장음표시 사용
361쪽
sanensis. Postea, quam eorum attigit summarn, qvie de Accensis com mentatus est Salmasius, cumque modo firmavit, modo castigavit, nec minori cura de nominibus novorum civium, & collegio concordiae, egit; Victimariorum collegium,antehac ignotum, extitisse ostendit, non illorum, quos Victimarios negotiatores appellet Plinius, sed eo rum, qui in sacrificiis Imperatori ipsi, Sacerdotibus, Magistratibus,&Senatui praesto essent. Quaestionem hinc de Dea Feronia, quam Servius cum eoque Sponiuscipiam Iunonem virginem, cum aliis Iac. Oiselius Deam Florum, ab Iunone diversam,putat, ipseque Reinesius a Iunone ,Fabretto quamlibet invito,distinguit,in medio tantisper relinquit quidem, sed aliam, longe graviorem controversiam indidem elicit de Fano, cujus meminit Dionys. Halica malleus, Deae Feroniae, eamque ita disceptat, ut contra pervulgatam eruditorum opinionem. evincat, fanum hoc non esse illud sub Soracte monte extra Latinorum dc Sabinorum fines, sed in Saianorum agro situm, a priorique diversum. Feroniam denique cum Iunone paria facere, auctoritate Servii , & inferius Livii, concludit. Nec vero displicere lectori queunt, quae de templo Felicitatis tradit, id quod ab Lucullo constitutum fuisse docet, reprehentis Donato, qui dixerat a Sylla extructum , d
Nardino, qui unum tantii Deae hujus templum Romae fuisse statuerat Nilla facimus, quae in aliis commemorari possent de Osiride &Seraphde,quae nomina ei unum idemque Numen signant is de Vostio patre, quod Corn.Balbum Gaditanum,uocet Mitylenaeum,& historicorum numero adscribat, correpto ', Sponio item, qui Fastos Panvinia nos cum Capitolinis confundat, Lipsio& Al. ab AleTandro notatis , quorum posteriori negat, Sacerdotium Regis sacrorum, & Maximi Curionis, idem fuisse. Capite septimo miratur antiquarum notas Fi. glinarum in spatiis tanti voluminis leviter perstrinxis te Gruterum, easdemque vix summo tetigillia digito Sertorium Ursatum in Patavi
nis Inscriptionibus,&Smetium,Neomagensium Antiquitatum aucto rem ; quas tamen constet Fallis emendandis temporibus, quibus extructa sint aedificia, dignoscendis, singularibus locis, quorum notitia deerat,cognoscendis, aliisque rebus, singulare afferre adjumentum. Cujus quidem laboris, quem integrum sibi relictum esse pronunciat, initio Figlinas ordine secundum elementa instructo disponit, eademque postea serie nonum. Consulum, quorum quidem in Figlinis extat
362쪽
memori percenset. Hic ubi inscitiam Ligorii fraudesque cum No. risio coarguit, contendit adversus Lucam Paetum,pondera,quibus nostra utamur tempestate antiquis majora non esse. Ac primo ubi tam de Romanis, quam de Graecis disseruit ponderibus, colligit demum, unciam nostrorum temporum Romanam antiqua leviorem quidem esse, sed Graeca graviorem. Addit, Herculem custodem ponderum, ob justitiae & aequalitatis laudem non a Romanis magis, quamEtruscis, habitum fuisse. Longum foret, enumerare, quae disputantur de orbiculis osseis, iisque missilibus,numismatum instar utrinque inscriptis; de pitulis ex fossili crystallo; dc post Io. Macarium, ejusque enarato. rem lo. Chilletium , de amuletis, sive, quos vocant Arabes, de lapillis Talismanis, quos quadam signatos inscriptione ipse possidet,omnesq; fere ad Mithram ac Solem refert. Capite octavo inscriptionumChristianarum spici legium post Aringlium affert, easdemque non alio quam alphabetico ordine distinguit. Hic nominis contemptum laudat in
Christianis veteribus, quorum nomina loculis religiosorum locorum rarius adscripta sint; quum christi contra nomen, omni veneratione dignum,notis quibusdam crebrius designetur, ad mortuorum
velut professionem fidei in ipsa calce,qua occluduntur tumuli,incisum. Cujus generis tesseras, Christianae pietatis professione insignitas, qui desideret, eum ad Aringlium delegat, ejusque eruditam e Sanctis Patribus earundem explanationem laudati Inscriptione inde, cui falx cum palma ferro insculpta est, vasculumque adjechim, prolata, cultrum illum, contendit, seu falcem, a latere positam, cum palmaeramusculo in ea insculpto, facere indicium martyrii, per vasculum itidem appictum, in quo asservatus sit sanguis, significati; sicut hodieq;
vitreae consimiles ampullae, sanguinea&purpurea obductis crusta, in sacris caemeteriis juxta SS. Martyrum loculos, qua recumbunt capita, creberrime reperiantur, nec dubiuyn sanguinis, pro Servatoris gloria profusi, argumentum prodant. Rubedinem enim, qua ampullae tinctae stat, non a colore terrae, per quam humor pluvius percolatur, sed revera a sanguine contractam esse, rationibus probat, testimonio
etiam Illustris ibiti ii nostri adducto. Nec porro sine laude antiquae religionis, qua homines Christo conjunisti, a profanorum vanitates ejungi consueverunt, illud pariter in suis observat inscriptionibus, christianos cruce recta, literaru α dc ω comitatu stipata, suos signasse
363쪽
cippc . Ad illam venimus inscriptionem, cujus sigias illas D. M. D. Mabinonium submonet Fabretius, DEO potius MAGNO, quam DIS
MAN BUS,exponi debere.Quae quidem altera duarum est inscriptio num,quae Mabillonio e Fabrettianis perplacuerunt;quamvis hoc loco ab abhionio modeste dissentiatFabretius,negetq;,reliquiis profani ritus locum hic relinquendum esse;uti porro adversiis eundem compro' bat, ' item vindemiamq; inter praecipua Christianorum monumentorum rnamenta fuisse. Fasiis porro,coronam,pyram ardente, & palmas . lapidibus incisas,Martyrium supplicio ignis finitum testari pos se ion jpernendum Clementis Alexandrini locum gemmarum antiquarum inscriptionumque fide firmat atq; illustrat,quo veteres Christiani aut columbam, aut piscem, aut navim, aut lyram , aut ancho ram,in signatoriis suis expressisse annulis dicuntur. Ac secundum Mo nogrammata, in Christianorum tumulis conspicienda, quae sagacius exponuntur, digna lectu est,tam 'inscriptio illa XCVI,qua memoriae
VLPIAE FELICITATIS, XIII annorum, & VII mensium uxoris,
consuluit maritus, quam erudita annotatio moris Romani, quo, eXPlutarchi inscriptionumque auctoritate, puellae duodecim, aut pauciorum etiam annorum,nuptui collocabantur; id quod multo fiebat ali ter apud Spartanos. Iam inscriptiones Graecas, quarum pauciores afferuntur, si perlustremus, inter has eminere videbitur inscriptio Eutropi, quem Martyrem fuisse, opinatur CL. Fabretius, quod vasculum sanguine, pro Servatoris honore profuso, repletum, sinistra manu sustineat, orantisque more passis ambabus adstet. Mittimus, quae explicantur, scribendi compendia, inscriptiones item Latino-
Graecas, non tam a Graecis, quam ab amantibus Graecorum, profectas ; nec minus illam, in qua literas Graecorum recentium minu
sculas primas in lapidibus observavit Fabretius. Quae vero de ima ginibus vitreis ex Philippo Bonarroto,sigillatimque Petri & Pauli,ubi Petrum loco superiori semper collocari contendit,adducuntur, ea quidem studio letiorum judicioque relinquimus. Capite nono no minum gentilitiorum, quorum Gruterus non meminit, quaeque alii inscriptionum conquisitores aut non habent, aut indiligentius tractant, indicem contexit, & secundum elementorum seriem ordi-n-t, crςditque adco fore, ut, si extremum subtexuerit caput, haec demum,
364쪽
MENSIS AUGUSTI A. M DC XC X. ; '
mum, quae accessionum loco habeat,praecipuum opus utilitate vincant. Reinesio autem vitio vertit negligentiam, qua gentes diversis sepe misceat ac confundat. Tacemus de lamina, apud Canusium reperta, editaque a Nicolao Bon, memorabili quidem, quod, praeter
cetera, integrum Decurionum sive Centumvirorum numerum implet, Patronis Praetextatisque separatis, quos in extremo recenset.
Neque hujus est instituti persequi, quae de Dendrophoris,de aliisq; de
cerpi rebus possent. Caput denique decimum Illustris Fabretius cu mutat inscriptionibus varii argumenti,quae vel superfuerunt,uel adhiberi quidem supra potuissent,sed,confecto jam negotio, cognitae demmum sunt aut acquisitae; idque nullo ordino,succinctisq; ad eas notis adjunctis. Nos, ne nihil memoriae mandasse videamur, in transcursu monemus .ostendi adversusIac. Gothosredum,acutissimum cetera Codicis Theodosiani enarratorem idque ope inscriptionum,frumentum aeneum sive aenum ad civitatem Carthaginiensem non spectasse,sed asservatum Romae distributumq; fuisse.Iustam porro naturalemq; Caracallae matrem,non, id quod multis visum est, novercam, fuisse Iuliam Domnam ; idque non inscriptionibus minus,quam Oppiani & Dionis aucturitate probari. Nec minorem inde controversiam, quae multorum industriam fatigarit, Iuliam ne uxoris loco habuerit Caracalla, in eam decidi sententiam, ut, comprobata Tristant defensione, tanti criminis infamia liberetur Caracalla, quum nullae inscriptiones sustragentur. Ac judicare adeo CL. Fabretium, Spartianum, qui tur pitudinis hujus notam Caracallae memoriae primus inusserit, multos fefellisse auctoritate sua; deceptum vero ipsummet ex male intellecto
Herodiano, qui scripserat, Alexandrinam plebem Iuliam hanc per jocum Iocastam vocavisse. Id enim Spartianum ita interpretatuna, ac si Iuliae incestae cum filio a nuptiae vulgo essent exprobratae, de quibus tamen & Herodianus & Dio ne meminerint quidem. Comparationem vero Iuliae cum Iocasta potius ad mutuum inter utriusque filios odium, parricidium ferro venenoque intentatum , fratricidiumia, aliaque Augustae domus mala , trahendam. Cetera dimittimus, quae dici possent de instauratione marmoris omnium B arberinorum eruditissimi, quod inscribitur Lex Collegii aesculapii & Hygiae , vel dς iis, quae disputantur contra Minucium Felicem, Lactan Σx 3 tium
365쪽
tiumque,quo Fl orae honestas cum Ourelio defendatur,vel de situ Laurenti ni Pliniani, itaque ex illius summa epistolae, qua Laur. Panciatici rogatu perscripta, Holstentum praecipue Noster coarguit ,1 vel de aliis demum rebus, quae tantundem jucunditatis, quantum utilitatis, cleganti antiquitatisque cupido lectori pollicentur. Atque haec quidem, multoque his plura, nec minora, nam nobis pro instituti notiri ratione non nisi paucissima licuit attingere ubi perdocuit CL.Fabretius, operi subjunxit Emendationes quasdam Gruterianas, usui, quemadmodum ratus est, futuras novae Thesauri hujus recogniti editioni,qua& ipse accepit a Bassileensibus parari, & nos pariter cum omnibus, qui
Thesauri hujus opes, ex omni antiquitatis memoria cumulatas admi-xantur, bonis ominibus votis'; prosequimur, quo tanti conatus operis prospere cedant, ad optatumque tandem exitum provehantur.
TRACTATUS DE ASTHMATE. AIITORE IOHANNE
Londini, apud Richardum mi in , idy8. in 8. play iLC Um Experientissimus Autor ipse periodico Asthmate triginta sere
annos multum laborasset, nullumque e remediorum a Recentiori bus prae scriptorum usu, sensibile autem ex iis, quae Veteres laudarunt, percepisset levamen, in praesenti de Asthmate tractatu, in Actis a nobis jamdum indigitato, quando Nostri opusculum de praeternaturali humorum animalium statu A. I 697. p. ICH recenseremus, tanto exactius diuturni hujus affectus cum J heoriam,tum Praxin, e Veterum praeci pue monumentis explanare, novisque observationibus corroborare voluit,quo magis & Medicorum alii, ad integram eorum morborum chronicorum, quibus ipsim et forsan detinentur , accuratius consi gnandam historiam incitarentur. Nempe ut de symptomatibus ante omnia constaret,quae Asthmatis flatulenti, vulgo humidi,paro si s& praecedere,& concomitari soleant, ac quo anni tempore quamque saepe hi ingruant, ventriculus plerumque a meridie secunda vel tertia ab ingestis cibis hora notabiliter primum inflari, mox stib noctem sati suis aliqualiter est ervescere, corpusque leniter incalescere ac spiritus
366쪽
rarescere, cum levi cephalalgia, multa somnolentia , lassitudine artis. um, pectoris gravitate, tussi convulsiva, multa urinae pallidae excretione&C. annotantur, usque dum circa secundam vel tertiam horam nocturnam, sensibilius paroxysmo affigente, atque respiratione dissi culter admodum cum steriore procedente, aeger lectum, in quo non minus ac in febris paroxysmo perquam incalescat,& cum pulsu frequenti, inaequali tamen,ad sudorem propendeat,cogatur relinquere, ac in sella erectus sedere. Frequenter tunc alvus deponitur, & propter circulum sanguinis impeditum, pulsus in lentum atque intermittentem mutatur, extrema frigent, facies subinde nigricat, interdum pallet vel livet, oculi trepidant & lacrymas involuntarias stillant, labia sugentis speciem prae se ferunt,& musculi totius corporis multum subsident, artusque ad motum languent, bilis aliquando evomitur viridis vel flava, urina autem tinctior & sedimentum deponens in fine redditur paroxysmi. Qui brevior si habeatur, a diaetae errore vel inclementia aeris adinstar ephemerae resultans,ac post duas vel tres horas iterum cessans, sputatorius dici meretur, quia flatus solummodo ac sputum cum pulsu frequenti ac dispositione ad sudorem socientur, praeter somnolentiam vero nulla ventriculi angustia, nec urina pallida prae grediatur. Si longius autem ad duos, tres quatuorve die, protrahatur paroxysmus, primis diebu, nihil vel parum screatu rejicitur phi malis ertia vero vel quarta die tussi expectoratur mucus magis digestus minusque viscidus,coloris albicantis ac saporis dulcis,interdum
putridi, salsi vel acidi, saepe sanguine nigri cante interstinctus E dia rio,in quod singulos paroxysmos Asthmatis proprii,occasione demum febris intermittentis facti periodici, Autor septem per annos assidue retulit, sedecim paroxysmi hyberni, aestivi autem iique graviores vi
ginti, omniumque gravissimus mense Augusti, enumerantur, circa Lunae phases plerumq; contingentes, ac citius vel tardius repetentes, quo breviores vel longiores iidem anticiparint; paroxy smo inopinato insignis semper in tempestate mutationis insecuturae praebente indicium. Neque evacuantia tamen,neque pectoralia& cephalica calida in paroxysmis antevertendis quicquam profuisse, pluribus ante innuitur, quam Asthmatis hysterici,nobili foeminae viginti annos mo Iesti, pro hujus simul cum Asthmate flatu lento ostendenda convenientia, describatur historia. Hacce nihilominus inpraesentinoglecta,
367쪽
humorum potius &spirituum animalium praeternaturalem porro at tendamus statum, periodico asthmati cum tot pathematis producendo commodum; in quantum asthma sublimis, tarda, rara & labo. .riosa perhibetur respiratio, ab inflatione membranarum pulmonum, bronchia, vesculas pulmonales & vasa sanguifera comprimente, immediate oriunda, dum spiritus animales flatulenti occasione vel externorum accidentium,vel periodicae febrilis effervescentiae sanguinis rarefiunt & per cerebri glandulas propelluntur. Humores videli cet inter,chylus potissimum accusatur, fermentationis descientis vel imminutae culpa in ventriculo flatulentus& viscidus progenitus, ga
stricam pariter lympham crudam, viscidam & flatulentam stippeditans, ac ventriculi inflationem tam in asthmate sputatorio, quam in hysterico procreans. Sicut namq; naturalis per fermentationis moduchy lificatio a Recentiorum nonnullorum dubiis vindicatur,ita & suc. cus nutritius flatu lentus tanquam fermentum consideratur , quod commixtum sanguini hunc ad effervescendum pronum exagitet,lentamque febrim althmaticam concitet, ab ephemera parum discrepantem, quod eaedem cause evidentes, quae in corpore sano ephemeram gignunt, v. g. caloris vel frigoris excessus, nimia corporis mentisve commotio &c. in cacochymico asthmaticam pariant febrim, multae defluxionis seri in partibus variis, praesertim urinae pallidae in renibus ac lymphae flatu lentae in ventriculo, intestinis, pulmonibus ac cerebro, causam proximam. Spiritus autem animales, comparati cum vegetabilium spiritibus inflammabilibus, quorum particulae oleo sae, acidae ac aereae bullulis aqueis inclusae, itidem taxantur flatu lenti & v hiculo mucilaginoso irretiti, occasione magnae rarefactionis facile in nervis subsistentes horum que piae umonicos dc intercostales, veluti ex morbo antecedaneo debilitatos, inflantes,per consequens diversarum partium membranas contrahentes rigidasque essicientes. A bronchiis quippe inflatis sterior sive sonitus in exspiratione , a vesiculis autem pulmonum angustatis, susscientem aeris ingressiim debitum que di aphragmatis descensium impedientibus, ipsisque di aphragmatis & aliorum pectoris musculorum membranis contractis, thoracem haud iussicienter distendentibus, tarditas inspirationis & exspirationis deducitur; quemadmodum respirationis raritas pulsui impedito, cephalalgia vero & hebetudo membranarum capitis rigiditati, & flatu -lcntia
368쪽
MENSIS AUGUSTI A. MDC XC . 33 3
lentia primarum viarum,membranarum simul ventriculi ac intestin
.rum constrictioni, adscribitur. E quibus quamvis haud dissiculter
intelligatur, quomodo e remotarum sive evidentium causarum cense, cum sex res non naturales Medicis denominatae, tum varia morborum genera ad asthma producendum concurrant, lubet tamen e re bus non naturalibus aerem, in corpus animale eadem ratione ac in barometrum agentem, specialius adhuc perpendere,hinc catalogum morborum attexere, quos alisma tanquam symptoma comitari seleat
vel insequi. Etenim quilibet aeris status, in quo Mercurius baro metri ob aeris elasticitatem ac pressiuam a particulis aqueis infractis locum inseriorem petit, noxius declaratur asthmaticis, quod horum tunc spiritus magis elastici non aeque ac a graviori aere sicco coerciti se ipsos expandant, neryosque pneumonicos ac membranas inflent squalis effectus non minus contingat, ubi iidem spiritus vel ab aer caliciori nimium rarefiant, vel a fumis etiam inspiratis aut odoribus quibuscunque irritentur. Atque hic mentione odorum facta, qui pariter atq; sapores ab olei, acidi errae & aquae commixtione resultent, magnamq; cum spiritibus animalibus assinitatem colant, in gen re odores non tam in gratos & ingratos, quam in ςalidos & frigidos ita dispescendi censentur, ut calidi, vel acres, vel aromatici, vel foetidi, spiritus expandere, frigidi autem, vel crudi, vel acidi, vel narcotici , spirituum calorem, motum & expansionem compescere asse rantur. Sed e morbis, asthmate veluti symptomate stipatis, haemorrhoidum mensiumque suppressio, plethora, cordis & pulmonum polypus, catarrhus suffocativus,peripneumonia, pulmonum calculi,pi'
ca aliaeque cachexiae, catarrhi diuturni,magnum in pulmonibus tuber. culum,scabies retropulsa & ulcera exsiccata, febres ac variolae, vomica pulmonum, horumque compressio quaelibet externa, tumores viscerum, apopleZia, podagra, passio hysterica, malum hypochondri,
cum & scorbutus prolixe numerantur. Tandem,quo asthmatis meis dela rite ac feliciter absolvatur, in paroxysmo,pro curationis scopo, quantitas chyli flatulenti nunc clysinate, nunc mitiori emetico evacuanda, constrictio bronchiorum & vasorum sanguiserorum venae sectione allevianda, spirituum rarefactio liquoribus frigefacientibus condensanda, motus spirituum ad artus vesicatoriis revocandus, ac
membranarum ventriculi & pulmonum inflatio blandis optatis suffla-
369쪽
minanda suadetur, remedii loco haud castoreo, succino,asa foetida, selibus volatilibus ,& sul phureis, verum aqueis, acidis, acido salsis de
carminativis per acida temperatis commendatis. Extra paroxysmum autem,hujus arcendi gratia, uti cacochymia flatulenta&viscidatam evacuantibus omnis generis imminuenda, quam diluentibus ac digestivis amaris, salso - acidis &chalybeatis sive vitriolicis corrigenda, effervescentia humorum & rarefactio spirituum praecavenda,&glandularum pulmonalium, s adfuerit, obstructio removenda, glandulae autem cerebri constringendae & roborandae praecipiuntur :ita e medicamentis febrifugis,quibus humorum & spirituum turgescentia praecaveatur , tum cortex Peruvianus, tum alia, cumprimis acida, in certas classes solicite digesta, extolluntur, omniumque remediorum andiasthmaticorum optima,quae sine calore incidunt, e magna observatio num caterva suse adstruuntur.
DOMINI MARCHIONIS HOSPITALII FACILIS ET E EG
ua Methodus inpeniendi Solidi Rotundi, in quod, fecundum axe motum,minor fiat a reside fluido resissentia, quam in quod iit aliud ejusdem Longitudinista Latitudinis.
IDOno misit ad me nuper D. Tatio librum ab ipso de murorum
inclinatione fructiferas ad arbores sustinendas benigniorique Soli ostendendas aptissima, Londini recens editum, ad calcem cujus reperi solution em Problematis, de Sol o νotundo in quod minima mi r flentia. Hujus autem Solidi assectionem jamjam unam notaverat Doctissimus Neutoniis pag. 3r7 exquisiti Libri sui,de Philosophiae natum ratis principiis Mathematicis, cujus inveniendae artificium cum illic colatum sit, nil ex ea lucis sperandum esse Clarissimus Fatis existimat. Ut ut sit,alia,quam hic detexit,ejusdem Curvae proprietas, viam eum a Neutoniana diversam iniviste liquido monstrat. Atque hine id consilii mentem subiit,ut hanc sagacillimi Neutonii viam exquirerem, nec spe ut reor) vana, cum eandem quam ille, fuerim assecutus affectionem Curvae quaesitae. Perfacilis autem Methodi,qua usus si in , eo lubentius copiam facio, quod ea solvendis aliis quam plui