Institutionum Iuris Ciuilis breuis dilucidatio a Iosepho Carpano romano I.U.D. Sedis Apostolicae Protonotario, et in romana Uniuersitate primario iuris professore emerito in gratiam romanae iuuentutis elaborata anno christiano 1690

발행: 1691년

분량: 355페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

171쪽

indie communiter .utimur.' Ad hoc autem non requiritur seriis plura', sed lassicit quod testator coram' septenυ testibus liberispulieribus de e. uno eodeinque tempore , & contextu audientibus, . intelligentibus, declaret suam voluntatem , nominando proprio ore heredem , & ceteras suas dispositiones declarando auth. hoe' inter liberos s. Πν nuneupationem C. eod. Solet tamen de tali testamento rogari Notarius, ut per scrIpturam, Notarii , seu instrume utum publicum probetur, etiam mortuis omnibus testibus. lola. in L . f. quemadmω. tectam. aper. Dicitur aut monuncupatiuum, quia nuncupare est suam voluntatem declarare , heredem. que palam coram testibus exprimere, & nominare ; neque per hoc quod redigati r in' scripturam a testatore , vhi a Notario delinit esse testanienthin' mancupatiuum, & sine Qriptis; nam haec scripturae sit solum ait Inaior actus comprobationem ,&:ad perpetuam rei memoriam, non quod sit de substantia ipsius. . l . ITestes autem in quolibet testamento debent esse rogati, & non fortuito casu audi sise mentem etestatoris , ut inquit Mysting. hie. In dubio auteIn non praesuniuntur rogati, nisi Notarius scribens instrumentum asserat este rogatos I vel sestes ipsi hoc deponant I. hae conjusti a C. qai testam. Dc. ρUs. In ceteris autem casi. bus sumtit telles audiuisse etiam fortuito mentem alicuius ι' adsedem V. de testibus. et

, i j in Pe Militari Testamento . .

M intellligentia latendum est, plures esse species testamento

- Prinra est testamentu in paganicum , ideFeorunit qui in pagi ases bin Ciuitate manent in pace , fle otiol; quod fie coram septem testibus, liberis, masculis , puberibus, rostatis&c. in scriptis', vel sine icriptis , ut iam dictum est in praeced. tit. Secunda est testamentum militare , quod fit in iplo eonflictu ;& hoc non eget testibus, sed quoquo modo probetur militis vo Iunia Ilafficit, ut si quid miles notauerit in clypeo, veI in vaginas etiam proprio sangitine, vel in puluere , pro testa vento habetur l. militeri. proinde C. de testam. inliti dummodo probetur militem

Ipsiustita scripsicti ut habetur in s. planes inst. eod. ad quod sum-

172쪽

eiune duo testes, qui,siderint illud Eactuin', id est illum miliae s

Tettia est testamentum militis factum, in expeditione, nona tem in ipso conflictu ; & hoc fit coram duobus, vel tribus testiis hus . & sic factum ivalet, quia ita testamento militis. seruaturi Ius

Quarta estbtestamentulit rusticanum, quod fis Ruris, coram , quinque testibus L . ρεν.totam in de testam. i L '. '. C. i Quinta est testamentum, quod dicitur , inter liberos, ad quos susticiunt duo testes glossi in s. simitti piared. in Derb.septem testibas, de gloss. in ι. hac eo illisma, in meis. liberos C. de testam. Et hoc testamentum inter liberos est, quando Pater distribuit intes filios totam hereditarem , nullo extraneo nominato; Imo valeret etiam sine testibus, quando Pater scriberet apocam manu sua ,& illam subscriberet , vel faceret subscribete i fiIiis, di diuideret heredita--tem in aer filios V nul Ib extraneis nominato , ut dixi, scribens manu propria quot uncias unicusque relinquat , non per signa numerorum , sed per litteras extensas, ut habetur in auib. de testam.

Sexta est testanientum caedi, quod requirst septem testes, & Motarium, & ii Notarius haberi non possit, debet adhiberi octauus restis, &io mala debenε scribi doti bae eo, Ritisma I. ut ς- hamana C. qui testam. Dcen posst Septima est testamentam factum tempore pestis, quod requirit quinque testes. Ita DD. in princi sup.de testam& in specie Thob. Non. ibid. in s. m. n. q. inm. In hoc tamen casu seruantur constD

tutiones particulares ipsorum Principum . I' i . . si

Octaua est restamentum factum coram Principe, quod nullum - ssem requirit Dimal C. de temti P i ' Nona est testamentum , Iure Canonieo, quod requἰrit duos, vel 3 tres testes, cum praesentia proprii parochi ci cum esses, d

testam . . .

Decima est testamentum ad pias eausas, quod sumete quod fiat coram duobus, vel tribdis testibus e. relatum it r. detestament.' In hoc autem titulo agitur de 'restamento militari o /pto qim noetandum est , quod Irehon est sitiectus in Esemitatibus Iuris civilis in testando . Et ratio assignarur Iri textu ,' scilicet propinmilitum impetitiam . Haec autem imperitia dicitur non ignorantia Iuris, sed non habere practieam in negotias; & per hoc licet. sceminae sint iuris ignarae, quia tamen possunt habere privsticam, id est possunt consulcre petitos Iviis circa modum condendi testa-

173쪽

mentum, id eireo In testamento mulieris non remittuntur solem. nitates: milites vero cum non possint consulere peritos, ex eo quia manent in Castris, vel in expeditione, ideo eximuntur ab his s demnitatibus. Hodie autem milites habent eadem priuilegia circa testamenta ι quae antiquitus habebant, si actu militent, vel sint descripti in censu militum, adeo ut Prosecturi sint ad praelium ad nutum Pri cipis , vel sint alicuius Religionis militaris v g. Hierosolymitanae . Hae autem priuilegia cumulat Myllingerus hic, quibus gaudent etiam qui sunt in castris in loco hostili, licet non sint milites , velixae, calones, &. omnes sequentes exercitum .

g. Illis autem , cum omnibus Sq. seqq.

si vero milites sint extra expeditionem, debent 'testari iure paganorum . Et testamentum quod secerine in castris , post missi nem honorariam , ut quia militauerint per viginti annos, & siedicantur veterani, & emeriti: vel causariam , puta propter infimmitatem , valet intra annum . Non autem valet post missionem ignominiosam, v per gloss. bis in s. sed hactenus, in is . post misemnem . Quod si intra annum miles decesserit, sed conditio heredi adseripta post annum extiterit, tamen valet quasi testameniunt

militis.

Testamentum vero iactum ante militiam, non semato iuro communi, sed secundum aliquam partem in expessitione immuta tum , incipit valere quasi ex noua militis voluntate. Si vero miles confecto testamento valido de peculio castrensi, postea pati eur minimam capitis diminutionem per arrogationem, vel permaneipationem, si illud postea non immutauerit, tacite intelligis gur confirmatum, ut dicitur his in s. sed o si quis. Praeterea miles licet mutus, de surdus potest nihilominus eo nodere testamentum , ut dicitur Me in s. quin i , dummodo appareat ipsum sic 'oluisse testari, etiam per signa, ut inquit gloss. m. Quod intelligitur si sit mutus , de surdus ex accidenti, non autem a natura, contra eamdem gloss. quia si talis esset a natura, nec mi. ies esse pollet,cum alter tubam, dc Ducis sui mandatum exaudire non posset: alter si qua re ei opus esset rig. armis, dicere hoc non vaIerae, ut inquit Theophilus his. Demum filijsamilias milites dum extra eastra manent, possune testari de castrensi peculio , ut dicitur Ne in s. illis autem verss. sed

174쪽

quasi eastrense, ut dieitur in ν. D. Qui tamen omnes debene

seruare solemnitates requisitas in testamentis paganorum, ut M'

Euibus son est permissum facere testamentum .

DIctum est de restamentis. Verum quia non omnibus peris

missum est testari, merito ponitur praesens tit. Plures autem sunt hi,quibus non permittitur facere testamenotum. Et primo non permittitur illis , qui sunt in alterius pol state , & nihil habent in bonis. Tales sunt Monaehi avi&ingresC. desaeros Eceles Sed Eremitae possunt squia magis aequipara tur Laicis . Mandos de Signati Gνα, uti licentia testandi. Item non possunt serui,& filijfamilias, etiam permittento Domino, aut Patre, quia testamentum est publici Iutis L g. detestam. de Pater , ut Dominus, qui sunt priuati homines, nor sossunt facere capacem seruum, aut sillum eorum , quae sunt pulici Iuris, Potest tamen filius sine Patris consensu testari do peculio castrensi, vel quasi, quia hoc a Iure permittitur. In peculiis vero, in quibus Patri us fructus acquiritur, testari non potest , eum extra mentium castrense, vel quasi filius amilias test .ri non possit. GIossi in miti in testamento, in MAE. eeteris C. ad S. G. Tenyll. Quod si extra hos casus filiusfamilias testamentum feeerit, inualidum omnino est , etiam si postea suae potestatis iactus decesserit; quia quod ab initio non valet, tractu temporis non conualescit, ut dicitur late in Def. ρναο ias. ει glod . ibi inveνb. inutile. De Iure autem Canonico cum istae subtilitates non considereutur, Pater potest permittere filio , ut disponat de alis

quo ad pias causas pro anima sua e. licet in sim de sepulti in λS. Praeterea Non possunt testari impuberes, nee ad pias eausas, nec si postea moriantur puberes, ne actus praecedat potentiae . Item nec furiosi, quia mente carent, nec etiam ad pias causas, nec re conualescit, fi resipiscant. Limitatur 'quando ita testarentur, venullus alius sanat meatis melius potuisset testari. Corsett. in sui3, sin

175쪽

singularib. in verru furiosas. Limitatur etiam, si haberene dilud

cida interualla, is quibus.testarenti . l .

S. Item prodigus

Ιtem nec prodigus , cui interdicta est bonorum admihistraatio. Sed antequam sit saeta interdictio potest. Clar. in s. test mentam quaest. 33. I

Surdns, & mutus a natura non potest testari, nec ad pias ea fas, nec si a Prineipe concedatur , ut dicunt DD. He. Sed surdus, di mutus ex accidenti, vel mutus tantum si sciat scribere f. testari potest scribendo propria manu et sin autem per alium stris here velit, impetret: hoc a Principe. gloss. Me in verb. certis. In quo differt a milite surdo, & nuito ex accidenti, qui testari potest sine alia licentia Principis , cum hoc habeat ex priuilegio mia litari. Si vero est surdus tantum, & loqui potest, testari potest, ut habetur in L diseretis C. qui testanti fac. poss

Careus debet adhibere in testando septem testes Notarium , quem si non potest habere, debet adhibere octauum restem , de omnia debent scribi, de debent exprimi nomen, cognomen , Pro nomen , dignitas ,& ossicia heredis, & alia omnia, ut quaecunquemus euitetur. l. hae consulti m C. qui testanti De. ps quod intelligitur de caeco ram et natiuitate , quam ex accidenti. secus innionoculo, qui testatur secundum dispositionem Iuris communis , prout ceteri testantur , ut dicit gloss. hic in verb. ciccus. S. Fin. ὸ ζIlle, qui est apud hostes, non potest testari. Sed distinguitur. aut iste est captiuus, vel obses,& non potest, quia seruus, vel quali seruos est:ti aut est trAn fuga, & mulis minus potestiaue est Orator apud hostes , vel manet ibi causa mercaturae, vel cauta peregrinationis,& tunc potest testari , adhibendo testes non hostes, sed ciues Romanos, idest Christianos . Captus. autem, sed obses si iecerit,ita amentum apud hostes, non valet etiam si r dierit. EDiqitiged by Coos

176쪽

ilietit si vero fecit testamentum, dum erat in ciuitate , de postea e factus captiuus, aut Obses, di tunc testa mentum valet; nam si redierit ab hostibus, valet Iure postliminii: .fi uero apud hostes moriatur , valat ex dispositione legis Corneliae, quae fingie mortuum apud hostes, fuisse mortuum hora captiuitatis, ut aliis Ni diximus intit. μμ quibo movi Ius patra potest. sol g. s. se ab

De exheredatione Liberorum

V'Ιsum est de solemnitatibus extrinsecis testamenti: Erat mo do videndum de intrinsecis , prout est exheredatio, & in stitutiis , quae sunt forma intrinseca testamenti; nam ut testamen eum sit validum , non sufficit adhibuisse septem testes masculos, puberes , liberos &c. sed etiam requiritur, quod qui habet libe. ros , illos vel instituat, vel exheredet, aut praetereat inserta caulam gratitudinis, alias testamen inm est nullum , quia pro forma Intrinseca hodie tam in pratteritione, quam in exheredatione necesse est inseri causam. Ita affirmant Din in auth. e T causa C. de liber. praeteriti

Exheredatio dicta est quasi extra hereditatem positio, idest extra dominium , quia hereditas dominium significat s. m. instille heret qML ct . disser. Et eum inter Patrem, & filium sit quaeis dari communieatio dominis . in suis Ude uberi oe posthum per

exheredationem ab illa communione excluditur . Exheredatio sic definitur , est ex elusio ab hereditate sibi de I re debita , cum a paren Fibus debeatur Iiberis de iure naturae: a lio heris vero debeatur parentibus iure naturalis miserationis l. scriptos. non sic parcntibus f. und.liber. Praeterea ex heredatis alia es. notae causa, seu mala mente i alia hon notae causa , seu bona mente P Notae causa est , quae fit propter ingratitudinem cum causae insertione , ut insta. videbimus . Non notae causa fit, quando Pater exheredat filium suum, Aeextraneum alrquem l istituit , rogando eum, ut postquam filius

erit maior, restituat illi omnia bona cum fructibus ianulii g. de ιμber. ct posthum. Rursus exheredatio alia est expressa , ut quae fit expresse per

verbum exheredo, vel excludo, veLalienus ello a u.ea lubstantia,

177쪽

& similibus. Alia est taetra, ve quanao scienter praeteritur Sius 1

Patre milite, vel a Matre, vel ab Auo materno L sicia reni C. a testam. militi s s. m. infra hoc eod. uti Vt autem exheredatio valeat requiritur. Primo quod fiat in . testamento . Secundo quod restamentum sit validum . Tertio , quod habeat effectum, idest quod heres institutus adeat heredit,tem. Quarto quod fiat a tota hereditate . Quinto quod fiat ab omni gradu. Sexto quod fiat inserta causa ingratitudinis, quae causa sit legitima, idest aliqua ex enumeratis in s. aliud quoque ea

pitulum ver. causas autem, cum tribus sv. seqq. σ b. siue igitur, versi iustum autem avidi vi cum de appellati cognosc. Et lunt quatuordecim causae, quibus liberi exheredari possunt a parentibus :& octo, quihus possunt exheredari parentes a liberis. Sed si fuerint similes. vel malores, erunt etiam iuitae causae. ut est communis opinio Dinin auth. ex causa C. de liber. prateritis Septimo debet exheredatio fieri in perlonis, quae pollunt committere causam ingratitudinis. Octauo ista causa debet probari per heredem insitiatum, quia hindie praesumitur pro filio, quod fuerit gratus L omnimodo C. d incle. tessam. de ibi glossi in veta. nori ιιμιιι ιη D. Foeminae olim, di descendentes per virilem sexum poterant inter ceteros praeteriri. Sed hodie non Possunt, quia debent etiam n minatim exheredari, sicut masculi, di filii in primo gradu I. --ximam vitium C. de liberi prater. Et nominatim exheredantur non solum si proprium nomen exprimatur et sed etiam si nomen appetis Iatiuum,ut si dicatur, filius meus musicus exheres esto . Ita Theo.

phil. He. Quod si unus solum sit filius, iussicit dicere, filius meus exheres esto, quia tunc necessario de illo verifieatur mens testa.

toris.

Pro intelligentia sciendnm est . quod posthumi quidam sene proprii, quidam improprij, & quidam impropriissimi. Proprii

iunt , qui nascuntur post humationem, idest mortem parentis . de cuius hereditate agitur. Improprii, qui nascuntur post testamen. tum parentis, de cuius hereditate agitur. Impropriassimi, qui tempore testamenti sunt quidem nati, sed non sunt sui heredes, fiunt tamen sui heredes post testamentum parentis, de cuius h reditate agitur ; de tales sunt qui post testamentum legitimantur, vel arrogantur, vel nepotas, qui praemortuo patre post testamen

tum Diqiligo: by Corale

178쪽

rem An I. fiuite sui heredes Auo, de cuius hereditate agitur, vealibi diximns. Item posthuini quidam sunt sui, quidam alieni, & quidam

extranei seu alienissimi. Sui sunt, qui si nati essent vivente testa. tore, & statim testator mortuus esset, essene futuri sui heredes, ve est filius natus post mortem patris, vel nepos natus post mortem Αui praemortuo filio eius patre existente in eiusdem Aut potem

stati.

Alieni sunt, qui si nati fuissent, fuissent quidam nati in potestate i non tamen fuissent sui heredes , ut sunt nepotes nati post mortem Aut ex filio vivo existente in eiusdem Aut potestate. Extranei, seu alienissimi sunt, qui si nati fuissent, nec fuisseae sui heredes, nec in potestate eius, de cuius hereditate agitur, vesunt nepotes nati post mortem Aut ex filio emancipato ab eodem Avo. Quod colligitur ex s. pshumo infri de legatis, ct quod ibi

His politis notandum est, quod antiquitiis qui non erat natus non poterat institui heres: unde praeteritus non habebat aliud remedium succedendi, sed erat penitus exclusus. Postea permis sum fuit, vi misent institui filis nascituri, quia natura vocabae eos ad successionem ad rex. in L eum ratio f. de Mandamnator. NO Gramen erat permissum , ut possent institui nepotes nascituri, si noli fuissent suturi sui heredes tempore conditi testamenti. Unde suis peruenit Gallus Aquilius, qui animaduertens plura testamenta Iumpi per natiuitatem posthumorum nepotum , qui temporω mortis essent sui heredes, introduxit formulam,qua instituerentur tanquam sui. Et formula est . Filius mens heres mihi esto, & si filius meus vivo me moriatur , tune si quis mihi napos natus

fuerit intra decimum mensem post mortem filia mei, hic nepos heres mihi esto , vi in L Gallus Aquillius f. de liber. σ posthum.' Hodie tamen omnes posthumi possunt institui heredes secundum commvuem opinionem DD. M in prisc. infra: de iam .

I. Emancipator Non solum filii, qui sunt in potestate Patris, vel futuri suis.

sent, si nati fuissent vivente Patre i sed etiam emancipati de hent institui, vel exheredari cum iusta causa; liberi enim emancipati cum non sint ampIius in potestate, & ideo nec sui here-cis, non erant cogniti de Iure ciuili; vade poterant olim praex te tiri.

179쪽

teriri , nec habebant aliquod remedium suececlandi. Sed Praetor naturalem aequitatem prout solet, habens prae oculis Maodsi Eph β s. fis. Is de eo quod cert. ια. considerans quod licet emancipati sint, nihilominus liberi sunt, di quod ius sanguinis aullo iure eivili diarimi potest l. iura sanguinis Fide να. ian dedit emancipatis praeteritis honorum possessionem contra tabulas, & ita in esse ius seeit eos eognitos, dando eis sucsessionem praetoriam. Praetor autem non potest facere heredem , quia solum Ius ciuile id potest, idest transferre iura directa desuncti in alium e sed solum transserendo iura utilia induxit bonorum possessionem L I. ia'. dae bonον. possessi. Prator 1. de rex. iuri Praetor enim est viva vox, di executor Iuris ciuilis , non autem conditor L nam cti am 1. de Iam ct IunHodie aurein in successionibus ab intestaeo est sublata omnis differentia inter suos, & emancipatos per texta in auth. de bered. abivies . venient. s. si qais igitur. Est communis opinio , ut testatur Λlciat. lib. 3. paradox. Iur. cap. IO.

s. Adoptiui , cum S. seq.

Adoptiui , qui sunt in potestate , ut arrogati, de adoptati ab Auo, debent vel institui, vel exheredari inserta causa. Ceteri adoptiui, qui non sunt in potestate, possunt praeteriri etiam nori inserta causa , quia habentur pro extraneis L penula. C. de adoptio quamuis ab intestato succedant, ut dicemus inst. in titi de beredi Fga ab intest. defer.

S. Sed si in expeditione

Miles olim ia expeditione' Oeeupatus , sciens se habere liberos, si eos praeteriisset, faciebat testamentum validum, quia illa praeteritio pro exheredatione habebatur. Sed hodie ipse etiam teneo tur inserere causam, quia Imperator in auia. ut eum de anell. co gnosci generaliter loquitur, ut Omnes teneantur inserere causama, quae probanda est per heredem, cum filius praesumatur gratus I. omnimodo C. de inosse. ιο-. . Hul4s in verianos licebit in D, ut supr. diximus.

Mater δὲ Aura maternus siue sciat, siue ignoret, se habere milum, vel nepotem , praeterie illum,pta sumebatur olim illum

180쪽

exheredasse Quod tamen hodie non proeedit , quia debent iulum vel instituere, vel exheredare inserta causa , vel saltem exprimere causam praeteritionis ; alioquin causa non inserta testamentum esset nullum , ut traditur per DD. in L posthamo C. αυλων. posscl. eo . tabul.

Causae autem legitimae, per quas m ssunt parentes liberos suos exheredare, sunt quatuordecim, & octo per quas possunt libeti exheredare parentes suos, ut supra diximus. oe sunt P, parentibus Prima , si quis parentibus suis manus intulerit. Secunda, si grauem, di inhonestam iniuriam eis ingesserit. Tertia, si eos in eriminalibus causis accusauerit, quae non sunt aduersus Principem , siue Rem p.

inaria,si eum malefieis hominibus versatus fuerit,ut mesiacus . Quinta, si vitae parentum suorum per Menenum , aut alio modo insidiari tentaverit sexta, si nouercae suae, aut concubinae micis filius sese immiscuerit.

Septima, si delator contra parentes filius extiterit, & per suam delationem grauia eos dispendia fecerit sustinere. Octava, fi parentem inclusum pro delicto, vel pro debito in 'Ibam fideiussionem requisius noa susceperit. Quod tamen de: filia non intelligitur. i. SNona , si prohibuerit parentem suum condere testamentum.

Decima, si inter arenarios, vel mimos fili se sociauerit, flein hae professione perseuerauerit, nisi tamen pater eiusdem se

Undecima, fi filia maritum a patre recipere noluerit eum d te congrua: sed luxuriose vitam agere elegetit c non tamen si hoc post vigesimum quintum suae aetatis anuum contingerit, P rentibus illi maritum dare negligentibus. Duodecima , si parenti furioso curatorem dari neglexerit, vel et competentem curam non praebuerit.. Decima tertia, si parentem in captiuitate manentem non reddi

s ' Declinaquarta , si filius a fide catholica deiecerit, cum parentes eius orthodoxi sint, Pici liberis vero Prima , si parentes filium de maleficio areusauerint, non tamen contra Principem, vel Remp.

Secundat si veneno , aut maleficio filiorum vitae fuerint insitim. X a Ter-

SEARCH

MENU NAVIGATION