장음표시 사용
171쪽
i,s DE IURES ET C si IC. BEL L. tribuni militum, nominaque omnium, qui spoponderunt,exstant:ubi si cedere rares acta esset, praeterquam duorum lacialium non exstarent:& propter neces- fariam foederis dilationen obsides etiam D C .equites imperati,qui capite tuerent, si pactis non staretur. Ceterum sicut a summi principis est arma mouere, bellu gerere, eXercitum cogere, & delectum a LAT . ad i. habere*: sic e contrario stedera & indu-IM .mat. dixi cias pacisci cum hoste, summi quoqu*
' imperij est; ut stiperiore capite ostendimus. itaque a ducibus belli',citra prin- . .cipis aut populi consensum', cuius no-
, mine Sc auspicijs bellum geritur, pax constitui non potest . quod olim iuro fe ciali, & postea lege Iulia do prouinciis,
bo: η piis & lege Cornelia Maiestatis fuit cautuli. iniussit enim populi, aut citra senatus auctoritatem, scuius potestas omnis iii :c I. r. D. de principem est collataq) nihil sanciri po-
constit. pro sit erat, quod populum teneret in. Et qui dem si in ciuilibus ac forensibus nego tiis procurator, qui Vel generali mactato cad actionem costituitur,transigendi decidendique negotij facultatem non hae l. mandato belς, consequens est, eum qui bellige merob, i. randi causa exercitui pramositus est,pa- D. Lem cum faciendo, muneris sui de procur. snes eXcedere. quod in re militari maxi- . s i 3 in me vitiosiim semper habitu fuit . quam
quidem ub causam pacom Caudinam a
172쪽
LIBER PRIMUS. 339T .Veturio, & Sp. Postumio, cuni Sarn nitibus factam, & foedus a C. Mancino cum Numantinis ictui senatus ratum non habuit: sicut nec Camillus dictator pactionem illam, qua inter Sulpitium quondam tribunum militum, & Bren 'num Gallorum regulum, cohuenerat, ut HGalli, acceptis mille pondo auri a Ro manis, obsidionem relinqueret; neganseam pactione ratam esse, quae postquam ipse dictator creatus esset, iniustu suo ab inferioris iuris magistratu facta esset R. ata lysi.
penes dictatorem enim sui niva potesta.
erat b.& Sallustius, inter Aulii exercitus bPomp. in LRomani duce,& Iugurtha Numidarum *-λ Orig. rege, pactione facta: Senatus, inquit, Par erat, decreuit, suo atq populi iniussu nullum potuisse foedus fieri. Ex quibus costat,nemini licere, iniussu principis, ci- tra crime lς sie maiestatiacu hoste pacisci, csi hoc sit silmini principis ς. quapotissi- ς uentio mu ratione Ludovicii, duce Aureliane ep sem, iure caelum fuisse existimat Bodi - 'nusii: quod scilicet iniusti regis Galliae ii de rep.M. . foedus inijsset cum duce Lancastri. quare etiam Duareno, quem alii sequutur ς, as- ς ιι sentiri non possum : qui hanc sententia ' φ ρη 'm Veram esse putat in eo, cui ducendi tantum exercitus, regendi i cura commina . Liest;non autem in eo, clii plena liberaque rerum omniu potestas est cocessa: quem
tiam ius pacem cum hoste faciendi ha - bere M
173쪽
MO DE IURE ET O FD C. BEZL. a a gumento bere Vult'. quod non admitto. e ι. procurator iunt itiris publici, & regij, separata
cunq; plena & libera duci rerum omniux, potetias sit permis pacis tame factedae f. q& cum hoste facultato non intelligi co
Dat lcg cessam arbitror. na e quae sunt iuris re
sy,mui 3 quiui sub quibuscunt generalita
conuentioni . bus Verbis,sed demuti specialiter &eκ- D. de paci presse concedantur. q. & quide hoc casii'. in peratori vis duci inimi edet pacis pote
O H. k-ans stare e prelise cocella' quod fit extra oris cap. q-od dinem: nec mandatu egredi poterit, nec
edim l. i. est magistratus & Imperii, sed nudam legi ib. DD. D. de actionem: ideoq; nihil pro suo imperio es et agit,ut inquit Iulianus sed pro eo, cum, L ct in c. ix 4 mandatum accepit nam,m Iam laepe simi diximus,lus belli & pacis apudsummum. min. Mρβη'. in principem residet, & in alium transferri Mis.. f. t 'Potest: sicq nimirum consules Rox,si s fuci mani, penes quos erat summ* auctori- text-m L ne las,exercitu accepto,belli quide gerendi Chia sci P0xςstaxpim habuerunt, Vtq; pro suo. ar- diis L i ρ ὰ bitrio lacesseret aut inuaderent hostem, Dr. D. de g. ac militarem disciplinam sua voluntate regeret bellum aut e indicere,aut finire, 'Vi nill ex senuus auctoritate, & iussu pome sim Ao. puti,non potueriit.itaq ,inquit Liuius decreuit lenatus, iubente populo, Vt P. Sci-
174쪽
hi , Ε χ P R I M V s. Miscipio ,ex decem legatorii sententia,pacem cum populo Carthaginiensi,quibus legibus ei videretur, faceret: dc T. ain-tio liberum arbitrium pacis ac belli cum Philippo permissum est .item Hetruscis a Dinmι pax data est, us legibus,quae L. Emilio . . 'cons. Viderentur opcimae : & aequis ex arbitrio Q Jabis consillis h.idque i pius b D- . a Romanis factum fuisse legimus : scie--Rρm bant enim, neminem imperatore verita '' 'aestimare posse, qua mente pax peterettur,& quo statu res essent .Enimuero dei; inducijs' idem quod de pace, . plerisque
respondendu placuitς: licet contra ium c d Donum
senserit Bartol. nam & hic a presicripto 'μD- is mandati,sicut in superiore catu, recedi- ζtur: quandoquidem ciuilibus negotijs
Procuratori tempus ad soluedum dare. non minus quam trafigerecum aduersa- ψ rio,interdictu sit quod equide admit- d l. qui R/to,si de longi temporis inducijs asatur, quae non tam cessatione pugnae cocede- Σ ..ue pre,quam bello fine imponere Videntur: Duar nus in
quod sitimini imperii et . ideoque istius modi inducias nunquam a consulibus, '' 'alijsq Romanorum imperatoribus, sed a senatu populoque Romano concessas fitisse legimus.itaque Samnites vii hi,pro foedere,quod petebant, biennii inducias impetrarunt ς. Similiter Veientibus, et M Ly. Volsiniensibus, AEquis, alijsque quam 'Plurimis, in. annos aliquot a senatu dc popu-
175쪽
pus fiunt, ne hostes inuicem se lacesiant, b in L sib- de quibus Paulus loquitur hin cum bello
1 6 m. in finem non imponant, nam bellum ma
cap. 13,. cere posse,existimo:praesertim si teporigratio, vel aliqua necessitas vel Vtilitas, id fieri suader. imperio enim duci dela to, pro suo arbitrio lacessere &inuadere hostem potest,& omnia ea, quae ad bellum spectant, administrare .selent ita αRomani duces, hostibus pacem postulantibus, propria auctoritate inducias concedere, dum Roma legati ad pacem petendam mitterentur . Itaque Scipio Carthaginiensibus intres menses indu cias cocessit,ut interim pex Iegatos Rod L o. mae de pace agerent . Libo quoque, &Bibulus, Pompeianarum partium, qui cum classe erat ad Oricum,cum 'summis angustiis rerum necessariarum preme rentur, & velle se de maximis rebus cum Caesare loqui dicerent, ut de compositione acturi videretur; interim inducias
a M. Acilio & Statio Murco,iegatis Cq- saris, quorum alter oppidi muris,alter praesidijs terrestribus praeerat) impetra-
. runt. magnum enim,quod adferebant,
videbatur, & Caeliare id summ e sciebante Casar cupere q. Leges quoque pacis ipsi duces εμαμ b. y dicere solent: τ si acciperentur ab hostibus
176쪽
Oh p χIMV s. stibus, inducias concedebant, dum de pace legatis suis Roma missis, in senatu agerent; et Scipio cum Carthaginiensibus secundo fecit*: eodemque auctore, a Mi ia
L. Scipio frater, Antiocho deuicto conditiones pacis tulit,permisit ine ut legatos de pace Roma mittereth.&T. Quin- b Liuim L ntius Nabidi, Lacedaemonioru tyranno, isex mensium inducias dedit, ut interim coditiones pacis,quas illi prasscripserat, a senatu confirmaretur s.& idem Quin- c rarim L έ. tius, Philippo induciis in duos menses datis,ut de conditionibus pacis,de qui bus inter ipsos actum erat, Romam legatos mitteret,permisiti'. soletq; sena- d Italicii. rurus plerunque, consilio ducis, pacem ab hostibus petita dare Vel negare; Vt mo do diximus. alij vero populi non tantam facultate sitiis ducibus concesserunt. Legimus itaque, cum inter Agidem Lace- cs emonioru regem, & Thrasybulii Alci thronemque Argivorum duce paci es lent quatuor melium induciae, facti imfuisse, auctore Alcibiade, ut eas Argivi ratas non haberent, & Lacedaemonios quoque eas irritas fecisse: quos eam ob causam adeo in regem filum indignatos fuisse scribit Thucydides, ut, lege lata, duodecim consiliarios ei adhibuerint, sine quorum consilio neque inducias, Deque quodcunq- foedus cum hostibus ferire posset. rege. autem Lacedaemoniorum
177쪽
i , DE IVRε zT OFFIC. BRLL. iliorum nullum imyrium habuit te,nea Diso.Hal. que fuisse sui arbitri j,fatis constat . Seah -x. βοῶν. inai princeps , cui populus omne impe- in me b- ἡθt- rium in se potestatemque concessit donegotiis aci semo. spectantibus recte at que utiliter paclicatur, siue pacem, siue aliud quodcunque foedus cum hostibus
et conuentio- faciatς: quaerui iuris interpretes, an pa--.D.deroo cem eum hostibus faciendo, priualprum
damna ' & iniurias, ob causam belli ac ceptas , possit remittere, vel etiam bona ciuium hostibus concedere '.& quidemtionum. iv quod ad res bello captas attinet,d ubium ιbm ra' ζ6ii est. ciun etiam uiae ulla principii pλ'
=- ctione,iure belli,iactet sint hostiti: idem-1c 't. Ferdis. que di dendum est de alijs damnis & iri V *q- H- t iuriis i are belli illatis. quod ad alia vero, A' non sunt hostibus acquisita, Isti ab iniustis hostibus ablata; si aliter c5muni omnium saluti consuli non possit, etiam illa ciuibus adimi, & hostibus concedi
poterunt. communis enim utilitas,sii . a. h nt. gulorurn comm040 p . . . .', res, C. ut ait Plinius , oportet priuatis utilita-' ς - φ ticius publicas, mortalibus Sternas ante-
sybulus,cum ciuitatem Atheniesem triginta tyrannorum squilia liberasset,ple biscitum interposuit, ne qua praeterita
178쪽
L in E R P IOM Vs. tiam rerum mentio fieret: quq malorum obliuio, ab ipsis vocitata, concussum & labentem ciuitatis statum in pristinum habitum reuocauit . quod & Mam Cicero aliquando Romet, publicet quieti cv. consulere volens, sequendii esse ceti ubi Di Sed hoc tum maxime necessarium esse constat, cum occupata per iniuria bona longo temporis spatio possessa simi: quae si a possessoribus auferantur, restituar turove dominis , multa concuti perturbarique sit necesse; ut in specie non absi- , mili consultus a Plinio Traianus imper. prudentissime rescripsit . alioqui certe clil. ro. epist. nisi ex maxima necessitate, & pro magno reip. bono, non licet principi bona iciuium ipsis adimere: quod iuri naturali& diuino repugnat t. Etenim quamuis si nam
8 princeps legibus solutus iit ;legst tamen Ti.
naturae, Ut Pindarus dicebat, omnes re- si priuatus.
ges & omnes principes tenentur: & ut in qui maxime iurga sit principis potestas, ta- '' b, men ad ea quet iniusta sunt, non extendi- D.ia loe . . tur . eoq; spectat,quod Plinius ad Traiari num scribiti: Vt, inquit, felicitatis est, sis pauet xi posse quantum Velis ; sic magnitudinis, g q D velle quatum fossis. Vnde rζscripta prin' a , b
cipum ita intelligi debet, ut stae incom- , L. -'
modo alterius procedant o. dc non valet pia.C. eilla rescripta, quae ius alterius tollunt h. Ρ' Qua ratione donatio ducatus Mediola - ' b. inis' nensis ab imperatore Maximiliano, Lu-O'
179쪽
DE IURE ET OFFIT. PEL t. douico XII. Callorum regi secta, causa
belli fuit propter ius quod Ssortiae in
eundem ducatum praetendebant: quod imperator non, intelligitur voluisse do-a refert Eo- nare, nec potuit R. quamuis enim reges
dis-4ς 'l dicantur domini omnium ', hoc quoad 'μ' ' maiestate & imperium debet intelligi, non quoad proprietatem dci poties sio-b Lin a- nem, quae est singulorum' quod elegat ieret ter Seneca eXpressit ς, cum ait: Ad re Sys titi D. de at4. potestas Ommium pertinet, ad singulos rem dom. proprietas. & paulo post: Omnia rex ς - - 7 imperio possidet, singuli dominio : Om
o F si s 4 iunt in imperio Caesaris, in patrimo nio propria. Quare Aratum Sicyonium d UR. lib. t. iure laudatum fuisse refert Cicero ii: qui cum oppresso Niocle tyranno patriam liberasset, quae quinquaginta annis a tyrannis tenebatur, & plurimos eXules restituisset, quorum bona alij possederant,& tam logo sipatio multa hereditatibus, multa emptionibus, multa dotibus de-- tineri, atque sine iniuria neque post estoribus adimi, neq; his non setisfieri, qti' - 'rum illa fuer iit, videret; grandi pecunia a rege Ptolemaeo iuuatus, adhibuit sibi' in consilium quindecim principes, cum quibus causas cognouit,& eorum qui ali na detinebant, GC eorum qui sua amiserant: perfecitque aestimandis posset fionibus, ut persuaderet alijs,'t pecunia accipere mallent, e posscitoribus cede
180쪽
ii mi; alijs ut comodius putarent numeri . rari tibi quod tanti esset, quam sitium recuperare . itaq; persectum est, Vt omnes, constituta concordia, si ne q uerela dech-derent. Similiter Brutus & Cassius,post necem Caecatis, quadoviidem acta eius 'rata haberi e rep. Visum erat) veteribus
possessoribus,quibus Sylla & C far bellis ciuilibus agros ademerat,saltem precium eae publica pecunia numerari de- . bere censebant: quo dc illis satisfactum,& aliis securior esset postessio μ. Porro a iam dato quaeritur, an mortuo principe',cum quo be ciuil.bba. foedus ictu est, maneat foedus cum Prin- , , cipe qui luccesssit quidem quamuis ire. C. de rei quoad alios contractus, distinguendum mendis. Videatur, successerit ne tanquam heres,ς re. ι πυ-
qui ex facto defuncti tenetur an verbi τι ex statuto,vel per electione, qui factum his, .n defuncti non praestat; personalis enim C. eb.l. vh. obligatio non manat ad successorem,hisi. hereditariu ς, etiam ii quis expressὸ pro- i. α 'a
miserit pro se,& successoribus suisti: ta- verbari obli men quoad foedera, aliasque conuentio et t. pro auia nes publicas, quae non nomine proprio, a sed reip., ineuntur, quae aeque repraesen bas. Miatur per succes res, ut pet eos qui sunt '' hodie ς principem omnino ex contractu defuncti teneri dicendum est,&foedera- in L r. col. μtos foedere astrictos manere f.Non itaq. D. de conssit.
