장음표시 사용
271쪽
Octauis soluitur societas actione sempta vel mutata, ut si P mihi debes actione pro soc. ab alio stipulor nouandi animo, vel coiitra alium litem contestor nouandi animo,ut tu libereris: renunciatum enim videtur societati . prosoc Iverum. g.L OLactimis. Et per hanc renunciationem puto posse fieri per me tantum,vel per speciale, qui habct liberam, alia autem simplex renunciatio,quia non extingui factio prima, fieri potest pec me, & per procuratore generalem forte,etsi non habeat liberam, nisi dom. prohibuerit eu renunciare. Econtrario procuratori secu renunciari no po-tcst,ut liberetur renuncians,nisi ratam lia. beat renunciationem is, cuius procurat O
Non b,soluitur societas manu militioneso j, q:ii ei a l eruus, vcl alienatione Cius, S: si in ea dum mutato statutopcrmanse
Nunquid lucra facta renunciatione sint communicanda, si ipsa renunciatio ad notitiam soch absentis
V AE R o; ubi absenti societas renun- Qciatur, an requa ad eius perueniat no titiam, an quaesita communi centur Dic quod quicquid rc nuncians societati antequam in notitia soc9 perueniat, quaerit. incomtinionem venit, lod damnu sit ipsius solius. Et econ tra quod absens qrit,si bi acquirit,& damnum commune intelligitur. l. sed octus qui aberauit. sec. Et ratio secun Bar. quale quicquid absens
trit, sibi acquirat, bc non sen Catur comu
nicare,c st quia absens gessi negocium nomine societatis, quae iam finita est, quant si ad ipsum renunciaiem, merito ei lucrum factum p absentem non dcbet communicari. Sed si absens hoc sciret,& negocium nomine c5igereret, licet illud lucrum peractionem pro sec. non tenere communicare,quia societas no est finita per actione:
tamen negociorum gestorum re necco ratum habente,qui renunciauit prosoc. l. vim conductionibus .de πισο. gest. LIi negocia. secundum eum, quod est mcnti tenendum.
Et ex his patet, quod si sunt plures fratres, vel patruus & nepotes socij, ves quinque socij.8c unus emit clam possession e , dc clandestina,&dolosa emptio non debet patrocinari,quia no potuit clam,& altero ignorante societatem diuidere, sed debuit re nunciare,ita quod perueniret ad notitiam socis acti. e. s. renuncuire. rosc.scundum Balaem lsipatru-.in pris. Ccommania utram que tuae B M. tamen videtur Ioqui de sociis olum bonorum, ut patet ex praecedentib. dum dicit inrisc. Hippatrem. ibi: nisi patruus & nepotes essent soch omnium bonorum Nam tunc duberent communica. re,vide plene in I. parte princ. in I. q. Plaedicta et latii faciunt ad uatrem, vel alium socium,qui donec stat in comunione CLmaltero fratre, vel alio socio,eum decipit secretc pro se tantum negociando,quod cogatur lucrum communicare, & damnum
sibi imputare, quia iste secrete pro senegociando videtur tacite renunciare. ιιIas.
I prosoc. se in aes sabsentiter Bal. & ignoi a te altero fratre,vel alio socio,ideo malignitas renunciantis sibi soli nocci, τι d. g tabsenti. Ccunae Balae ibi. quod tene menti, quia est casus optimus. Et VAESTIO II. . N
An lucru mortuo secio per alterum acquisitum sit diuidendum i
R o; post mortem socij secius,vel cheres socia aliquod lucrum lacit,an id
communicale debeate Respode O. aut expresso vel iacito consensu inter socium rc- manentem, & heredem praemortui, ini aest societas , quod de nouo coicias u pc sti agelliarunt communicari debet. istinesi L. .s osc. Si vcro non cst contracta nouo c ossensu societas, tunc aut lucrum habitum post mortem socij est ex re societatis, Ut fluetur &mercedes vecturae, equorum corium,& pretium rerum venditarum,& tale lucrum communicandum est Irosc.Lamone g. morae. est veruo. g. in heredem. o ZLMyione.*sincertam. ubi calus. Aut ex. tra rem, ut quia pretium rerum venditarum conuertit socius,vel heres soci),in ali quam negociationem, & lucratus est, &hoc non est contribuendumque de αλι. tu.
Iocium qui in eo. f. peis moriem. usi casinoecundum Iacob. de t re.m dict. S.
272쪽
AE ST IO III. Heres an teneatur inhaerere secietaticum defuncto contractae tin AERO; an heres soch negocia socieratis cum defuncto contractae gerere teneaturi'Respondeo, noua non debet inchoare, sed incepta per defunctum eius heres tenetur explicare. t heres secis .pro sic. orper Gog.m L nemo.=.ω.tit. AVAESTIO In
stante statuto, quod stia dotata nihil possit petere de bonis paternis ex
tantibus fratribus, quaeritur numi
stud habeat locum in filia monasterium ingressa, quando pater loco
cicemosynae posuit centum super altari
Filia momalis, cuim e se pater posuit centumsuper aliari,dicisur dorata, ita ut iux-iasti tum posit exesudi per fratres ahccessione paterna. Matutum dissonens de dote procedit, iam in matrimonio diri a , quam carnali. con
Continentesplus Deoplacem, quam coniugati. Pecunia posita in altari θω eleemosynamo. nasterio acquiritur.
QVAERO; duo fratres inditiisam hereditatem possidebant. Isti fratres habebant unam sororem monialem, cui pater tempore, quo ista filia transiuit in monasterium,loco eleemosynae pro dicta filia super altari posuit centum flor. Modo isti fratres volunt venire ad diuisionem, d scit monialis, tertia pars tangit me pro monasterio, in quo ego sum proscis.ι, illae riturandicta tertia pars debeatur huic filiae dc bonis patris,considerato statuto, quod communiter est per Italiam disponens, ψ filia dotata nihil possit habere vel petere in bonis patris, scd debeat esse sua dote
contenta. Et dubietas est in hoc, an praedicta monialis censeatur dotata ex illa pecunia, quae fuit posita in altari Tt primo' videtur dicendum , quod filia censeatur dotata,considerato communi usu loquendi
ubi illa pecunia appellatur dos filiae ingredien iis, & communis usus loquendi inspicitur. de supellecI. L leg. Labeo. adeo quod illa pecunia computatur in legitima filiae
o c. testam. Ex quibus concluditur, quia illa pecunia censeatur dos pro spirituali matrimonio, quod an sit verum, infra patebit.
Sed i tunc insurgit dubium, an Verba statuti loquentis de muliere dotata intelligantur, siue sit dotata pro matrimonio carnali, siue spirituali ZConstat enim,qubdmulier, quae profitetur, contrahit matri. monium spirituale. Nam per professo-nc spiritualitor Christo nubit, & immortali sponso se coniungit. ar. q. I. c. qua Chri ID. - in c. quod autem. Appcllatione igitur matrimonid intelligimus non soldm de
matrimonio carnati s lui. mair. D. scdetiam do spirituali, imo fortius de spirituali tanquam de digniori, in quo maior vorsatur salus animae. ar. q. I. nuptiarum bonum. lLicet ' cnim virgines, & continentes,& 3 etiam coniugati per fidem rectam & ope trationem bonam placentes Deo ad aetcrnam mereantur beatitudinem prouem: e. de βιm.Din.c. sirmiser.in . tamen comi Eicies plus Deo placent,quam coiugati,quia non expedit homini ad regna coelorum
dos illa, quae datur pro matrimonio spirituali: ergo verbum dotata refertur ad dorem, quae pro utroq; ex illis matrimoniis datur, siue pro carnali, sue pro spiritualmatrimonio. Nam indefinite &generaliter statutum de nupta loquitur, Δ de matrimonio,ad quod rcfertur dos, di id ed v. troq; casu dos, & utrunque matrimonium
includitur. HAELI. c. vi circa. cum Vtrunqse habcat, ut aeque principale. Nec ratio suadeat unum matrimonium includi magis, quam alterum. Ergo utrum includitur. desidems eneraliter. In icontrarium facit,qubd verba statu, tiloquontis de dotata, intelligatur de do lata rejectu matrimoni j carnalis,non autem respectu matrimonu spiritualis. Nam ideo statutum excludit dotatam ab hereditate patris propter dotem,quae remanet apud filiam, & cessetur patrimonium filiae,
273쪽
tium Vmonasterio quaeritur.ῶν- - -- iam 'sta nec remanet, nec quqrirur, nec quaeri poterit star, elim sit prose dper quam professione abdicauit a se proprium, ne possit habere proprium.
-υ.c.c.m admonasteriam. Nec talis pecu nia,quae per illam oblationem quaesta est monasterio ,restitueretur illimoniali,si ad aliud monasterium se transferret.ay.qu . r. cap. si quis rapueris. in Auriant. de mora.g. si ver. relinquens.' I casus de trileg. cap.cumo . o. a. de quo plene in cap. quod a te. de eis. coniuga. Item illa pecunia oblata in altari loco eleemosynet, non est dos illius matrimoniuspiritualis, nec potest esse dos illius matri. moni j, quoniam pro tali matrimonio spirituali consequendo nulla dos potest assignari. Et si ex pacto assignarce criymonia.de o. emans .Vbi aure ni splicite,&sine ulla conditione, sed pura in Lentione aliquid datur, non est hoc pi obibitum. deonis.c. veniens. Orc. tua nos. ore. An ornq L. e. ρωψ. Non enim censeri debet vi dos matrimonij spiritualis,cum non possit d ri pro matrimonio spirituali consequeu, do, τι διχ. cap. nansis scap. . sec.'-niens. Me praesumitur dari pro matrimonio spirituali consequendo,quia non praesumitur, qu bd quis velit delinquere, necesse suae salutis immemor. de praesum . e. literas. r. quast. I. c. animus. nec eligere viam ad impugnandum sua iudicia.d. de mil1 resa-. Ismiles. nec illa pecunia computabitur in legitimam filiae, cum illa pecunia non sit data filiae, nec apud filiam remanere debeat, sed pure sit posita Moblata per patrem monasterio super altari , di loco eleembsynae, & sc monasterio quaeratur. Item statutum, quod loquiturae muliere dotata excludenda ab here. ditate patris, intelligitur de dotata racio. ne matrimonij carnalis, pro quo matrimonio legitime dos datur a patre, cui ὀhus dotandi incumbit. l. D. C. dedor. ρω- 'Non autem intelligitur de matri mr .Ebonfidua UAESTIO Res ratione pacti ad certum tempindiuisibilis, num ante istud ten pus aliquo modo possit
in AE R o; conuenit inter duos soci
ne res seb certa poena diuidatur insta certum tempus, an possit vendere,velah. ter efficere, ut diuidaturi' Sane potest diei. venditionem quidem non impediri, sed exceptionem aduersias emptorem locum habere, si ante diuidat,quam diuideretur. Sed & cius qui alienavit,contra pactionet committit, & tenetur, aut societatis . aut coi diuidundo uadlicuost. prosic L idemerit dicendum. f. qui quum cum LM. nisi ex iusta causa vellet diuiderein prosus inueneris. g. .saeg quit tande vide Io. An. in addi.
θα.inris.deuia. fgenerata .ver.r. Et ibi ponit, an emptor teneatur seruare pactum appositum cum venditore. UI. m. VIII. OAEST.
Fundo conimuniis i , an a graves via pereum manea Vr pruns
rra μου per eum communis. Excepi. m.
in AE R O , cum duobus vicinis fundus
coniunctus venalis esset, alter ex his petit ab altero,ut eum fundum emeret,ita ut ea pars,si suo sundo iuncta esset, sibi ce. deret,mox ipse eum fundum ignorante vi Aonio si,irituali, pro quo dos dari prohi-l cino emit,quaeritur, an aliquam actionetasAur, quia sint generalia&interpretanei cum eo vicinus habeat Ivita Iureconsul. secundum iu coriam une. C..is noxa is sim I scripsit implicita esse factiquetsbono. Nam vieiniaconsere.eὰὐ-is L s. nec includun-is hoc solum actum esset, ut fundum Lucij tur statura prohibitiature. de iureiuν.αι.& Tiiij vicinus emeret, & mecsi comunica, es. Euhanc partem insitit Petide Perusis iret,aduersum me gemi,nulia actioohiae
274쪽
no competere. Si veto id actum est,ut quasi commuite negocium gereretur, cietatis iudicio tenebor, ut tibi deducta parte, quam mandaueram,reliquas partes praestem,supra cod. in princip. E AE ST I O UILQVAERO; ego &quidam alius fecimus
societatem ad emendum pannos,ego
nisi exprcssc dictum sucrit .Lm -- o A. de contrah.empl. Et ratio huius est, quia in dubiores libera vendi videtur,N non cum aliqua seruitute. Unirandis. g.imις 'μὼ.ro . . communia adio. Et propter .a. si vcndidi tibi praedium meum, ad quod iri non
poterat, nisi per aliud praedium meum,novidetur actum, ut illud debeat tibi seruitutem, nisi expresse dictum fuerit,ut probatiar tu din. f. interposiIὼ.in n. cumbos 5 idiui in Franciam emendum interim socius t eo sint cauti fratres in dia idendo,ut reser- meus decessit, an lucrum & damnum de-iuent sibi ex prcsse aditum. Eodem modo beat cum eius herede communicari: Videtur quod non,quia societas ad heredem non transit, ut supra patet. Dic quod lu- debuic se cauti emptores. Hinc est, quod
Notarij communit cr apponunt in instru- metis venditionum,& sinialium, una claucrum& damnum crit commune cum he. l sulam, videt. cum accessibus&egcelsibus rede eius,propter ignorantiam mortis, sic-l suis usq; in vias publicas, ut dicit Bartol. liut in mandato. l. actione. g.quodsi integris mmb. manentibu sterosoc ecan. Bad.ι
Doctor. in iure l. binas ades. quae clausula hoc importat, quia licet non deberet seruitus sibi ab alia re mea: tamen si cosueueram per illum locum ad rem veditam ire,vcl Dalrcs simul consuevcrant, poterunt QVaero, sunt pili res habentes domum ire, alias emptor, vcl frater it e non pote-yes fundum communem, venerunt rit, quia ille potest dici accessu S rei vendi ad diuisionem, an videatur actum, quod laeves diuis ς': calit iustamcncssct cxprime. unus habeat adirum per partem alterius,' re in specie,quod iter, seu aditus per talem
sicut prius habcbat Dic t quM non, nisi i locum debeatur. hoc inter eos specialiter conuentum sit. l Fallit hoc primo in usu fructuario, cui Casus est notabilis in Lesa constitui. g. aua-ldebetur iter seu aditus, dato quod nihiletinque. in . & ibi hoc notat Bald.&Do. l dicatur, ut est tex. in l. r. 3 I. v leta. o
Florian. & communiter Doct.=def. ru. I batur in iste G siqvis Ip' ιν rie aris.us.1 Ueprael. Et licet quilibet corum ante diuisio- etsistuci. Et ratio est,quia sine ad tu usu fru.nem possit transire per fundum totum,ictus esset inutilis, ut ibi, & in in I. l. binis quia in qualibet parte habebat partcm l aedes. et en non ai Iem. & vide ad hoc Gloss. D. pro indiuiso: tamen post diuisionem nul- dict.*.propristatis. In D. in verbo, Centine ias poterit transire petr partem alterius. νi. Et intellige, siue usus fruct us d beati Fac Lin vendindi is de contν aheue . Et inoc ex contractu inter vivos, si re ex hi trina est utile , maxirnc inter fratres diuiden- l voluntate, quia r putatur esse modicit domum per partes, ad quas non pote l praeiudicii, ex quo perpetuo non durat, rat haberi aditus, irili per alia, par es. PO- l ades. Et ibi et ne exemptu. I reserant fratres.& domu milige, quod iste aditus debeatur vlti fructua communem habcbant, citu solaria liabcn
bet fratrum assi; gr. it ut si unum solarium. Postea fratres, qui ha bobam sola r. a superiora, volebaut ire per solarium inferius, alios atre inuito, quaerit ut an possint, scit. an per solarium inferius habeant iter,seu adi tu tr ZEt vid. filuod sic,perbus incipis Gaius. g.non ausem. defer.-b. 8 d. dicas contrarium, ut est casus notabilis ind* quaecurique. ccundiam gaia. s Do I. ibi. Et prohiatur etiam ratione. Nain 'divisio ii.
milis est emptioni .l. I. C.communia viri.iud. Sed in venditione via, vel iter non venit,rio iure cuiusdam commoditatis non iure seruitutis, quia servitiis seruitutis esse
ii si potest.. l. I. st de p. leg Et quod dictum
est in usu fructo,idem in q iocunq; coiit ra-ctu,qui principaliter concernit usum, ut si concedatur ius hauriendi Squam ex sente tuo. argu. I. Madias.f.in id lo secunae TD.m
Secundo ' fallit, quando osset seruitus oneris feretidi, vel tigni iniuncti, quia bi
275쪽
ter videantur di Cere in L Lquodconuam. &Ang. m d. l. binas. sed prima opi. probatur
o si. super verbo conresserint. quae exponit, ilicet inter vivos. Nam cum venditur domus, videtur posita seruitus, ut sustineat onera permanentia, quae ipso actu ira tunc sustinebat. Et ita debet intelligidis. l. quodcus. & Bartol. in L I. HermI. M. o indict. l. binis. iis . & talis seruitus dicitur habere causam continuam & permanentem. Et propterea videtur impolita, maxime si contrahentes hoc sciebant, ut dicit Bartol. m din. l. r. in princi . Sed si haberet causam momentaneam, sicut est seruitus itineris, seu ad tus, tunc secundum omnes in contractibus inter vi. uos non videtur imposita, nisi expresse actum sit, tu d in vendendKσμνη apatet.
Tertio ' fallit, quando in instrumento esset apposita illa clausula cum accessibus& egressisus suis, usq; in vias publicas, de qua supra pater. a Quarto itallit in via ad sepulchrum, leq ua dic,- ω Idiqui pulchru- .st . de reis.
into ' fallit in legatario Se herede. Nam heredi per legatariums ruitus praelicta praestari debet licet non sit imposita. testatoris pνis .insiser. ven. Mi naumδει onditione. g quifundum.d t g. IIsio. H μνω. usterad. An aut debeat prςltari ab herede egatario, vel ab uno legatari alieta. α'. ffsputut in M. s. g. silocu.d atmem .hg Bar- col. autem miri .c prim. ante pn.dem .s,r .ldicit, quod credit, quod debeat praesta. ri, per d. l. binas. ubi dicitur, quod non potest heres lumina in totum obscurare legatario rei, cuius proprietas est legata. Et eadem ratione debet interpretari. Et ita debet intelligi d. LιAm. quae cit clauis initum teria. secund. Barc. AEST I O IX.
Quaeritur quomodo fructus ultimi&penultimi anni inter dominum& colonum diuidendi S
t Colonus partiarius semen depropris, in li
asi nurim si non, ns m quinquenniseessent pircipi, totum quisquamium hascrurno
276쪽
s Impensae inscierare de Mamur de communi. QVAE R o; an colonus partem palearum seu caeterorum ti uetuum locatoti re. stituere debeat Ite an praedicto alias pen. dente tempore ultimi & penu l. anui colo. nus partem olivarum pendentium habere debeat, vel net Quida aduocatus Porus Do. Ang.de Periglis, si fuit temporib. ΠΟ-stris pro decisione dictarum quaest. ita di .cebat. Primo est videndum, qui dicantur coloni. Secundo, quot sint colonorum species.Tertio, in quibus dictae species colonorum inter se differant. Quarto, quid diuiditur, & quid participare cum domi. nis debeant,dcc. Circa 'primum dicendum est quδd colonus proprie dicitur terrae cultor, nes alia tradit' diffinitio, nec necessaria est,sed solum praedicta etymologia, ut habetur pBald. m I. cerri linis.I.con C. Dc.ubi vide. - Circa secundum i sciendum est, quod quantum attinet ad propositum nostrum,
duae sunt species colonorum,ut dicit text. in IVmerces.f.vis maiore.loe. Prima,videlit C. colonorum,qui nummis colunt. Secunda colonorum partiariorum, de qua secunda etiam loquitur tex.inc cum duobus.*stin coeundasseroire. Prima autem species non solum com prehendit conducentes fundos,& terram
ad pecuniam numeratam, sed si aliquid a. liud promitterent, ut decem corbes seu. menti pro quolibet anno, vel Eo. batilia vini, & Io. mediollina olei, pro quolibet anno, vel quid simile annuatim, ut dicit Glo. in aeg. - maiori s in L solet. se in L excepto. C.L acii Gog.I Zde act.f.iumstremasa. is inceroptemserilitarem.de loca. Sccunda autem species colorum partiariorum est, qui lucrum & damnum cum locatore participant, ut dicit tex. in I. vis
Ad tertium autem respondeo, quδd in plurib. istae species colonorum diuerant. Et primo, quia inter d. colonos, qui nummis colunt,delocatore,aut resul tat contractus locationis Δρ conductionis, & oricinter eos actio ex locato & conducto,qn pecuniam numeratam dare debent, Iuc ninplures.g.messemss.loci aut resul tat con tractus innominatus, do, ut des, qm frumentum, vinum, oleum annuatim pro mercede debent,&por consequens orica L prς- scrip. ver. Qui ini ominatus contractus iudicandus est, secun . naturam contractus
nominati, Cui magis assinii lac, quia postgnon interuenit pecunianumerata, no pG
test dici proprie contractus locationis,sed ga ei assimilae, secund. eius naturam iudicabi c. l. r. f. siquissimum .depo. L Iurab. g. at cum do.depra .ver. o per Gl. ind. l. isto
colonumparriarium cse locatore oritur conIrac
pro P.M eis texi.cum Glossin d. g. in coeund. Et ideb inter eos oritur actio pro sec. utinae S. si in coeunda. O d. g. ris maior. Vbi dicit rex. quod 'colonus partiarius, qua si societatis iure damnum & lucrum cum dom. fundi partias. Et ita in aliis sociis dixit tex. in ZDum dubiM.f.quidamsagos prosoc. Ex quibus sequitur secunda d Eerentia, vide. licet, qu bd sicut morte unius ex sociis cietas soluitur. l. verum. rum eqs prosec ita morte coloni partiarij vel domini, postquam inter eos contractus societatis iniri dicitur,secvn. Do. Raph Ful.m d. g. vis maiori & Banibi. Quod an sit verum, infra dicetur. Sed non sbluetur morte coloni, qui nummis colit,vel locatoris. Cum icontractus locationis de conductionis ad her dem transeat.Lviam. cfitcAractus. C. tot. Ex quibus etiam tertia differentia colligi potest,videt. colonus partiarius,postquam socio comparatur, non posset Conueniri, ultra quam facere posset, sicut alijsoch, etsaec verum. inprisc. quod etiam expresse tenet Do . Raph. Fulg. mil.*.etu maior. quod non esset dicendum in prima specie colo norum,qui nummis colunt.
Quartas differentia est, qudii licet colo nis, qui nummis colunt, remissio fiat propter sterilitate, ut Uuno anno. saelsime
quam sit remissio, sed si modicum recolligit,debet cum dom. diuidere,& partem ei dare, post si quasi iij re societatis damnum dc lucrum cum do. fundi diuidere debet, ut dicit tex.ing.vis maiori ubi Bal. hoc noti & dicit esse valde singulare. Ad quartum respondes,quod siue inter
277쪽
colonos S locatores resultet contractus recepit, vel in dicto podere no adinvenit, locati, vel contractus innominatus, do ut
sed de suis paleis boues aluit, S guberna-des,qui ad eius similitudinem iudicatur, uit,sed sinum vel litame redactum ex illis ut in prima specie colonorum, qui num- paleis in dictum podere non proiecit. mis colunt, supra proxime dictum est, si- Tertius si dictum litamen in d. pode
ue resultat contractus societatis, ut in se- proiecisset, in totum,vel in partem.
cunda specie colonorum partiarioru di- Quartus, si a principio boues cx paleis ctum est, semper & ante omnia,quid inter domini alui si et S gubernasset,li tamen in- partes Conuentum sit, inspici debet, cum de redactum in dictum podere domini contractus ex partiu conuentione lcgcmno proiecilliat, sed in suas terras proprias, vel alienas,uci vendidit let.
Quintus 5 vltimus, quando dictum lime procedit in contra tu locationis . his tamen in totum vcl in partem in dictum era acina. ori. IS. C. loci & etiam in contrapodoro proiec dict. Pro quorum tamenctu societatis.*nonserant.= ρνosot. Sed si casuum decisione aduertendum est, &' de partium conuentione aliter non appa- maxime in his partibus est certum,& iureret, nisi quia colonus promisit colere, vel
sisad crur, quod dicti coloni partiarii suis
quia coluit, & tuc ad qu id domino tenea- propriis instrumentis, S suis propriis bo. tur,consuetudo patriae & regionis specta-bus, si aliter podere commode coli nonda est, per tςxt. is d. L Bis certu. od circa. posset, Colcre dc bcrent. Nam in dicta se
s diata excepto. C Lea.sLdomini Vadorum. cietate colonus dicitur ponere artem 5 C. de agri. ten. M. II. qua con1uetudine operam, S dominus dicit ponere fundum non apparente tunc recurrendum est ad loco artis 5 operarum coloni,vtesticX. ν iuris dispositionem, ideo ad ius commu- d. f.βιn coeunda.rn Leum duo m. fp Uoc. Sed ne recurrendum est. certum est,quod operarius conductus
Tertio & vltimo loco post consuetudi
colere tenetur cum Iuis inliciumentis. L onem,quia paria esse videtur, ius scriptum g oleon 'eoatu. adt Rhosam. de Meyben non habere, vel habere, sed eo non uti, Δ tae r G f. in istipuiationes commodissimum.fcui consiletudini sit derogatum. I. dequ/b.
de ver, obi g. ubi dicit Gloss. quod Scrimn Zonms. cum .hsderi. b.σm G . a./bi. ptor debet scribore cum suo atramento, rua incipit, πα non habemus. vcl suo incausto,ita quoque dicendum est De iure igitur communi veniendo ad in casu nostro, ut cum dominus in dicta
resposioncm primi dubii,dico, quod pri-
societate non dicatur ponere,nisi agrum,ma species colonorum, siue qui nummis dictus colonus ponere dicatur operam &colunt, siue certam partem frumenti,vel artem cum suis instrumentis, S ita de se olei, vel aliud annuatim dnodant pro octo in illis partibus obseruatur, super hocmnib. fructib. fundi certi, cum nullam a- non insisto. iam frumentoru rccolligendorum duo Sed maior circa pr dicta soccurrit du-
dare teneantur, neq; ct palcas,quae ut fru-bitatio ncccssario acclaranda. Nam licetctus ex fundo recolligunt: dc fructus dicu- qui operas praestarc debet, sibi pro victu &tur,cum renascant l2-g si vir infun- vestitu expensas dcbcat facero de suo GesoLmassi hoc satis clarum est in dicta
prima specie colonorum, in qua de dictis
consuetudo esset in contrarium, maelex paleis non solet dubitari. In secunda aut cepto. C.de loca. 8c renci Bart. In L quod nisi . hecie colonorum partiariorum frequen-& Bart. in Libe si h erI CH. Ner. liberi.
ter dubitari solet, ideo pro eius declara- tamen an dictus colonus parzi .irius alcrctione considero quinq; casus.& gubernare dictos boves si . 1 imptibus Primus, quando colonus colit unumtoneatur,& sic de sitis paleis ta blado, satis
particularem, qui no constituebat unum verisimiliter posset dubitari. odere more Tuscorum, aut agru, more videtur enim primo dicendum,quod
non teneatur, sed sumptibus f bcietatis Secundus, quando colebat unum pDdictas expensas facere debeat, cum sbciussere , id est, in quantum sufficit ad unum sit, per text. mi. cum duo . f. si quis xsec. arboum in anno, vel ultra, &ab initio
Τ pro sic. i sic ad literam dicit fimn m o. rum colere incepit, paleas a domino non Getani Vuisset sorius, quι ad merces eo inparan-
278쪽
aias attoni host i tistrum, stabulorum, tumento- :rum, O vecturarum frianarum mercium lPropter cuius text. generalitatem dici
poste videtur, quod sumptus etiam pro persona sua societati imputare possit. Pro quo et facit β. uesiιncom-
tatem, is etiam non solum pro te & sua familia sumptus & alimcnta, sed et pro dictis bobus de proprio dictus colonus face re debeat.secuae .a .g-ubi dicii tur, quod faber & alii,qui operas praestarctenentur cum suis instrumcntis, Z si d. instrumenta rumpuntur, dubent refici propriis sumptibus praedictorum.Ideo si gappa vel aratrum frangeretur, suis propriis sumptib. fiangeret , multo magis cisdem propriis sumptib. boues ali &conseruari debent. Ad hoc diccndunt magis moueor
authoritate maiorum nostrorum. Bald. n. d. t eum Aok.3 si in coeunda. ita ad literam dicit: Not. hic expressum,quod laborator, , si promittit rei podere de medietate fructuum,non debet deducere expensas, sed reddere integram medietatona, secudum lac. de Arc. qui ita not. in 1. C. de α silues ensis. Et subdit, quod si dictus colonus cogeretur soluere datia, collectas computarc domino, quia ad illuillae spectant. l edias. de visputara. Grab.3. M.Hag ι. sem b. II. Inno magis moueor p tox. mea nobis. De.a. dedec-u. qui ad literam dicit, quod domino dc torris, quas exhiberet aliis excolendas,non quidem deductis sumptibus, aut semine separato, necessariis cum omni integritate persoluitur.Et ideo dicit ibi In coni. not.quod colonus non deducit sumptus, neque semen , nisi aliud sit conuentum. Nec ob
stat quod supra dictum est, quia colonus partiarius quas societatis iure lucrum &damnum cum domino fundi partitur, &sic loquita, per dictionem, quo, quae improprietatem denotat. l. quisqualidae comd Lindeb. lci sco non per omnia aequiparatur socio,quiexpesis deducit. Et ita respondetur,& tonet Bal. iucr. in aver.I.
Si ergo boues dictus colonus partiarius a principio de sua palea gubernavit,quod
facere per praedicta teracbatur,non potest propter hoc aliquid domino imputare, vel de paleis postea recolligendis maio-: rc in parrem I tabere, nisi liramen idemi redactum proiecisset in fundum vel podere diti, quia illud de proprio facere non tenebatur, sed post i proiectio illius lita
minis cessit ad commodii utriusq; , etiam in actione pro soc. arbitri u boni viri spe .ctandum eli, & maxime,cum inter eos fit
contract' bonae fidei. l. in opsia strosior. sequit',ih de futuris paleis poderis vel fundi refici aliquid colono deberct,scit. aestimationem d. litaminis, arbitrio boni viri. Et ideo in his partibus consuetudo ino- leuit, dc palcis penultimi anni nihil do mino restituatur, si a principio colon de suis paleis boucs aluit, & totum litame in podere proiecit. Si autem totum no Piecisset, sed partem, arbitrio boni viri conueniet,partem , resarcire de portione domini, quia quod iuris est de toto quoad totum, idem iuris est de parte quoad par
hil delitamine seu de fimo proiecisset pro
dictis annis,sicut alii stuctus quis portionibus inter coloniun & dominum diuidi deberent, is dict.lsi non--.inprincν ἄ
rum. de agri. o censZE.rr in Gl in verb. iumpone. dc text. indict. g. vis maior. dicit, quasisbcietatis iure damnum & lucrum cum
domino fundi partiatur. Ex quibus satis clare nunc colligi potest responso ad omnes supradictos tres casus,& ad alios, qui excogitari possunt. Vt ad primum dicatur,q, si colonus coluit unum fundum tantum, &litamc non
proiecit, boucs suis sumptib. alere debet,&paleae quolibet anno aluidi dcbent inter ipsum & dominum pro rata. Si tamculitamen proiecisset, Q hoc casu in his partibus ex paleis colligendis comuni b. arbitrio boni viri recompensatio fieri deberet,in totum, vel in partem. Et hoc modo respondetur ad secundum &terciuinca sum. Ex quibus etiam patet responsio ad quartum,quod dictae paleae domino restitui debeant per colonum in totum. Adl quintu respodeo. Arbitrio boni viri con uenit,ut maiorem partem palearum ferat tunc dominus, quado colonus pro parte etia penultimi anni, postsi principio colonus boues aluit de paleis domini,quas colonus debebat deponcre de suo.De paleis autem ultimi anni arbitrio boni vi- ri conueniret,s in dicto fundo,uel in dicta
parte poderis, ex qua Ultimo anno pa
279쪽
leae iecolliguntur, & frumentum & fru-
ges: si tamen ibi litamen proiectum fuit pcolonum de paleis, quas pceperit mediis annis .& de dictis communibus paleis boues gubernauit, ubi de propriis alere &gubernare debebat, adhuc fortasse maiorem aliquam partem ferre debeat dominus: tamen de dicto ultimo anno,&aliis mediis deducto penultimo anno no solet oriri quaestio, sed d. annis de paleis communibus aluntur boues, & litamen inde redactum in podere proiici solet,& nulla
alia inter dominum &colonum palearum fit diuisio leu repetitio.Si tamen colonus
dictis annis mediis, & vltimo paleas sus cepisset, & litamen inde redactum super podere non proiecisset,dominus quolibet anno dimidiam dictarum palearum repetere posset, p praedicta. Quae sufficere videntur pro responsione suprascripta primae principalis quaestionis palearum, ex notatis per Bald. in I. g si in coeunda. qui per illum textum, & per aliorum
maiorum nostrorum authoritates dixit, quod colonus partiarius, qui tenetur respondere de medietate fluctuum,non debet deducere expensas, scd domino reddere integram medietatem.
Sequitur ergo,qubd semen colonus de proprio ponere debet, neq; illud ante partem deducere, sed omnes fructus pro dimidia diuidete, &in colono,qui nummis coluit, certissimum est, pertext.1n Lex conducto. g. I. stsivno. g.ubici nc .st.isc. dum
text. dixit, supra damnum amissi seminis mercedes prs stare cogatur. Idem etiam in
sic.a. de decimis. ubi etiam hoc expresso tenet Inno.&Do. N1co. Abbas Siculus,&Bal.m l. I. in . quaest. αρυμ.licet aliud se, quando tractamus de diuidendis fructibus inter virum & uxorem soluto matrimonio, vel heredes ipsorum. l. num m. f.
impen . quodissementem. μι matri. quae omnia obseruanda erunt, non solum inter praedictos colonos,sed etiam in d. colonos,&prςdoncs,&posse res dictorum fundorum post solutionem colonis facta, per i si urbana ae a.de conae indebiti, quaerio solum locum habent in praediis urbanis, ut ibi dicit text. sed etiam in rusticis, ut ibi
dicit Gloss. ideb eadem distinctio, quae ibi
fit in urbanis, per Gloss. & D octores fierid bebit in rusticis. Aduerte tamen, quia Bald. in L itemst fundus. g. seminarus . de usust t. dicit, quod ille s. faciat pro colo. nis, qui debent habere semen a domino.
Sed ad illum g. possetrisponderi, quod noobstat primae conclusoni. Nam alio casu loquitur, videlicet, quando testator legauit usum fructum fundi,cui fundo testator parauerat semen,quod deputauerat causa seminandi illum fundum, quia tunc ad v- suseitctuariam pertinet, quasi instrumen- tu fundi,& de anno in annum seme debet
renouari, ut ultimo anno quo finit usu fructus,reddatur domino illud semen.Incasu aut nostro colonus partiarius conduxit fundum colendum, pro quo dominus nec
parauerat, nec deputauerat seme, quo casu ille g.non loqui c& in eo casu intelligat'
prima coclusio. Et ratio diuersitatis est, gasemen paratum seu deputatum causa sc- minanui dici cesse instrumentum fundi. I. quaesitu. g.I.side usust.leg. Uuod cedit usu fructuario,vt finito viii fructu reddatur,vid.6. maris. alias sequeretur, quo liber an no dominus toncretur dare semen usu fructuario fundi, quo destialsum, ut patetis
d. g. minarios.ubi semen paratum causa seminandi cedit via fructuario,& de anno in annuper ipsum usu fructuarium renouae intelligo ne coimam patur. ἱHuor .g sex
gisin οἱ mat. ut illud semen domino finito viafructu possit restitui: consuetudinem
tamen regionis arbitror obseruandam, qest optima legum Interprcs.Lmm me. l. .
de interpretatione. . de leg. or l. quod inotit.f.
quiessuis. f. de aes edict. Circa Τ secundum principale dubium,
vidclic. an colonus partem Olivarum, Vel
olei ultimo annoso ς conductionis habere debeti& pro quota parte: Aduertendum est quod in hoc nostro territorio Perus &aliis territoriis circumstanti b. satis de hoc verisimiliter dubitatur, imo plurium DO.etorum varias vidi responsiones & opiniones. Insurgit enim in his partibus magis, quam in aliis forte dubitatio, propterea, quia viplurimum olivarum arborcs sunt in campis & fundis, in quibus recolliguntur frumenta, quae frumenta recolli. gi videntur semel tantum in octodecim mensibus, & sic semel in anno cum dimidio, vel circa. Nam fundus pro frumento in his partibus incipit curari coli, ut vulgari nostro utar mageseri communiter demense Mariij. Et postea eod.anno seminatur frumentum de menseOctob di sic stat
in cura &cultura octo mensibus,quo tem-Z2 2 pore
280쪽
pore nos appellamus magesies. Et postea a terra separatur de mense Iulio vel Augusti
&sic in terra iacet Io. mensibus, vel circa,& sic computato tempore,quo stat terra sub cultura & cura frumentum in terra curata & culta sunt 8. menses. Amense autem Augusti usque ad mensem Marth, communiter terra in his partibus vacat, quia neque curatur, nec seminatur, & sic vacare dicitur sex mensibi is, quibus co lonus nihil agere habet.Ergo frumentum in his partib. percipitur spatio'octomen. sium: variantur enim ista tempora secum dum varias patrias, & loca, ut dicit text. &Gloss. in L diuretis.I quod nanno. st solui.ma trimo. o gloseis in litem qua ritur:* qui implero Τ.loc. inglo. mg. in in. Obim ergo oliua sit fructus unius anni, sicut in V , vel vindemia dicit text. cum Glo. in laeuomo. mpris . sol. Ur. dc experientia docer, quia tantum semel in anno percipitur licet enim otiuς tramare, ut nostro utar ocabulo, aut flo
res facere incipiant demense Maid &colligantur postea de mense Octobris vel postea, & sic postquam incipiunt appareTe, non stant nisi sex velseptem mensib.antequam percipiantur:tamen quia in fiuctib. habecratio, no selum temporis quo apparere incipiunt, sed cita temporis, quo curantur &nutriuntur in terra, rud. H Nyrtis. in prisc. versi neque enim. c dg .quod in anno.
ver. nam es hic ructus. Ideboliua, sicuruua vel vindemia dicitur fiuctus annalis cum ergo frumentum ex fundis in his partibus tantum semel percipiatur spatio e o. & 8. mensium, ut supra dictum est, & oliua semel tantum in anno. Hinc est, qu bd licet colonus pro illo integro anno debeat habere dimidiam partem olivarum, is inter colonum & dominum locatorem, quasi societatis iure lucrum lc damnum partiatur, dicit text. in L simerces. g. vis maior. .loca. or benefacit L cum duo s. g. in coeunώ. F. prosec. Non videtur, quod de aliis oliuis, natis infra illum medium annum, colonus ipse habere debeat, nisi cli. midiam dimidiae, & sic quartam partem olivarum cum tanto pro eo tempore Videtur suas operas praestitisse,&labor & pecunia diuisionem recipi t. Seio amicos. medico .de annuis lepEt similiter distributionem fieri vide. mus inter.virum & uxorem de fructibus dotis perceptis ultimo anno, q uo solutum est matrimonium .ut dividantur, A maritol vel heredib. cius pro rata dentur,pro qua onera matrimonij sustinuit, ut est text. mae diuortis in prisc. Ita quoq; di cendum videtur in colono,in quo anni conductionis intelligantur& numerentur secund. culturas, siue sint maioris, siue minoris temporis,quam anni currentes, ut est tex. indf.quodin anno. 'Et bene facit, quod dicit Gl. rna.inm.in tacita reconductione. in aeg.qui im παSed ad uetrendum, quod cum infructibus non tum habeat ratio temporis,quo percipiuncted etiam quo Curantur, dicit
rexi.m d. dmonio. gno Ermer. nam es hic sμή ea Linprin. venneg enim. quae cura inreligitur non solum re pectu culturie,qua tacit colonus, sed ci respectu alimetorum STt utrimenti, qirae arbores & vites dictorem pore eX terra pcipiunt, ut patet in lana, qaliter non curatur, nisi cum percipitur, vel postea. & tamen illud tantum te pus perceptionis non inspicit'. sed de tempus quo nas citur, SI augetur in corpore a-nt m Riis, et id. f. no uani.Et ideo vindemia dicitur fructus totius anni, Vt est text. mi. Humito. g. quod 1 ementem.acias incipit undus. HIoc. 3c tamen vinea non colitur, nisi octo mensibus,quia communiter demense te bruarij putatur,di de mense Octobris uuae colliguntur. Et ideδ Bart. ivd. g quod in anno. msin. dicit, qubdia istis partibus, in quibus uno anno seminatur frumcntum, de in alio nihil , vel alia seges minoris aestimationis, ut milium, vel segala, vel lupini, rotum biennium computatur Pro Vna cultura.
Et ideo pro clariori responsione dc declaratione prςmissae dubita tionis coiisderandi sunt plures casus in his partibus, de in aliis in qui b. totum hiennium computatur pro unica culturasin doru m, ex quibus percipitur frumentum, vel alia seges. Primus,s locatio facta fuisset immediate recollecto de secato frumento, videlic. de mense Augusti, vel Septembris, ut requenter accidit in his partibus, quo tem Me adhuc oliua pendet in arboribus, usque ad mensem Octobris vel Nouembris,&sic pars fundi locati dicitur, ut i iam
pendentes. F. de rei ven. de tunc aut locans per se. vel per praeteritum colonum dictas olivas percepit in totum, ut puto,quod de iure percipere possit etiam inuito nouo colono, dc non obstante d. locatione,cum contractus si bonae fidei. Instis. de amo. g.