장음표시 사용
241쪽
D. h. vel, si in alium locum intulerit, aut tollat, aut loci pretium solvat. l. 7. i. h. Licetne ergopropria authoritate essedere Non licet sitne decreto publico alioquin enim , qua etadit, injuriarum tenetur. l. 8. i. iactus est dicitum defuneris impensis Vt sumptustineris causa facti recuperari possint petactionem in factum. l. I 2. g. 2. i. h. αuo debet onerare
Cui hoc testator mandavit,4 si is, cui id mandatum est, non exsequatur, excidit emolumento sibi relicto, Vel si acceperit peculi iam , dabitur adversus ipsum de dolo actio , vel extra ordinem compelletur. d. l. I . s. 2. Sin autem defunctus nulli demandaverit, haeredes id ossicii praestare tenentur. d. l. 12 3 Α. datur iam . Obsumptisfuneris Illi, qui negotium defuncti gerens impensas secita d. l. I 2. g. 2.vi ei, qui mandavit d. l. I . . II. Adversm quos daturfuneraria desumptibus ZAdvei sus haeredes, aliosve successbres, ad quos sunerii causa pertinet. . I . . An D. h. sic tamen, ut, si testator aliquem elegerit adiuuerandum , sumptus
praestandos, is recte conveniatur. d. l. 12. . .
α uid petitur actione ZOmnis impensa, quae iacta est , ut lanus ducatur. sine qua funus honeste duci non potuit , sive quid sieerogatum in elationem mortui, vel in locum quia Decetiario locus paratur, quo defunctus condendus est.... . I . . . vel aliter in corpus, licet non funeretur, custodiendum , commendandum , vel in marmor. d. l. I . q. . vel in unguenta, edtipalia, sarcoebagum ιο vel vecturam. Imo in omne quod corporis caula, antequam sepeliatur, consumptum est. d. i. T. Habentne impensaefuneris certam quantitatem Debet Iudex arbitrari pro facultatibus defuncti, ex causa , tempore , bona fide. d. l. I 2. g. s. l. l .
. 6. t. si testator immodicos fieri sumptus justerit, non praecdeservanda et ejus voluntas. d. f. 6. ua
242쪽
PAR SECuNDA. 223 'uaprisilegia habet actio funeraria in c-- cursu aliorum creditorum ZImpensa funeris semper ex haereditate deducitur, quasi ipsius haereditatis aes alienum adeo ut omne creditum praecedat. l. pen. d. h. Etiam causam dotis. I. I 8 I9. D. h. c causam omnem taciti pignoris. d. l. I 4. g. I. Id enim exigit pietatis: ipsius humanitatis ratio. Habentne sumpim in morbum eandem pra rogativam Z
Nequaquam Iure Civili. nec quicquam in contrarium probari potest ex L 3. C. h. quia ibi indicatur, quod legata, impenta funeris,ac in morbum, solvi debeant. quod nihil commune habet cum hoc pii vilegio Verum , cum consuetudine aliter sit receptum, hanc pro Iege sequi oportet habet enim ea justam rationem , ne agri a medicis deserantur. Suntne casm, quibus actio funeraria non habet locum sunt varii. I. Si quis aliam habeat actionem , qua possit suum consequi ut . si familiae erciscundae agere possit. d. r . . ix vel si ex mandato alterius funeraverit, quia habet actionem mandati . . . IA. f. s. 2. Si pietatis causa quis funeraverit, non animo repetendi. Et, cum in dubioIudicis arbitrio relinquatur, oportet funerantem testari quo animo funeret ne postea patiatur ob hoc quaestionem. d. l. I . g. 7. s. Praestat etiam protestari, se pietatis causa facere, ne videatur suspectam adiisse haereditatem. l. 2C. g. I. i. de ac ' vel amit haered. 3. Si in contumeliam defuncti locupletis modicus sit sumptus factus. d. t. q.
αuod est edictum ut nus ducere
Nevis fiat ei, cui sunerandi ius est, quominus Q veret. l. I 2. g. A. D. h. ne per tales controversias cadavera maneant insepulta, contra publicam honestatem latilitatem. d. 43. 29. h.
243쪽
Tit. 8. De mortuo inferendo, sepulchro aedificando.
Muid est in edicto de mortuo inferendo Cautum est ne vis ei fiat , qui mortuum insert ouci altero invito inferrentest. l. I. pr. h. Et vix diaeti aptiori , ut funus duce te liceat nisi dicamus, ibi agi de eo, qui tunus alterius cur.It atque ita ducit hic veto de eo, qui immediate in sepulchrum infert. tiud, si is, νι inferet viaprohibeatu-3Hoc interdicto potest uti nam anserre prohib tur, cui via praecluditur l. I. . I. O . D. h. Paestite aliquando impediri, ne pia sopeliatur Arbitrantur id nonnulli admittendum esse in debitoribus aere alieno gravatisci verum , cum id pugne: cum humanitatis iure, non est admittendum. Nου. so. c. I. U. l. 3. D. de relig. Licet etiam convenerit de corpore poti obitum detinendo cum turpissit conventio Caeterum, foemina praegnans mortua sepeliri non debet antequam partus ei excidatur, ne spes animantasperimatur l. 2. D. h.
PMd est Uictum de sepulchra edi ia
Ne via sat aedificanti suum sepulchrum I. I. . . D. r. sive novum opus moliatur, sive vetus reficiat. d. l. I. I. pen. Prohibet vero di is, qui impedit aiat tiara convehi. d. l. I. I S.
244쪽
redit vocabulum, generaliteracceptum, refertur ad quamcunque causam, ex qua νqui alienam fidem secuti sunt,exigere pos sunt, quod ex conventione debetur i. I. pr. l. 2. . . . b. l. o. II. D. daTerb. Signis. Vnde etiam hic titulus re- Iiquis actionibsis,quae ex obligationibus nascuntur,praemittitur. In specie vero solet applicari mutuo
Contractus realis pr. U.quib. mod re contrab. oblis, quo quantitates ea lege alieti dantur ut non eaedem iaspecie, sed in genere restituantur. d. pr. U. l. 2. pr. 3. I. seqq. D. h. tua sunt substantialia hujus contractus Requiritur: I. Persona habilis ad contrahendum mutuum. 2. Res ad hanc rem idonea. 3. Rei traditio. 4. Traditio eo animo facta, non ut idem, sed tantundem reddatur. Muipossunt mutuo dare IQui rerum sunt domini. d. l. 2. f. . vel speciali voluntate dominorum res administrant. d. g. 4 vel quas sunt domini ut tutores d curatores. l. 26. D. l.4. c. h. l. 226. f. 2. de Verb. Sign. In specie prohibentur Praesides Provinciarum. l. s. sive per se , live per alios. l.
245쪽
Auidstatuendum te pupillis, furiosis pQuod muthio dant, revera mutuum non est sed pet consumptionem propter utilitatem, condictio sive repetitio iis non est deneganda. 42. l. 9. . I S. h.
Idem in minoribus, qui curatorem habent, &prodio is quia alienaretion possunt, recipiendum est Minores autem, curatoribus destituti, recte mutuo dant argial. 3. C. de restis in intUr minor sic tamen, ut hesi restituantur. d. l. 3. id in istic qua alienos nummos credunt' Si alienos nummos alteri quis mutuo dederit, non ante mutuum est, quam consumti fiterint . . I 3. 3. D. h. Ita quoque, si fur alteri animo credendi nummos dederit, nihil facit accipientis , sed conlamtis iis, bona fide nascitur ei condictio. d. l. 3. princ.junctia uid, si tuos dans mutuo, stipulatusfuero mihi reddis rus obligationis mihi quaesivi, nec aliter nummos
petere potes, quam cessis a me tibi actionibus. l. 2. C. h. Verum, si tanquam procurator tuo nomine numer vero tuos nummos, vere erit mutuun Vi non tantum
condictio sed oc , si pignus fuerit datum , hypotheca-xia ipso jure sine celsione tibi dabitur l. 2. c. per JAM person pariterque quoque datur condictio tibi, i nummos meos tuo nomine dedero, veluti tuos, sive ex voluntate, sive absente, vel innorante te cum quotidie credituri pecuniam , ab alio poscamus, ut nostro nomine creditor meus fututo debitori numeret. d. l.
id,simandaser debitori, ut meam pecuniam ib.
mutuo det meo nomine vel inter te, qui ex causa mandati mihi debes, conυenerit, ut, crediti noming, retinea Leritne mutuum
Etsi quidem subtiliter disputando vix id esse verum
videatur tamen singulariter, ob utilitatem, per brevis manus fictionem receptum est id valere non enim convenit nimis religiose apices Iuris qui proponuntur in princ. t. 34. D. Mand. 1ed quod utilius est,
246쪽
PARS TERTIA. x omnesne ex ut possunt illi ustir
omnes, qui contrahere polliint,in specialiter non excipiuntur Excipiuntur autem aliqui in totum aliqui certo modo. In totum filii iam ex SConsulto Macedoniano. l. i. tot. rit. D. ad Stans Macedon. Cum modo , administratores civitatum. Nam qui iis crediderunt , non aliter civitatem ex mutuo sibi obligatam habent, quam si pecunia in ejus rem fiterit versa, quod esse factum probare debent qui agunt l. 27. D. h. arg. Nob. I 2 o. c. s. . . in M. Nisi specialiter hoc fuerit mandatum administratoribus arg. l. I 3. D. in instit ac . vel ordo, qui civitatem repraesentat, loco administratorum nummos acceperit arg. l. 3. D. quod
cujusque universit. Possunt1ie pupilli. similes mutuum accipere Non prohibentur accipere Interim pupilli prodigi. ut Turiosi , nullo modo obligantur , ut si qua locupletiores fuerint facii. . . i. commod. 6. de Verbis. Oblig. l. s. D. de reg. jur Minores vero obligantur quidem . . Io I. D. deverb. oblig. sed laesi restituuntur. l. I. . de minor.
In quibiti rebi consistit mutuum Tantum in iis, quae pondere, numero, mensuraeonstant. l. 2. f. I. D. h. rit.
tuid, sis ecie uerit data, ut ejus vendita pretio
Stricto iure non videtur else mutuum a per fictionem brevis manus: ex scopo aequum eth, ut pco mutuo reputetur l. II. pr. D. . 8. C. h. ua forma muttium celebratur 3 Tantum traditione. l. o. D. h. t. eaque, quae titio
animo, ut tantundem reddatur. Et si nihil dictum sit de reddendo , pro cauto habetur , ut aeque bonum , ac eiusdem generis, in eadem bonitate, qua datum est, solvatur l. 2. D. h. diuid, si convenerit ut pisu vel miniti restitueretur De minori summa valet conventio at si decem dedero, ut undecim restituas amplius quam decem con dici non potest. l. II. g. I. D. h. l. 7. pr. D. de pactis.
Nec potest quod ultra promistum est, peti uti sors. quia non est in sorte nec ut usiua, quia ea ut debea-
247쪽
χ28 ΡΑNDECTARUM tur nominatim si stipulationem deduci debet. l. 3. C. de ur non ut donatio, quia ea nunquam praesumitur. T. D. de donat.junt . l. ad D. de probat. Verum, si hodie pro poena tardae solutionis , vel in compensationem tu cri, quid addatur, contractus valebit: cum moribus in-
tet pacta: stipulationes disterentia non observetur. Si certum petatur Tit. 2. Lib. q. Cod. aeua actio est ex rebuι creditis Personalis, quae dicitur condictio. g. Inst. danction competens ex omni obligatione , quovis modo contracta. Et est vel certi. l. s. i. a. quarem, vel summam certam petimus vel incerti , qua incertum utisci cum factum est in obligatione Myla. Inst. de Herb. Oblig. vel res generaliter eit promissa. l. s. D. de orbis oblig. tua est actis ex matum
Condictio certi ex mutuo, qua actor petit reum condemnari, ut tantum solvat quantum mutuo accepita cum damnis, & eo quod interest. Annon debet in eodem genere fierisolutio Debet non tantum in eooem genere solvi, sed In eadem bonitate: qualitate aliud enim pro alio non solvitur l. 2. . I. D. h. sic nec pecunia pro vino vel viceversa quia est aliud genus nec vinum novum pro veteri, quia est alia qualitas nec id .ex quo alterius conditio fit deterior. l. 3. D. h. quiaeadem bonitas desideratur, reddi lassicit.
α ui uris est in nummis pDebitor non cogitur in eadem specie solveres quia aestimatiosuit crediri, non decies ejusdemgeneru mone tae nisi creditor ex ea re damnum sit passurus. l. 99, T. desolui. tauid,si mutatio moneta in intrinseca vel extrinseca qualitatefueritfuta Si de certa specie nummorum fuerit actum veluti deducatis Hungaricis, d tractu temporis bonitas intrinseca, hoc est, auri sit mutata, debent secundum bonitatem, quae fuit tempore contractus, reddi. l. 3.
ώ, h. iveosin specie tali latvere nequeataquia serie
248쪽
PAns TERTIA. 22snon exstant, praestanda est aestimatio secundum valorem , qui eth tempore solutionis. Sin autem nihil convenerit sed de pretio restituendo sit actum, nihil mutatio essiciet sed ad tempus contractus omnia sunt redigenda. d. l. 3. 4 69. l. de contrah. empl. diuid, si res mutuo data perierit Erit detrimento mutuat artiat. II. C. h. Et si debl torpecuniam mutuam in alterius utilitatem verterit, non protinus liberatur ab hac actiones, licet cedere velit creditori actionem sibi competentem . . I . C. h. Mua ratiogeneralis observanda est si, cum res non praestatur, ad aestimatisne is deveniendum Si quidem convenerit, ut solutio certo die fieret, eius tempolis habenda est ratio. l. a. D. de rejud. Si de loco convenerit , aestimabitur secundum Iretium loci adiecti . l. . D. h. Sin autem dies non sit adjectus , distinguendum est, utrum aestimatio veniat actionis jure
veluti, si ea specialiter promissa sit, vel, si fidejutat aliquid solverit i hoc casu tempus contractus inspicitur.
mand an vero rei aestimatio sit per Iudicem facienda: hoc modo ectari debet tempus mord vellitas conte Iiatae, ii ante moria non sit commissa. d. l. 37 d.T 22. D. h. t. l. 3. f. s. m. de condicὶ triticiar. l. 8. . pen.T ..de condi t. l. 3. . si venditorem de aetion e t. an denique aestimatio sit facienda per juramentum in litem in hoc casu, in bonae fidei judiciis tempus condemnationis, in stricti juris, litis conteitationis attenditur. 3. f. to D commod nisi res peti a ante dolo vel culpares sitia dicta deterior tunc enim: id ternpus spectatur arrod re, de conare t. tritic. isci uare aliter in juramento in litem suam aliis casibus, disponitur Quia post sententiam demum aramentum causam.
tauomodo hoc accipiendum est , quia tempus mora
spectandumsit pVt ab eo tempore praestetur rei maxima aestimatio,inquam omnis utilitas venit: non quae haberi possit per negotiataoneri sed quae revera circa ipsam rem consistit.
249쪽
Quibus, ct contra quos datur actio ex mutuo pDatur iis, qui mutuo dederunt, S haeredibus eorum
pro portionibus haereditariis: , si plures dederint, non linguli in solidum , sed pro suis portionibus agent. l. 9.c. h. advertus eos, qui mutuum acceperunt , vel eorum haeredes proportionibus haereditariis. l. I. c. h. l.8.6. I. D. de condici furt.
De Suffragio Tit. 3. Lib. . Cod. Siquid nomine suffragii apud Principem obtinendi aulico sit promissum, esne hoc praestandum
Etsi quidem ambitus non sit permissus, tamen quod aulico ad remunerationem c laboris praemium promissum est, quasi mutuo datum solvi debet. l. un. C. h. sve res mobilis, sive immobilis sit promissari modo in te immobili adhibita sit scriptura. d. I. M.
De non numerata pecunia it. 3O. Lib. . C. De literarum obligationibus Tit. 22. Lib. 3. Inst. I uid,si quo in chirog raphosit profes se pecuniam
accepisse, suam non accepit Specialiter hac de re constitutum est , ut, qui spe fir-turae numerationis cautionem emiserit, qua se pecuniam accepisse, debere ex mutuo fatetur, quae tamen non est numerata , intra biennium non obstante tali consessione possit vel condicere suam sungraphaim. c. h. vel, si conveniatur, opponere exceptionem non numeratae pecuniae quae habet hanc praerogativam, ut, si creditor probare non possit se numerastes debitor absolvi debeat per solam suam negationem ror. rit. Inst. l . l. 3. c. h.t. junct. Lio I . c. eod. Quod beneficium indultum est debitoribus, quia saepe ex nimia facilitate
cautionem emittunt, antequam pecunia sit numerata. uide sis debitor renunciaverit huic exceptioni
Id ei non oberit, modo probe , Notarium, qui instrumentum scripsit, magis ex consuetudines, quam
250쪽
PAR TERTIA certa Intentione illam objectile arg. l. pen cod. h. E uid,si in instrumentosat menti jur arandi pNilli oberit quia juramentum sequitur naturam contractus, cui adjunctum est. l. . C. h. modo juramentum cum emphasi ad renunciandum vel praeciχ solvendum non sit adjectum tunc enim inessicax esse
non debet arg. l. 77. f. 23. D. de legat. . Estne hoc tantum in mutuo erum Id videtur l. s. 6. II. I 3. 4. Numeratae enim pecuniae nomen ad mutuum tantum refertur. Et quidem, si
ex prior aliqua causa debitum quid narretur, excepti
haec non habet locum l. I s. c. h. Competitne hac excepti etiam haeredi pHaeredi quoque datur ita tamen , ut residuum temporis, quod restabat defuncto, lysi indulgeatur L S.C.hia Quod, in fidejutare recipiendum. l. I 2. c. h.
Scintne casm, quibu hac excepti cessat pEnumerantur in . I . . I. 2. C. h. I. In instrumento depositionis pecuniae. 2. In securitatibus tribuistorum . . In apochis post confectionem dotalium instrumentorum A. Si reus partem sortis vel usurarum Riverit.
diuamdiu quis potest consistere adversus apocham quam
debitorisuo de solutionefacta tradidit 'Tantum ad odies. d. l. I . . . quia non tam facile creditor apocham dat spe futurae solutionis , quam
tauid Iuru post biennium 'Haec exceptio non habebit locum l. 8. Io C. tit Inst. . , h. Nisi de dolo conqueratur l. s. g. f. D. de excepi. dOLT 'rivens casus probetur, quo impossibile fuerit, ut pecusetaniam accepiste potuerit. m. l. I 3. c. b. vel denique, nisi ipsum chirographum neget. Imo non licet debitori post biennium actori deserre juramentum. d. l. I 4. g. . a uod est igitur fundamentum obligationis litterarum piauoniam Iudex, ignorans quia actum sit,itiesumit numerationem factam ob confessionem instrumento comprehensam, lapsum temporis ac negligentiam debitoris arg. l. m. D. de Perb oblig. LI . c. de contrah,