장음표시 사용
101쪽
48 - 56. 87 clavo figeret, eum consilio causam amertinorum cognoscit et de consilii sententia amertinis se frumentum non imperare pronuntiat. Audite decretum 4 mercennarii praetoris ex ipsius commentario et cognoscito, quanta in scribendo gravitas, quanta in constituendo iure sit auctoritas. Recita. COMMENTARIus. D. C. S. libenter ait se facere itaque perscribit. Quid, si hoc Verbo non osse usus ibonior' Nos videlios invitum te quaestum sacere putaremus. ac d consilii sontentia' clarum 10 recitari consilium, iudices, audistis utrum vobis consilium tandem praetoris recitari videbatur, cum audiebatis nomina, an praedonis improbissimi societas atqus comitatus E 55 Dederum interpretes, societatis pactores, religionis auctores Numquam in Sicilia frumentum publice est emptum,1 quin amertinis pro portione imperaretur, antequam hoc delectum praeclarumque consilium iste dedit, ut ab his nummos acciperet ac sui similis esset. Itaquo tantum
valuit istius scroti auctoritas, intum debuit eius hο- minis, qui, a quibus frumentum emere debuisset, iis decrea tum 'ondidisset Nam statim L. etellus ut isti successit, ex C. Sacerdotis et ex Sex. Ρeducas instituto ac littoris frum sntum amertinis imperavit. Ium ill 56
intollexerunt se id, quod a malo auctore emissent, diutius obtinere non posse. age porro, tu, qui tam religiosumas existimari te voluisti interpretem foederum, cur auro monitanis frumemum, cur et inis imporasti γQuarum civitatum utraque foederata est. Ac Notini quidem sibi non defuerunt ae simul pronuntiasti libenter te Μamorfinis remittere, te adierunt et eandem suam causam 30 foederis esse docuerunt. Τ aliter decemere eadem in causa non potuisti pronuntias Nehinos frumentum dare non debere et ab his tamen exigis. Ced mihi iusdem praetoris litteras et rerum decretarum et frumenti imperati. LITTERAE RERUM DEORΕΥΑRuM Quid potius in haca tanta et tam turpi inconstantia suspicari possumus, iudices,
102쪽
quam id, quod necesse est, aut isti ametinis pecuniam, cum posceret, non datam, aut id esse actum, ut intellegerent amertini bene se apud istum tam multa pretia
ac munera conlocasse, cum idem alii iuris ex adsm causa non obtinerent s
5s Verum ut ad classem, quo ex loco sum digressus 10 revertar, accepisti a amertinis navem contra
leges, remisisti contra foedera. Ita in una civitato bis inprobus fuisti, cum et remisisti, quod non oportebat, et accepisti, quod non licebat. Exigere te oportuit navem,
quae contra praedones, non quae cum praeda narigaret, bquae defenderet, ne provincia spoliaretur, non quae prinvinciae spolia portaret. amertini tibi et urbem, furta undique deportares, et naVem, in qua e Ortares, praebuerunt illud tibi oppidum receptaculum praedae fuit, illi hominos tostos custodesque furtorum, illi tibi si locum solariis et furtorum vehiculum comparaVerunt. Itaque ne tum quidem, cum classem Varitia ac nequitia tua perdidisti, amertinis navem imperare ausus es quo tempore in tanta inopia navium tantaque calamitate provinciae, etiamsi precari essent rogandi, tamen ab iis impetraretur. 25 Roprimobat iam tibi os imperandi im et rogandi conatum praeclara illa non populo Roman reddita biremis, sed praetori donata cybaea. Ea fuit merces imperii, auxilii iuris, consuetudinis, foederis.
60 Habetis unius civitatis firmum auxilium amissum a 30 venditum pretio cognoscite nunc novam praedandi rationem ab hoc primum excogitatam Sumptum omnem in classem frumento, stipendio ceterisque rebus suo quaeque nauarcho civitas semper dare solebat. Is neque, ut accusaretur a nautis, committere audebat et as
103쪽
civibus suis rationes ρsorro debebat et in illo omni negotio non modo laboro, sed etiam periculo suo Versabatur. Erat hoc, ut dico, actitatum semper , nec solum in Sicilia, sed in omnibus provinciis, etiam in sociorum et Latinorum stipendio ac sumptu, tum cum illorum auxiliis uti solebamus Verres post imperium constitutum primus imperavit, ut ea pecunia omnis a civitatibus sibi adnumeraretur, ut is eam pecuniam tractaret,
quem ipso praefecisset Cui potest esse dubium, quam 11 ob rem et omnium consuetudinem Veterem primus immutaris et tantam utilitatem per alios tractandae pecuniae neglexoris et tantam difficultatem cum crimine molestiam cum suspicione susceperis Deinde alii quaestus instituuntur, ex uno genere navali videto quam multii Acciporeis a civitatibus pecuniam, ne nautas darent, pretio certo missos facere nautas, missorum omne stipendium lucrari, reliquis, quod deberet, non dare, haec omnia ex iublatum hostimoniis cognoscite. Recita TESTIMONIA CIVITATUΜ.
notas hominem, hancino inpudentiam, iudices, hanc 2s audaciam Civitatibus pro numero militum pecuniarum summas discribere, certum pretium, sescenos nummos, nautarum missionis constituere Quos qui dederat, commeatum totius aestatis abstulerat, iste, quod eius nautae nomine pro stipendio frumentoque acceas perat, lucrabatur. Ita quaestus duplex unius missionis obat. Atque haec homo amentissimus in tanto praedonum impetu tantoque periculo provinciae sic palam faciebat, ut et ipsi praedones scirent et tota provinciatostis esset. a Cum propter istius hanc avaritiam nomine classis 30sset in Sicilia, re quidem Vera naVes inanes, quae praedam praetori, non quae praedonibus metum adferrent, tamen, cum . Caesetius et . ad ius decem navibus suis semiplenis migarent, navem quandam piratarum a praeda resertam non ceperunt, sed abduxerunt onere
104쪽
90 IV De suppliciis. Aus sit.)su plane captam atque depressam. Erat ea navis plena
iuventutis formosissimae, plena argenti facti atqus signati,
multa cum stragula Veste. Haec una navis a classe nostra
non capta est, sed inventa ad Megaridem, qui locus est non longe a Syracusis. Quod ubi isti nuntiatum est, stametsi in acta cum mulierculis iacebat ebrius, erexit se tamen et statim quaestori legatoque suo custodes misit compluris, ut omnia sibi integra quam primum exhibe-64 rentur Appellitur naris Syracusas exspectatur ab Omnibus supplicium. Iste quasi praeda sibi advecta, non 10 praedonibus captis, si qui senes ac deformes erant, eos in hostium numero ducit; qui aliquid formas, aetatis artificiiquo habebant, abducit Omnis, non nullos scribis, fili cohortique distribuit, symphoniacos homines sex quoidam amico suo Romam muneri misit. Nox illa totaris in exinaniunda nave consumitur Archipiratam ipsum Videt nemo, de quo supplicium sumi portuit. Odie omnes sic habent quid eius sit, vos coniectura adsequi debetis), istum clam a piratis ob hunc archipiratam pe-65 cuniam accepisse. - Coniectura est. Iudex esse bonus renem potest, qui suspicione certa non movetur Hominem nostis, consuetudinem omnium tenetis, qui ducem praedonum aut hostium ceperit, quam libenter eum palam ante oculos omnium esse patiatur Hominem in tanto conventu Syracusis vidi neminem, iudices, qui archi 25 piratam captum sese Vidisse diceret, cum Omnes, ut mos est, ut solet fieri, concurrerent, quaererent, Videre cuperent. Quid accidit, cur tanto opere iste homo occultaretur, ut eum ne casu quidem quisquam adspicere
posset ' Momines maritum Syracusis, qui saepes istius soducis nomen audissent, saepe timuissent, cum eius ruciatu atque supplici pascere oculos animumque exsaturare
66 Vellent, potestas adspiciendi nemini facta est. Unus pluris praedonum duces vivos cepit . Sorviliusquam omnes antea. Ecquando igitur isto fructu quis-ss
105쪽
quam caruit, ut Videre piratam aptum non liceret At contra, quacumque iter fecit, hoc iucundissimum spectaculum omnibus vinctorum captorumque hostium praebebat, itaque ei concursus fiebant undique, ut non modo ex iis oppidis, qua ducebantur, sed etiam ex finitimis visondi causa convenirent. Ipse autem triumphus quam ob rem omnium triumphorum gratissimus populo Romano fuit et iucundissimus Quia nihil est victoria dulcius, nullum est autem testimonium Victoriae certius quam, quos saepe 10 metueris, eos te vinctos ad supplicium duci videre. Hoc et tu quam ob rem non fecisti Z Quam ob rem ita pirata iste occultatus est, quasi eum aspici nefas essot Quam ob rem supplicium non sumpsisti Quam i, causam hominem reservastit acquem scis in Sicilia antea captumi archipiratam, qui non securi percussus sit Unum cedo auctorem tui facti, unius profer exemplum. Vivum tu archipiratam servabas quo Per triumphum, credo, quem ante currum tuum duceres; neque enim
quicquam erat reliquum, nisi uti classe populi Romani 2 pulcherrima amissa provinciaque lacerata triumphus tibi
navalis decerneretur. Age porro custodiri ducem praedonum novo 68 more quam securi feriri omnium exemplo magis placuit.
Quae sunt istae custodiae' apud quos homines, quems ad modum est adservatus Lautumias Syracusanas Omnes audistis, plerique nostis opus est ingens, magnificum, regum ac tyrannorum totum est e saxo in mirandam altitudinem depresso et multorum operis penitus
exciso nihil tam clausum ad exitum, nihil tam saeptum ad undique, nihil tam autum ad iustodiam inses fieri nec cogitari polost. In has lautumias, si qui publice custodiendi sunt, etiam ex steris oppidis Siciliae deduci imperantur E quod multos captivos civis Romanos sconiecerat, quod eodem ceteros piratas condi imperarat,s intellexit, si hunc subditivum archipiratam sim eandem
106쪽
92 IV De suppliciis. Aus ahi.)custodiam dedisset, oro ut a multis in lautumiis verus illa dux quaereretur. Itaque hominem huic optimae tutissimaeque custodiae non audet committere, denique Syracusas totas timet, amendat hominem, quo γLilybasum fortasse Video tamen homines maritumos non plane resormidat. inime, iudices. anhormum
igitur Audio quamquam Syracusis, quoniam in Syra 'cusano captus erat, maxume, si minus supplici adfici,
et adi custodiri oportebat Ne ianhormum quidem Quo igitur Quo putatis' ad homines a piratarum metu et 10
suspicione alienissimos, a navigando rebusque maritumis remotissimos, ad Centuri pinos homines maxime mediterraneos, summos aratores, qui nomen numquam timuissent maritum praedonis, unum te praetore horruissent
Apronium, terrestrem archipiratam. Et ut quivis facit 15 perspiceret id ab isto actum esse, ut ille suppositus facile et libenter se illam, qui non erat, esse simularet, imperat Centuripinis, ut is victu ceterisque rebus quam liberalissume commodissumeque adhiberetur.
et Interea Syracusani, homines perii et humani, qui sono modo ea, quae e Picua essent, Videre, Verum etiam
occulta suspicari possent, habebant rationem omnes cotidie piratarum, qui securi ferirentur; quam multos esse oporteret, ex ipso navigio, quod erat captum, et ex remorum numero coniciebant. Iste quod omnis, qui asartificii aliquid habuerant aut formae, abduxerat, reliquos
si, ut consuetudo est, universos ad palum alligasset, clamorem populi lare suspicabatur, cum tanto plures abducti essent quam relicti propter hanc causam cum instituissetali's alio tempore producere, tamen in tanto conventu 30nem erat, quin rationem numerumque haberet et reliquos non desideraret solum; sed etiam posceret et flagi-72 aret. Cum magnus numerus deesset, tum iste homo nefarius in eorum locum, quos domum suam de piratis abduxerat, substituere et supponere coepit cives 5
107쪽
69-74. 93 Romanos, quos in carcerem antea coniecerat; quorum
alios Sertorianos milites fuisse insimulabat et ex Hispania fugiontis ad Siciliam adpulsos esse dicebat, alios, qui a
praedonibus erant capti, cum Mercaturas facerenti aut aliquam ob causam migarent, sua voluntate cum piratis fuisse arguebat. Itaque alii cives Romani, ne comoscerentur, capitibus Molutis e carcere ad palam atque ad necem rapiebantur; alii, cum a multis civibus Romanis cognoscerentur, ab omnibus defenderentur,1 securi feriebantur. Quorum ego de acerbissima morte crudelissimoque cruciatu dicam, cum eum locum tractare coepero, et ita dicam, ut, si me in ea querimonia, quam
sum habiturus do istius crudelitate si de civium Romanorum indignissuma morte, non modo Vires, Verum etiam
1 vita doficiat, id mihi praeclarum et iucundum putem. Haec igitur est gesta res, haec Victoria praeclara myo 73 parone piratico capto dux liberatus, symphoniaci Romam missi formosi homines et adulescentes ot artifices domum abducti, in eorum locum et ad eorum numerum cises a Romani hostilem in modum cruciati et necati, omnis vestis
ablata, omne aurum et argentum a Mum et mersum.
At quem ad modum ipse se induit priore actione lQui tot dies tacuisset, repente in Μ. Anni hominis splendidissimi. testimonio, tum cis civem Romanum
et dixisset, archipiratam negasset securi esse percussum, exsiluit conscientia sceleris et furore ex maleficiis comcepto excitatus, dixit se, quod solas sibi crimini datum
iri pecunio accepisse neque de Vero archipirata sumpsisse supplicium, de se securi non percussisse domia esse apud sese archipiratas dixit duos clamem . tiam sopuli Romani seu potius patientiam miram ac singularem Civem Romanum securi esse percussum Μ. Annius, eques Romanus, dicit Maces archipiratam gat lateris. Fit gemitus omnium et clamor, cum tamena a praesenti supplicio tuo continuit populus Romanus se
108쪽
94 IV. De suppliciis. AugWahi.)et repressit et salutis suae rationem iudicum severitati reservavit. Quid Seiobas tibi crimini datum iri Quam ob rem sciebas, quam ob rem etiam suspicabare Inimicum habebas neminem; si haberes, tamen non ita vixeras, ut metum iudicii propositum habere deberes. An is, id quod fieri solet, conscientia timidum suspiciosumque faciebat Qui igitur, cum esses cum imperio, iam tum crimen et iudicium horrueris, cum tot hostibus coarguare, potes de damnatione dubitaro γ
ias M slibrio in olfenilitam Gereorsum genommemorde. Quod est huiusce rei ius, quae consuetudo, quod exemplum . Hostem acerrimum atque infestissi-15mum populi Romani seu potius communem hostem gentium nationumque omnium quisquam omnium mortalium pri-77 Vatus intra moenia domi suae retinere poterit Quid γSi pridie, quam a me tu coactus confiteri civibus Romanis securi percussis praedonum ducem vivere, habitare soapud te, si, inquam, pridie domo tua profugisset, si aliquam manum contra rem publicam facere potuisset, quid dicores 'Apud me habitavit, mecum fuit; ego illum ad iudicium meum, quo facilius crimen inimicorum diluere possem, Vivum atque incolumem reservavi. Itane 5 vero Tu tua pericula communi periculo defendes Tu supplicia, quae debentur hostibus victis, ad tuum, non ad rei publicae tempus conforos ripuli Romani hostis privati hominis custodiis adsorvabitur At etiam qui triumphant eoque diutius vivos hostium duces reservant 30 ut his per triumphum ductis pulcherrimum spectaculum fructumque victoriae populus Romanus percipere possit, tamen, cum de foro in Capitolium currus flectere
incipiunt, illos duci in carcerem iubent, idemque et dis et vietoribus i siri et victis vita finom facit. Et as
109쪽
nunc cuiquam credo esse dubium, quin tu id commissurus non fueris, praesertim cum statuisses, ut ais, tibi causam esse dicendam, ut ille archipirata non potius securi seriretur, quam, quod eris ante oculos positum, tuo periculo viveret Si enim esset mortuus, tu, qui crimen is te metuisse, quaero, cui probares Cum constaret istum Syracusis a nullo visum esse archipiratam, ab omnibus desideratum, cum dubitaret nemo, quin abs te pecunia liberatus esset, cum Volgo loquerentur suppositum in eius is locum, quem pro illo probare velles, cum tu te fassus esse id crimen tanto ante metuisse si eum diceres esse mortuum, quis te audiret γ
selisinas son sistentosin eibe . Erat Nice, facie eximia, ut praedicatur, uxor Cleo 82meni Syracusani Hanc Cleomenes vir amabat, Verumtamon huius libidini adversari nec poterat nec audebat et a simul ab isto donis beneficiisque multis devinciebatur. Blo autem tempore iste, tametsi ea est hominis inpudentia,
quam nostis, ipse tamen cum Vir esset Syracusis, uxorem
eius parum poterat animo soluto ac liber tot in acta dies secum habere. Itaque excogitat rem singularem; 2 naves, quibus legatus praefuerat, Cleomeni tradit, classi populi Romani Cleomenem Syracusanum Praeesse iubet atque imperare. Hoc eo facit, ut ille non solum abesset a domo, dum navigaret, sed etiam libenter cum Magnes honores beneficioque esset. ipse autemta remoto atque ablegato viro non liberius quam antea quis
enim umquam istius libidini obstitit2), sed paulo solutiore
tamen animo secum illam haberet, si non tamquam Virum, sed tamquam aemulum remoVisset.
Α ipit navis sociorum atque amicorum Gle O-833 menes Syracusanus Quid primum aut accusem aut
110쪽
quoris Siculone homini legati, quaestoris, praetoris denique potestatem, honorem, auctoritatem dari Si sim podiebat ista conviviorum mulierumque occupatio, ubi quaestores, ubi legati, denique ubi praefecti, ubi tribuni tui Si divis Romanus dignus isto negotio nemo fuit, quid civitates, quae in amicitia fideque populi Romani perpetuo manserant Ubi Segestana, ubi enturi pina civitas Quae cum Officiis, fide, vetustate, tum etiam cognatione populi Romani nomen attingunt. s. O di immortalos Quid 2 Si harum ipsarum civitatum 10 militibus, navibus nauarchis Syracusanus Cleomenes iussus est imperare, non Omnis honos ab isto dignitatis, aequitatis officiique sublatus est Eequod in Sicilia bolium gessimus, qui Centuripinis sociis Syracusanis hostibus
uteremur' atque haec ego ad memoriam Vetustatis, non sias contumeliam livitatis reserri volo. Itaque ille vir clarissimus summusque imperator, . arcellus, cuius virtute captae, misericordia conservatae sunt Syracusae, habitare in ea parte urbis, quae in Insula est, Syracusanum neminem voluit hodie, inquam, Syracusanum o in ea parte habitare non licst; est enim locus, quem Vel pauci possint Iesendere Committeres igitur eum non fidelissimis hominibus noluit, simul quod ab illa parte urbis navibus ruditu ex alto est Quam ob rem, qui
nostros exercitus saepe excluserant, eis claustra loci com 25 mittenda non existimavit.
86 Egreditur in Centuripina quadriromi Cleomenes Me ortu sequitur Segestana navis, Tyndaritana, orbi- tensis, Heracliensis, Apolloniensis, Halantina, praeclaris classis specie, sed inops et infirma propter dimissionem Propugnatorum atque remigum. am diu in imperi suo classem iste praetor diligens vidit, quam diu convivium F