Sacrarum apodixeon, seu, Euclidis christiani lib. II

101쪽

x r. Homo ea lege factus eri,ut per uirtutem agendo dcuci; er fratrem rebus cuis debitis coledo, recipereeaerernitatis praemiu feretq; deo caerno similis si uirtute di sinulis si uitium sie queretur. Vtut enim esset futura semper eum manebat immortalitas. satis enim supra docui is prastantiore sua actione quae in boe miando est filem debere consequi. Iustitisimu igitur fuit esus eunt qui ab alio er potenti fimo be ciu in certa conditiovi ne habuerit,quoties ingratus in datore fuerit i bene scio excidere. Lavdadi datoris er iuuΞdi proxim proprias ninnocentiam conservandi pacto pristi s homo totum hane mi lem bonorum er in se ex in natura posistoru a deo acceperat, ut I pacto staret,etiastu eretur fur Abi propo tosnaμte munus quide aetemtaus rectriperet aposteriore sed cu summa infoelicitate coiugeret. poterat enim per libeνῖ arbitria homo utrauis parte cirobedie di or rebeiladi eligere. Na alioq ut primo dixit

praemiu,nec Ufu,nec iniustu,proprie esse diceretur,msi auossiciae proficisceretur.i agetibus eni ex neces tate ilia esse non posseunt. Homo sua stonte a bonitate naturae suae deflexit, sies praemio foelicitutis priuauit,ut duabus vatio ibus saepius est demo stratu .bona eni natura et dimiet corporis acceperat,std altera labe fκuit altera tan tu non perdidit.factus ita est per infiitia eulpa iustitia seuerifimae obnoxius. At quum ex diuina ordiuatione dei post decursum huiκs uite spatium homo aut ultent aliqui homines Delicitate aeterna collequi deberet, oportuit debitum persoluere infuitu diuinae sanctioni,quod

102쪽

nee ereatura Implex μυηee deus solus sua Iet uasticie potuit praestare,quare opo=ιuit in uno compos to ermitum er infinitum coniungi deum .infinitum cuhomine finito . ut homo infinitatem a diuinitate acciripiens posset cundigna uoto ex poenis satisfactione iuvificiae persoluere Hoc alitim munus peculiare Ibictuma Ut seeunda trinitatis persona dei uerbum er sapienatia. Iolysimum enim fuit ut cuius personae ductκ totius compoti naturalis partes collectae ex natura elemeatorum er compositae diuina barmonia fuerant eiusdeae icth in composito repurgari. ut licet domus sat ex aequo i domino er pictore qui ichnographiam,ormae graphimque ab animo exprimit er ab artifice tamen quum periret f pictor animo compraebensam formam retinens superesse posset meliori iure iterum delineatare quam dominus aut artifex,praescribit enim potenaetia, digerit prudentia, exequitur effectus.Sic licet tres persona una deitas pater olius stiritus sanctus, eonae straxerint naturam quovis tamen digestio partiu eoaeuntium pertinet ad imagine patris filium uerbum aut

sapientium c er instaurato ob id ductu stiritus,sancti

venit uerbum in uirginem,uelati me loquente ob menatis imperium quem alloquor audit quide uerbum sed nococipit ullud uerbum quod dico sed id quod signiscat ita quum uisum est patri insereri suorum misitspiritus,

sancti uim ad uirginem quo duce per angeli uerba coinceptum esst uerbum det,er uerbum caro factum AE, Thabitauit in nobis Illud est praecium animarum nostraarum sne morte carus omneι mortui eramustic est tua

103쪽

licia nostra ginfecit utraque un- homneque deo tua xit,ut i listatis quodam modo de suo capiens sibi ipsedilbolueret quod perditum debebat macipium.complevida tu licia fuit.mori pro reo oportuit Cr resurgere.nat ut dixi redimere,nis asperas seruituti obnoxium,resina quere est.Oportuit esbe uindice afidu- a morte,pervivide atque anae morte,qui etiam Merum seruitute pria sca fractum inque uitiosam consiuesudinem tractum ita lim mperfectionibus connivedo ad portu usque salutis duce tame adiuta a redemptore a libertat conduceret. Appendis. Eiusdem iusticiae est,qui malefecerit denuo,aut rea nudiu I alutis adbibere sibi noluerit,punire aederna poenam ediuerso. Quare reuiuiscere homnes ad poenam uel pratria aeterna oportet subireque iudici seuerifima in quo non erit tergiversandi aut excusandi locus. A ratione maioris perfectioms. η- ratione philosiophorum non minus quam re ligionis uerae clarum st. Nil no esse ab optimo deo Dact- optima natura :mirim tamen est caecitatem philosophorim nu quam attendisse ad rerin rationes sebliam quadam conremplatione, qua veritasse mand propaaiaret.Si costat omnia fuisse facta absoluti ima natura. constat etiam ubicuque uidetur imperfectio Cr res quae in malu haberi posit aut minori sit perfectione,no baabere in hoc primam perfectionem.Quum itaque ut se pra sepius efὶ deduclum hominis causa omnia sint, erillectuam perfectionem omnino alterauerit, factus est in delictum tam pronus at triplici legum umeulo uix ri

104쪽

nficio p ut quu mra gens non habeat Ieses sacras er earu mgistratus,eiuiles etia et iudici er actu er potetia uigetes, adhaee instructione erformatione parentu ais praeceptoru ertiteraru,tamcnusquam deest improbitas ctumina, o cui uideatur effe=-- nequitia i propria natura natura pervicaci hominu , quo Iuni plures leges receptae in rebushub.loge

plures improbissint ilis sceleratisimi quonia sacras leges circunueniendo in sinu copedium er alioru tenuioraxum distendium uertunt. Ex hoc ino miseeri philosophi poterat iudieare homine i sacra perstatione excidisse. At quid mira in hac refuisse hallucinatos, quu ad uerumudi huius scopim nunqua peruenerint,eo uno defectu quod nec se nec caus in siua cognouerint.Si enim benouissent ese tanta improbitate atque erant evis bonumaxime credidisene, er omnia finis cuiusda gratia feri crededo tradidiset,proculdubio lux eo litus illis affuisset. Quum in inferioribus nil fine causa feri aut temere produci tradiderint,uniuersisi ueluti 3ne causa factum putauerunt.' enim mundum cuiusdam rei gratia

esse factum cognouissent,id statim cuius gratia factim

est imius longe er dignius toto mundo iudicassent.Itaque dignitas funul er indignitus humanae naturae se i lis apperu bet.Digmtus, quod essent digniores mundo, i de etia finis dignioris caussa factos, nasnes omnes sint nobiliores ni dijs ad fine, inde necessario natura literfuisse ad immortalitate se creatos noulbent. Indignitas in eo se apperuisset quod gusi essens ta excellet causa facti tame ea natura uideretηr omola nainraese

105쪽

bi erectis pernicie armata. s rei lateritu pro rare cuius mxim oras comoda ad se pertineret . Ueru uoletes esse sapietes ut inquit Paulus Jtulti factis Gereuanuerint in cogitationibus Muis. Hotbm itaq; irati erinfensi dei no titu in eorsi improba uita scelesta j padet sed m tota humnae naturae mole hoc videtur argumen

tu. ' semper est pro costati fima fide id haberi: quod

deus natura pares er arbiter pro sua i mesa sapientiaria elemeta et animalia praestati ima,et qua multor no potest cogitari coditione fecisset,uis primo in Auis naturis probe perfectisinus ageret, et demu ea abude de se praestaret ei in cuius note fiunt productae,ibus meliora cogitari no posui.Qνα eni deus eius quod bonsi est cognitione naturaliter nobis dederit certu est i obiecta boni no falli iudiciu nostru.Hoc eni dedit deus ut eo pecto quouis bono fumini; perfectus esse in deo cogitates eius fonte boni Iaudemus iQuu oia hois causa facta Mnent illis bene utens aeternin beatusque foret,certu est etia

im4tiu oia genera totius note cotineri. Nouimus u

vo naturaliter id esse eo ducibilius er melius homini ueoia illa innocua et ad nutu obedietia q rebellia et noxia haberet. At nullu eorsi nyi propter beneficiu et cicuraatione paret naturaliter hoini licet in eius obedietia fuisse creata collet. quare ab obedientia no tantu reces besed etia in indignatione qda degenerasse cotra fusi ima peratore costat. Innocetia uero imperasse feris mo animatiu generi costare hine potest, s sandi fimi mandiu res dei boli1s fame seminecibus oblati illis imperarunt. Itide et sancti uiri quum in cetera omnia docuere tu in

106쪽

serpetes diribsimos. assare oportet fateri deum in penas peccatob omnis,etiam relax be feris suam 1aeuiistiam ne amplius illi parerent. Pauca, raseratione cominmotus deus in usium nuberi homιms reliquit, quae tamen ut Miligat id se beneficio non prima natura conbequi, suas stecies agrestes etiam habent. Nil onm est animas li- domesticor- quod non soluestrae reperiatur. peraera ipsa mter prorogandae uitae elii Ioge ab ect i perisfectione. Nam ut permisimum cognoscianus aut illam stonae omnia nobis producere aut commilba non detrariora reddere debuisse perfecti fimo creatoi is imperio iudicamus.Tam maligne uero omnia illi suppeditat ovesticiamus potentiam conditoris er eius perfecti torna in naturam humanam primariamq; beneuolentii ut non male scripserint quidam poetae Deus bona laboribus uendit. Perfusi fimum igitur obedientium ex coα

ditatem a rebus dem opimax.uoluit homini adimem Te,ut sceleris daret poenas,iam in hac uita noer qui aeternas ob scelwssivum mserias Ibi comparauit. Esse uero praeter natura infensum terram hominis laboribus,

id potitisi in probat, quod quae industria humana memliora inter arbores facta siunt,ut quae bini si tu erraiicet optima semina recepit,tamen naturam aggrestem velati hominum perosa Iabores reddit cr reducit, quutamen η-Itagenera dulcifimorum fructuum stonte ferat.Adfer ut quasdam causas quidam philosophi ab hae

diuersus,uerum nullam aliam credo quam infensionem dei in prinitim hominis peccati7.tanta infenso illius deis

licti ex quo tota posteritas est infecta erga deum fuit,

107쪽

M no tantum autbori ob peruersum nature ordine diast licuerit,bed etiam uniuersae elementorum CT creatua

rarum moli id graue cer merito fuisse usum sit, illum

euius causa totus mundus creatus est ita deliquisse uerius authorem uoluerit esse nihil . Dicit Neologorum princeps ideo deum maledixisse terrae in laboribus bo minis quod peccasset,er ita mprecasse ut uix culta pareret colanis sobrijs,quod est rationi consentaneum.ad rem ergo.Qnum rusticus posit inferendo Ionge meliori res reddere arbores Cr fructus earum suauiores effaeere,ille certe est multo excellentio qui plantat puragat er insierit, quam qui plantat tantum. Nam bonum additu bono totu melius facit quo aute arbor aggreastis saepius insieritur,eo meliores fructus facit,quod a ratura industrie procedere no credo,sed per cultu ilia redire ad prima qua dederat deus natura,velutiobedietia

laboris demulata ob id credere eogor, quod si agreste in agreste instras ,loge melius reddar. humilitas illa laboris eompes at superbia admissam in dedecus creatoaris. anu itas ex genere bonorusit,ex una perfectio

venire in maiorem,ueluti expiatatione in purgatione, et expurgatione in infitionem, Cr ex insitione in niuiae tiplicem repurgationem er culturam,hoc deus natura humanae quae uinea eius est,negare ho debuit. Na quusit optimus er perfectifimus beneficentilisimusque,eius naturae repugnat quicquam potuisse praestare honiini quod non praestiterit. nam alioqui praeterquam quod eius bonum non esset secundu possibile more amici coamne,etica praeposterus Aideretur, qui natura molem

108쪽

eausa hominis facta ut cernere est diligeter euraret, iniue ipsum qui filis est negligeret. Deus ect per omarua optimo agricolae Anulis.nii potuit eius uineae cui inquit prophetes facere quin illud fecerit. Possumus ita

experiri.ille optimus agricola optimuseme humane naturae libero arbitrio praeditae in primo bomine uno povisuit,in quo ideo Disbe natura deprauata conflat, quod nullus mortalium extet quin uiti s scateat.In hoc omnes eum primo parente coueniunt, quod non fleret eodena modo iis ab una eadems natura uitium ueluti ab una. eadems uirtute hausissem,cuius uotu paene fine effectu superest in natura. num ea uinea naturae humanae in labruscum degenerauit,nihilominus agricola optimus cnam nobis erit in bae metaphora deus pro colono,uinea pro homine) contemnendam non duxit sed cultura legis ullos,alios pholosophoru aut prophetam ferinonibus formandos curauit. uerum nil aliud quam mal .igreste crescebat.quo magis colebatur eo poene aceraueiores fructus uinea reddebat. Insierenda fuit antequaad pristinam rediret naturam. Inferenda fuit optimo inseredi genere.Nam licet quicquam iuuet in serere aagrestem arborem in agrestem ut homines Iudeos Mosaicae legio tamen longe praestantis. er perfectius fuit

eum mperfecto trunco sterilique et acerbe naturae tuagere emblema uegetioris et sublimioris naturae ut tincno acerbos sed optimos fructus produceret. Sublimioavem homine naturam eorpoream ad reparandam buamani delicti acerbitatem non licebat reperire. Nouo

109쪽

gratia que totam deerbitate ablegare,noum p sapore indere posset. NAlla natura praeter solam deum potuit

humana amaritudis acerbitate temperare. Opus ergo

fuit siurculum secundarium diuinitatis adimi ictua natuaera er nostrae iungi,et demum per mortem abscindi anatequam feret influo . Factus homo deus est ut bomianes deos faceret. In mortem Iesu Christi s oli inserti ferre fructum ualent .non ratione trunci sed ratione emblematis. Hoc fuit summa perfectione summi unitoris dignum,ut potius nouo compo to mortem patiendo abascinderetur,et infereret fibi vineam,qua quod est absoalutifimuin non praestaret.In hoo differt ea infitio ab eaque est in arb oribus,quod per truncum uetustum fucineum capit planta terrae infixa. At bomo quia est arbor inversaber coclesti origine ab emblem te coelesti fruactibus coelestibus repletur a coelesti surcula aut trunca potius. Nam queadmodisi arbor euersa est ita inseritu, euerso modo er fit siurculus fructifer g erat trucus a cerbitatis plenus.Surculus eni trucus est er trucus urinculus. Hoc est summae perfectionis opus potius mori et omnia grauisima Aubire qua Aumma perfectione quatis in se est illi no dare . Na haec uitis per libera ars itrium potest aut no inseri,aut infito no adferre fructu,aut adferresed acerbiἱ.nafructus uolutatis est. opus est ut fructus ad bonitate habeat truci aut gemae succu,aliol nil prodest mo plurimu obest suosuccra est sumus amaret eburitas uolinae Unita,hac una potest homo et fra trisivo er deo producere.hoc est naturalis perfectio is

110쪽

la fium uitam naturam humanam cultura. Impossibili erat uitam ad primam naturusne influone reduci. Ima

posesibile est fine hominis dei iusticia quae er pro pecracatorum nostro infinita acerbitate luat, er fructus iusticiae restituat ,b omine in eum scopum uenire in que creatus erat,alioqui poterat aliquid perfectionis i deo deisderari in homine,ni se per omnia eius actio Cr curava respondisset absolutifimae culturae iis ot colonis uinitoribusue fieri solite er tanto magis magnitudine superaret,quanto homine maior est deus .In st fruactus er prouentus siudores proprii eorporis toto uita tepore eolonus impendit. At homo deus er sudores erstinum ut deo ferremtis fructu dare voluit. Onu vero est insita uineam a ueteri amore liberata ferre fructu incipit,etia tune diligenti ime solet a colono coli,prora

pagari, purgari defendi. Nam nulla est tam perfecta infitio, quin f defit agrieola degeneret,inque feritate

pristinam redeat. Eam obrem Iesius noster remedia rem purgandi er ab iniuri s omnibus siuam vineam defenadendi reliquit.Illam repurgat poenitetia sordium irrea

pentium.Munit ipffimus agricola qui solus poteis iniis rabili sieramento illam ad finem usque seculi per praea sentia eorporis Aut Abi proxime uniens. O sacrosancta

agri culturaeτ nostrae uitae perfectio. Appendis. Praeter eas operas quas perfectus vinitor in eoienda ,purganda, fodienda, putada,propaganda, atque inserenda impendit eius etiam propaginem diuti sime durare latissimeque patere, in primis curat maxime βilla laudem illi ueluti eustori ed ubicunque erit allata.