatice vi intus Verbo,&solum hypostaticς unitur Vei bi . qui ipsius husnanitate in te erat idec sat s est , t aliquando fiterit Vet
alios etiam auert; Nextat hac de re reis
uelatio lanci iliniae Virginis facta ad B.
Dii sit tam lib. 6. cap. I a. reuelationum ipsius, quam etiam cst ι tom. I.de Eminentia Dei parae cap. I a. qu. 6.
Et odor mestimentorum tuorum sicut odor thuris.
Anima per deuotam Eucharistiae sumptionem, ita in Deli
discit, ut adimpleat illud Lucs I 8. Oportet
Estimentis denotari oper 'doce in Patres passim,d .piaecipue Richardus victorinus hic. Ucili' Rieharduimenta, inquit, anima sunt victo. opera , qua in charitate Isint, vel punt, qui ιM νe- non nudι in eniμntur ante Teume edit i Et consonλ Jlud ob et O. Iustitia Iuba . induti s fum , Oxisti hi me sicut ves mento. Accipitur autem hic iustitia no prospeciali virtute, sed pro argregatione Umnium virtutum; thus vero notissimum orationis symbolum est . huius enim sus-fitus peculiari quadam ratione Dei ho- apri deputatus erat . ut potat Gregorius atri.' Nyssenus hic,ex quo et Mna ii sertur om
nia illa opera ad Dei Floriam dii cta
luvie designari, & eo congruentius, hia ia haec etiam orationis genus sunt scinter enim orati elluesicit nquit Beda in Lucam cap.7I. 'MBMu boris pre- Peda caturi omnia fecunaum unum gerit, O propter eius operatur gloriam. Cum auteea persectio dilectae animae, quae his ver- , alioquin omnςs Partes m xς R. D ' νι , atur 4 coonso cae
irae vi naturalis caloris continuo ex naibant ἡ corpore Christ i, Se in alias sonaas conuertebantur, essent in hoc Sa. ramento . quia illae sutiunt gliquandonitae Ue ibo . . An autem re vera in terris reperiatur
liqua pars sanguinis illius, quem Christus effudit in passione, vide Baronium
odor thuris, praeconirat M a sponso caelesti, derivet in eam pptissimi: in a virtR- te sacrae Synaxis, ut pulcs re docuit Lai, Laurentius ren sus Iustinianus, cuius vel ba attuli mus stipta in explicatione versiculi, Tota pulchra es amica me/i, palam fit, quod ce- ώς μ' lebretur hic anima eam virtutis metam si in sacro conuisio allaceuta, ut quidquid qui tor .i agit, vim retineat thuris scilicet oratio- tui; s meta. nis Deo suauit olenti tq idquid Inter alias rationes, ob quas panis Eustat isticus, Angelo uni Panis dici isti mitur , haec non minima est, quia nimirum hibeat. A ma .ri: i,
420쪽
sacrae Symmis viriute orationi conectuntur a. Leuit. 14 a
Angelicos mores deuote sumentibus cois A super panes inferebatur . vitali monere mu uacat. Unde fit, quod sicut Angeli, scilicet caelestes spiritus Angelus enim lanae nuncium, qui est nomen ostic j
cum legationis munus obeunt, Dri glo riam semper respiciunt, ita anima deuota eam virtutem ab Eucharistico pa- me trahit, ut cuncta sua opera in diuina
gloriam diligat. Canebat simul , &saltabat David coisram arca Dei. a. Reg. o. Dauid Ialtabat totis viribus aute Dominum. Porro Tamderat accino ephod lineo. Et Dauid, omnis domus Israel ducebant arcam testamenιι Domini in iubilo, in clangore bu cina. In rub:lo . ι dest in vociferatιone, ut
notat Abulensis in diu ne locum quaest.
17. O clangore buccina, iden etiam elanisgebant buccinis coram area. Per ιna duo intelliguntur omnes solemuitates,qua filauseoram arca, filicet per iubilum intelliguntur inues melodia. per clangorem tuba intelliguntur omnia vasa musica, in quibus eanebant : sic dιcιtur l. Paralis. I David, Edi uniuersas Israel ducebam arcam foederis Domini in tabilo. O sonitu buccιna ,s' tu ιis, θ' cymbam, O nablu, cubaras con erepantes . Quare ad harmoniam musi. cae concordanti e saltationem attempearabat Dauid .ita ut singulae corporis motiones concintillatem concentui correl-mur emblemate inter praecipua, quae sacra Synaxis largitur dona , esse praememoratum Per tectae Orationis genus. Admiranda venuitate, nec non vul
gari arte elaborata vetuliae legis Sace uotem indumeuta condecorabant ; ad eorum elegantiam, purpura, hyacinthus, byssus, pellucidae geminae, aliaq; de previtiosiori supellectile cernebantur. Aderant de telonantia in extimis vestimentioris tintinnabula, quae omnia Exod. 18. relata habes. Velum si hic Sacerdotalis am ctus ob tantarum opum, quam in se habebat congestam copiam, praecla B rus, de ob fingulare attinctum insignis conspiciebatur,. nobilior sane spiritalis the laurus eo Praesignabatur , cor us ni nurum virturum vn mersarum.quibus Sacerdos nouae legis, de quilibet etiam fidelis de Alcatis Sacramento particeps ex sin29 ri sacrae Synaxis gratia donandus erat. Hoc facile admittes, sedia: san sciscitaberis, quid peculiaris areani innuebant tintinnabula illa in extrema vestis parte, quae Sacerdote inc dente , concestium edebant. Equidem si animaduertes his vocem orationis denotari, non dissiculter intelliges illa qioq; indi cari consonam virtutum cho Eucharistio
Exod. is ro in ornatu Sacerdotalis vestis designa- Pondentem repraesentarent. Uerum, si C to, veris Boue enim a Dominica mensa
arca, in qua seruabatur manna, figuraqbat suavillimam Altaris alimoniam, de illa melodia ex cantu, & sonoris inlitumentis dulce oratio uisa modulam Cn ,
quid aliud praesignabant illi corporis
saltus accommodati melodiae, niit op rationes externas, quae admirat cla symmetria orationi ob virtutem sacrae Sy. naxis connectuntur 3
Iussit Dominus super panes propoli tionis, qui in menta populis Obij ciebantur, thus luctu: ssimum collocari, Leuit. a . Sed si res, cui lux inesset, pro mysterio adumbrando super illos panes imis ponebatur, cur potius gemma aliqua , o ex iis maxime , quae de splendore cum ni senti minis caeli syderibus certare pol se videnturia supremo Numine destinata non suit λ Equidem sicut panes propositi in mensa, euin significabant panem . quem dixit Chri lus , Ego sum panis vilius, qui de caelo descendi, ita thus orationem designat, quae cum perfecta est , fie eunctas hominis operationes dirigit, & componit, ut eae orationem olere iacit E intelligantur, de ex quibus emicat illa lux, de qua dicitur, luceat lux vesta coram hominibus, ut videant veraverira, O glorificent Patrem vestrum . qui incalis e l. Porro thus illud lucidissimu Ny i Euctaris. Amores. Tom. I.
deuoti conuiuae sic virtutibus omnibus,& orationis simul dono fiunt conspicui, ut quos frequentes catholicae perfectionis actus operantur, orationem . N ele, uatam in Delim mentem eorum magistram, atq; directi icem esse , non obfcu. re dignoscatur.
Hortus cones us foror mea οπ- , hortus conclusus ,fons signatus. Vers. I 2. Indicatur sensus ad cor
Ortus hie, cui comp ratur sponsa , viridarium
arboribus consitum, si ribus non .ulgaribus, herbis electis venustum, ad speciales delicias Regis, aut alicuius Principis conclusum, di obseratum. Fons signatus seu puteus, qui etiam istis appellatur, pariter clausus, & obseratus, siue ad solius Regis,vel Principis potum reseruatus ; maximdenim decere videtur de illimi sole chry-
nibus . de orationis dono in Eucharisties mensa illustrantur