장음표시 사용
81쪽
c ὸ dj immortales 9 in qua me consue salutares sententiae dictae sunt, quibus ad hanc diem uiximus , cum gladiis homines collocati stant. Cincinnatum consulem : ad contemptum : quod
amplissimus ordo nequissimum consulem, qui bicalami tro comam in cincinnos intorqueret, cum
lac mis oraret. Consulto se domi continebat : dissimulat caussam, qua Piso domo non exibat. non enim confulto se domi continuit,ut hie Cicero ad creandam inuidiam fingit is sed adue Gavaletud ne impeditus: quod in Dronis historia leogimus lib. 3 8 ademi ex oratione in ipsium facile cognoscitur. Quod ille, cum quasi quaestuririaceret, amisit: sal esimul ct acerbe. mirum enim, qui quasi meretrix diuulgato corpore quae sum faciat, eum patrimonium amittere . nota impudicitiam, nequitiam Gabini . L. Mummius: tribunus pl. qui deinde retulit ad senatum de reditu Ciceronis, ut est infra. Vestem mutandam: non modo senatui, ut hic Cicero videtur significare , sed populo quoque Mummius. persuasit, ut, tanquam in aliqua publica calamistate, pro salute Ciceronis vestem mutaret . Dio. lib. 38.
Ο diem illum, iudices, funestum senatui bo. nisci omnibus, reip. luctuosum, mihi ad domesticum moerorem grauem , ad poste
82쪽
Titatis memoriam gloriosum . quid enim quisquam potest ex omni memoria sumere illustrius,quam, pro uno cive & b NOS Omnes priuato consensu ,& uniue sum senatum publico consilio mutasse uestem quae quidem tum mutatio non d Precationis caussa est facta, sed luctus. quem enim deprecarentur, cum omnes essent sordidati λ cumq; hoc satis esset λgni esse improbum, qui mutata ueste non essetfhac mutatione uestis facta, tanto in luctu ciuitatis, omitto, quid ille tribu-DuS , Omnium rerum diuinarum humanaxumq; praedo, fecerit, qui adesse nobilissimos adolescetes, honestissimos equites B.deprecatores salutismear,iusserit,eo Smoperarum suaru gladiis,& lapidibus obie. Cerit: de consulibus loquor,quorum fide resp. niti debuit) exanimatus euolat ex se
Natu, no minus perturbato animo, atque uultu, quam si ante annis paucis in creditorum conuentum incidisset 'aduocat cocionem: habet orationem talem consul, qualem nunquam Catilina uictor habuisset: errare homines, si etiam tum sen itum aliquid in re p. posse arbitrarentur equites uero R. daturos illius dies poenas, quo ,me consule,cum gladiis in clivo
Capitolino fuissent: uenisse tempus iis Atqui
83쪽
qui in timore tassent, coniuratos uid licet dicebat ulciscendi se . si dixisset hoc solum, omni supplicio esset dignus; nam oratio ipsa collis perniciosa potest rep.
labefactarer quid fecerit, uidete . L. Lamiam , qui cum me ipsum pro summa familiari tate, quae mihi cum fratre, cum Patre eius erat, unice diligebat, tum prorep. uel mortem oppetere cupiebat, in concione relegauit, edixitq; , ut ab urbe abesset millia passuum ducenta,quod esset ausus pro cive,pro bene merito cive,pro amico, pro rep. deprecari.
Bonos omnes: hominum urginti millia pro salute Ciceronis uectem mutarunt. Rerum diuinarum: potissimum ob uiolata sacra Bonae deae. hi- floria satis nota. Adesse: cum legem perferre uellent. erat enim consuetudo, ut, ante quam ferretur lex, rodirent, qui vellent, ad suadendum , aut dissuadendum . de quo satis multa di ximus in lib. de comitijs. Gladiis,& Iapidibus hac ipsa de re in oratione pro domo sua his uerbis:
Cum eos, qui in conuentu virorum bonorum verba de salute mea fecerant, adesse iussissi, eorumq; advocationem manibus, ferro, lapidibus discuss- si, tum profecto ostendisti uim tibi maxime displicere. In creditorum conuentum: aeris alieni plurimum habuisse Gabinium Jupra diximus. Illius
84쪽
s . Illius dies: dies, hoc loco, non diei , legendum sit esse, admonet Gellius libro I x. In clivo Ca-m Pitolino : circa templum Concordia, in cliuota capitolino,cum in eo templo de coniuratis co Uulζ. Cicero ad senatum retulisset, armati equites si praesidii caussa circumsteterant. de quibus in ora- hi tione I. in Catilinam . Illi, inquit, equites R.ho- 'o nectissimi atque optimi uiri, ceteriqJortissimi ci-ia ues, qui circumstant senatum, quorum tu fre 'bi quentiam uidere, O Rudia perspicere , O uocessit paulo ante exaudire potuli. quorum ego uix abs h te iamdiu manus ac tela contineo, eosdem facile adducam, ut te haec, quae iampridem uastare studes, relinquentem usque ad portas prosequantur. L O hac ipsa de re in ea post reditum instratu his nerbis. In concionem ascendi ea quae dixit,qua, s eius uir Catilina reuixisset, dicere non esset au- . sus ζ nonarum Dec. quae me consulem fuissent,
, cliviq, Capitolini poenas ab equitibus f esse repe- titurum: neque solum id dixit ,sid, quos et comu modum fuit, compellauit: L. vero Lamiam,equitem se praestanti dignitatc homine, Osaluti meae' pro familiaritate, reip. pro fortunishuis amicis' mum, consul imperiosus exire urbe iu1st. Quod autem de clivo Capitolino, ut inique factum Ga- ' binius accusabat, idem O M. Antonius Ciceronit multis post annis obiecit: in quem iliasunt in Philippica II. At etIam ausus es, quid autem es, quod tu non audeas ζ clivum Capitolinum . i. - dicere,
85쪽
rum fuisse. ut illa, credo, nefaria stratus colis; trita tam fierent, vim aferebam senatui. o mi erum, sue tibi illa nota nonfunt; nihil enim bonι noui; sue sunt , qui apud tales uiros tam impudenter Laquare. quis enim eques R. quis praeter te adsi scens nobilis,quis ullius ordiuta, qui se Gugna m minisset, cum senatus in hoc templo esset, in clivo 'itolino non fuit e Vere . quod enim Cicero tum di senatus caussa fecerat , id, quasi contra leges remo more commissum, Gabinius O Antonius accusarunt. Quod autem δ it, Illius dies: in tellige illum diem, Dossenatus consilium de necaudis coniuratis , referente Cicerone, factum est. quanquam non illo tantum die cum gladiis in cliano Capitolino equites R. fuisse ,satis constat ex
iis uerbis, quae ex oratione I. m Catilillam recι-
tauimus: quae babita est aliquot diebus ante ilialum diem, quem hic Cicero Agnificat. l
QIr D hoc homine facias aut quo ciuem
tam importunum , aut quo potius hostem tam sceleratum reserues inqui, ut omittam cetera, quae sunt ei cum collega immanii mpuroq; coniuncta atque coma munia, hoc unum habet proprium, ut ex pulerit ex urbe, relegarit, non dico equitem R. non ornatissimia, atque optimum uirum, non amicissimum relP. ciuem, no
86쪽
illo ipso tempore una cum senatu, & cum bonis omnibus casum amici reiq; pub. lugentem, sed ciuem R. sine ullo iudicio aut edicto ex patria consul eiecerit. nihil a cerbius socii Latini ferre soliti sunt,quam id, quod perraro accidit, ex urbe exire ilconsulibus iuberi. atque illis tum erat re ditus in suas ciuitates, ad suos lares familiares e & in illo communi incommodo nulla in quenquam propria ignominia noeminatim cadebat. hoc uero quid est ἰexterminabit ciues R. edicto coit a suis diis Penatibus λ expellet a patria ς deliget que uolet, damnabit, atque eiiciet nomina tim λ hic, si unquam uos eos, qui nunc e stis in rep. fore putasset; si denique imagis nem iudiciorum,aut simulac tum aliquod futurum in ciuitate reliquum credidisset; unquam ausus esset senatum derep. tot lere , equitum R. preces aspernari , ci uium denique omnium, nouis, & in auditis.edictiS, ius, libertatemq; peruertere q
Quid hoc homine facias' antiqua locutio, huic , , Πρs satis usitata: quam O d comicis usurpatam inuenimus. subaudiri undetur, de . huic auiatem loco simillimus est ille ex primo accusatisnis: Qwid hoe b-ine faciatis j aut quam ad em tam per idiosum, tam importunum animal reseruetise
87쪽
nec dissimile illud in epistola ad Terentiam: Quid Tulliola mea et j Sine ullo iudicio, aut edicto: quo modo ,sine edicto, cum infra pateat, edicto Gabini, pulum esse Lamiam ς Exterminabit , inquit , ciues Mediolo consul i suis diis penatibus ψ paulo ante edixisse Gabinium dixit, ut ab urbe abesset Lamia millia passuum ducenta. aut igitur pro, aut , legerem suo; ut adgrauiore inuidiam excitandam dixerit, sine ullo iudicio magistratus, uelpopuli, suo edisIo consiui ciuem β. eiecit ex patria: aut omnino ipsam particulam, aut , quas seuperuacaneam tollerem. de quo tament antiqui libri conflantur, statuo . Socii La tini: dicebant ueteres, socii Latini, O, socii σLatini, item socii Latini nominis , ocheLatini nominis ; cum tamen de folis Latinis intellige-vent. exempla sunt O apud hunc nostrum apud Liuium quamplurima. Id quod perraro accidit: bis omnino ; quod quidem exo legendo obseruauerimi primum, edisto Proculi Virgili considis, cu Sp. Cassium Viscellinum collegam haheret, anno ab urbe condata C C L x v II. qua de
re scriptum es apud Dionysium Halicarnasseum
88쪽
μος. deinde anno post V. C. DCXXXr,cu C. Fannius cos. uocat a C. Gracilio ad si ragia fere dum Latinos, eodem Grire urbe iussit . , re nIanum aperte, nec obscure admodum Cicero in Bruto . EOS, qui nunc estis: magna praeditos auctoritate, et cum potestate iudicundi. ει enim fore, ut boni iacerent, improba domianarentur. Imaginem iudiciorum: si iudicia, aut OmnIno ιmaginem, aut simulacrum ullum iudicioru fore credidisset; in re . non tam nefarie si v tr peccauit autem , quia credidit, extinctu iudiciis, poenam delinquentibus nullam futuram. Ius, is bertatemq;: ius, et libertatem GaDImus eripuit ciuibus, cum eos suum dolorem ue
se mutata significantes, ad uesitum, quem deposierant, redire iussit. '
89쪽
COMMENTARI Usbenionitate auditis iudices: tamen uereor, ne quis sorte uestrum miretur,quid haec mea oratio tam longa, ac ta alte repetita uelit, aut quid ad P. Sextu caussam, eorum, qui ante huius tribunatum remP. uexarunt, delicta pertineant. Mihi autem hoc propositum est ostendere,omnia co-silia P. Sextii, mentemq; totius tribunius hanc fuisse, ut afflictae,& perdirae re P.
quantum posset, mederetur. ac si In exponendis uulneribus illis de me ipso plara dicere uidebor, ignoscitote . nam & il Iam meam cladem uos, & omnes boni maximum esse reip. uulnus rudinastiS. &Ῥ. Sextius est reus non suo, sed meo nc mine: qui cum omnem uim sui tribunatuSin mea sature consumpserit; necesse est meam caussam praeterm mporiScurri huius praesenti defensione esse coniunctam. Erat igitur in luctu senatus: squalebat: C1uitas Gublico consilio mutata ueste. Duium erat Italiae municipium , nulli colonia , nulla praefectura, nulla Romae societas uectigalium, nullum collegium , aut Concilium, aut omnino aliquod comtam ne consilium, quod tum non honorificentissime decreuisset de mea salute cum Dabito edicunt duo consules,ut ad suum uestitum senatores redirent. quis unquam
90쪽
cosul senatum ipsius decretis parere prohibuit' quis tyrannus miseros lugere uetuit' parum ne est Piso, ut omittam Ga
binium ) quod tantum homines fefellisti ,
ut negligeres auctoritatem senatus ' optimi cuiusque co nsilia contemneres'remp. proderes ἰ consulare nomen affligeres letiam ne edicere audeas , ne maereret homineS meam , suam, reip. calamitatemqne ue hunc suum dolorem ueste mutata
signific arent in nam, siue illa uestis muta- ' tio ad luctum ipsorum, siue ad deprecandum ual ; quis unquam ta crudelis fuit, qui prohiberet quenquam aut sibi maerere, aut ceteris supplicare ἐ
Ante huius tribunatum: quia Gabinius anno ante, quam Sextius tribunus pl.fuit, consulatum
gessit. Illam meam cladem: iniuriam iniquissima Clodis lege illatam. Non suo, sed meo nomine: non quod ipsi deliquerit , sed quod me
inique pupum restituerit. Necesse est meam Caussam &c. necesse, inquit, est, cum Sextium defendo, de me ipso dicere: quia O multas defensiunis meae partes ab illius tribunatu cogor petere ; O tribunatus in mea salute totus est consiumptus. Reus non suo, sed meo nomine: accusatur enimὰ meis inimicis, non quod ipse contra leges aliquid commiserit, sed quod in tribuna F 2 tu